ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਏਵਮੁਕ੍ਤਾ ਤਦਾ ਦੇਵੈਰ੍ਦੇਵੀ ਭੀਮਪਰਾਕ੍ਰਮਾ । ਜਹਾਸ ਪਰਯਾ ਪ੍ਰੀਤ੍ਯਾ ਦੇਵਾਨਾਂ ਪੁਰਤਃ ਸ਼ੁਭਾ ।। ੯੫.

ਜਦੋਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਇਹ ਸੁਣਾਇਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਭਾਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲੀ ਸੁੰਦਰ ਦੇਵੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਹੱਸ ਪਈ।

ਤਸ੍ਯਾ ਹਸਨ੍ਤ੍ਯਾ ਵਕ੍ਤ੍ਰਾਤ੍ ਤੁ ਬਹ੍ਵ੍ਯੋ ਦੇਵ੍ਯੋ ਵਿਨਿਰ੍ਯਯੁਃ । ਯਾਭਿਰ੍ਵਿਸ਼੍ਵਮਿਦਂ ਵ੍ਯਾਪ੍ਤਂ ਵਿਕृਤਾਭਿਰਨੇਕਸ਼ਃ ।। ੯੫.

ਜਦੋਂ ਉਹ ਹੱਸ ਰਹੀ ਸੀ, ਉਸਦੇ ਮੂੰਹ ਵਿਚੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਦੇਵੀਆਂ ਨਿਕਲੀਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਨੇਕਾਂ ਡਰਾਉਣੀਆਂ ਸ਼ਕਲਾਂ ਧਾਰ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲਿਆ।

ਪਾਸ਼ਾਙ੍ਕੁਸ਼ਧਰਾਃ ਸਰ੍ਵਾਃ ਸਰ੍ਵਾਃ ਪੀਨਪਯੋਧਰਾਃ । ਸਰ੍ਵਾਃ ਸ਼ੂਲਧਰਾ ਭੀਮਾਃ ਸਰ੍ਵਾਸ਼੍ਚਾਪਧਰਾਃ ਸ਼ੁਭਾਃ ।। ੯੫.

ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਦੇਵੀਆਂ ਫਾਂਸ ਤੇ ਅੰਕੁਸ਼ ਫੜੇ ਹੋਏ, ਸਭ ਦੀਆਂ ਛਾਤੀਆਂ ਭਰੀਆਂ ਹੋਈਆਂ, ਸਾਰੀਆਂ ਭਾਲਾ ਫੜੇ ਹੋਏ ਤੇ ਡਰਾਉਣੀਆਂ, ਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਤੀਰ-ਕਮਾਨ ਵਾਲੀਆਂ ਸਨ।

ਤਾਃ ਸਰ੍ਵਾਃ ਕੋਟਿਸ਼ੋ ਦੇਵ੍ਯਸ੍ਤਾਂ ਦੇਵੀਂ ਵੇष੍ਟ੍ਯ ਸਂਸ੍ਥਿਤਾਃ । ਯੁਯੁਧੁਦਰ੍ਨਿਵੈਃ ਸਾਰ੍ਦ੍ਧਂ ਬਦ੍ਧਤੂਣਾ ਮਹਾਬਲਾਃ । ਕ੍ਸ਼ਣੇਨ ਦਾਨਵਬਲਂ ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਨਿਹਤਂ ਤੁ ਤੈਃ ।। ੯੫.

ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਦੇਵੀਆਂ, ਲੱਖਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਘੇਰ ਕੇ ਖੜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ। ਉਹ ਸਭ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲੀਆਂ ਤੇ ਤੀਰ-ਕਮਾਨ ਫੜ ਕੇ, ਦੈਤਿਆਂ ਦੀ ਫੌਜ ਨਾਲ ਲੜ ਪਈਆਂ। ਇਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਹੀ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸਾਰੇ ਦੈਤਿਆਂ ਦੀ ਫੌਜ ਨਾਸ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।

ਦੇਵਾਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵੇ ਸਂਯਤ੍ਤਾ ਯੁਯੁਧੁਰ੍ਦਾਨਵਂ ਬਲਮ੍ । ਆਦਿਤ੍ਯਾ ਵਸਵੋ ਰੁਦ੍ਰਾ ਵਿਸ਼੍ਵੇਦੇਵਾਸ੍ਤਥਾਸ਼੍ਵਿਨੌ । ਸਰ੍ਵੇ ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਾਣਿ ਸਂਗृਹ੍ਯ ਯੁਯੁਧੁਰ੍ਦਾਨਵਂ ਬਲਮ੍ ।। ੯੫.

ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ, ਦੈਤਿਆਂ ਦੀ ਫੌਜ ਨਾਲ ਲੜ ਪਏ। ਆਦਿਤ, ਵਸੁ, ਰੁਦ੍ਰ, ਵਿਸ਼ਵੇਦੇਵ ਅਤੇ ਅਸ਼ਵਿਨ—all ਨੇ ਹਥਿਆਰ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਦੈਤਿਆਂ ਦੀ ਫੌਜ ਨਾਲ ਜੰਗ ਕੀਤੀ।

ਕਾਲਰਾਤ੍ਰ੍ਯਾ ਬਲਂ ਯਚ੍ਚ ਯਚ੍ਚ ਦੇਵਬਲਂ ਮਹਤ੍ । ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਦਾਨਵਬਲਮਨਯਦ੍ ਯਮਸਾਦਨਮ੍ ।। ੯੫.

ਕਾਲਰਾਤਰੀ ਦੀ ਜੋ ਤਾਕਤ ਸੀ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਜੋ ਵੱਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਸੀ, ਉਹ ਸਾਰੀ ਮਿਲ ਕੇ, ਦੈਤਿਆਂ ਦੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਮੌਤ ਦੇ ਘਰ ਵੱਲ ਧੱਕ ਲੈ ਗਈ।

ਏਕ ਏਵ ਮਹਾਦੈਤ੍ਯੋ ਰੁਰੁਸ੍ਤਸ੍ਥੌ ਮਹਾਮृਧੇ । ਸ ਚ ਮਾਯਾਂ ਮਹਾਰੌਦ੍ਰੀਂ ਰੌਰਵੀਂ ਵਿਸਸਰ੍ਜ ਹ ।। ੯੫.

ਹੁਣ ਸਿਰਫ ਇਕ ਵੱਡਾ ਦੈਤ, ਰੁਰੂ, ਹੀ ਜੰਗ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਖੜਾ ਰਿਹਾ। ਉਸ ਨੇ ਬੜੀ ਭਿਆਨਕ ਤੇ ਡਰਾਉਣੀ ਮਾਇਆ ਰਚ ਦਿੱਤੀ।

ਸਾ ਮਾਯਾ ਵਵृਧੇ ਭੀਮਾ ਸਰ੍ਵਦੇਵਪ੍ਰਮੋਹਿਨੀ । ਤਯਾ ਤੁ ਮੋਹਿਤਾ ਦੇਵਾਃ ਸਦ੍ਯੋ ਨਿਦ੍ਰਾਂ ਤੁ ਭੇਜਿਰੇ ।। ੯੫.

ਉਹ ਮਾਇਆ ਬਹੁਤ ਵਧ ਗਈ, ਡਰਾਉਣੀ ਹੋ ਗਈ ਤੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਭੁੱਲ-ਭੁੱਲਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੇਠ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਤੁਰੰਤ ਨੀਂਦ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਪਏ।

ਦੇਵੀ ਚ ਤ੍ਰਿਸ਼ਿਖੇਨਾਜੌ ਤਂ ਦੈਤ੍ਯਂ ਸਮਤਾਡ੍ਯਤ੍ । ਤਯਾ ਤੁ ਤਾਡਿਤਾਨ੍ਤਸ੍ਯ ਦੈਤ੍ਯਸ੍ਯ ਸ਼ੁਭਲੋਚਨੇ । ਚਰ੍ਮਮੁਣ੍ਡੇ ਉਭੇ ਸਮ੍ਯਕ੍ ਪृਥਗ੍ਭੂਤੇ ਬਭੂਵਤੁਃ ।। ੯੫.

ਪਰ ਦੇਵੀ ਨੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਨਾਲ ਉਸ ਦੈਤ ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ। ਉਸ ਦੇ ਮਾਰਨ ਨਾਲ, ਦੈਤ ਦੇ ਅੰਦਰੋਂ ਚਰਮਾ ਤੇ ਮੁੰਡਾ, ਦੋ ਅਲੱਗ-ਅਲੱਗ ਜੀਵ, ਨਿਕਲ ਆਏ।

ਰੁਰੋਸ੍ਤੁ ਦਾਨਵੇਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯ ਚਰ੍ਮਮੁਣ੍ਡੇ ਕ੍ਸ਼ਣਾਦ੍ ਯਤਃ । ਅਪਹृਤ੍ਯਾਹਰਦ੍ ਦੇਵੀ ਚਾਮੁਣ੍ਡਾ ਤੇਨ ਸਾਭਵਤ੍ ।। ੯੫.

ਰੁਰੂ, ਜੋ ਦੈਤਿਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਉਸ ਵਿੱਚੋਂ ਚਰਮਾ ਤੇ ਮੁੰਡਾ ਤੁਰੰਤ ਉਤਪੰਨ ਹੋ ਗਏ। ਦੇਵੀ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵੱਸ ਵਿੱਚ ਕਰ ਲਿਆ ਤੇ ਉਹ ਚਾਮੁੰਡਾ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਈ।

ਸਰ੍ਵਭੂਤਮਹਾਰੌਦ੍ਰੀ ਯਾ ਦੇਵੀ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰੀ । ਸਂਹਾਰਿਣੀ ਤੁ ਯਾ ਚੈਵ ਕਾਲਰਾਤ੍ਰਿਃ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਾ ।। ੯੫.

ਉਹ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰੀ ਦੇਵੀ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਭਿਆਨਕ ਹੈ, ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਾਲਰਾਤਰੀ ਆਖਦੇ ਹਨ—

ਤਸ੍ਯਾ ਹ੍ਯਨੁਚਰਾ ਦੇਵ੍ਯੋ ਯਾ ਹ੍ਯਸਂਖ੍ਯਾਤਕੋਟਯਃ । ਤਾਸ੍ਤਾਂ ਦੇਵੀਂ ਮਹਾਭਾਗਾਂ ਪਰਿਵਾਰ੍ਯ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਾਃ ।। ੯੫.

ਉਸ ਦੀਆਂ ਸਹਾਇਕ ਦੇਵੀਆਂ, ਜੋ ਗਿਣਤੀ ਤੋਂ ਪਰੇ ਲੱਖਾਂ-ਕੋਟੀਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਸਭ ਉਸ ਵੱਡੀ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਘੇਰ ਕੇ ਖੜੀਆਂ ਹਨ।

ਯਾ ਕ੍ਯਾਮਾਸੁਰਵ੍ਯਗ੍ਰਾਸ੍ਤਾਸ੍ਤਾਂ ਦੇਵੀਂ ਬੁਭੁਕ੍ਸ਼ਿਤਾਃ । ਬੁਭੁਕ੍ਸ਼ਿਤਾ ਵਯਂ ਦੇਵਿ ਦੇਹਿ ਨੋ ਭੋਜਨਂ ਸ਼ੁਭੇ ।। ੯੫.

ਜਿਹੜੀਆਂ ਦੈਤਾਂ ਦੇ ਮਾਸ ਲਈ ਉਤਾਵਲੀਆਂ ਸਨ, ਉਹ ਭੁੱਖੀਆਂ ਦੇਵੀਆਂ ਨੇ ਉਸ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: 'ਅਸੀਂ ਭੁੱਖੀਆਂ ਹਾਂ, ਹੇ ਸੁਭਾਗੇ, ਸਾਨੂੰ ਭੋਜਨ ਦੇਵੋ, ਹੇ ਮਾਤਾ।'

ਏਵਮੁਕ੍ਤਾ ਤਦਾ ਦੇਵੀ ਦਧ੍ਯੌ ਤਾਸਾਂ ਤੁ ਭੋਜਨਮ੍ । ਨ ਚਾਧ੍ਯਗਚ੍ਛਚ੍ਚ ਯਦਾ ਤਾਸਾਂ ਭੋਜਨਮਨ੍ਤਿਕਾਤ੍ ।। ੯੫.

ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਦੇਵੀ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਭੋਜਨ ਬਾਰੇ ਸੋਚਿਆ। ਪਰ ਨੇੜੇ-ਇੱਧਰ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦੇਣ ਲਈ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ।

ਤਤੋ ਦਧ੍ਯੌ ਮਹਾਦੇਵਂ ਰੁਦ੍ਰਂ ਪਸ਼ੁਪਤਿਂ ਵਿਭੁਮ੍ । ਸੋऽਪਿ ਧ੍ਯਾਨਾਤ੍ ਸਮੁਤ੍ਤਸ੍ਥੌ ਪਰਮਾਤ੍ਮਾ ਤ੍ਰਿਲੋਚਨਃ ।। ੯੫.

ਫਿਰ ਉਹ ਮਹਾਦੇਵ, ਰੁਦ੍ਰ, ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਸਭ ਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਨ ਵਿੱਚ ਧਿਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਵੀ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚੋਂ ਉੱਠ ਪਏ, ਪਰਮਾਤਮਾ, ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ।

ਉਵਾਚ ਚ ਦ੍ਰੁਤਂ ਦੇਵੀਂ ਕਿਂ ਤੇ ਕਾਰ੍ਯਂ ਵਿਵਕ੍ਸ਼ਿਤਮ੍ । ਬ੍ਰੂਹਿ ਦੇਵਿ ਵਰਾਰੋਹੇ ਯਤ੍ ਤੇ ਮਨਸਿ ਵਰ੍ਤ੍ਤਤੇ ।। ੯੫.

ਉਹ ਨੇ ਜਲਦੀ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: 'ਤੈਨੂੰ ਕਿਹੜਾ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਹੈ? ਦੱਸ, ਹੇ ਸੋਹਣੀ ਭੁਜਾਂ ਵਾਲੀ, ਜੋ ਤੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸ।'

ਦੇਵ੍ਯੁਵਾਚ । ਭਕ੍ਸ਼੍ਯਾਰ੍ਥਮਾਸਾਂ ਦੇਵੇਸ਼ ਕਿਞ੍ਚਿਦ੍ ਦਾਤੁਮਿਹਾਰ੍ਹਸਿ । ਬਲਾਤ੍ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਤਿ ਮਾਮੇਤਾ ਭਕ੍ਸ਼ਾਰ੍ਥਿਨ੍ਯੋ ਮਹਾਬਲਾਃ । ਅਨ੍ਯਥਾ ਮਾਮਪਿ ਬਲਾਦ੍ ਭਕ੍ਸ਼ਯਿष੍ਯਨ੍ਤਿ ਮਾਂ ਪ੍ਰਭੋ ।। ੯੫.

ਦੇਵੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: 'ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਕੁਝ ਖਾਣ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲੀਆਂ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਮੈਨੂੰ ਭੋਜਨ ਲਈ ਮੰਗਦੀਆਂ ਹਨ। ਨਹੀਂ ਤਾਂ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਖਾ ਜਾਣਗੀਆਂ।'

ਰੁਦ੍ਰ ਉਵਾਚ । ਏਤਾਸਾਂ ਸ਼੍ਰृਣੁ ਦੇਵੇਸ਼ਿ ਭਕ੍ਸ਼ਮੇਕਂ ਮਯੋਦ੍ਯਤਮ੍ । ਕਥ੍ਯਮਾਨਂ ਵਰਾਰੋਹੇ ਕਾਲਰਾਤ੍ਰਿ ਮਹਾਪ੍ਰਭੇ ।। ੯੫.

ਰੁਦ੍ਰ ਨੇ ਆਖਿਆ: 'ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਰਾਣੀ, ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣ, ਮੈਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਇਕ ਭੋਜਨ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਸੁਣ, ਹੇ ਸੋਹਣੀ, ਹੇ ਕਾਲਰਾਤਰੀ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਤੇਜ ਵਾਲੀ।'

ਯਾ ਸ੍ਤ੍ਰੀ ਸਗਰ੍ਭਾ ਦੇਵੇਸ਼ਿ ਅਨ੍ਯਸ੍ਤ੍ਰੀਪਰਿਧਾਨਕਮ੍ । ਪਰਿਧਤ੍ਤੇ ਸ੍ਪृਸ਼ੇਚ੍ਚਾਪਿ ਪੁਰੁषਸ੍ਯ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ ।। ੯੫.

ਕੋਈ ਵੀ ਔਰਤ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਗਰਭਵਤੀ ਹੋਵੇ, ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਔਰਤ ਦੇ ਕੱਪੜੇ ਪਹਿਨ ਲਵੇ, ਜਾਂ ਪਾ ਲਵੇ, ਜਾਂ ਛੂਹ ਲਵੇ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਮਰਦ ਦੇ ਕੱਪੜੇ—

ਸ ਭਾਗੋऽਸ੍ਤੁ ਮਹਾਭਾਗੇ ਕਾਸਾਞ੍ਚਿਤ੍ ਪृਥਿਵੀਤਲੇ । ਅਨ੍ਯਾਸ਼੍ਛਿਦ੍ਰੇषੁ ਬਾਲਾਨਿ ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਰ ਵੈ ਬਲਿਮ੍ । ਲਬ੍ਧ੍ਵਾ ਤਿष੍ਠਨ੍ਤੁ ਸੁਪ੍ਰੀਤਾ ਅਪਿ ਵਰ੍षਸ਼ਤਾਨ੍ਯਪਿ ।। ੯੫.

ਉਹ ਹਿੱਸਾ, ਹੇ ਵੱਡੀ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ, ਕੁਝ ਦੇਵੀਆਂ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਮਿਲ ਜਾਵੇ। ਹੋਰ, ਜਿਹੜੀਆਂ ਦਰਵਾਜਿਆਂ ਉੱਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਫੜਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਥੇ ਬਲੀ ਲੈ ਕੇ, ਖੁਸ਼ ਰਹਿਣ, ਚਾਹੇ ਸੌਂ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਵੀ।

ਅਨ੍ਯਾਃ ਸੂਤਿਗृਹੇ ਛਿਦ੍ਰਂ ਗृਹ੍ਣੀਯੁਸ੍ਤਤ੍ਰ ਪੂਜਿਤਾਃ । ਨਿਵਸਿष੍ਯਨ੍ਤਿ ਦੇਵੇਸ਼ਿ ਤਥਾਨ੍ਯਾ ਜਾਤਹਾਰਿਕਾਃ ।। ੯੫.

ਹੋਰ, ਜਿਹੜੀਆਂ ਸੂਤੀ-ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਰਾਰਾਂ ਉੱਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਉਥੇ ਸਤਿਕਾਰ ਪਾਵਣ। ਤੇ ਕੁਝ ਹੋਰ, ਜਿਹੜੀਆਂ ਨਵੇਂ ਜੰਮੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਲੈ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਥੇ ਵੱਸਣ।

ਗृਹੇ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਤਡਾਗੇषੁ ਵਾਪ੍ਯੁਦ੍ਯਾਨੇषੁ ਚੈਵ ਹਿ । ਅਨ੍ਯਚਿਤ੍ਤਾ ਰੁਦਨ੍ਤ੍ਯੋ ਯਾਃ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਸ੍ਤਿष੍ਠਨ੍ਤਿ ਨਿਤ੍ਯਸ਼ਃ । ਤਾਸਾਂ ਸ਼ਰੀਰਾਣ੍ਯਾਵਿਸ਼੍ਯ ਕਾਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤृਪ੍ਤਿਮਵਾਪ੍ਸ੍ਯਥ ।। ੯੫.

ਘਰਾਂ, ਖੇਤਾਂ, ਤਲਾਵਾਂ, ਕੁਆਂ ਅਤੇ ਬਾਗਾਂ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਕੁਝ ਔਰਤਾਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੋਰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੋ ਰਹੀਆਂ ਖੜੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਜੀਵ ਵੱਸ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।

ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤਦਾ ਦੇਵੀਂ ਸ੍ਵਯਂ ਰੁਦ੍ਰਃ ਪ੍ਰਤਾਪਵਾਨ੍ । ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਰੁਰੁਂ ਚ ਸਬਲਮਸੁਰੇਨ੍ਦ੍ਰਂ ਨਿਪਾਤਿਤਮ੍ । ਸ੍ਤੁਤਿਂ ਚਕਾਰ ਭਗਵਾਨ੍ ਸ੍ਵਯਂ ਦੇਵਸ੍ਤ੍ਰਿਲੋਚਨਃ ।। ੯੫.

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਰੁਦਰ ਜੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਹੀ, ਜਦੋਂ ਰੁਰੂ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਫੌਜ, ਅਸੁਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ, ਡਿੱਗੇ ਹੋਏ ਵੇਖੇ, ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਆਪ ਹੀ ਉਸ ਦੇਵੀ ਦੀ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰੀ।

ਰੁਦ੍ਰ ਉਵਾਚ । ਜਯਸ੍ਵ ਦੇਵਿ ਚਾਮੁਣ੍ਡੇ ਜਯ ਭੂਤਾਪਹਾਰਿਣਿ । ਜਯ ਸਰ੍ਵਗਤੇ ਦੇਵਿ ਕਾਲਰਾਤ੍ਰਿ ਨਮੋऽਸ੍ਤੁ ਤੇ ।। ੯੫.

ਰੁਦਰ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਜਿੱਤ ਹੋਵੇ ਤੇਰੀ, ਚਾਮੁੰਡੇ! ਜਿੱਤ ਹੋਵੇ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ! ਜਿੱਤ ਹੋਵੇ, ਸਭ ਥਾਈਂ ਵਿਆਪਕ ਦੇਵੀ! ਕਾਲ ਰਾਤਰੀ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ।

ਵਿਸ਼੍ਵਮੂਰ੍ਤ੍ਤੇ ਸ਼ੁਭੇ ਸ਼ੁਦ੍ਧੇ ਵਿਰੂਪਾਕ੍ਸ਼ਿ ਤ੍ਰਿਲੋਚਨੇ । ਭੀਮਰੂਪੇ ਸ਼ਿਵੇ ਵਿਦ੍ਯੇ ਮਹਾਮਾਯੇ ਮਹੋਦਯੇ ।। ੯੫.

ਹੇ ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦਾ ਰੂਪ, ਮੰਗਲਮਈ, ਪਵਿੱਤਰ, ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਅਜੀਬ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ! ਡਰਾਉਣੀ ਸ਼ਕਲ ਵਾਲੀ, ਮੈਲ ਰਹਿਤ, ਗਿਆਨ ਰੂਪ, ਵੱਡੀ ਮਾਇਆ, ਵੱਡੀ ਉਤਪੱਤੀ ਵਾਲੀ!

ਮਨੋਜਵੇ ਜਯੇ ਜृਮ੍ਭੇ ਭੀਮਾਕ੍ਸ਼ਿ ਕ੍ਸ਼ੁਭਿਤਕ੍ਸ਼ਯੇ । ਮਹਾਮਾਰਿ ਵਿਚਿਤ੍ਰਾਙ੍ਗੇ ਗੇਯਨृਤ੍ਯਪ੍ਰਿਯੇ ਸ਼ੁਭੇ ।। ੯੫.

ਮਨ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼, ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ, ਫੈਲਣ ਵਾਲੀ, ਭਿਆਨਕ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਹਿਲਾਉਣ ਤੇ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਵੱਡੀ ਮੌਤ, ਅਨੋਖੇ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੀ, ਗੀਤ ਤੇ ਨਾਚ ਪਸੰਦ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਮੰਗਲਮਈ!

ਵਿਕਰਾਲੇ ਮਹਾਕਾਲਿ ਕਾਲਿਕੇ ਪਾਪਹਾਰਿਣਿ । ਪਾਸ਼ਹਸ੍ਤੇ ਦਣ੍ਡਹਸ੍ਤੇ ਭੀਮਰੂਪੇ ਭਯਾਨਕੇ ।। ੯੫.

ਡਰਾਉਣੀ, ਵੱਡੀ ਕਾਲੀ, ਕਾਲਿਕਾ, ਪਾਪ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਫਾਹਾ ਤੇ ਸੱਟਾ ਹੱਥ ਵਿਚ ਫੜੀ, ਭਿਆਨਕ ਰੂਪ ਵਾਲੀ, ਡਰ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ!

ਚਾਮੁਣ੍ਡੇ ਜ੍ਵਲਮਾਨਾਸ੍ਯੇ ਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣਦਂष੍ਟ੍ਰੇ ਮਹਾਬਲੇ । ਸ਼ਵਯਾਨਸ੍ਥਿਤੇ ਦੇਵਿ ਪ੍ਰੇਤਾਸਨਗਤੇ ਸ਼ਿਵੇ ।। ੯੫.

ਹੇ ਚਾਮੁੰਡੇ, ਅੱਗ ਵਰਗਾ ਮੂੰਹ, ਤਿੱਖੀਆਂ ਦੰਦਾਂ ਵਾਲੀ, ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲੀ, ਲਾਸ਼ ਉੱਤੇ ਬੈਠੀ ਦੇਵੀ, ਪ੍ਰੇਤਾਂ ਵਿਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲੀ ਸ਼ਿਵਾ!

ਭੀਮਾਕ੍ਸ਼ਿ ਭੀषਣੇ ਦੇਵਿ ਸਰ੍ਵਭੂਤਭਯਂਕਰਿ । ਕਰਾਲੇ ਵਿਕਰਾਲੇ ਚ ਮਹਾਕਾਲੇ ਕਰਾਲਿਨਿ । ਕਾਲੀ ਕਰਾਲੀ ਵਿਕ੍ਰਾਨ੍ਤਾ ਕਾਲਰਾਤ੍ਰਿ ਨਮੋऽਸ੍ਤੁ ਤੇ ।। ੯੫.

ਭਿਆਨਕ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਡਰਾਉਣੀ ਦੇਵੀ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਡਰਾਉਣ ਵਾਲੀ, ਕਰੂੜ, ਡਰਾਉਣੀ, ਵੱਡੀ ਕਾਲ, ਕਰੂੜ ਰੂਪ ਵਾਲੀ, ਕਾਲੀ, ਕਰਾਲੀ, ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਾਨ, ਕਾਲ ਰਾਤਰੀ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ।