ਤਤੋ ਹਾਹਾਕृਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਯਥਾ ਦੈਤ੍ਯਬਲਂ ਮਹਤ੍ । ਏਵਂ ਤਦਾਕੁਲਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਮਹਿषੋ ਵਾਕ੍ਯਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ । ਸੇਨਾਪਤੇ ਕਿਮੇਤਦ੍ਧਿ ਬਲਂ ਭਗ੍ਨਂ ਮਮਾਗ੍ਰਤਃ ।। ੯੪.
ਫਿਰ ਜਦੋਂ ਦੈਤਿਆਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਫੌਜ ਹੜਬੜੀ ਵਿੱਚ ਪੈ ਗਈ, ਮਹੀਸ਼ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸੈਨਾਪਤੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਸੈਨਾਪਤੀ, ਇਹ ਕੀ ਹੋ ਗਿਆ? ਮੇਰੀ ਫੌਜ ਮੇਰੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਅੱਗੇ ਹੀ ਟੁੱਟ ਗਈ ਹੈ।'
ਤਤੋ ਯਜ੍ਞਹਨੁਰ੍ਨਾਮਾ ਦੈਤ੍ਯੋ ਹਸ੍ਤਿਸ੍ਵਰੂਪਵਾਨ੍ । ਉਵਾਚ ਭਗ੍ਨਮੇਤਦ੍ਧਿ ਕੁਮਾਰੀਭਿਃ ਸਮਨ੍ਤਤਃ ।। ੯੪.
ਫਿਰ ਹਸਤ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਦੈਤ ਯਜ੍ਨਹਨੁਰ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਇਹ ਹਰ ਪਾਸੇ ਕੁੜੀਆਂ ਕਰਕੇ ਸਾਡੀ ਹਾਰ ਹੋਈ ਹੈ।'
ਤਤੋ ਦੁਦ੍ਰਾਵ ਮਹਿषਸ੍ਤਾਃ ਕਨ੍ਯਾਃ ਸ਼ੁਭਲੋਚਨਾਃ । ਗਦਾਮਾਦਾਯ ਤਰਸਾ ਕਨ੍ਯਾ ਦੁਦ੍ਰਾਵ ਵੇਗਵਾਨ੍ ।। ੯੪.
ਫਿਰ ਮਹੀਸ਼ ਨੇ ਸੋਹਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਉਹ ਕੁੜੀਆਂ ਵੱਲ ਦੌੜ ਮਾਰੀ। ਇਕ ਕੁੜੀ ਨੇ ਗਦਾ ਫੜ ਕੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉਸ ਵੱਲ ਵਧੀ।
ਯਤ੍ਰ ਤਿष੍ਠਤਿ ਸਾ ਦੇਵੀ ਦੇਵਗਨ੍ਧਰ੍ਵਪੂਜਿਤਾ । ਤਤ੍ਰੈਵ ਸੋऽਸੁਰਃ ਪ੍ਰਾਯਾਦ੍ ਯਤ੍ਰ ਦੇਵੀ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਾ । ਸਾ ਚ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਮਾਯਾਨ੍ਤਂ ਵਿਂਸ਼ਦ੍ਧਸ੍ਤਾ ਬਭੂਵ ਹ ।। ੯੪.
ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਦੇਵੀ ਖੜੀ ਸੀ, ਜਿਸਦੀ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਗੰਧਰਵ ਵੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਉਥੇ ਉਹ ਦੈਤ ਵੀ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਜਦੋਂ ਦੇਵੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਵੀ ਵੀਹ ਹੱਥਾਂ ਵਾਲੀ ਹੋ ਗਈ।
ਧਨੁਃ ਖਙ੍ਗਂ ਤਥਾ ਸ਼ਕ੍ਤਿਂ ਸ਼ਰਾਨ੍ ਸ਼ੂਲਂ ਗਦਾਂ ਤਥਾ । ਪਰਸ਼ੁਂ ਡਮਰੁਂ ਚੈਵ ਤਥਾ ਘਣ੍ਟਾਂ ਵਿਸ਼ਾਲਿਨੀਮ੍ । ਸ਼ਤਘ੍ਨੀਂ ਮੁਦ੍ਗਰਂ ਘੋਰਂ ਭੁਸ਼ੁਣ੍ਡੀਂ ਕੁਨ੍ਤਮੇਵ ਚ ।। ੯੪.
ਉਸ ਨੇ ਧਨੁ, ਤਲਵਾਰ, ਭਾਲਾ, ਤੀਰ, ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ, ਗਦਾ, ਕੁਹਾੜੀ, ਡਮਰੂ, ਵੱਡੀ ਘੰਟੀ, ਸੌ ਮਾਰਨ ਵਾਲਾ ਹਥਿਆਰ, ਡਰਾਉਣਾ ਮੁਗਦਰ, ਭੁਸ਼ੁੰਡ ਅਤੇ ਭਾਲਾ ਫੜ ਲਿਆ।
ਮੁਸਲਂ ਚ ਤਥਾ ਚਕ੍ਰਂ ਭਿਨ੍ਦਿਪਾਲਂ ਤਥੈਵ ਚ । ਦਣ੍ਡਂ ਪਾਸ਼ਂ ਧ੍ਵਜਂ ਚੈਵ ਪਦ੍ਮਂ ਚੇਤਿ ਚ ਵਿਂਸ਼ਤਿਃ ।। ੯੪.
ਉਸ ਨੇ ਮੁਸਲ, ਚੱਕਰ, ਗੋਲੀ ਸੁੱਟਣ ਵਾਲਾ ਹਥਿਆਰ, ਲਾਠੀ, ਫੰਦਾ, ਝੰਡਾ ਤੇ ਕਮਲ ਵੀ ਫੜ ਲਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਸ ਕੋਲ ਵੀਹ ਹਥਿਆਰ ਹੋ ਗਏ।
ਭੂਤ੍ਵਾ ਵਿਂਸ਼ਭੁਜਾ ਦੇਵੀ ਸਿਂਹਮਾਸ੍ਥਾਯ ਦਂਸ਼ਿਤਾ । ਸਸ੍ਮਾਰ ਰੁਦ੍ਰਂ ਦੇਵੇਸ਼ਂ ਰੌਦ੍ਰਂ ਸਂਹਾਰਕਾਰਣਮ੍ ।। ੯੪.
ਵੀਹ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲੀ ਹੋ ਕੇ, ਦੇਵੀ ਸ਼ੇਰ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਈ, ਜੋ ਡਰਾਉਣੀ ਲੱਗ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਰੁਦ੍ਰ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰ, ਤੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਦੇ ਕਾਰਨ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕੀਤਾ।
ਤਤੋ ਵृषਧ੍ਵਜਃ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਦ੍ ਰੁਦ੍ਰਸ੍ਤਤ੍ਰੈਵ ਆਯਯੌ । ਤਯਾ ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਵਿਜ੍ਞਪ੍ਤਃ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ ਦੈਤ੍ਯਾਨ੍ ਜਯਾਮ੍ਯਹਮ੍ ।। ੯੪.
ਫਿਰ ਵੱਛ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਵਾਲੇ ਰੁਦ੍ਰ ਆਪ ਉਥੇ ਆ ਗਏ। ਦੇਵੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਆਖਿਆ, 'ਮੈਂ ਸਾਰੇ ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਵਾਂਗੀ।'
ਤ੍ਵਯਿ ਸਨ੍ਨਿਧਿਮਾਤ੍ਰੇ ਤੁ ਦੇਵਦੇਵ ਸਨਾਤਨ । ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾऽਸੁਰਾਨ੍ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ ਜਿਗਾਯ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰੀ ।। ੯੪.
ਹੇ ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ, ਸਿਰਫ਼ ਤੁਹਾਡੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਨਾਲ ਹੀ, ਜਿਵੇਂ ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਰੂਪਾ ਦੇਵੀ ਨੇ ਸਾਰੇ ਦੈਤਿਆਂ ਨੂੰ ਹਰਾ ਦਿੱਤਾ।
ਮੁਕ੍ਤਵਾ ਤਮੇਕਂ ਮਹਿषਂ ਸ਼ੇषਂ ਹਤ੍ਵਾ ਤਮਭ੍ਯਯਾਤ੍ । ਯਾਵਦ੍ ਦੇਵੀ ਤਤਃ ਸਾऽਪਿ ਤਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਸੋऽਪਿ ਦੁਦ੍ਰੁਵੇ ।। ੯੪.
ਉਸ ਨੇ ਸਿਰਫ਼ ਮਹੀਸ਼ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਬਾਕੀ ਸਾਰੇ ਮਾਰ ਦਿੱਤੇ ਤੇ ਉਸ ਵੱਲ ਵਧੀ। ਜਦੋਂ ਦੇਵੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਵੀ ਭੱਜ ਪਿਆ।
ਕ੍ਵਚਿਦ੍ ਯੁਧ੍ਯਤਿ ਦੈਤ੍ਯੇਨ੍ਦ੍ਰਃ ਕ੍ਵਚਿਚ੍ਚੈਵ ਪਲਾਯਤਿ । ਕ੍ਵਚਿਤ੍ ਪੁਨਰ੍ਮृਧਂ ਚਕ੍ਰੇ ਕ੍ਵਚਿਤ੍ ਪੁਨਰੁਪਾਰਮਤ੍ ।। ੯੪.
ਕਦੇ ਦੈਤਿਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਲੜਦਾ, ਕਦੇ ਭੱਜ ਜਾਂਦਾ। ਕਦੇ ਮੁੜ ਜੰਗ ਕਰਦਾ, ਕਦੇ ਰੁਕ ਜਾਂਦਾ।
ਏਵਂ ਵਰ੍षਹਸ੍ਤ੍ਰਾਣਿ ਦਸ਼ ਤਸ੍ਯ ਤਯਾ ਸਹ । ਦਿਵ੍ਯਾਨਿ ਵਿਗਤਾਨਿ ਸ੍ਯੁਰ੍ਯੁਧ੍ਯਤਸ੍ਤਸ੍ਯ ਸ਼ੋਭਨੇ । ਬਭ੍ਰਾਮ ਸਕਲਂ ਤ੍ਵਾਜੌ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣ੍ਡਂ ਭੀਤਮਾਨਸਮ੍ ।। ੯੪.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਾਲ ਉਹ ਉਸ ਨਾਲ ਲੜਦਾ ਰਿਹਾ, ਹੇ ਸੋਹਣੀਏ। ਉਹ ਸਾਰੀ ਜੰਗ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਫਿਰਦਾ ਰਿਹਾ।
ਤਤਃ ਕਾਲੇਨ ਮਹਤਾ ਸ਼ਤਸ਼੍ਰृਙ੍ਗੇ ਮਹਾਗਿਰੌ । ਪਦ੍ਭ੍ਯਾਮਾਕ੍ਰਮ੍ਯ ਸ਼ੂਲੇਨ ਨਿਹਤੋ ਦੈਤ੍ਯਸਤ੍ਤਮਃ ।। ੯੪.
ਫਿਰ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਸੌ ਚੋਟੀਆਂ ਵਾਲੇ ਵੱਡੇ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ, ਦੇਵੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਦਬਾ ਕੇ, ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਨਾਲ ਉਹ ਚੋਟੀ ਦਾ ਦੈਤ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।
ਸ਼ਿਰਸ਼੍ਚਿਚ੍ਛੇਦ ਖਙ੍ਗੇਨ ਤਤ੍ਰ ਚਾਨ੍ਤਃਸ੍ਥਿਤਃ ਪੁਮਾਨ੍ । ਨਿਰ੍ਗਤ੍ਯ ਵਿਗਤਃ ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਦੇਵ੍ਯਾਃ ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਨਿਪਾਤਨਾਤ੍ ।। ੯੪.
ਉਥੇ ਉਸ ਨੇ ਤਲਵਾਰ ਨਾਲ ਉਸਦਾ ਸਿਰ ਵੱਖ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸਦੇ ਅੰਦਰਲਾ ਜੀਵ, ਦੇਵੀ ਦੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਮਾਰ ਨਾਲ, ਨਿਕਲ ਕੇ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਤਤੋ ਦੇਵਗਣਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਮਹਿषਂ ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯ ਨਿਰ੍ਜਿਤਮ੍ । ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਕਾ ਸ੍ਤੁਤਿਂ ਚਕ੍ਰੁਰ੍ਦੇਵ੍ਯਾਸ੍ਤੁष੍ਟੇਨ ਚੇਤਸਾ ।। ੯੪.
ਫਿਰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਸਮੇਤ, ਮਹੀਸ਼ ਨੂੰ ਹਾਰਿਆ ਹੋਇਆ ਵੇਖ ਕੇ, ਖੁਸ਼ ਦਿਲ ਹੋ ਕੇ ਦੇਵੀ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ।
ਦੇਵਾ ਊਚੁਃ । ਨਮੋ ਦੇਵਿ ਮਹਾਭਾਗੇ ਗਮ੍ਭੀਰੇ ਭੀਮਦਰ੍ਸ਼ਨੇ । ਜਯਸ੍ਥੇ ਸ੍ਥਿਤਿਸਿਦ੍ਧਾਨ੍ਤੇ ਤ੍ਰਿਨੇਤ੍ਰੇ ਵਿਸ਼੍ਵਤੋਮੁਖਿ ।। ੯੪.
ਦੇਵਤੇ ਆਖਦੇ ਹਨ: 'ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ ਤੈਨੂੰ, ਹੇ ਵੱਡੀ ਭਾਗ ਵਾਲੀ, ਗਹਿਰੀ ਤੇ ਡਰਾਉਣੀ ਲਗਣ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ। ਜਿੱਤ ਵਾਲੀ, ਸਥਿਰਤਾ ਵਿਚ ਟਿਕੀ ਹੋਈ, ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਨਿਗਾਹ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀ।'
ਵਿਦ੍ਯਾਵਿਦ੍ਯੇ ਜਯੇ ਯਾਜ੍ਯੇ ਮਹਿषਾਸੁਰਮਰ੍ਦਿਨਿ । ਸਰ੍ਵਗੇ ਸਰ੍ਵਦੇਵੇਸ਼ਿ ਵਿਸ਼੍ਵਰੂਪਿਣਿ ਵੈष੍ਣਵਿ ।। ੯੪.
'ਗਿਆਨ ਤੇ ਅਗਿਆਨ ਵਿਚ, ਜਿੱਤ ਤੇ ਯਜਾਨ ਵਿਚ, ਹੇ ਮਹੀਸ਼ਾਸੁਰ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਵਾਲੀ। ਸਭ ਥਾਵਾਂ ਵਿਚ ਵਿਆਪਕ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਮਾਲਕ, ਸਭ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲੀ, ਹੇ ਵੈਸ਼ਨਵੀ।'
ਵੀਤਸ਼ੋਕੇ ਧ੍ਰੁਵੇ ਦੇਵਿ ਪਦ੍ਮਪਤ੍ਰਸ਼ੁਭੇਕ੍ਸ਼ਣੇ । ਸ਼ੁਦ੍ਧਸਤ੍ਤ੍ਵਵ੍ਰਤਸ੍ਥੇ ਚ ਚਣ੍ਡਰੂਪੇ ਵਿਭਾਵਰਿ ।। ੯੪.
'ਗਮ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਅਟੱਲ, ਹੇ ਦੇਵੀ, ਕਮਲ ਪੱਤਿਆਂ ਵਰਗੀਆਂ ਸੋਹਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ। ਪਵਿੱਤਰ ਗੁਣਾਂ ਤੇ ਵਰਤਾਂ ਵਿਚ ਟਿਕੀ ਹੋਈ, ਚੰਡਾ ਰੂਪ ਵਾਲੀ, ਚਮਕਦਾਰ।'
ऋਦ੍ਧਿਸਿਦ੍ਧਿਪ੍ਰਦੇ ਦੇਵਿ ਵਿਦ੍ਯੇऽਵਿਦ੍ਯੇऽਮृਤੇ ਸ਼ਿਵੇ । ਸ਼ਾਂਕਰੀ ਵੈष੍ਣਵੀ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮੀ ਸਰ੍ਵਦੇਵਨਮਸ੍ਕृਤੇ ।। ੯੪.
ਹੇ ਮਾਤਾ, ਤੂੰ ਰੱਬੀ ਦੌਲਤ ਤੇ ਸਫਲਤਾ ਦੇਣ ਵਾਲੀ, ਗਿਆਨ ਤੇ ਅਗਿਆਨ, ਅਮਰਤਾ ਤੇ ਮੰਗਲਤਾ ਦੀ ਮਾਲਕਣ ਹੈਂ। ਹੇ ਸ਼ਾਂਕਰੀ, ਵੈਸ਼ਨਵੀ, ਬ੍ਰਾਹਮੀ, ਤੈਨੂੰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਸਿਰ ਨਿਵਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਘਣ੍ਟਾਹਸ੍ਤੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲਾਸ੍ਤ੍ਰੇ ਮਹਾਮਹਿषਮਰ੍ਦਿਨਿ । ਉਗ੍ਰਰੂਪੇ ਵਿਰੂਪਾਕ੍ਸ਼ਿ ਮਹਾਮਾਯੇऽਮृਤਸ੍ਤ੍ਰਵੇ ।। ੯੪.
ਤੇਰੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਘੰਟੀ ਤੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਹੈ, ਤੂੰ ਮਹਾਂ ਮਹੀਸ਼ਾਸੁਰ ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਵਾਲੀ ਹੈਂ। ਤੇਰਾ ਰੂਪ ਭਿਆਨਕ ਹੈ, ਅੱਖਾਂ ਅਜੀਬ ਹਨ, ਤੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਮਾਇਆਵਤੀ ਤੇ ਅਮਰਤਾ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹੈਂ।
ਸਰ੍ਵਸਤ੍ਤ੍ਵਹਿਤੇ ਦੇਵਿ ਸਰ੍ਵਸਤ੍ਤ੍ਵਮਯੇ ਧ੍ਰੁਵੇ । ਵਿਦ੍ਯਾਪੁਰਾਣਸ਼ਿਲ੍ਪਾਨਾਂ ਜਨਨੀ ਭੂਤਧਾਰਿਣੀ ।। ੯੪.
ਹੇ ਮਾਤਾ, ਤੂੰ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪੀ ਹੋਈ, ਸਦੀਵੀ ਤੇ ਅਡੋਲ ਹੈਂ। ਤੂੰ ਗਿਆਨ, ਧਰਮ-ਕਥਾਵਾਂ ਤੇ ਕਲਾਵਾਂ ਦੀ ਮਾਂ ਹੈਂ, ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨੂੰ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈਂ।
ਸਰ੍ਵਦੇਵਰਹਸ੍ਯਾਨਾਂ ਸਰ੍ਵਸਤ੍ਤ੍ਵਵਤਾਂ ਸ਼ੁਭੇ । ਤ੍ਵਮੇਵ ਸ਼ਰਣਂ ਦੇਵਿ ਵਿਦ੍ਯੇऽਵਿਦ੍ਯੇ ਸ਼੍ਰਿਯੇऽਮ੍ਬਿਕੇ । ਵਿਰੂਪਾਕ੍ਸ਼ਿ ਤਥਾ ਕ੍ਸ਼ਾਨ੍ਤਿ ਕ੍ਸ਼ੋਭਿਤਾਨ੍ਤਰ੍ਜਲੇऽਵਿਲੇ ।। ੯੪.
ਹੇ ਸ਼ੁਭਾਵਤੀ, ਤੂੰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਭੇਤ ਜਾਣਦੀ ਹੈਂ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਆਈ ਹੋਈ ਹੈਂ। ਹੇ ਮਾਤਾ, ਤੂੰ ਹੀ ਸਾਡੀ ਆਸਰਾ ਹੈਂ, ਗਿਆਨ, ਅਗਿਆਨ, ਲੱਖਮੀ ਤੇ ਅੰਬਿਕਾ ਹੈਂ। ਹੇ ਵਿਅਕਤ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ, ਧੀਰਜ ਦੀ ਮੂਰਤ, ਅੰਦਰਲੇ ਹਿਲੇ ਹੋਏ ਜਲਾਂ ਵਿੱਚ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੈਂ।
ਨਮੋऽਸ੍ਤੁ ਤੇ ਮਹਾਦੇਵਿ ਨਮੋऽਸ੍ਤੁ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰਿ । ਨਮਸ੍ਤੇ ਸਰ੍ਵਦੇਵਾਨਾਂ ਭਾਵਨਿਤ੍ਯੇऽਕ੍ਸ਼ਯੇऽਵ੍ਯਯੇ ।। ੯੪.
ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੋਵੇ, ਹੇ ਮਹਾਂਦੇਵੀ। ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਮਾਲਕਣ। ਹੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਦੀਵੀ, ਅਟੱਲ ਤੇ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਸ਼ਰਣਂ ਤ੍ਵਾਂ ਪ੍ਰਪਦ੍ਯਨ੍ਤੇ ਯੇ ਦੇਵਿ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰਿ । ਨ ਤੇषਾਂ ਜਾਯਤੇ ਕਿਞ੍ਚਿਦਸ਼ੁਭਂ ਰਣਸਙ੍ਕਟੇ ।। ੯੪.
ਜੋ ਲੋਕ, ਹੇ ਮਾਤਾ, ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਮਾਲਕਣ, ਤੇਰੀ ਸ਼ਰਨ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜੰਗ ਦੇ ਵੱਡੇ ਸੰਕਟ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੋਈ ਅਸ਼ੁਭ ਨਹੀਂ ਵਾਪਰਦਾ।
ਯਸ਼੍ਚ ਵ੍ਯਾਘ੍ਰਭਯੇ ਘੋਰੇ ਚੌਰਰਾਜਭਯੇ ਤਥਾ । ਸ੍ਤਬਵਮੇਨਂ ਸਦਾ ਦੇਵਿ ਪਠਿष੍ਯਤਿ ਯਤਾਤ੍ਮਵਾਨ੍ ।। ੯੪.
ਜੋ ਕੋਈ ਵੀ, ਚੀਤੇ ਦੇ ਡਰ ਜਾਂ ਚੋਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜ ਦੇ ਭਿਆਨਕ ਡਰ ਵਿੱਚ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਹ ਸਤੋਤ੍ਰ, ਹੇ ਮਾਤਾ, ਸਯਾਮ ਰਹਿ ਕੇ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ—
ਨਿਗਡਸ੍ਥੋऽਪਿ ਯੋ ਦੇਵਿ ਤ੍ਵਾਂ ਸ੍ਮਰਿष੍ਯਤਿ ਮਾਨਵਃ । ਸੋऽਪਿ ਬਨ੍ਧੈਰ੍ਵਿਮੁਕ੍ਤਸ੍ਤੇ ਸੁਸੁਖਂ ਵਸਤੇ ਸੁਖੀ ।। ੯੪.
ਹੇ ਮਾਤਾ, ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਬੇੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ ਤੇ ਤੈਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰੇ, ਉਹ ਵੀ ਬੰਧਨਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਜੀਉਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੀਵਰਾਹ ਉਵਾਚ । ਏਵਂ ਸ੍ਤੁਤਾ ਤਦਾ ਦੇਵੀ ਦੇਵੈਃ ਪ੍ਰਣਤਿਪੂਰ੍ਵਕਮ੍ । ਉਵਾਚ ਦੇਵਾਨ੍ ਸੁਸ਼੍ਰੋਣੀ ਵृਣੁਧ੍ਵਂ ਵਰਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ ।। ੯੪.
ਸ਼੍ਰੀ ਵਰਾਹ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜਦੋਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਵੱਡੀ ਆਦਰ ਨਾਲ ਮਾਤਾ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ਸੋਹਣੀਆਂ ਕਮਰ ਵਾਲੀ ਮਾਤਾ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: 'ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਵਰ ਮੰਗੋ।'
ਦੇਵਾ ਊਚੁਃ । ਦੇਵਿ ਸ੍ਤੋਤ੍ਰਮਿਦਂ ਯੇ ਹਿ ਪਠਿष੍ਯਨ੍ਤਿ ਤਵਾਨਘੇ । ਸਰ੍ਵਕਾਮਸਮਾਪਨ੍ਨਾਨ੍ ਕੁਰੁ ਦੇਵਿ ਸ ਨੋ ਵਰਃ ।। ੯੪.
ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਪਵਿੱਤਰ ਮਾਤਾ, ਜੋ ਕੋਈ ਤੇਰਾ ਇਹ ਸਤੋਤ੍ਰ ਪੜ੍ਹੇ, ਸਾਨੂੰ ਇਹ ਵਰ ਦੇ ਕਿ ਤੂੰ ਉਸਦੇ ਸਾਰੇ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰੇ ਕਰੀਂ।
ਏਵਮਸ੍ਤ੍ਵਿਤਿ ਤਾਨ੍ ਦੇਵਾਨੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਦੇਵੀ ਪਰਾऽਪਰਾ । ਵਿਸਸਰ੍ਜ ਤਤੋ ਦੇਵਾਨ੍ ਸ੍ਵਯਂ ਤਤ੍ਰੈਵ ਸਂਸ੍ਥਿਤਾ ।। ੯੪.
ਮਾਤਾ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਇਹੀ ਹੋਵੇ,' ਤੇ ਫਿਰ ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਆਖ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੁਖਸਤ ਕੀਤਾ ਤੇ ਆਪ ਉਥੇ ਹੀ ਰਹਿ ਗਈ।
ਏਤਦ੍ ਦ੍ਵਿਤੀਯਂ ਯੋ ਜਨ੍ਮ ਵੇਦ ਦੇਵ੍ਯਾ ਧਰਾਧਰੇ । ਸ ਵੀਤਸ਼ੋਕੋ ਵਿਰਜਾਃ ਪਦਂ ਗਚ੍ਛਤ੍ਯਨਾਮਯਮ੍ ।। ੯੪.
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਮਾਤਾ ਦੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਦੂਜੇ ਜਨਮ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ, ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਕੇ, ਨਿਰੋਗ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।