ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਤਤ੍ਰ ਚੈਵ ਸੁਵਂਸ਼ਃ ਸ੍ਯਾਦ੍ ਭਾਸ੍ਕਰਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ । ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਤ੍ ਤਤ੍ਰ ਸੁਰਾਧ੍ਯਕ੍ਸ਼ਃ ਸਰ੍ਵਦੇਵਨਮਸ੍ਕृਤਃ ।। ੭੬.

ਉਥੇ ਭਾਸਕਰ ਦੇ ਉੱਤਮ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਵਾਸ ਹੈ। ਉਥੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਮੁਖੀ, ਜੋ ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਖੁਦ ਮੌਜੂਦ ਹੈ।

ਤਸ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਦਿਕ੍ਸ਼ੁ ਵਿਸ੍ਤੀਰ੍ਣਾ ਤਤ੍ਤਦ੍ਗੁਣਸਮਨ੍ਵਿਤਾ । ਤੇਜੋਵਤੀ ਨਾਮ ਪੁਰੀ ਹੁਤਾਸ਼ਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ ।। ੭੬.

ਉਸ ਨਗਰੀ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪਾਸਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਵੱਡੀ ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੀ, ਤੇਜਵਤੀ ਨਗਰੀ ਹੈ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਹੁਤਾਸ਼ਾ (ਅਗਨਿ) ਦੀ ਹੈ।

ਤਤ੍ਤਦ੍ਗੁਣਵਤੀ ਰਮ੍ਯਾ ਪੁਰੀ ਵੈਵਸ੍ਵਤਸ੍ਯ ਚ । ਨਾਮ੍ਨਾ ਸਂਯਮਨੀ ਨਾਮ ਪੁਰੀ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਵਿਸ਼੍ਰੁਤਾ ।। ੭੬.

ਇੱਕ ਹੋਰ ਸੁੰਦਰ ਨਗਰੀ, ਆਪਣੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਵੈਵਸਵਤ ਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਸੰਯਮਨੀ ਹੈ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।

ਤਥਾ ਚਤੁਰ੍ਥੇ ਦਿਗ੍ਭਾਗੇ ਨੈਰ੍ऋਤਾਧਿਪਤੇਃ ਸ਼ੁਭਾ । ਨਾਮ੍ਨਾ ਕृष੍ਣਾਵਤੀ ਨਾਮ ਵਿਰੂਪਾਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯ ਧੀਮਤਃ ।। ੭੬.

ਚੌਥੇ ਪਾਸੇ, ਨੈਰਤ ਦੇ ਅਧਿਪਤੀ ਦੀ ਸ਼ੁਭ ਨਗਰੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾਵਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਨਗਰੀ ਵਿਰੂਪਾਖਸ਼, ਜੋ ਬਹੁਤ ਗਿਆਨੀ ਹੈ, ਦੀ ਹੈ।

ਪਞ੍ਚਮੇ ਹ੍ਯੁਤ੍ਤਰਪੁਟੇ ਨਾਮ੍ਨਾ ਸ਼ੁਦ੍ਧਵਤੀ ਪੁਰੀ । ਉਦਕਾਧਿਪਤੇਃ ਖ੍ਯਾਤਾ ਵਰੁਣਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ ।। ੭੬.

ਪੰਜਵੇਂ, ਉੱਤਰ ਪਾਸੇ, ਸ਼ੁਧਵਤੀ ਨਗਰੀ ਹੈ, ਜੋ ਪਾਣੀ ਦੇ ਅਧਿਪਤੀ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਵਰੁਣ ਦੀ ਨਗਰੀ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।

ਤਥਾ ਪਞ੍ਚੋਤ੍ਤਰੇ ਦੇਵਸ੍ਵਸ੍ਯੋਤ੍ਤਰਪੁਟੇ ਪੁਰੀ । ਵਾਯੋਰ੍ਗਨ੍ਧਵਤੀ ਨਾਮ ਖ੍ਯਾਤਾ ਸਰ੍ਵਗੁਣੋਤ੍ਤਰਾ ।। ੭੬.

ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਰ ਪਾਸੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਅਧਿਪਤੀ ਵਾਯੂ ਦੀ ਨਗਰੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਗੰਧਵਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਨਗਰੀ ਸਭ ਗੁਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਤਸ੍ਯੋਤ੍ਤਰਪੁਟੇ ਰਮ੍ਯਾ ਗੁਹ੍ਯਕਾਧਿਪਤੇਃ ਪੁਰੀ । ਨਾਮ੍ਨਾ ਮਹੋਦਯਾ ਨਾਮ ਸ਼ੁਭਾ ਵੈਦੂਰ੍ਯਵੇਦਿਕਾ ।। ੭੬.

ਉਸ ਤੋਂ ਉੱਤਰ ਪਾਸੇ, ਗੁਹ੍ਯਕਾਂ ਦੇ ਅਧਿਪਤੀ ਦੀ ਸੁੰਦਰ ਨਗਰੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਮਹੋਦਯਾ ਹੈ। ਇਹ ਨਗਰੀ ਸ਼ੁਭ ਹੈ ਤੇ ਵੈਦੂਰਿਆ ਦੀ ਚੌਕ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਹੈ।

ਤਥਾष੍ਟਮੇऽਨ੍ਤਰਪੁਟੇ ਈਸ਼ਾਨਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ । ਪੁਰੀ ਮਨੋਹਰਾ ਨਾਮ ਭੂਤੈਰ੍ਨਾਨਾਵਿਧੈਰ੍ਯੁਤਾ । ਪੁष੍ਪੈਰ੍ਧਨ੍ਯੈਸ਼੍ਚ ਵਿਵਿਧੈਰ੍ਵਨੈਰਾਸ਼੍ਰਮਸਂਸ੍ਥਿਤੈਃ ।। ੭੬.

ਅੱਠਵੇਂ ਅੰਦਰਲੇ ਪਾਸੇ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਈਸ਼ਾਨ ਦੀ ਨਗਰੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਮਨੋਹਰਾ ਹੈ। ਇਹ ਨਗਰੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜੀਵਾਂ, ਫੁੱਲਾਂ, ਅਨਾਜ, ਜੰਗਲਾਂ ਤੇ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ।

ਪ੍ਰਾਰ੍ਥ੍ਯਤੇ ਦੇਵਲੋਕੋऽਯਂ ਸ ਸ੍ਵਰ੍ਗ ਇਤਿ ਕੀਰ੍ਤਿਤਃ ।। ੭੬.

ਇਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਦੁਨੀਆਂ ਸਭ ਵਲੋਂ ਚਾਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਇਸ ਨੂੰ 'ਸਵਰਗ' ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਰੁਦ੍ਰ ਉਵਾਚ । ਯਦੇਤਤ੍ ਕਰ੍ਣਿਕਾਮੂਲਂ ਮੇਰੋਰ੍ਮਧ੍ਯਂ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਮ੍ । ਤਦ੍ ਯੋਜਨਸਹਸ੍ਤ੍ਰਾਣਿ ਸਂਖ੍ਯਯਾ ਮਾਨਤਃ ਸ੍ਮृਤਮ੍ ।। ੭੭.

ਰੁਦ੍ਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮੇਰੂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਰਣਿਕਾ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਲੱਖਾਂ ਯੋਜਨ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਵਿੱਚ ਮਾਪਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਤ੍ ਤਥਾ ਚਾष੍ਟੌ ਸਹਸ੍ਤ੍ਰਾਣਿ ਤੁ ਮਣ੍ਡਲੈਃ । ਸ਼ੈਲਰਾਜਸ੍ਯ ਤਤ੍ਤਤ੍ਰ ਮੇਰੁਮੂਲਮਿਤਿ ਸ੍ਮृਤਮ੍ ।। ੭੭.

ਉਥੇ, ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਮੇਰੂ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਚਾਲੀ-ਅਠ ਹਜ਼ਾਰ ਯੋਜਨ ਚੌੜੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਤੇषਾਂ ਗਿਰਿਸਹਸ੍ਤ੍ਰਾਣਾਮਨੇਕਾਨਾਂ ਮਹੋਚ੍ਛ੍ਰਯਃ । ਦਿਗष੍ਟੌ ਚ ਪੁਨਸ੍ਤਸ੍ਯ ਮਰ੍ਯਾਦਾਪਰ੍ਵਤਾਃ ਸ਼ੁਭਾਃ ।। ੭੭.

ਉਹਨਾਂ ਅਣਗਣਤ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਉੱਚੇ ਪਹਾੜ ਹਨ, ਤੇ ਹਰ ਇੱਕ ਅਠ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਚੰਗੇ ਹੱਦ-ਪਹਾੜ ਹਨ।

ਜਠਰੋ ਦੇਵਕੂਟਸ਼੍ਚ ਪੂਰ੍ਵਸ੍ਯਾਂ ਦਿਸ਼ਿ ਪਰ੍ਵਤੌ । ਪੂਰ੍ਵਪਸ਼੍ਚਾਯਤਾਵੇਤਾਵਰ੍ਣਵਾਨ੍ਤਰ੍ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤੌ । ਮਰ੍ਯਾਦਾਪਰ੍ਵਤਾਨੇਤਾਨष੍ਟਾਨਾਹੁਰ੍ਮਨੀषਿਣਃ ।। ੭੭.

ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਜਠਰ ਤੇ ਦੇਵਕੂਟ ਪਹਾੜ ਹਨ; ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਪੂਰਬ ਤੋਂ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਫੈਲ ਕੇ, ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹਨ। ਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਠ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਹੱਦ-ਪਹਾੜ ਕਿਹਾ ਹੈ।

ਯੋऽਸੌ ਮੇਰੁਰ੍ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇष੍ਠਾਃ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਃ ਕਨਕਪਰ੍ਵਤਃ । ਵਿष੍ਕਮ੍ਭਾਂਸ੍ਤਸ੍ਯ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਸ਼੍ਰृਣੁਧ੍ਵਂ ਗਦਤਸ੍ਤੁ ਤਾਨ੍ ।। ੭੭.

ਜੋ ਮੇਰੂ ਪਹਾੜ ਸੋਨੇ ਦਾ ਪਹਾੜ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਹੇ ਵੱਡੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਮੈਂ ਹੁਣ ਉਸ ਦੇ ਆਧਾਰ ਦੱਸਾਂਗਾ; ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣੋ।

ਮਹਾਪਾਦਾਸ੍ਤੁ ਚਤ੍ਵਾਰੋ ਮੇਰੋਰਥ ਚਤੁਰ੍ਦਿਸ਼ਮ੍ । ਯੈਰ੍ਨ ਚਚਾਲ ਵਿष੍ਟਬ੍ਧਾ ਸਪ੍ਤਦ੍ਵੀਪਵਤੀ ਮਹੀ ।। ੭੭.

ਮੇਰੂ ਦੇ ਚਾਰ ਵੱਡੇ ਆਧਾਰ ਚਾਰ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸੱਤ ਟਾਪਿਆਂ ਵਾਲੀ ਧਰਤੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਹਿਲਦੀ ਨਹੀਂ।

ਦਸ਼ਯੋਜਨਸਾਹਸ੍ਤ੍ਰਂ ਵ੍ਯਾਯਾਮਸ੍ਤੇषੁ ਸ਼ਙ੍ਕ੍ਯਤੇ । ਤਿਰ੍ਯਗੂਰ੍ਧ੍ਵਂ ਚ ਰਚਿਤਾ ਹਰਿਤਾਲਤਟੈਰ੍ਵृਤਾਃ ।। ੭੭.

ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਰ ਇੱਕ ਦੀ ਚੌੜਾਈ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਯੋਜਨ ਦੱਸੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਲੰਬੀ ਤੇ ਆੜੀ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਤੇ ਹਰਿਤਾਲ ਦੇ ਪੱਟਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਹੈ।

ਮਨਃਸ਼ਿਲਾਦਰੀਭਿਸ਼੍ਚ ਸੁਵਰ੍ਣਮਣਿਚਿਤ੍ਰਿਤਾਃ ।ऽ ਅਨੇਕਸਿਦ੍ਧਭਵਨੈਃ ਕ੍ਰੀਡਾਸ੍ਥਾਨੈਸ਼੍ਚ ਸੁਪ੍ਰਭਾਃ ।। ੭੭.

ਇਹ ਮਨਸ਼ਿਲਾ ਤੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਪੱਥਰਾਂ ਨਾਲ, ਕੀਮਤੀ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਜੜੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਤੇ ਕਈ ਸਿਧਾਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਤੇ ਖੇਡਣ ਵਾਲੀਆਂ ਥਾਂਵਾਂ ਨਾਲ ਚਮਕਦੇ ਹਨ।

ਪੂਰ੍ਵੇਣ ਮਨ੍ਦਰਸ੍ਤਸ੍ਯ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇ ਗਨ੍ਧਮਾਦਨਃ । ਵਿਪੁਲਃ ਪਸ਼੍ਚਿਮੇ ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵੇ ਸੁਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਸ਼੍ਚੋਤ੍ਤਰੇ ਸ੍ਥਿਤਃ ।। ੭੭.

ਮੇਰੂ ਦੇ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਮੰਦਰ ਪਹਾੜ ਹੈ, ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਗੰਧਮਾਦਨ, ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਵਿਪੁਲ, ਤੇ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਸੁਪਾਰਸ਼ਵ ਖੜਾ ਹੈ।

ਤੇषਾਂ ਸ਼੍ਰृਙ੍ਗੇषੁ ਚਤ੍ਵਾਰੋ ਮਹਾਵृਕ੍ਸ਼ਾਃ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਿਤਾਃ । ਦੇਵਦੈਤ੍ਯਾਪ੍ਸਰੋਭਿਸ਼੍ਚ ਸੇਵਿਤਾ ਗੁਣਸਂਚਯੈਃ ।। ੭੭.

ਇਨ੍ਹਾਂ ਚਾਰ ਪਹਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਉੱਤੇ ਚਾਰ ਵੱਡੇ ਰੁੱਖ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੇਵ, ਦੈਤ ਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹਨ।

ਮਨ੍ਦਰਸ੍ਯ ਗਿਰੇਃ ਸ਼੍ਰृਙ੍ਗੇ ਕਦਮ੍ਬੋ ਨਾਮ ਪਾਦਪਃ । ਪ੍ਰਲਮ੍ਬਸ਼ਾਖਾਸ਼ਿਖਰਃ ਕਦਮ੍ਬਸ਼੍ਚੈਤ੍ਯਪਾਦਪਃ ।। ੭੭.

ਮੰਦਰ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਕਦੰਬ ਨਾਮ ਦਾ ਰੁੱਖ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਲੰਬੀਆਂ ਲਟਕਦੀਆਂ ਟਾਹਣੀਆਂ ਹਨ, ਪਵਿੱਤਰ ਕਦੰਬ ਰੁੱਖ।

ਮਹਾਕੁਮ੍ਭਪ੍ਰਮਾਣੈਸ਼੍ਚ ਪੁष੍ਪੈਰ੍ਵਿਕਚਕੇਸਰੈਃ । ਮਹਾਗਨ੍ਧਮਨੋਜ੍ਞੈਸ਼੍ਚ ਸ਼ੋਭਿਤਃ ਸਰ੍ਵਕਾਲਜੈਃ ।। ੭੭.

ਇਹ ਵੱਡੇ ਘੜਿਆਂ ਵਰਗੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ, ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖਿਲੇ ਕੇਸਰਾਂ ਨਾਲ, ਤੇ ਸੁਗੰਧਤ ਤੇ ਮਨੋਹਰ, ਸਾਰੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖਿੜਦੇ ਹੋਏ, ਸੋਭਾ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਸਮਾਸੇਨ ਪਰਿਵृਤੋ ਭੁਵਨੈਰ੍ਭੂਤਭਾਵਨੈਃ । ਸਹਸ੍ਤ੍ਰਮਧਿਕਂ ਸੋऽਥ ਗਨ੍ਧੇਨਾਪੂਰਯਨ੍ ਦਿਸ਼ਃ ।। ੭੭.

ਇਹ ਹਰ ਪਾਸੇ ਦੁਨੀਆਂ ਤੇ ਜੀਵਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਤੇ ਆਪਣੀ ਸੁਗੰਧ ਨਾਲ ਹਜ਼ਾਰ ਯੋਜਨ ਤੱਕ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਭਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਭਦ੍ਰਾਸ਼੍ਵੋ ਨਾਮ ਵृਕ੍ਸ਼ੋऽਯਂ ਵਰ੍षਾਦ੍ਰੇਃ ਕੇਤੁਸਂਭਵਃ । ਕੀਰ੍ਤਿਮਾਨ੍ ਰੂਪਵਾਞ੍ਛ੍ਰੀਮਾਨ੍ ਮਹਾਪਾਦਪਪਾਦਪਃ । ਯਤ੍ਰ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਦ੍ਧृषੀਕੇਸ਼ਃ ਸਿਦ੍ਧਸਙ੍ਘੈਰ੍ਨਿषੇਵ੍ਯਤੇ ।। ੭੭.

ਭਦਰਾਸ਼ਵ ਨਾਮ ਦਾ ਰੁੱਖ, ਜੋ ਵਰ੍ਹਾ ਪਹਾੜ ਤੋਂ ਉੱਗਿਆ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਹੈ, ਵੱਡੇ ਰੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ; ਇੱਥੇ ਹ੍ਰਸ਼ੀਕੇਸ਼ਾ ਆਪ ਸਿਧਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਤਸ੍ਯ ਭਦ੍ਰਕਦਮ੍ਬਸ੍ਯ ਤਥਾਸ਼੍ਵਵਦਨੋ ਹਰਿਃ । ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਵਾਂਸ਼੍ਚਾਮਰਸ਼੍ਰੇष੍ਠਃ ਸ ਹਿ ਸਾਨੁਂ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ ।। ੭੭.

ਉਸ ਭਦਰ ਕਦੰਬ ਰੁੱਖ ਉੱਤੇ, ਘੋੜੇ-ਮੂੰਹ ਵਾਲੇ ਹਰੀ ਨੇ ਚਾਮਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਕੀਤੀ, ਤੇ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਚੜ੍ਹਿਆ।

ਤੇਨ ਚਾਲੋਕਿਤਂ ਵਰ੍षਂ ਸਰ੍ਵਦ੍ਵਿਪਦਨਾਯਕਾਃ । ਯਸ੍ਯ ਨਾਮ੍ਨਾ ਸਮਾਖ੍ਯਾਤੋ ਭਦ੍ਰਾਸ਼੍ਵੇਤਿ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ ।। ੭੭.

ਉਹ ਵਰ੍ਹਾ ਹਰੀ ਨੇ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਦੋ ਪੈਰ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ, ਉਸ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ; ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਭਦਰਾਸ਼ਵ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।

ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਸ੍ਯਾਪਿ ਸ਼ੈਲਸ੍ਯ ਸ਼ਿਖਰੇ ਦੇਵਸੇਵਿਤੇ । ਜਮ੍ਬੂਃ ਸਦ੍ਯਃ ਪੁष੍ਪਫਲਾ ਮਹਾਸ਼ਾਖੋਪਸ਼ੋਭਿਤਾ ।। ੭੭.

ਦੱਖਣ ਵਾਲੀ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਪੂਜੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਾਮਬੂ ਰੁੱਖ ਹੈ, ਜੋ ਤੁਰੰਤ ਫੁੱਲ ਤੇ ਫਲ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਵੱਡੀਆਂ ਟਾਹਣੀਆਂ ਨਾਲ ਸੋਭਾ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਤਸ੍ਯਾ ਹ੍ਯਤਿਪ੍ਰਮਾਣਾਨਿ ਸ੍ਵਾਦੂਨਿ ਚ ਮृਦੂਨਿ ਚ । ਫਲਾਨ੍ਯਮृਤਕਲ੍ਪਾਨਿ ਪਤਨ੍ਤਿ ਗਿਰਿਮੂਰ੍ਧਨਿ ।। ੭੭.

ਇਸ ਦੇ ਫਲ ਬਹੁਤ ਵੱਡੇ, ਮਿੱਠੇ ਤੇ ਨਰਮ ਹਨ, ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਗੇ ਹਨ, ਤੇ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗਦੇ ਹਨ।

ਤਸ੍ਮਾਦ੍ ਗਿਰਿਵਰਸ਼੍ਰੇष੍ਠਾਤ੍ ਫਲਪ੍ਰਸ੍ਯਨ੍ਦਵਾਹਿਨੀ । ਦਿਵ੍ਯਾ ਜਾਮ੍ਬੂਨਦੀ ਨਾਮ ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਾ ਮਧੁਵਾਹਿਨੀ ।। ੭੭.

ਉਸ ਵੱਡੇ ਪਹਾੜ ਤੋਂ, ਫਲਾਂ ਦੇ ਰਸ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ, ਜਾਮਬੂਨਦੀ ਨਾਮ ਦੀ ਦਿਵਯ ਨਦੀ ਵਹਿੰਦੀ ਹੈ।

ਤਤ੍ਰ ਜਾਮ੍ਬੂਨਦਂ ਨਾਮ ਸੁਵਰ੍ਣਮਨਲਪ੍ਰਭਮ੍ । ਦੇਵਾਲਙ੍ਕਾਰਮਤੁਲਮੁਤ੍ਪਨ੍ਨਂ ਪਾਪਨਾਸ਼ਨਮ੍ ।। ੭੭.

ਉਥੇ ਜਾਮਬੂਨਦਾ ਨਾਮ ਦਾ ਸੋਨਾ ਉੱਗਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਅਦੁੱਤੀ ਸਿੰਗਾਰ ਹੈ ਤੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ।