ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਤਨ੍ਮਧ੍ਯਮਂ ਸਯੁਗ੍ਮਂ ਤੁ ਸਰ੍ਵਮਾਦ੍ਯਂ ਪ੍ਰਦਾਪਯੇਤ੍ । ਸ੍ਵਸ਼ਕ੍ਤ੍ਯਾਭਰਣਂ ਚੈਵ ਦਰਿਦ੍ਰਸ੍ਯ ਸ੍ਵਸ਼ਕ੍ਤਿਤਃ ।। ੫੫.

ਮੱਧਲੇ ਨੂੰ, ਜੋੜੇ ਸਮੇਤ, ਸਾਰੇ ਚੋਟੀ ਦੇ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੇਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ; ਤੇ ਗਰੀਬ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸਮਰਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਗਹਣੇ ਦੇਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।

ਯਥਾਸ਼ਕ੍ਤ੍ਯਾ ਮਹੀਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਕਾਞ੍ਚਨੀਂ ਗੋਯੁਗਂ ਤਥਾ । ਵਸ੍ਤ੍ਰਯੁਗ੍ਮਂ ਚ ਦਾਤਵ੍ਯਂ ਯਥਾਵਿਭਵਸ਼ਕ੍ਤਿਤਃ ।। ੫੫.

ਜਿੰਨੀ ਸਮਰਥਾ ਹੋਵੇ, ਸੋਨੇ ਦੀ ਧਰਤੀ, ਗਾਂ ਦਾ ਜੋੜਾ, ਕੱਪੜਿਆਂ ਦਾ ਜੋੜਾ, ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਆਪਣੇ ਹਾਲ ਅਨੁਸਾਰ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਗਾਂ ਯੁਗ੍ਮਾਭਰਣਾਤ੍ ਸਰ੍ਵਂ ਸਹਿਰਣ੍ਯਂ ਚ ਕਾਰਯੇਤ੍ । ਏਵਂ ਕृਤੇ ਤਥਾ ਕृष੍ਣਸ਼ੁਕ੍ਲਦ੍ਵਾਦਸ਼੍ਯਮੇਵ ਚ ।। ੫੫.

ਗਾਂ, ਜੋੜਾ ਗਹਣਿਆਂ ਦਾ, ਤੇ ਹੋਰ ਸਭ ਕੁਝ ਸੋਨੇ ਸਮੇਤ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰਕੇ, ਕਾਲੀ ਤੇ ਚਿੱਟੀ ਦਵਾਦਸ਼ੀ ਦੋਵੇਂ ਮਨਾਉਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ।

ਰੌਪ੍ਯਾਂ ਵਾ ਪृਥਿਵੀਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਯਥਾਵਿਭਵਸ਼ਕ੍ਤਿਤਃ । ਦਾਪਯੇਦ੍ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਾਂ ਤੁ ਤਥਾ ਤੇषਾਂ ਚ ਭੋਜਨਮ੍ । ਉਪਾਨਹੌ ਯਥਾਸ਼ਕ੍ਤ੍ਯਾ ਪਾਦੁਕੇ ਛਤ੍ਰਿਕਾਂ ਤਥਾ ।। ੫੫.

ਆਪਣੀ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਧਰਤੀ ਬਣਾਕੇ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਨਾਲ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਭੋਜਨ ਵੀ ਕਰਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜਿੰਨੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੋਵੇ, ਉਤਨੀ ਹੀ ਜੁੱਤੀਆਂ, ਪੈਰਾਂ ਦੀਆਂ ਚਪਲਾਂ ਤੇ ਛਤਰੀਆਂ ਵੀ ਦੇਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ।

ਏਤਾਨ੍ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਵਦੇਦੇਵਂ ਕृष੍ਣੋ ਦਾਮੋਦਰੋ ਮਮ । ਪ੍ਰੀਯਤਾਂ ਸਰ੍ਵਦਾ ਦੇਵੋ ਵਿਸ਼੍ਵਰੂਪੋ ਹਰਿਰ੍ਮਮ ।। ੫੫.

ਇਹ ਸਭ ਦਾਨ ਦੇ ਕੇ, ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ: 'ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ, ਦਾਮੋਦਰ, ਸਦਾ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਰਹਿਣ। ਵਿਸ਼ਵਰੂਪੀ ਹਰੀ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਦਇਆਵਾਨ ਰਹਿਣ।'

ਦਾਨੇ ਚ ਭੋਜਨੇ ਚੈਵ ਕृਤ੍ਵਾ ਯਤ੍ ਫਲਮਾਪ੍ਯਤੇ । ਤਨ੍ਨ ਸ਼ਕ੍ਯਂ ਸਹਸ੍ਤ੍ਰੇਣ ਵਰ੍षਾਣਾਮਪਿ ਕੀਰ੍ਤਿਤੁਮ੍ ।। ੫੫.

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾਨ ਦੇਣ ਤੇ ਭੋਜਨ ਕਰਾਉਣ ਨਾਲ ਜੋ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੂਰਾ ਵਰਣਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ।

ਤਥਾਪ੍ਯੁਦ੍ਦੇਸ਼ਤਃ ਕਿਞ੍ਚਿਤ੍ ਫਲਂ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਤੇऽਨਘ । ਵ੍ਰਤਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਪੁਰਾ ਵृਤ੍ਤਂ ਸ਼ੁਭਾਨ੍ਯਸ੍ਯ ਸ਼੍ਰृਣੁष੍ਵ ਤਤ੍ ।। ੫੫.

ਫਿਰ ਵੀ, ਹੇ ਪਵਿੱਤਰ ਮਨ ਵਾਲੇ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਫਲ ਦੱਸਾਂਗਾ। ਇਸ ਵਰਤ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸੁਭਾਗੇ ਕੰਮਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ।

ਆਸੀਦਾਦਿਯੁਗੇ ਰਾਜਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਾਦੀ ਦृਢਵ੍ਰਤਃ । ਸ ਪੁਤ੍ਰਕਾਮਃ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਂ ਪਰਮੇष੍ਠਿਨਮ੍ । ਤਸ੍ਯੇਦਂ ਵ੍ਰਤਮਾਚਖ੍ਯੌ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸ ਕृਤਵਾਂਸ੍ਤਥਾ ।। ੫੫.

ਆਦਿ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਜੋ ਵੱਡੇ ਵ੍ਰਤਾਂ ਵਾਲਾ ਤੇ ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਨ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਉਹ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਨੇ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਇਹ ਵਰਤ ਉਸ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਤੇ ਆਪ ਵੀ ਕੀਤਾ।

ਤਸ੍ਯ ਵ੍ਰਤਾਨ੍ਤੇ ਵਿਸ਼੍ਵਾਤ੍ਮਾ ਸ੍ਵਯਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ਼ਤਾਂ ਯਯੌ । ਤੁष੍ਟਸ਼੍ਚੋਵਾਚ ਭੋ ਰਾਜਨ੍ ਵਰੋ ਮੇ ਵ੍ਰਿਯਤਾਂ ਵਰਃ ।। ੫੫.

ਜਦੋਂ ਰਾਜੇ ਨੇ ਵਰਤ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ, ਤਾਂ ਵਿਸ਼ਵਾਤਮਾ ਆਪ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਿਆ ਤੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਕਿਹਾ, 'ਹੇ ਰਾਜਨ, ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਵਰ ਮੰਗ।'

ਰਾਜੋਵਾਚ । ਪੁਤ੍ਰਂ ਮੇ ਦੇਹਿ ਦੇਵੇਸ਼ ਵੇਦਮਨ੍ਤ੍ਰਵਿਸ਼ਾਰਦਮ੍ । ਯਾਜਕਂ ਯਜਨਾਸਕ੍ਤਂ ਕੀਰ੍ਤ੍ਯਾ ਯੁਕ੍ਤਂ ਚਿਰਾਯੁषਮ੍ । ਅਸਂਖ੍ਯਾਤਗੁਣਂ ਚੈਵ ਬ੍ਰਹ੍ਮਭੂਤਮਕਲ੍ਮषਮ੍ ।। ੫੫.

ਰਾਜੇ ਨੇ ਆਖਿਆ: 'ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵਾ, ਮੈਨੂੰ ਐਸਾ ਪੁੱਤਰ ਦੇ, ਜੋ ਵੇਦ ਮੰਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੋਵੇ, ਯਜਨਾ ਕਰਣ ਵਾਲਾ, ਚੰਗੀ ਖ਼ਿਆਤ ਵਾਲਾ, ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਵਾਲਾ, ਅਣਗਿਣਤ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਬ੍ਰਹਮ ਸਰੂਪ ਹੋਵੇ।'

ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਰਾਜਾ ਪੁਨਰ੍ਵਚਨਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ । ਮਮਾਪ੍ਯਨ੍ਤੇ ਸ਼ੁਭਂ ਸ੍ਥਾਨਂ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰ । ਯਤ੍ਤਨ੍ਮੁਨਿਪਦਂ ਨਾਮ ਯਤ੍ਰ ਗਤ੍ਵਾ ਨ ਸ਼ੋਚਤਿ ।। ੫੫.

ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਾਜੇ ਨੇ ਫਿਰ ਆਖਿਆ: 'ਹੇ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ, ਮੇਰੀ ਆਖ਼ਰੀ ਸਮੇਂ ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਉਹ ਚੰਗੀ ਥਾਂ ਦੇ, ਜਿਸਨੂੰ ਮੁਨੀਆਂ ਦਾ ਪਦ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਥੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਕੋਈ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ।'

ਏਵਮਸ੍ਤ੍ਵਿਤਿ ਤਂ ਦੇਵਃ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤ੍ਵਾ ਚਾਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਗਤਃ । ਤਸ੍ਯਾਪਿ ਰਾਜ੍ਞਃ ਪੁਤ੍ਰੋऽਭੂਦ੍ ਵਤ੍ਸਪ੍ਰੀਰ੍ਨਾਮ ਨਾਮਤਃ ।। ੫੫.

ਦੇਵ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਚਾਹਿਆ, ਐਸਾ ਹੀ ਹੋਵੇ,' ਤੇ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਂ ਵਤਸਪ੍ਰੀ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ।

ਵੇਦਵੇਦਾਙ੍ਗਸਂਪਨ੍ਨੋ ਯਜ੍ਞਯਾਜੀ ਬਹੁਸ਼੍ਰੁਤਃ । ਤਸ੍ਯ ਕੀਰ੍ਤ੍ਤਿਰ੍ਮਹਾਰਾਜ ਵਿਸ੍ਤृਤਾ ਧਰਣੀਤਲੇ ।। ੫੫.

ਉਹ ਪੁੱਤਰ ਵੇਦ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸੀ, ਵੱਡੇ ਯਜਮਾਨ ਤੇ ਬਹੁਤ ਗਿਆਨ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਉਸ ਦੀ ਖ਼ਿਆਤ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਚਹੁੰਫੇਲ ਫੈਲ ਗਈ।

ਰਾਜਾऽਪਿ ਤਂ ਸੁਤਂ ਲਬ੍ਧ੍ਵਾ ਵਿष੍ਣੁਦਤ੍ਤਂ ਪ੍ਰਤਾਪਿਨਮ੍ । ਜਗਾਮ ਤਪਸੇ ਯੁਕ੍ਤਃ ਸਰ੍ਵਦ੍ਵਨ੍ਦ੍ਵਾਨ੍ ਪ੍ਰਹਾਯ ਸਃ ।। ੫੫.

ਰਾਜੇ ਨੇ ਐਸਾ ਪੁੱਤਰ ਵਿਸ਼ਣੁਦੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਸਾਰੀ ਦੁਆਲਤਾਂ ਛੱਡ ਕੇ ਤਪੱਸਿਆ ਵਲ ਧਿਆਨ ਲਾ ਲਿਆ।

ਆਰਾਧਯਾਮਾਸ ਹਰਿਂ ਨਿਰਾਹਾਰੋ ਜਿਤੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਃ । ਹਿਮਵਤ੍ਪਰ੍ਵਤੇ ਰਮ੍ਯੇ ਸ੍ਤੁਤਿਂ ਕੁਰ੍ਵਂਸ੍ਤਦਾ ਨृਪਃ ।। ੫੫.

ਉਹ ਰਾਜਾ, ਆਪਣੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਕਰਕੇ ਤੇ ਉਪਵਾਸ ਕਰਕੇ, ਸੋਹਣੇ ਹਿਮਾਲਾ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਹਰੀ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਦਾ ਤੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਸਤੁਤੀਆਂ ਕਰਦਾ ਸੀ।

ਭਦ੍ਰਾਸ਼੍ਵ ਉਵਾਚ । ਕੀਦृਸ਼ੀ ਸਾ ਸ੍ਤੁਤਿਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ ਯਾਂ ਚਕਾਰ ਸ ਪਾਰ੍ਥਿਵਃ । ਕਿਂ ਚ ਤਸ੍ਯਾਭਵਦ੍ ਦੇਵਂ ਸ੍ਤੁਵਤਃ ਪੁਰੁषੋਤ੍ਤਮਮ੍ ।। ੫੫.

ਭਦਰਾਸ਼ਵ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: 'ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਉਹ ਰਾਜਾ ਕਿਹੋ ਜਿਹੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰਦਾ ਸੀ? ਤੇ ਜਦੋਂ ਉਹ ਪੁਰੁਸ਼ੋਤਮ ਦੇਵ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਕੀ ਮਿਲਿਆ?'

ਦੁਰ੍ਵਾਸਾ ਉਵਾਚ । ਹਿਮਵਨ੍ਤਂ ਸਮਾਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯ ਰਾਜਾ ਤਦ੍ਗਤਮਾਨਸਃ । ਸ੍ਤੁਤਿਂ ਚਕਾਰ ਦੇਵਾਯ ਵਿष੍ਣਵੇ ਪ੍ਰਭਵਿष੍ਣਵੇ ।। ੫੫.

ਦੁਰਵਾਸਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: 'ਹਿਮਾਲਾ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਟਿਕ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਆਪਣਾ ਮਨ ਉੱਥੇ ਲਾ ਕੇ, ਵੱਡੇ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਵਿਸ਼ਣੁ ਦੇਵ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰਦਾ ਸੀ।'

ਰਾਜੋਵਾਚ । ਕ੍ਸ਼ਰਾਕ੍ਸ਼ਰਂ ਕ੍ਸ਼ੀਰਸਮੁਦ੍ਰਸ਼ਾਯਿਨਂ ਕ੍ਸ਼ਿਤੀਧਰਂ ਮੂਰ੍ਤਿਮਤਾਂ ਪਰਂ ਪਦਮ੍ । ਅਤੀਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਵਿਸ਼੍ਵਭੁਜਾਂ ਪੁਰਃ ਕृਤਂ ਨਿਰਾਕृਤਂ ਸ੍ਤੌਮਿ ਜਨਾਰ੍ਦਨਂ ਪ੍ਰਭੁਮ੍ ।। ੫੫.

ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: 'ਮੈਂ ਜਨਾਰਦਨ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਸਤਿ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਨਾਸਵੰਤ ਵੀ ਹੈ ਤੇ ਅਨਾਸ ਵੀ, ਜੋ ਖੀਰ ਸਮੁੰਦਰ ਉੱਤੇ ਵਿਛਾ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਦਾ ਭਾਰ ਥਾਮਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਪਦ ਹੈ, ਜੋ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਸਾਰੇ ਵਿਸ਼ਵ ਨੂੰ ਘੇਰੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਤੇ ਅਰੂਪ ਦੋਵੇਂ ਹੈ।'

ਤ੍ਵਮਾਦਿਦੇਵਃ ਪਰਮਾਰ੍ਥਰੂਪੀ ਵਿਭੁਃ ਪੁਰਾਣਃ ਪੁਰੁषੋਤ੍ਤਮਸ਼੍ਚ । ਅਤੀਨ੍ਦ੍ਰਿਯੋ ਵੇਦਵਿਦਾਂ ਪ੍ਰਧਾਨਃ ਪ੍ਰਪਾਹਿ ਮਾਂ ਸ਼ਙ੍ਖਗਦਾਸ੍ਤ੍ਰਪਾਣੇ ।। ੫੫.

ਤੂੰ ਆਦਿ ਦੇਵ ਹੈਂ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਹਕੀਕਤ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈਂ, ਸਭ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਵਿਆਪਕ, ਪੁਰਾਣਾ ਤੇ ਪੁਰੁਸ਼ੋਤਮ ਹੈਂ। ਤੂੰ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈਂ, ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਜਾਣਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈਂ। ਹੇ ਸ਼ੰਖ, ਗਦਾ ਤੇ ਅਸਤਰ ਧਾਰਣ ਵਾਲੇ, ਮੈਨੂੰ ਬਚਾ।

ਕृਤਂ ਤ੍ਵਯਾ ਦੇਵ ਸੁਰਾਸੁਰਾਣਾਂ ਸਂਕੀਰ੍ਤ੍ਯਤੇऽਸੌ ਚ ਅਨਨ੍ਤਮੂਰ੍ਤੇ । ਸृष੍ਟ੍ਯਰ੍ਥਮੇਤਤ੍ ਤਵ ਦੇਵ ਵਿष੍ਣੋ ਨ ਚੇष੍ਟਿਤਂ ਕੂਟਗਤਸ੍ਯ ਤਤ੍ਸ੍ਯਾਤ੍ ।। ੫੫.

ਹੇ ਦੇਵ, ਤੂੰ ਦੇਵਤੇਆਂ ਤੇ ਦੈਤਿਆਂ ਵਿਚ ਬੜੇ ਕੰਮ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਜੋ ਅਨੰਤ ਰੂਪ ਵਾਲੇ, ਸਭ ਜਗ੍ਹਾ ਉਚਾਰੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਤੇਰਾ ਹੀ ਕੰਮ ਹੈ, ਹੇ ਵਿਸ਼ਣੁ, ਤੇ ਜੋ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਹ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।

ਤਥੈਵ ਕੂਰ੍ਮਤ੍ਵਮृਗਤ੍ਵਮੁਚ੍ਚੈ - ਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ਕृਤਂ ਰੂਪਮਨੇਕਰੂਪ । ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਭਾਵਾਦਸਕृਚ੍ਚ ਜਨ੍ਮ ਸਂਕੀਰ੍ਤ੍ਤ੍ਯਤੇ ਤੇऽਚ੍ਯੁਤ ਨੈਤਦਸ੍ਤਿ ।। ੫੫.

ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਤੂੰ ਕਛੂਏ ਤੇ ਸੂਰ ਦਾ ਰੂਪ ਵੀ ਧਾਰਿਆ, ਤੇ ਅਨੇਕ ਰੂਪ ਬਣਾਏ। ਤੇਰੀ ਸਰਬਜਣਤਾ ਕਰਕੇ, ਲੋਕ ਤੇਰੇ ਕਈ ਜਨਮ ਗਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਹੇ ਅਚ੍ਯੁਤ, ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਤੇਰੇ ਜਨਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ।

ਨृਸਿਂਹ ਨਮੋ ਵਾਮਨ ਜਮਦਗ੍ਨਿਨਾਮ ਦਸ਼ਾਸ੍ਯਗੋਤ੍ਰਾਨ੍ਤਕ ਵਾਸੁਦੇਵ । ਨਮੋऽਸ੍ਤੁ ਤੇ ਬੁਦ੍ਧ ਕਲ੍ਕਿਨ੍ ਖਗੇਸ਼ ਸ਼ਂਭੋ ਨਮਸ੍ਤੇ ਵਿਬੁਧਾਰਿਨਾਸ਼ਨ ।। ੫੫.

ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ ਨਰਸਿੰਘਾ, ਵਾਮਨ ਤੇ ਜਮਦਗਨੀ ਨਾਂ ਵਾਲੇ, ਦੱਸ ਸਿਰ ਵਾਲੇ ਰਾਵਣ ਦੇ ਵੰਸ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਵਾਸੁਦੇਵ! ਬੁੱਧ, ਕਲਕਿ, ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਸ਼ੰਭੂ, ਤੇਰੇ ਅਹੰਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਣ ਵਾਲੇ, ਤੈਨੂੰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ.

ਨਮੋऽਸ੍ਤੁ ਨਾਰਾਯਣ ਪਦ੍ਮਨਾਭ ਨਮੋ ਨਮਸ੍ਤੇ ਪੁਰੁषੋਤ੍ਤਮਾਯ । ਨਮਃ ਸਮਸ੍ਤਾਮਰਸਙ੍ਘਪੂਜ੍ਯ ਨਮੋऽਸ੍ਤੁ ਤੇ ਸਰ੍ਵਵਿਦਾਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ।। ੫੫.

ਨਾਰਾਇਣ, ਪਦਮਨਾਭ, ਤੇਰੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ। ਪੁਰਸ਼ੋਤਮ, ਸਭ ਅਮਰ ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰ ਜੋਗ, ਸਭ ਗਿਆਨੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ.

ਨਮਃ ਕਰਾਲਾਸ੍ਯ ਨृਸਿਂਹਮੂਰ੍ਤ੍ਤੇ ਨਮੋ ਵਿਸ਼ਾਲਾਦ੍ਰਿਸਮਾਨ ਕੂਰ੍ਮ । ਨਮਃ ਸਮੁਦ੍ਰਪ੍ਰਤਿਮਾਨ ਮਤ੍ਸ੍ਯ ਨਮਾਮਿ ਤ੍ਵਾਂ ਕ੍ਰੋਡਰੂਪਿਨਨਨ੍ਤ ।। ੫੫.

ਕਰਾਲ ਮੁੱਖ ਵਾਲੇ ਨਰਸਿੰਘ ਰੂਪ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਵੱਡੇ ਪਹਾੜ ਵਰਗੇ ਕੂਰਮ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਸਮੁੰਦਰ ਵਰਗੇ ਮਤਸਯ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਤੇ ਅਨੰਤ, ਸੂਰ ਰੂਪ ਵਾਲੇ, ਤੈਨੂੰ ਵੀ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ.

ਸृष੍ਟ੍ਯਰ੍ਥਮੇਤਤ੍ ਤਵ ਦੇਵ ਚੇष੍ਟਿਤਂ ਨ ਮੁਖ੍ਯਪਕ੍ਸ਼ੇ ਤਵ ਮੂਰ੍ਤ੍ਤਿਤਾ ਵਿਭੋ । ਅਜਾਨਤਾ ਧ੍ਯਾਨਮਿਦਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤਂ ਨੈਭਿਰ੍ਵਿਨਾ ਲਕ੍ਸ਼੍ਯਸੇ ਤ੍ਵਂ ਪੁਰਾਣ ।। ੫੫.

ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ! ਇਹ ਤੇਰਾ ਕੰਮ ਸਿਰਜਣ ਲਈ ਹੈ, ਤੇਰੀ ਰੂਪ ਧਾਰਣਾ ਮੁੱਖ ਨਹੀਂ, ਇਹ ਧਿਆਨ ਅਗਿਆਨੀਆਂ ਵਾਸਤੇ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ, ਬਿਨਾਂ ਇਸ ਦੇ ਤੂੰ ਪੁਰਾਣਾ ਪ੍ਰਭੂ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦਿੱਸਦਾ.

ਆਦ੍ਯੋ ਮਖਸ੍ਤ੍ਵਂ ਸ੍ਵਯਮੇਵ ਵਿष੍ਣੋ ਮਖਾਙ੍ਗਭੂਤੋऽਸਿ ਹਵਿਸ੍ਤ੍ਵਮੇਵ । ਪਸ਼ੁਰ੍ਭਵਾਨ੍ ऋਤ੍ਵਿਗਿਜ੍ਯਂ ਤ੍ਵਮੇਵ ਤ੍ਵਾਂ ਦੇਵਸਙ੍ਘਾ ਮੁਨਯੋ ਯਜਨ੍ਤਿ ।। ੫੫.

ਤੂੰ ਆਪ ਹੀ ਯਗ ਦਾ ਮੂਲ ਹੈਂ, ਹੇ ਵਿਸ਼ਨੂ! ਤੂੰ ਯਗ ਦੇ ਅੰਗ, ਹਵਨ ਸਮੱਗਰੀ, ਕੁਰਬਾਨੀ ਵਾਲਾ ਪਸ਼ੂ, ਪੰਡਤ ਤੇ ਪੂਜਾ ਦਾ ਹੱਕਦਾਰ ਵੀ ਆਪ ਹੀ ਹੈਂ। ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਸਭ ਤੈਨੂੰ ਹੀ ਪੂਜਦੇ ਹਨ.

ਯਦੇਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਜਗਧ੍ਰੁਵਂ ਚਲਾਚਲਂ ਸੁਰਾਦਿਕਾਲਾਨਲਸਂਸ੍ਥਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ । ਨ ਤ੍ਵਂ ਵਿਭਕ੍ਤੋऽਸਿ ਜਨਾਰ੍ਦਨੇਸ਼ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛ ਸਿਦ੍ਧਿਂ ਹृਦਯੇਪ੍ਸਿਤਾਂ ਮੇ ।। ੫੫.

ਇਸ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਟਿਕਿਆ ਜਾਂ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜੋ ਦੇਵਤੇ, ਸਮਾਂ ਤੇ ਅੱਗ ਨਾਲ ਟਿਕਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਹੈ। ਹੇ ਜਨਾਰਦਨ! ਤੂੰ ਕਦੇ ਵੰਡਿਆ ਨਹੀਂ। ਮੇਰੇ ਮਨ ਦੀ ਇੱਛਤ ਮੁਕਤੀ ਮੈਨੂੰ ਦੇ ਦੇ.

ਨਮਃ ਕਮਲਪਤ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ ਮੂਰ੍ਤ੍ਤਾਮੂਰ੍ਤ੍ਤ ਨਮੋ ਹਰੇ । ਸ਼ਰਣਂ ਤ੍ਵਾਂ ਪ੍ਰਪਨ੍ਨੋऽਸ੍ਮਿ ਸਂਸਾਰਾਨ੍ਮਾਂ ਸਮੁਦ੍ਧਰ ।। ੫੫.

ਕੰਵਲ ਪੱਤਿਆਂ ਵਰਗੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ, ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਤੇ ਬਿਨਾ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਹਰੇ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਓਟ ਆਇਆ ਹਾਂ, ਮੈਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਪਾਰ ਲੰਘਾ ਦੇ.

ਏਵਂ ਸ੍ਤੁਤਸ੍ਤਦਾ ਦੇਵਸ੍ਤੇਨ ਰਾਜ੍ਞਾ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ । ਵਿਸ਼ਾਲਾਮ੍ਰਤਲਸ੍ਥੇਨ ਤੁਤੋष ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰਃ ।। ੫੫.

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਰਾਜੇ ਨੇ, ਵੱਡੇ ਅੰਬ ਦੇ ਰੁੱਖ ਹੇਠ ਖੜ੍ਹ ਕੇ, ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਸਿਫਤ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ਪਰਮਾਤਮਾ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ.