ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਬੁਭੁਕ੍ਸ਼ਿਤਸ੍ਤਰੋਃ ਪਰ੍ਣਮੈਚ੍ਛਦ੍ ਭਕ੍ਸ਼ਿਤੁਮਨ੍ਤਿਕਾਤ੍ । ਇਤ੍ਯੇਵਂ ਕੁਰ੍ਵਤੋ ਵ੍ਯੋਮ੍ਨਿ ਵਾਗੁਵਾਚਾਸ਼ਰੀਰਿਣੀ ।। ੩੮.

ਭੁੱਖਾ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਰੁੱਖ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪੱਤਾ ਖਾਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਸੀ; ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਉਹ ਇਹ ਕਰਨ ਲੱਗਾ, ਅਕਾਸ਼ ਵਿਚੋਂ ਬਿਨਾ ਸਰੀਰ ਵਾਲੀ ਆਵਾਜ਼ ਆਈ।

ਮਾ ਭਕ੍ਸ਼ਯਸ੍ਵ ਸਕਟਮੁਚ੍ਚੈਰੇਵਂ ਪ੍ਰਭਾषਿਤੇ । ਤਤੋऽਸੌ ਤਂ ਵਿਹਾਯਾਨ੍ਯਦ੍ ਵਾਰ੍ਕ੍ਸ਼ਂ ਪਤਿਤਮਗ੍ਰਹੀਤ੍ ।। ੩੮.

ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ: ਵਕੜਾ ਪੱਤਾ ਨਾ ਖਾ; ਫਿਰ, ਉਹ ਪੱਤਾ ਛੱਡ ਕੇ, ਦੂਜੇ ਰੁੱਖ ਤੋਂ ਡਿੱਗਿਆ ਹੋਇਆ ਪੱਤਾ ਲੈ ਲਿਆ।

ਤਮਪ੍ਯੇਵਂ ਨਿषਿਦ੍ਧਂ ਸ੍ਯਾਦਨ੍ਯਂ ਤਥੈਵਮੇਵ ਚ । ਏਵਂ ਸ ਸਕਟਂ ਮਤ੍ਵਾ ਵ੍ਯਾਧਃ ਕਿਞ੍ਚਿਨ੍ਨ ਭਕ੍ਸ਼ਯਤ੍ ।। ੩੮.

ਉਹ ਪੱਤਾ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਮਨਾਹੀ ਹੋ ਗਿਆ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵਕੜਾ ਪੱਤਾ ਸਮਝ ਕੇ, ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਕੁਝ ਵੀ ਨਾ ਖਾ ਸਕਿਆ।

ਨਿਰਾਹਾਰਸ੍ਤਪਸ੍ਤੇਪੇ ਸ੍ਮਰਨ੍ ਗੁਰੁਮਤਨ੍ਦ੍ਰਿਤਃ । ਤਸ੍ਯਾਥ ਬਹੁਨਾ ਕਾਲੇ ਗਤੇ ऋषਿਵਰੋऽਭ੍ਯਗਾਤ੍ ।। ੩੮.

ਉਹ ਉਪਵਾਸ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ, ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕ ਨੂੰ ਬਿਨਾ ਥਕਾਵਟ ਦੇ ਯਾਦ ਕਰਕੇ ਤਪ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਬਹੁਤ ਸਮਾਂ ਲੰਘਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਵੱਡਾ ਰਿਸ਼ੀ ਆ ਗਿਆ।

ਦੁਰ੍ਵਾਸਾਃ ਸ਼ਂਸਿਤਾਤ੍ਮਾ ਵੈ ਕਿਞ੍ਚਿਤ੍ਪ੍ਰਾਣਮਪਸ਼੍ਯਤ । ਵ੍ਯਾਧਂ ਤਪੋਤ੍ਥਤੇਜੋਭਿਰ੍ਜ੍ਵਲਮਾਨਂ ਹਵਿਰ੍ਯਥਾ ।। ੩੮.

ਦੁਰਵਾਸਾ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਸੰਯਮਤ ਸੀ, ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿੰਦ ਨਾਲ ਦੇਖਿਆ; ਉਹ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਤਪ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਹਵਨ ਦੀ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਸਮਰਪਿਤ ਹੋਵੇ।

ਸੋऽਪਿ ਵ੍ਯਾਧਸ੍ਤੁ ਤਂ ਨਤ੍ਵਾ ਸ਼ਿਰਸਾऽਥ ਮਹਾਮੁਨਿਮ੍ । ਉਵਾਚ ਸ ਕृਤਾਰ੍ਥੋऽਸ੍ਮਿ ਭਗਵਨ੍ ਦਰ੍ਸ਼ਨਾਤ੍ ਤਵ ।। ੩੮.

ਉਹ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਵੀ, ਵੱਡੇ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਸਿਰ ਨਿਵਾ ਕੇ, ਕਿਹਾ: "ਭਗਵਨ, ਤੁਹਾਡੀ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਮੈਂ ਪੂਰਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ।"

ਇਦਾਨੀਂ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਕਾਲਂ ਮੇ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਤ੍ਵਮਵਧਾਰਯ । ਸ਼ੀਰ੍ਣਪਰ੍ਣਾਨਿ ਭਕ੍ਸ਼ਯਨ੍ ਵੈ ਤੈਰੇਵਾਹਂ ਮਹਾਮੁਨੇ । ਭਵਨ੍ਤਂ ਪ੍ਰੀਣਯਾਮੀਤਿ ਵ੍ਯਾਧਸ੍ਤਂ ਵਾਕ੍ਯਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ।। ੩੮.

ਹੁਣ ਮੇਰੇ ਲਈ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਹ ਦਾ ਸਮਾਂ ਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਇਹ ਗੱਲ ਤੁਸੀਂ ਸਮਝੋ। ਮੈਂ ਸੁੱਕੇ ਪੱਤੇ ਖਾ ਕੇ, ਵੱਡੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ," ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਨੇ ਇਹ ਬਾਤ ਕਹੀ।

ਦੁਰ੍ਵਾਸਾ ਅਪਿ ਤਂ ਸ਼ੁਦ੍ਧਂ ਸ਼ੁਦ੍ਧਭਾਵਂ ਜਿਤੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਮ੍ । ਜਿਜ੍ਞਾਸੁਸ੍ਤਤ੍ਤਪੋ ਵਾਕ੍ਯਮਿਦਮੁਚ੍ਚੈਰੁਵਾਚ ਹ ।। ੩੮.

ਦੁਰਵਾਸਾ ਨੇ, ਉਸਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ, ਪਵਿੱਤਰ ਮਨ ਵਾਲਾ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਤੇ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਦੇਖ ਕੇ, ਉਸ ਦੇ ਤਪ ਨੂੰ ਪਰਖਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਇਹ ਬਾਤ ਕਹੀ।

ਯਵਗੋਧੂਮਸ਼ਾਲੀਨਾਮਨ੍ਨਂ ਚੈਵ ਸੁਸਂਸ੍ਕृਤਮ੍ । ਦੀਯਤਾਂ ਮੇ ਕ੍ਸ਼ੁਧਾਰ੍ਤਾਯ ਤ੍ਵਾਮੁਦ੍ਦਿਸ਼੍ਯਾਗਤਾਯ ਚ ।। ੩੮.

"ਮੈਨੂੰ ਜੌ, ਗਹੂੰ, ਚੌਲ ਅਤੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਣਾਇਆ ਹੋਇਆ ਭੋਜਨ ਦੇਵੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਭੁੱਖਾ ਹੋ ਕੇ ਤੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਲੱਭਣ ਆਇਆ ਹਾਂ।"

ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤੇਨ ਤ੍ਵਸੌ ਵ੍ਯਾਧਸ਼੍ਚਿਨ੍ਤਾਂ ਪਰਮਿਕਾਂ ਗਤਃ । ਕ੍ਵ ਸਂਭਵਿष੍ਯਤੇ ਮਹ੍ਯਮਿਤਿ ਚਿਨ੍ਤਾਪਰੋऽਭਵਤ੍ ।। ੩੮.

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਗਹਿਰੀ ਸੋਚ ਵਿੱਚ ਪੈ ਗਿਆ: "ਇਹ ਮੇਰੇ ਲਈ ਕਿਵੇਂ ਹੋਵੇਗਾ?" ਉਹ ਇਸ ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਲਗਿਆ ਰਹਾ।

ਤਸ੍ਯ ਚਿਨ੍ਤਯਤਃ ਪਾਤ੍ਰਮਾਕਾਸ਼ਾਤ੍ ਪਤਿਤਂ ਸ਼ੁਭਮ੍ । ਸੌਵਰ੍ਣਂ ਸਿਦ੍ਧਿਸਂਯੁਕ੍ਤਂ ਤਜ੍ਜਗ੍ਰਾਹ ਕਰੇਣ ਸਃ ।। ੩੮.

ਜਦ ਉਹ ਸੋਚ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਆਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਇੱਕ ਪਵਿੱਤਰ, ਸੋਨੇ ਦਾ, ਸਫਲਤਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਬਰਤਨ ਡਿੱਗਿਆ। ਉਸਨੇ ਉਹ ਬਰਤਨ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਫੜ ਲਿਆ।

ਤਦ੍ ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਮੁਨਿਂ ਪ੍ਰਾਹ ਦੁਰ੍ਵਾਸਾਖ੍ਯਂ ਸਸਾਧ੍ਵਸਃ । ਅਤ੍ਰੈਵ ਸ੍ਥੀਯਤਾਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ ਯਾਵਦ੍ ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਟਨਂ ਤ੍ਵਹਮ੍ । ਕਰੋਮਿ ਤਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦੋऽਯਂ ਕ੍ਰਿਯਤਾਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਤ੍ਤਮ ।। ੩੮.

ਉਹ ਬਰਤਨ ਫੜ ਕੇ, ਡਰਦੇ ਹੋਏ, ਦੁਰਵਾਸਾ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: "ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜੀ, ਤੁਸੀਂ ਇੱਥੇ ਹੀ ਰਹੋ, ਜਦ ਤੱਕ ਮੈਂ ਭਿਖ ਲੈ ਆਉਂਦਾ ਹਾਂ; ਇਹ ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ, ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ, ਮੈਨੂੰ ਦਿਓ।"

ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਮਟਨਂ ਵ੍ਯਾਧਸਤ੍ਤਮਃ । ਨਾਤਿਦੂਰੇਣ ਨਗਰਂ ਧਨਯੋषਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍ ।। ੩੮.

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਭਿਖ ਲੈਣ ਲਈ ਨਜ਼ਦੀਕ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵੱਲ ਗਿਆ, ਜੋ ਧਨ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਤਸ੍ਯ ਤਤ੍ਰ ਪ੍ਰਯਾਤਸ੍ਯ ਅਗ੍ਰਤਃ ਸਰ੍ਵਸ਼ੋਭਨਾਃ । ਵृਕ੍ਸ਼ੇਭ੍ਯੋ ਨਿਰ੍ਯਯੁਸ਼੍ਚਾਨ੍ਯਾ ਹੇਮਪਾਤ੍ਰਾਗ੍ਰਪਾਣਯਃ । ਵਿਵਿਧਾਨ੍ਨਾਨਿ ਤਸ੍ਯਾਸ਼ੁ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਪਾਤ੍ਰਂ ਪ੍ਰਪੂਰਿਤਮ੍ ।। ੩੮.

ਜਦ ਉਹ ਉਥੇ ਪਹੁੰਚਿਆ, ਸਭ ਤੋਂ ਸੋਹਣੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਰੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲੀਆਂ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਬਰਤਨ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਲੈ ਕੇ, ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭੋਜਨ ਉਸਦੇ ਬਰਤਨ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪਾ ਦਿੱਤਾ।

ਸ ਚ ਭੂਤਾਰ੍ਥਮਾਤ੍ਮਾਨਂ ਮਤ੍ਵਾ ਪੁਨਰਥਾਸ਼੍ਰਮਮ੍ । ਆਜਗਾਮ ਤਤੋऽਪਸ਼੍ਯਤ੍ ਤਮृषਿਂ ਜਪਤਾਂ ਵਰਮ੍ ।। ੩੮.

ਆਪਣੀ ਮੁਰਾਦ ਪੂਰੀ ਹੋਈ ਸਮਝ ਕੇ, ਉਹ ਮੁੜ ਆਸ਼ਰਮ ਆ ਗਿਆ ਤੇ ਉਥੇ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਜਪ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੀ, ਵੇਖਿਆ।

ਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਸ੍ਥਾਪ੍ਯ ਤਾਂ ਭਿਕ੍ਸ਼ਾਂ ਸ਼ੁਚੌ ਦੇਸ਼ੇ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਧੀਃ । ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਤਮृषਿਂ ਵਾਕ੍ਯਮੁਵਾਚ ਵ੍ਯਾਧਸਤ੍ਤਮਃ ।। ੩੮.

ਉਸਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਨੇ ਭਿਖ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਤੇ ਰੱਖੀ, ਮਨ ਸ਼ਾਂਤ ਸੀ, ਤੇ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਨੇ ਇਹ ਬਾਤ ਕਹੀ।

ਭਗਵਨ੍ ਕ੍ਸ਼ਾਲਨਂ ਪਦ੍ਭ੍ਯਾਂ ਕ੍ਰਿਯਤਾਮृषਿਪੁਂਗਵ । ਯਦਿ ਤ੍ਵਹਮਨੁਗ੍ਰਾਹ੍ਯਸ੍ਤਦੇਵਂ ਕਰ੍ਤ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ ।। ੩੮.

"ਭਗਵਨ, ਰਿਸ਼ੀ ਜੀ, ਤੁਹਾਡੇ ਪੈਰ ਧੋਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿਓ; ਜੇ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਕਿਰਪਾ ਦੇ ਯੋਗ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਇਹ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿਓ।"

ਏਵਮੁਕ੍ਤਃ ਸ ਜਿਜ੍ਞਾਸੁਸ੍ਤਪੋਵੀਰ੍ਯਂ ਸ਼ੁਭਂ ਮੁਨਿਃ । ਨਦੀਂ ਗਨ੍ਤੁਂ ਨ ਸ਼ਕ੍ਨੋਮਿ ਜਲਪਾਤ੍ਰਂ ਨ ਚਾਸ੍ਤਿ ਮੇ ।। ੩੮.

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ, ਉਸ ਦੇ ਤਪ ਦੀ ਤਾਕਤ ਪਰਖਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਕਿਹਾ: "ਮੈਂ ਨਦੀ ਤੇ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ, ਤੇ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਪਾਣੀ ਦਾ ਬਰਤਨ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੈ।"

ਕਥਂ ਪ੍ਰਕ੍ਸ਼ਾਲਯਾਮ੍ਯਾਸ਼ੁ ਵ੍ਯਾਧ ਪਾਦੌ ਮਹਾਮਤੇ । ਇਤ੍ਯੇਤਨ੍ਮੁਨਿਨਾ ਵ੍ਯਾਧਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਚਿਨ੍ਤਾਪਰੋऽਭਵਤ੍ । ਕਿਂ ਕਰੋਮਿ ਕਥਂ ਚਾਸ੍ਯ ਭੋਜਨਂ ਵੈ ਭਵਿष੍ਯਤਿ ।। ੩੮.

"ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਪੈਰ ਕਿਵੇਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਧੋ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਵਧੀਆ ਬੁਧੀ ਵਾਲੇ ਸ਼ਿਕਾਰੀ?" ਇਹ ਰਿਸ਼ੀ ਤੋਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਸੋਚ ਵਿੱਚ ਪੈ ਗਿਆ: "ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ, ਤੇ ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਖਾਏਗਾ?"

ਏਵਂ ਸਂਚਿਨ੍ਤ੍ਯ ਮਨਸਾ ਗੁਰੁਂ ਸ੍ਮृਤ੍ਵਾ ਵਿਚਕ੍ਸ਼ਣਃ । ਜਗਾਮ ਸ਼ਰਣਂ ਤਾਂ ਤੁ ਸਰਿਤਂ ਦੇਵਿਕਾਂ ਸੁਧੀਃ ।। ੩੮.

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸੋਚ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਬੁਧੀਮਾਨ ਨੇ ਦੇਵਿਕਾ ਨਦੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਨ ਲੈ ਲਈ।

ਵ੍ਯਾਧ ਉਵਾਚ । ਵ੍ਯਾਧੋऽਸ੍ਮਿ ਪਾਪਕਰ੍ਮਾऽਸ੍ਮਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਾऽਸ੍ਮਿ ਸਰਿਦ੍ਵਰੇ । ਤਥਾਪਿ ਸਂਸ੍ਮृਤਾ ਦੇਵਿ ਪਾਹਿ ਮਾਂ ਸ਼ਰਣਂ ਗਤਮ੍ ।। ੩੮.

ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਮੈਂ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਹਾਂ, ਪਾਪੀ ਹਾਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੱਤਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹਾਂ, ਪਵਿੱਤਰ ਨਦੀ; ਫਿਰ ਵੀ, ਤੈਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਦੇਵੀ, ਮੈਨੂੰ ਰੱਖਿਆ ਕਰ, ਜੋ ਤੇਰੀ ਸ਼ਰਨ ਆਇਆ ਹੈ।"

ਦੇਵਤਾਂ ਨੈਵ ਜਾਨਾਮਿ ਨ ਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਨ ਤਥਾਰ੍ਚਨਮ੍ । ਗੁਰੁਪਾਦੌ ਪਰਂ ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ ਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਸਤਤਂ ਸ਼ੁਭੇ ।। ੩੮.

ਮੈਂ ਨਾ ਤਾਂ ਕਿਸੇ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤੇ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ, ਨਾ ਮੰਤ੍ਰ, ਨਾ ਹੀ ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹਾਂ; ਮੈਂ ਸਿਰਫ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਸੁਭਾਗਾ।

ਏਵਂ ਵਿਧਸ੍ਯ ਮੇ ਦੇਵਿ ਦਯਾਂ ਕੁਰੁ ਸਰਿਦ੍ਵਰੇ । ऋषੇਃ ਕ੍ਸ਼ਾਲਾਰ੍ਥਸਲਿਲਂ ਸਮੀਪਂ ਕੁਰੁ ਮਾਚਿਰਮ੍ ।। ੩੮.

ਹੇ ਸਰਵੋਤਮ ਨਦੀ, ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਹਾਂ, ਮੈਨੂੰ ਦਇਆ ਕਰ; ਸਾਧੂ ਲਈ ਧੋਣ ਲਈ ਪਾਣੀ ਜਲਦੀ ਇੱਥੇ ਲਿਆ ਦੇ।

ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾऽਥ ਵ੍ਯਾਧੇਨ ਦੇਵਿਕਾ ਪਾਪਨਾਸ਼ਿਨੀ । ਆਜਗਾਮ ਯਤਸ੍ਤਸ੍ਥੌ ਦੁਰ੍ਵਾਸਾਃ ਸਂਸ਼ਿਤਵ੍ਰਤਃ ।। ੩੮.

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਦੇ ਕਹਿਣ 'ਤੇ, ਪਾਪ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਦੇਵਿਕਾ ਉਸ ਥਾਂ ਆ ਗਈ ਜਿੱਥੇ ਦੁਰਵਾਸਾ, ਜੋ ਵਚਨਬੱਧ ਸੀ, ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਤਸ੍ਯ ਪਾਦੌ ਸ੍ਵਯਂ ਦੇਵੀ ਕ੍ਸ਼ਾਲਯਨ੍ਤੀ ਸਰਿਦ੍ਵਰਾ । ਜਗਾਮ ਹ੍ਰਾਦਿਨੀ ਭੂਤ੍ਵਾ ਵ੍ਯਾਧਾਸ਼੍ਰਮਸਮੀਪਤਃ ।। ੩੮.

ਸਰਵੋਤਮ ਨਦੀ ਦੇਵੀ ਨੇ ਖੁਦ ਹੀ ਸਾਧੂ ਦੇ ਪੈਰ ਧੋਏ, ਤੇ ਤੇਜ਼ ਧਾਰ ਬਣ ਕੇ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਦੇ ਨੇੜੇ ਚਲੀ ਗਈ।

ਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਮਹਦਾਸ਼੍ਚਰ੍ਯਂ ਦੁਰ੍ਵਸਾ ਵਿਸ੍ਮਯਂ ਯਯੌ । ਪ੍ਰਕ੍ਸ਼ਾਲ੍ਯ ਹਸ੍ਤੌ ਪਾਦੌ ਚ ਤਦਨ੍ਤਂ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਯਾਨ੍ਵਿਤਮ੍ । ਬੁਭੁਜੇ ਪਰਮਪ੍ਰੀਤਸ੍ਤਥਾਚਮ੍ਯ ਵਿਚਕ੍ਸ਼ਣਃ ।। ੩੮.

ਇਹ ਵੱਡਾ ਅਚੰਭਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਦੁਰਵਾਸਾ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਿਆ; ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਤੇ ਪੈਰ ਧੋ ਕੇ, ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ, ਉਹ ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਖਾਣ ਲੱਗਾ, ਪਾਣੀ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਗਿਆਨਵਾਨ ਹੋ ਕੇ।

ਤਮਸ੍ਥਿਸ਼ੇषਂ ਵ੍ਯਾਧਂ ਤੁ ਕ੍ਸ਼ੁਧਾਦੁਰ੍ਬਲਤਾਂ ਗਤਮ੍ । ਉਵਾਚ ਵੇਦਾਧ੍ਯਯਨਂ ਸਰ੍ਵੇ ਵੇਦਾਃ ਸਸਂਗ੍ਰਹਾਃ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਦ੍ਯਾ ਪੁਰਾਣਾਨਿ ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ਼ਾਣਿ ਭਵਨ੍ਤੁ ਤੇ ।। ੩੮.

ਉਸ ਹੱਡੀਆਂ ਵਾਲੇ, ਭੁੱਖ ਕਰਕੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਏ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਨੂੰ, ਦੁਰਵਾਸਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: 'ਤੇਰੇ ਲਈ ਸਾਰੇ ਵੇਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ, ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਨ ਤੇ ਪੁਰਾਣੇ, ਸਿੱਧਾ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਜਾਣ।'

ਏਵਂ ਪ੍ਰਾਦਾਦ੍ ਵਰਂ ਤਸ੍ਯ ਦੁਰ੍ਵਾਸਾ ਨਾਮ ਚਾਕਰੋਤ੍ । ਭਵਾਨ੍ ਸਤ੍ਯਤਪਾ ਨਾਮ ऋषਿਰਾਦ੍ਯੋ ਭਵਿष੍ਯਤਿ ।। ੩੮.

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੁਰਵਾਸਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵਰ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਕਿਹਾ: 'ਤੂੰ ਸਤ੍ਯਤਪਾ ਨਾਮ ਦਾ ਰਿਸ਼ੀ, ਤਪਸਵੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ, ਬਣ ਜਾਵੇਗਾ।'

ਏਵਂ ਦਤ੍ਤਵਰੋ ਵ੍ਯਾਧਸ੍ਤਮਾਹ ਮੁਨਿਸਤ੍ਤਮਮ੍ । ਵ੍ਯਾਧੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਕਥਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ ਵੇਦਾਨਧ੍ਯਾਪਯਾਮ੍ਯਹਮ੍ ।। ੩੮.

ਵਰ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਨੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ: 'ਮੈਂ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਹੋ ਕੇ, ਕਿਵੇਂ ਵੇਦ ਪੜ੍ਹਾ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ?'