ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਮੋਹਃ ਸ੍ਵਯਂਭੂਃ ਕੌਮਾਰੀ ਮਾਤ੍ਸਰ੍ਯਂ ਚੇਨ੍ਦ੍ਰਜਂ ਵਿਦੁਃ । ਯਮਦਣ੍ਡਧਰਾ ਦੇਵੀ ਪੈਸ਼ੁਨ੍ਯਂ ਸ੍ਵਯਮੇਵ ਚ । ਅਸੂਯਾ ਚ ਵਰਾਹਾਖ੍ਯਾ ਇਤ੍ਯੇਤਾਃ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਾਃ ।। ੨੭.

ਭੁਲਾਵਾ ਸਵਯੰਭੂ ਹੈ, ਕੌਮਾਰੀ ਨੂੰ ਈਰਖਾ ਮੰਨ, ਇੰਦਰਜਾ ਨੂੰ ਵੀ ਈਰਖਾ ਜਾਣ। ਯਮ ਦੀ ਛੜੀ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ ਚਲਾਕੀ ਹੈ, ਤੇ ਵੈਰ ਨੂੰ ਵਾਰਾਹ ਆਖਦੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇੰਝ ਗਿਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਕਾਮਾਦਿਗਣ ਏषੋऽਯਂ ਸ਼ਰੀਰੇ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਃ । ਜਗ੍ਰਾਹ ਮੂਰ੍ਤ੍ਤਿਂ ਤੁ ਯਥਾ ਤਥਾ ਤੇ ਕੀਰ੍ਤਿਤਂ ਮਯਾ ।। ੨੭.

ਇਹ ਇੱਛਾ ਆਦਿਕ ਗੁਣਾਂ ਦਾ ਸਮੂਹ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਇੰਝ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਜਿਵੇਂ ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਰੂਪ ਧਾਰਦੇ ਗਏ, ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇੰਝ ਦੱਸਿਆ।

ਏਤਾਭਿਰ੍ਦੇਵਤਾਭਿਸ਼੍ਚ ਤਸ੍ਯ ਰਕ੍ਤੇऽਤਿਸ਼ੋषਿਤੇ । ਕ੍ਸ਼ਯਂ ਗਤਾऽऽਸੁਰੀ ਮਾਯਾ ਸ ਚ ਸਿਦ੍ਧੋऽਨ੍ਧਕੋऽਭਵਤ੍ । ਏਤਤ੍ ਤੇ ਸਰ੍ਵਮਾਖ੍ਯਾਤਮਾਤ੍ਮਵਿਦ੍ਯਾऽਮृਤਂ ਮਯਾ ।। ੨੭.

ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇਵੀਆਂ ਵਲੋਂ, ਜਦੋਂ ਉਸ ਦਾ ਲਹੂ ਬਹੁਤ ਵੱਧ ਨਿਕਲ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਅਸੁਰ ਦੀ ਮਾਇਆ ਨਾਸ ਹੋ ਗਈ, ਤੇ ਅੰਧਕ ਨੇ ਮੁਕਤੀ ਪਾ ਲਈ। ਇਹ ਸਾਰਾ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਆਤਮ ਗਿਆਨ ਰੂਪ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਾਂਗ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ।

ਯ ਏਤਚ੍ਛृਣੁਯਾਨ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਮਾਤॄਣਾਮੁਦ੍ਭਵਂ ਸ਼ੁਭਮ੍ । ਤਸ੍ਯ ਤਾਃ ਸਰ੍ਵਤੋ ਰਕ੍ਸ਼ਾਂ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਤ੍ਯਨੁਦਿਨਂ ਨृਪ ।। ੨੭.

ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਰੋਜ਼ ਅੱਠ ਮਾਵਾਂ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਜਨਮ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਉਹ ਮਾਵਾਂ ਹਰ ਪਾਸੇ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਰੱਖਿਆ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਹੇ ਰਾਜਨ।

ਯਸ਼੍ਚੈਤਤ੍ ਪਠਤੇ ਜਨ੍ਮ ਮਾਤॄਣਾਂ ਪੁਰੁषੋਤ੍ਤਮ । ਸ ਧਨ੍ਯਃ ਸਰ੍ਵਦਾ ਲੋਕੇ ਸ਼ਿਵਲੋਕਂ ਚ ਗਚ੍ਛਤਿ ।। ੨੭.

ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਅੱਠ ਮਾਵਾਂ ਦੇ ਜਨਮ ਦੀ ਕਥਾ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮਨੁੱਖ, ਉਹ ਸਦਾ ਸੁਖੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਤਾਸਾਂ ਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾ ਦਤ੍ਤਾ ਅष੍ਟਮੀ ਤਿਥਿਰੁਤ੍ਤਮਾ । ਏਤਾਃ ਸਂਪੂਜਯੇਦ੍ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਬਿਲ੍ਵਾਹਾਰੋ ਨਰਃ ਸਦਾ । ਤਸ੍ਯ ਤਾਃ ਪਰਿਤੁष੍ਟਾਸ੍ਤੁ ਕ੍ਸ਼ੇਮਾਰੋਗ੍ਯਂ ਦਦਨ੍ਤਿ ਚ ।। ੨੭.

ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਵਲੋਂ ਅੱਠਵੀਂ ਤਿੱਥੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਸਦਾ ਬਿਲਵਾ ਪੱਤੇ ਖਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮਾਵਾਂ ਉਸ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਹਾਲਤ ਤੇ ਸਿਹਤ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਪ੍ਰਜਾਪਾਲ ਉਵਾਚ । ਕਥਂ ਮਾਯਾ ਸਮੁਤ੍ਪਨ੍ਨਾ ਦੁਰ੍ਗਾ ਕਾਤ੍ਯਾਯਨੀ ਸ਼ੁਭਾ । ਆਦਿਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਸ੍ਥਿਤਾ ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਾ ਪृਥਗ੍ਮੂਰ੍ਤ੍ਤਾ ਵ੍ਯਜਾਯਤ ।। ੨੮.

ਪ੍ਰਜਾਪਾਲ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈ: ਮਾਇਆ ਕਿਵੇਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈ, ਤੇ ਸ਼ੁਭਾ ਦੁਰਗਾ ਕਾਤਿਆਯਨੀ, ਜੋ ਆਦਿ ਥਾਂ ਤੇ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ, ਸੁੱਖਮ ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ?

ਮਹਾਤਪਾ ਉਵਾਚ । ਆਸੀਦ੍ ਰਾਜਾ ਪੁਰਾ ਰਾਜਨ੍ ਸਿਨ੍ਧੁਦ੍ਵੀਪਃ ਪ੍ਰਤਾਪਵਾਨ੍ । ਵਰੁਣਾਂਸ਼ੋ ਮਹਾਰਾਜ ਸੋऽਰਣ੍ਯੇ ਤਪਸਿ ਸ੍ਥਿਤਃ ।। ੨੮.

ਮਹਾਤਪਾ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ: ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਇੱਕ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਂ ਸਿੰਧੁਦਵੀਪ ਸੀ। ਉਹ ਬਹੁਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਤੇ ਪਰਾਕ੍ਰਮੀ ਸੀ, ਵਰਨ ਦੇ ਅੰਸ਼ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਜੋ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਤਪ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਪੁਤ੍ਰੋ ਮੇ ਸ਼ਕ੍ਰਨਾਸ਼ਾਯ ਭਵੇਦਿਤਿ ਨਾਰਧਿਪਃ । ਏਵਂ ਕृਤਮਤਿਃ ਸੋऽਥ ਮਹਤਾ ਤਪਸਾ ਸ੍ਵਕਮ੍ । ਕਲੇਵਰਂ ਸ੍ਥਿਤੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਸ਼ੋषਯਾਮਾਸ ਸੁਵ੍ਰਤ ।। ੨੮.

ਉਸ ਨੇ ਨਿਸਚੈ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸ਼ਕਰ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ ਹੋਵੇ। ਇਸ ਲਈ, ਉਸ ਨੇ ਵੱਡਾ ਤਪ ਕੀਤਾ ਤੇ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਸੁਕਾ ਲਿਆ, ਹੇ ਸੁਚਰਿਤ।

ਪ੍ਰਜਾਪਾਲ ਉਵਾਚ । ਕਥਂ ਤਸ੍ਯ ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਸ਼ਕ੍ਰੇਣਾਪਕृਤਂ ਭਵੇਤ੍ । ਯੇਨਾਸੌ ਤਦ੍ਵਿਨਾਸ਼ਾਯ ਪੁਤ੍ਰਮਿਚ੍ਛਨ੍ ਵ੍ਰਤੇ ਸ੍ਥਿਤਃ ।। ੨੮.

ਪ੍ਰਜਾਪਾਲ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈ: ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਸ਼ਕਰ ਨੇ ਉਸ ਨਾਲ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਅਨਿਆਇਤਾ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਉਸ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਕੇ ਵ੍ਰਤ ਤੇ ਟਿਕ ਗਿਆ?

ਮਹਾਤਪਾ ਉਵਾਚ । ਸੋऽਨ੍ਯਜਨ੍ਮਨਿ ਪੁਤ੍ਰੋऽਭੂਤ੍ ਤ੍ਵष੍ਟੁਰ੍ਬਲਭृਤਾਂ ਵਰਃ । ਅਵਧ੍ਯਃ ਸਰ੍ਵਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰੇषੁ ਅਪਾਂ ਫੇਨੇਨ ਨਾਸ਼ਿਤਃ ।। ੨੮.

ਮਹਾਤਪਾ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ: ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਤਵਸ਼ਟਾ ਸੀ, ਜੋ ਬਲਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੀ। ਉਹ ਸਾਰੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਤੋਂ ਅਮਰ ਸੀ, ਪਰ ਪਾਣੀ ਦੇ ਫੇਨ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ।

ਜਲਫੇਨੇਨ ਨਿਹਤਸ੍ਤਸ੍ਮਿਁਲ੍ਲਯਮਵਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍ । ਪੁਨਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨ੍ਵਯਾਜ੍ਜਾਤਃ ਸਿਨ੍ਧੁਦ੍ਵੀਪੇਤਿ ਸਂਜ੍ਞਿਤਃ । ਸ ਤੇਪੇ ਪਰਮਂ ਤੀਵ੍ਰਂ ਸ਼ਕ੍ਰਵੈਰਮਨੁਸ੍ਮਰਨ੍ ।। ੨੮.

ਜਦੋਂ ਉਹ ਪਾਣੀ ਦੇ ਫੇਨ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਪਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਵੰਸ਼ ਤੋਂ ਉਹ ਮੁੜ ਜਨਮ ਲੈ ਕੇ 'ਸਿੰਧੁਦਵੀਪ' ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ। ਇੰਦਰ ਨਾਲ ਵੈਰ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਬੜੀ ਤੇਜ ਤਪੱਸਿਆ ਕੀਤੀ।

ਤਤਃ ਕਾਲੇਨ ਮਹਤਾ ਨਦੀ ਵੇਤ੍ਰਵਤੀ ਸ਼ੁਭਾ । ਮਾਨੁषਂ ਰੂਪਮਾਸ੍ਥਾਯ ਸਾਲਂਕਾਰਂ ਮਨੋਰਮਮ੍ । ਆਜਗਾਮ ਯਤੋ ਰਾਜਾ ਤੇਪੇ ਪਰਮਕਂ ਤਪਃ ।। ੨੮.

ਫਿਰ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਪਵਿੱਤਰ ਵੈਤ੍ਰਵਤੀ ਨਦੀ ਸੋਹਣੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਸੁੰਦਰ ਔਰਤ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਉੱਥੇ ਆਈ ਜਿੱਥੇ ਰਾਜਾ ਆਪਣੀ ਉੱਚੀ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਤਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਰੂਪਸਂਪਨ੍ਨਾਂ ਸ ਰਾਜਾ ਕ੍ਰੁਦ੍ਧਮਾਨਸਃ । ਉਵਾਚ ਕਾऽਸਿ ਸੁਸ਼੍ਰੋਣਿ ਸਤ੍ਯਂ ਕਥਯ ਭਾਮਿਨਿ ।। ੨੮.

ਉਸ ਸੁੰਦਰ ਨਾਰੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਰਾਜੇ ਦਾ ਮਨ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ। ਉਹ ਕਹਿਣ ਲੱਗਾ, "ਏ ਸੋਹਣੀ ਕਮਰ ਵਾਲੀ, ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੈਂ? ਸੱਚ ਦੱਸ, ਏ ਸੋਹਣੀ ਨਾਰੀ।"

ਨਦ੍ਯੁਵਾਚ । ਅਹਂ ਜਲਪਤੇਃ ਪਤ੍ਨੀ ਵਰੁਣਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ । ਨਾਮ੍ਨਾ ਵੇਤ੍ਰਵਤੀ ਪੁਣ੍ਯਾ ਤ੍ਵਾਮਿਚ੍ਛਨ੍ਤੀਹਮਾਗਤਾ ।। ੨੮.

ਨਦੀ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਮੈਂ ਪਾਣੀਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਵੱਡੇ ਆਤਮਾ ਵਰੁਣ ਦੀ ਪਤਨੀ ਹਾਂ। ਮੇਰਾ ਨਾਮ ਵੈਤ੍ਰਵਤੀ ਹੈ, ਪਵਿੱਤਰ ਹਾਂ ਤੇ ਤੇਰੇ ਲਈ ਇੱਥੇ ਆਈ ਹਾਂ।"

ਸਾਭਿਲਾषਾਂ ਪਰਸ੍ਤ੍ਰੀਂ ਚ ਭਜਮਾਨਾਂ ਵਿਸਰ੍ਜ੍ਜਯੇਤ੍ । ਸ ਪਾਪਃ ਪੁਰੁषੋ ਜ੍ਞੇਯੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾਂ ਚ ਵਿਨ੍ਦਤਿ । ਏਵਂ ਜ੍ਞਾਤ੍ਵਾ ਮਹਾਰਾਜ ਭਜਮਾਨਾਂ ਭਜਸ੍ਵ ਮਾਮ੍ ।। ੨੮.

ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੀ ਇਸਤਰੀ ਨੂੰ ਚਾਹ ਕੇ ਉਸ ਨਾਲ ਸੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਾਪੀ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੱਤਿਆ ਵਰਗਾ ਪਾਪ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਆਈ ਹਾਂ, ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ।

ਏਵਮੁਕ੍ਤਸ੍ਤਯਾ ਰਾਜਾ ਸਾਭਿਲਾषੋਪਭੁਕ੍ਤਵਾਨ੍ । ਤਸ੍ਯ ਸਦ੍ਯੋऽਭਵਤ੍ ਪੁਤ੍ਰੋ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਾਰ੍ਕਸਮਪ੍ਰਭਃ ।। ੨੮.

ਉਸ ਦੇ ਐਸਾ ਆਖਣ 'ਤੇ, ਰਾਜਾ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਉਸ ਨਾਲ ਮਿਲਿਆ। ਫੌਰਨ ਹੀ, ਉਸ ਤੋਂ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਹੋਇਆ ਜੋ ਬਾਰਾਂ ਸੂਰਜਾਂ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾਰ ਸੀ।

ਵੇਤ੍ਰਵਤ੍ਯੁਦਰੇ ਜਾਤੋ ਨਾਮ੍ਨਾ ਵੈਤ੍ਰਾਸੁਰੋऽਭਵਤ੍ । ਬਲਵਾਨਤਿਤੇਜਸ੍ਵੀ ਪ੍ਰਾਗ੍ਜ੍ਯੋਤਿषਪਤਿਰ੍ਭਵਤ੍ ।। ੨੮.

ਵੈਤ੍ਰਵਤੀ ਦੇ ਗਰਭ ਵਿਚ ਜਨਮ ਲੈ ਕੇ, ਉਹ 'ਵੈਤ੍ਰਾਸੁਰ' ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਾਨ ਤੇ ਤੇਜੀਲਾ ਸੀ ਤੇ ਪ੍ਰਾਗਜੋਤਿਸ਼ ਦੇ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ।

ਸ ਕਾਲੇਨ ਯੁਵਾ ਜਾਤੋ ਬਲਵਾਨ੍ ਦृਢਵਿਕ੍ਰਮਃ । ਮਹਾਯੋਗੇਨ ਸਂਯੁਕ੍ਤੋ ਜਿਗਾਯੇਮਾਂ ਵਸੁਂਧਰਾਮ੍ ।। ੨੮.

ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਨੌਜਵਾਨ ਹੋ ਗਿਆ, ਬਹੁਤ ਬਲਵਾਨ ਤੇ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਇਰਾਦੇ ਵਾਲਾ। ਵੱਡੀ ਯੋਗ-ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਇਹ ਧਰਤੀ ਜਿੱਤ ਲਈ।

ਸਪ੍ਤਦ੍ਵੀਪਵਤੀਂ ਪਸ਼੍ਚਾਨ੍ਮੇਰੁਪਰ੍ਵਤਮਾਰੁਹਤ੍ । ਤਤ੍ਰੇਨ੍ਦ੍ਰਂ ਪ੍ਰਥਮਂ ਜਿਗ੍ਯੇ ਪਸ਼੍ਚਾਦਗ੍ਨਿਂ ਯਮਂ ਤਤਃ । ਨਿਰ੍ऋਤਿਂ ਵਰੁਣਂ ਵਾਯੁਂ ਧਨਦਸ਼੍ਚੇਸ਼੍ਵਰਂ ਤਤਃ ।। ੨੮.

ਸੱਤਾਂ ਟਾਪੂਆਂ ਵਾਲੀ ਧਰਤੀ ਜਿੱਤ ਕੇ, ਉਹ ਮੇਰੂ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ। ਉੱਥੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਨੇ ਇੰਦਰ ਨੂੰ, ਫਿਰ ਅੱਗ ਨੂੰ, ਫਿਰ ਯਮ ਨੂੰ, ਫਿਰ ਨਿਰ੍ਰਿਤੀ, ਵਰੁਣ, ਵਾਯੂ, ਕੁਬੇਰ ਅਤੇ ਆਖ਼ਰ ਵਿੱਚ ਈਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਵੀ ਹਰਾ ਦਿੱਤਾ।

ਇਨ੍ਦ੍ਰੋ ਭਗ੍ਨੋ ਗਤਃ ਸੋਗ੍ਨਿਂ ਅਗ੍ਨਿਰ੍ਭਗ੍ਨੋ ਯਮਂ ਯਯੌ । ਯਮੋ ਨਿਰ੍ऋਤਿਮਾਗਚ੍ਛਨ੍ਨਿਰ੍ऋਤਿਰ੍ਵਰੁਣਂ ਯਯੌ ।। ੨੮.

ਇੰਦਰ ਹਾਰ ਕੇ ਅੱਗ ਕੋਲ ਗਿਆ, ਅੱਗ ਹਾਰ ਕੇ ਯਮ ਕੋਲ ਗਿਆ, ਯਮ ਨਿਰ੍ਰਿਤੀ ਕੋਲ ਗਿਆ ਤੇ ਨਿਰ੍ਰਿਤੀ ਵਰੁਣ ਕੋਲ ਚਲੀ ਗਈ।

ਇਨ੍ਦ੍ਰਾਦਿਭਿਰੁਪੇਤਸ੍ਤੁ ਵਰੁਣੋ ਵਾਯੁਮਨ੍ਵਗਾਤ੍ । ਵਾਯੁਰ੍ਧਨਪਤਿਂ ਤ੍ਵਾਗਾਤ੍ ਸਰ੍ਵੈਰਿਨ੍ਦ੍ਰਾਦਿਭਿਃ ਸਹ ।। ੨੮.

ਫਿਰ ਵਰੁਣ, ਇੰਦਰ ਆਦਿਕ ਦੇਵਤਿਆਂ ਸਮੇਤ ਵਾਯੂ ਕੋਲ ਗਿਆ। ਵਾਯੂ, ਇੰਦਰ ਆਦਿਕ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਕੁਬੇਰ ਕੋਲ ਗਿਆ।

ਧਨਦੋऽਪਿ ਸ੍ਵਕਂ ਮਿਤ੍ਰਮੀਸ਼ਂ ਦੇਵਸਮਨ੍ਵਿਤਃ । ਇਯਾਯ ਗਦਯਾ ਸੋऽਪਿ ਦਾਨਵੋ ਬਲਦਰ੍ਪਿਤਃ । ਗਦਾਮਾਦਾਯ ਦੁਦ੍ਰਾਵ ਸ਼ਿਵਲੋਕਂ ਪ੍ਰਤਿ ਪ੍ਰਭੋ ।। ੨੮.

ਕੁਬੇਰ ਵੀ ਆਪਣੇ ਮਿੱਤਰ ਈਸ਼ਵਰ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋਇਆ। ਪਰ ਉਹ ਦੈਤ, ਆਪਣੇ ਬਲ ਦੇ ਗਰੂਰ ਨਾਲ, ਗਦਾ ਚੁੱਕ ਕੇ ਸ਼ਿਵ ਲੋਕ ਵੱਲ ਦੌੜ ਪਿਆ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ।

ਸ਼ਿਵੋऽਪ੍ਯਵਧ੍ਯਂ ਤਂ ਮਤ੍ਵਾ ਦੇਵਾਨ੍ ਗੁਹ੍ਯ ਯਯੌ ਪੁਰੀਮ੍ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਃ ਸੁਰਸਿਦ੍ਧਾਦ੍ਯੈਰ੍ਵਨ੍ਦਿਤਾਂ ਪੁਣ੍ਯਕਾਰਿਭਿਃ ।। ੨੮.

ਸ਼ਿਵ ਜੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਅਜੇਤ ਸਮਝ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਸਮੇਤ ਗੁਪਤ ਨਗਰੀ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ, ਜਿੱਥੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਹੋਰ ਪਵਿੱਤਰ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਸਿੱਧ ਵਡਿਆਈ ਕਰਦੇ ਸਨ।

ਤਤ੍ਰ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਜਗਤ੍ਸ੍ਤ੍ਰष੍ਟਾ ਵਿष੍ਣੁਪਾਦੋਦ੍ਭਵੇ ਜਲੇ । ਨਿਯਾਮਿਤਾਕਾਸ਼ਗਤੋ ਜਪਤ੍ਯਨ੍ਤਰ੍ਜਲੇ ਸ਼ੁਭੇ । ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਜ੍ਞਮਾਯਾਂ ਗਾਯਤ੍ਰੀਂ ਤਤੋ ਦੇਵਾ ਵਿਚੁਕ੍ਰੁਸ਼ੁਃ ।। ੨੮.

ਉੱਥੇ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਤੋਂ ਨਿਕਲੇ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਣੀ ਵਿਚ, ਅਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਟਿਕ ਕੇ, ਅੰਦਰ ਹੀ ਅੰਦਰ ਗਾਇਤ੍ਰੀ ਮੰਤ੍ਰ ਜਪਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਫਿਰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਪੁਕਾਰਣ ਲੱਗ ਪਏ।

ਤ੍ਰਾਹਿ ਪ੍ਰਜਾਪਤੇ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ ਦੇਵਾਨृषਿਵਰਾਨਪਿ । ਅਸੁਰਾਦ੍ਭਯਮਾਪਨ੍ਨਾਨ੍ ਤ੍ਰਾਹਿ ਤ੍ਰਾਹੀਤ੍ਯਚੋਦਯਨ੍ ।। ੨੮.

"ਸਾਨੂੰ ਬਚਾ ਲਓ, ਹੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਮਾਲਕ! ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਬਚਾ ਲਓ! ਅਸੁਰ ਦੇ ਡਰ ਤੋਂ ਸਾਨੂੰ ਰੱਖਿਆ ਦਿਓ!" — ਉਹ ਅਰਦਾਸ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।

ਏਵਮੁਕ੍ਤਸ੍ਤਦਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਦੇਵਾਂਸ੍ਤਦਾਗਤਾਨ੍ । ਚਿਨ੍ਤਯਾਮਾਸ ਦੇਵਸ੍ਯ ਮਾਯੇਯਂ ਵਿਤਤਂ ਜਗਤ੍ । ਨਾਸੁਰਾ ਨ ਸੁਰਾਸ਼੍ਚਾਤ੍ਰ ਮਾਯੇਯਂ ਕੀਦृਸ਼ੀ ਮਤਾ ।। ੨੮.

ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ, ਸਾਰੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਸੋਚਿਆ, "ਇਹ ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਨਾ ਅਸੁਰ ਹਨ, ਨਾ ਦੇਵਤੇ — ਇਹ ਮਾਇਆ ਕਿਹੋ ਜਿਹੀ ਹੈ?"

ਏਵਂ ਚਿਨ੍ਤਯਤਸ੍ਤਸ੍ਯ ਪ੍ਰਾਦੁਰਾਸੀਦਯੋਨਿਜਾ । ਸ਼ੁਕ੍ਲਾਮ੍ਬਰਧਰਾ ਕਨ੍ਯਾ ਸ੍ਤ੍ਰਕ੍ਕਿਰੀਟੋਜ੍ਜ੍ਵਲਾਨਨਾ । ਅष੍ਟਭਿਰ੍ਬਾਹੁਭਿਰ੍ਯੁਕ੍ਤਾ ਦਿਵ੍ਯਪ੍ਰਹਰਣੋਦ੍ਯਤਾ ।। ੨੮.

ਜਦੋਂ ਉਹ ਐਸਾ ਸੋਚ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਕੁੜੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਨੇ ਚਿੱਟੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਾਏ ਹੋਏ ਸਨ, ਮਾਲਾ ਤੇ ਮੋਹਰੀ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਚਿਹਰਾ ਸੀ, ਅੱਠ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲੀ ਤੇ ਹਰ ਬਾਂਹ ਵਿਚ ਦਿਵ੍ਯ ਹਥਿਆਰ ਚੁੱਕੇ ਹੋਏ ਸੀ।

ਚਕ੍ਰਂ ਸ਼ਙ੍ਖਂ ਗਦਾਂ ਪਾਸ਼ਂ ਖਙ੍ਗਂ ਘਣ੍ਟਾਂ ਤਥਾ ਧਨੁਃ । ਧਾਰਯਨ੍ਤੀ ਤਥਾ ਚਾਨ੍ਯਾਨ੍ ਬਦ੍ਧਤੂਣਾ ਜਲਾਦ੍ ਬਹਿਃ ।। ੨੮.

ਉਸ ਨੇ ਚੱਕਰ, ਸ਼ੰਖ, ਗਦਾ, ਫੰਦਾ, ਤਲਵਾਰ, ਘੰਟੀ, ਧਨੁਸ਼ ਤੇ ਹੋਰ ਹਥਿਆਰ ਫੜੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਤੇ ਪਾਸੇ ਤੂਣੀ ਬੰਨ੍ਹੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਪਾਣੀ ਵਿਚੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲ ਆਈ।