ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਕਮ੍ਪਿਤਾਰੇ ਕੁਮਾਰੇਸ਼ ਸ੍ਕਨ੍ਦ ਬਾਲਗ੍ਰਹਾਨੁਗ । ਜਿਤਾਰੇ ਕ੍ਰੌਞ੍ਚਵਿਧ੍ਵਂਸ ਕृਤ੍ਤਿਕਾਸੁਤ ਮਾਤृਜ ।। ੨੫.

ਹੇ ਕੰਪਨ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਵਾਲੇ, ਹੇ ਕੁਮਾਰਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਹੇ ਸਕੰਦ, ਹੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪੀੜਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚੱਲਣ ਵਾਲੇ, ਹੇ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੇ, ਹੇ ਕ੍ਰੌਂਚ ਪਹਾੜ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਹੇ ਕ੍ਰਿਤਿਕਾ ਦੀ ਮਾਂ ਤੋਂ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੇ!

ਭੂਤਗ੍ਰਹਪਤਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਪਾਵਕਿ ਪ੍ਰਿਯਦਰ੍ਸ਼ਨ । ਮਹਾਭੂਤਪਤੇਃ ਪੁਤ੍ਰ ਤ੍ਰਿਲੋਚਨ ਨਮੋऽਸ੍ਤੁ ਤੇ ।। ੨੫.

ਹੇ ਭੂਤ ਅਤੇ ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ ਮਾਲਕ, ਹੇ ਅੱਗ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਹੇ ਸੋਹਣੇ ਰੂਪ ਵਾਲੇ, ਹੇ ਮਹਾਂਭੂਤਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਹੇ ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ!

ਏਵਂ ਸ੍ਤੁਤਸ੍ਤਦਾ ਦੇਵੈਰ੍ਵਵਰ੍ਧ ਭਵਨਨ੍ਦਨਃ । ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਾਦਿਤ੍ਯਸਂਕਾਸ਼ੋ ਬਭੂਵਾਦ੍ਭੁਤਦਰ੍ਸ਼ਨਃ । ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਮਪਿ ਤਤ੍ਤੇਜਸ੍ਤਾਪਯਾਮਾਸ ਪਾਰ੍ਥਿਵ ।। ੨੫.

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰ ਪਾ ਕੇ, ਭਵ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਵਧ ਗਿਆ; ਉਹ ਬਾਰ੍ਹ ਸੂਰਜਾਂ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾਰ ਹੋ ਗਿਆ, ਅਜੋਕੇ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਚਮਕ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਤਪਾ ਦਿੱਤਾ, ਹੇ ਰਾਜਾ!

ਪ੍ਰਜਾਪਾਲ ਉਵਾਚ । ਕਥਂ ਤਂ ਕृਤ੍ਰਿਕਾਪੁਤ੍ਰਮੁਕ੍ਤਵਨ੍ਤਃ ਸੁਰਂ ਗੁਰੁਮ੍ । ਕਥਂ ਚ ਪਾਵਕਿਰਸੌ ਕਥਂ ਵਾ ਮਾਤृਨਨ੍ਦਨਃ ।। ੨੫.

ਪ੍ਰਜਾਪਾਲ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈ: ਤੁਸੀਂ ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਕ੍ਰਿਤਿਕਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਗੁਰੂ, ਅੱਗ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਤੇ ਮਾਵਾਂ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਆਖਿਆ?

ਮਹਾਤਪਾ ਉਵਾਚ । ਆਦਿਮਨ੍ਵਨ੍ਤਰੇ ਦੇਵ ਉਤ੍ਪਤ੍ਤਿਰ੍ਯਾ ਮਯੋਦਿਤਾ । ਪਰੋਕ੍ਸ਼ਦਰ੍ਸ਼ਿਭਿਰ੍ਦੇਵੈਰੇਵਮੇਵ ਸ੍ਤੁਤਃ ਪ੍ਰਭੁਃ ।। ੨੫.

ਮਹਾਤਪਾ ਆਖਦਾ ਹੈ: ਪਹਿਲੇ ਮਨਵੰਤਰ ਵਿੱਚ, ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਦੱਸੀ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਰੋਖ ਦਰਸ਼ਨ ਵਾਲੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਭੀ ਉਸ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਕृਤ੍ਤਿਕਾ ਪਾਵਕਸ੍ਤ੍ਵਨ੍ਯਮਾਤਰੋ ਗਿਰਿਜਾ ਤਥਾ । ਦ੍ਵਿਜੀਯਜਨ੍ਮਨਿ ਗੁਹਸ੍ਯੈਤੇ ਉਤ੍ਪਤ੍ਤਿਹੇਤਵਃ ।। ੨੫.

ਕ੍ਰਿਤਿਕਾ, ਅੱਗ, ਹੋਰ ਮਾਵਾਂ, ਤੇ ਗਿਰਿਜਾ — ਇਹ ਗੁਹਾ ਦੇ ਦੂਜੀ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਦੇ ਕਾਰਨ ਬਣੇ।

ਏਵਮੇਤਤ੍ ਤਵਾਖ੍ਯਾਤਂ ਪृਚ੍ਛਤਃ ਪਾਰ੍ਥਿਵੋਤ੍ਤਮ । ਆਤ੍ਮਵਿਦ੍ਯਾऽਮृਤਂ ਗੁਹ੍ਯਮਹਂਕਾਰਸ੍ਯ ਸਂਭਵਃ ।। ੨੫.

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਪੁੱਛਣ 'ਤੇ ਆਤਮ ਗਿਆਨ ਦਾ ਰਾਜ, ਅਮ੍ਰਿਤ, ਤੇ ਅਹੰਕਾਰ ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ।

ਸ੍ਵਯਂ ਸ੍ਕਨ੍ਦੋ ਮਹਾਦੇਵਃ ਸਰ੍ਵਪਾਪਪ੍ਰਣਾਸ਼ਨਃ । ਤਸ੍ਯ षष੍ਠੀਂ ਤਿਥਿਂ ਪ੍ਰਾਦਾਦਭਿषੇਕੇ ਪਿਤਾਮਹਃ ।। ੨੫.

ਸਕੰਦ ਆਪ ਹੀ ਮਹਾਂਦੇਵ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਨੂੰ ਪਿਤਾਮਾ ਨੇ ਛੇਵੀਂ ਤਿਥੀ ਉਸ ਦੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਸਮੇਂ ਦਿੱਤੀ।

ਏਤਾਂ ਫਲਾਸ਼ਨੋ ਯਸ੍ਤੁ ਕ੍ਸ਼ਯੇਨ੍ਨਿਯਤਮਾਨਸਃ । ਅਪੁਤ੍ਰੋऽਪਿ ਲਭੇਤ੍ ਪੁਤ੍ਰਾਨਧਨੋऽਪਿ ਧਨਂ ਲਭੇਤ੍ । ਯਂ ਯਮਿਚ੍ਛੇਤ ਮਨਸਾ ਤਂ ਤਂ ਲਭਤਿ ਮਾਨਵਃ ।। ੨੫.

ਜੋ ਮਨ ਨੂੰ ਸੰਯਮ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ, ਇਸ ਫਲ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਿਆਂ, ਇਹ ਸਤੋਤ੍ਰ ਨਿਯਮਤ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬਿਨਾ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਪੁੱਤਰ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਗਰੀਬ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਧਨ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਜੋ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।

ਯਸ਼੍ਚੈਤਤ੍ ਪਠਤਿ ਸ੍ਤੋਤ੍ਰਂ ਕਾਰ੍ਤਿਕੇਯਸ੍ਯ ਮਾਨਵਃ । ਤਸ੍ਯ ਗੇਹੇ ਕੁਮਾਰਾਣਾਂ ਕ੍ਸ਼ੇਮਾਰੋਗ੍ਯਂ ਭਵਿष੍ਯਤਿ ।। ੨੫.

ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਕਾਰਤਿਕੇ ਦਾ ਇਹ ਸਤੋਤ੍ਰ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਕੁਮਾਰਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਤੇ ਸਿਹਤ ਬਣੀ ਰਹੇਗੀ।

ਪ੍ਰਜਾਪਾਲ ਉਵਾਚ । ਸ਼ਰੀਰਸ੍ਯ ਕਥਂ ਮੂਰ੍ਤਿਗ੍ਰਹਣਂ ਜ੍ਯੋਤਿषੋ ਦ੍ਵਿਜ । ਏਤਨ੍ਮੇ ਸਂਸ਼ਯਂ ਛਿਨ੍ਧਿ ਪ੍ਰਣਤਸ੍ਯ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮ ।। ੨੬.

ਪ੍ਰਜਾਪਾਲ ਆਖਦਾ ਹੈ: ਹੇ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੇ, ਸਰੀਰ ਕਿਵੇਂ ਜੋਤ ਤੋਂ ਰੂਪ ਧਾਰਦਾ ਹੈ? ਹੇ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ, ਮੈਂ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਮੇਰਾ ਇਹ ਸੰਦੇਹ ਦੂਰ ਕਰੋ।

ਮਹਾਤਪਾ ਉਵਾਚ । ਯੋऽਸਾਵਾਤ੍ਮਾ ਜ੍ਞਾਨਸ਼ਕ੍ਤਿਰੇਕ ਏਵ ਸਨਾਤਨਃ । ਸ ਦ੍ਵਿਤੀਯਂ ਯਦਾ ਚੈਚ੍ਛਤ੍ ਤਦਾ ਸ੍ਵਾਤ੍ਮਸ੍ਥਿਤੋ ਜ੍ਵਲਤ੍ ।। ੨੬.

ਮਹਾਤਪਾ ਆਖਦਾ ਹੈ: ਉਹ ਆਤਮਾ, ਜੋ ਗਿਆਨ ਦੀ ਇਕੋ ਸਦੀਵੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਜਦ ਦੂਜਾ ਚਾਹਿਆ, ਤਦ ਉਹ ਆਪਣੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਚਮਕਿਆ।

ਯਃ ਸੂਰ੍ਯ ਇਤਿ ਭਾਸ੍ਵਾਂਸ੍ਤੁ ਅਨ੍ਯੋਨ੍ਯੇਨ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ । ਲੋਲੀਭੂਤਾਨਿ ਤੇਜਾਂਸਿ ਭਾਸਯਨ੍ਤਿ ਜਗਤ੍ਤ੍ਰਯਮ੍ ।। ੨੬.

ਜੋ ਸੂਰਜ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਚਮਕਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਦੀਆਂ ਰੋਸ਼ਨੀਆਂ, ਉਤਸ਼ਕ ਹੋ ਕੇ, ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।

ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਸਰ੍ਵੇ ਸੁਰਾਃ ਸਿਦ੍ਧਾ ਗਣਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਮਹਰ੍षਿਭਿਃ । ਸਮਂ ਸੂਤਾ ਇਤਿ ਵਿਭੋ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ ਸੂਰ੍ਯੋ ਭਵਨ੍ ਸ੍ਤੁਤਃ ।। ੨੬.

ਉਸ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ, ਸਿੱਧ, ਗਣ, ਤੇ ਮਹਾ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਸਮੇਤ ਹਨ; ਇਸ ਕਰਕੇ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਸਰੋਤ ਵਜੋਂ ਸਤਿਕਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਲੋਲੀਭੂਤਸ੍ਯ ਤਸ੍ਯਾਸ਼ੁ ਤੇਜਸੋऽਭੂਚ੍ਛਰੀਰਕਮ੍ । ਪृਥਕ੍ਤ੍ਵੇਨ ਰਵਿਃ ਸੋऽਥ ਕੀਰ੍ਤ੍ਤ੍ਯਤੇ ਵੇਦਵਾਦਿਭਿਃ ।। ੨੬.

ਉਸ ਤੇਜ਼ ਦੇ ਉਤਸ਼ਕ ਹੋਣ ਨਾਲ, ਇੱਕ ਸਰੀਰ ਬਣਿਆ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਰਵੀ ਵਜੋਂ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਵਾਦੀ ਆਖਦੇ ਹਨ।

ਭਾਸਯਨ੍ ਸਰ੍ਵਲੋਕਾਂਸ੍ਤੁ ਯਤੋऽਸਾਵੁਤ੍ਥਿਤੋ ਦਿਵਿ । ਅਤੋऽਸੌ ਭਾਸ੍ਕਰਃ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਃ ਪ੍ਰਕਰ੍षਾਚ੍ਚ ਪ੍ਰਭਾਕਰਃ ।। ੨੬.

ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਉਗਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਭਾਸਕਰ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਆਪਣੀ ਚਮਕ ਕਰਕੇ ਪ੍ਰਭਾਕਰ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਦਿਵਾ ਦਿਵਸ ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਸ੍ਤਤ੍ਕਾਰਿਤ੍ਵਾਦ੍ ਦਿਵਾਕਰਃ । ਸਰ੍ਵਸ੍ਯ ਜਗਤਸ੍ਤ੍ਵਾਦਿਰਾਦਿਤ੍ਯਸ੍ਤੇਨ ਉਚ੍ਯਤੇ ।। ੨੬.

ਉਹ ਦਿਨ ਨੂੰ ਦਿਨ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਦਿਵਾਕਰ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਤੇ ਸਾਰੇ ਜਗਤ ਦਾ ਆਰੰਭਕ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਆਦਿਤਿਆ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਏਤਸ੍ਯ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਾਦਿਤ੍ਯਾਃ ਸਂਭੂਤਾਸ੍ਤੇਜਸਾ ਪृਥਕ੍ । ਪ੍ਰਧਾਨ ਏਵ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਸਰ੍ਵਦਾ ਸ ਵਿਬੁਧ੍ਯਤੇ ।। ੨੬.

ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਰਾਂ ਸੂਰਜ ਉਪਜੇ, ਹਰ ਇੱਕ ਦੀ ਆਪਣੀ ਚਮਕ ਹੈ; ਪਰ ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਜਗਤੋ ਵ੍ਯਾਪ੍ਤਿਂ ਕੁਰ੍ਵਾਣਂ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰਮ੍ । ਤਸ੍ਯੈਵਾਨ੍ਤਃ ਸ੍ਥਿਤਾ ਦੇਵਾ ਵਿਨਿष੍ਕ੍ਰਮ੍ਯ ਸ੍ਤੁਤਿਂ ਜਗੁਃ ।। ੨੬.

ਜਦੋਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਪਰਮ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਉਸਦੇ ਅੰਦਰੋਂ ਨਿਕਲੇ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਸਤਿ ਕਰੀ।

ਦੇਵਾ ਊਚੁਃ । ਭਵਾਨ੍ ਪ੍ਰਸੂਤਿਰ੍ਜਗਤਃ ਪੁਰਾਣਃ ਕ੍ਸ਼ਯਾਮਲੈਵ ਪ੍ਰਦਹਨ੍ ਜਗਨ੍ਤਿ । ਸਮੁਤ੍ਥਿਤੋ ਨਾਥ ਸ਼ਮਂ ਪ੍ਰਯਾਹਿ ਮਾ ਦੇਵਲੋਕਾਨ੍ ਪ੍ਲੁष ਕਰ੍ਮਸਾਕ੍ਸ਼ਿਨ੍ ।। ੨੬.

ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਤੁਸੀਂ ਜਗਤ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਸਰੋਤ ਹੋ; ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਅੱਗ ਨਾਲ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦਿੰਦੇ ਹੋ। ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਹੁਣ ਉਠ ਕੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਿਆਓ—ਦੇਵਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਨਾ ਸਾੜੋ, ਹੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਸਾਖੀ।

ਤ੍ਵਯਾ ਤਤਂ ਸਰ੍ਵਤ ਏਵ ਤੇਜਃ ਪ੍ਰਤਾਪਿਨਾ ਸੂਰ੍ਯ ਯਜੁਃਪ੍ਰਵृਤ੍ਤੇ । ਤਿਗ੍ਮਂ ਰਥਾਙ੍ਗਂ ਤਵ ਦੇਵਕਲ੍ਪਂ ਕਾਲਾਖ੍ਯਮਧ੍ਵਾਨ੍ਤਕਰਂ ਵਦਨ੍ਤਿ ।। ੨੬.

ਤੇਰਾ ਤੇਜ, ਹੇ ਸੂਰਜ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਫੈਲਦਾ ਹੈ, ਯਜੁਰਵੇਦ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਹੈ; ਤੇਰਾ ਤਿੱਖਾ ਰਥ ਦਾ ਪਹੀਆ, ਦੇਵਤਾਂ ਵਰਗਾ, 'ਕਾਲ' ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਪ੍ਰਭਾਕਰਸਕ੍ਤ੍ਵਂ ਰਵਿਰਾਦਿਦੇਵ ਆਤ੍ਮਾ ਸਮਸ੍ਤਸ੍ਯ ਚਰਾਚਰਸ੍ਯ । ਪਿਤਾਮਹਸਕ੍ਤ੍ਵਂ ਵਰੁਣੋ ਯਮਸ਼੍ਚ ਭੂਤਂ ਭਵਿष੍ਯਚ੍ਚ ਵਦਨ੍ਤਿ ਸਿਦ੍ਧਾਃ ।। ੨੬.

ਸੂਰੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਦੇਵਤਾ, ਸਾਰੇ ਚਲਦੇ ਤੇ ਅਚਲ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੈ; ਵਰੁਣ ਤੇ ਯਮ ਪਿਤਾ ਮਹਾ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਧਾਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਹ ਪੁਰਾਣਾ ਤੇ ਭਵਿੱਖ ਵੀ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਧ੍ਵਾਨ੍ਤਂ ਪ੍ਰਣੁ ਤ੍ਵਂ ਸੁਰਲੋਕਪੂਜ੍ਯ ਪ੍ਰਯਾਹਿ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਂ ਪਿਤਰੋ ਵਦਨ੍ਤਿ । ਵੇਦਾਨ੍ਤਵੇਦ੍ਯੋऽਸਿ ਮਖੇषੁ ਦੇਵ ਤ੍ਵਂ ਹੂਯਸੇ ਵਿष੍ਣੁਰਸਿ ਪ੍ਰਸਹ੍ਯ । ਇਤਿ ਸ੍ਤੁਤਸ੍ਤੈਃ ਸੁਰਨਾਥ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਪ੍ਰਪਾਹਿ ਸ਼ਂਭੋ ਨ ਇਤਿ ਪ੍ਰਸਹ੍ਯ ।। ੨੬.

ਤੁਸੀਂ ਹਨੇਰਾ ਦੂਰ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਦੇਵਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰਤ; ਪਿਤਰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, 'ਸ਼ਾਂਤੀ ਵੱਲ ਜਾਓ।' ਤੁਸੀਂ ਵੇਦਾਂਤ ਰਾਹੀਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹੋ, ਯਜਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪੁਕਾਰੇ ਜਾਂਦੇ ਹੋ, ਤੇ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਹੋ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੀ ਸਤਿ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ: 'ਸਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ, ਹੇ ਸ਼ੰਭੂ, ਸਾਨੂੰ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਨਾ ਦਬਾਓ।'

ਏਵਮੁਕ੍ਤਸ੍ਤਦਾ ਦੇਵੈਃ ਸੌਮ੍ਯਾਂ ਮੂਰ੍ਤ੍ਤਿਮਥਾਕਰੋਤ੍ । ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ੍ਵਂ ਜਗਾਮਾਸ਼ੁ ਦੇਵਤਾਨਾਂ ਮਹਾਪ੍ਰਭਃ ।। ੨੬.

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਆਖੇ ਜਾਣ ਤੇ, ਉਹ ਨੇਮਤਾ ਰੂਪ ਵਿਚ ਆ ਗਿਆ; ਮਹਾਂ ਚਮਕ ਵਾਲਾ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਚਮਕਦਾ ਹੋਇਆ ਹੋ ਗਿਆ।

ਏਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਸੁਰਾਣਾਂ ਤੁ ਦਹਨਂ ਸ਼ਾਮਿਤਂ ਪੁਰਾ । ਸਪ੍ਤਮ੍ਯਾਂ ਖਲੁ ਸੂਰ੍ਯੇਣ ਮੂਰ੍ਤ੍ਤਿਤ੍ਵਂ ਕृਤਵਾਨ੍ ਭੁਵਿ ।। ੨੬.

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਸਾਰੀ ਸਾੜ ਮਿਟ ਗਈ; ਸੱਤਵੇਂ ਦਿਨ, ਸੂਰਜ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰ ਗਿਆ।

ਏਤਾਂ ਯਃ ਪੁਰੁषੋ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਉਪਾਸ੍ਤੇ ਸੂਰ੍ਯਮਰ੍ਚਯੇਤ੍ । ਭਾਸ੍ਕਰੇਣ ਚ ਤਸ੍ਯਾਸੌ ਫਲਮਿष੍ਟਂ ਪ੍ਰਯਚ੍ਛਤਿ ।। ੨੬.

ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਸੂਰਜ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਭਾਸਕਰ ਉਸਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਏਤਤ੍ ਤੇ ਕਥਿਤਂ ਰਾਜਨ੍ ਸੂਰ੍ਯਾਖ੍ਯਾਨਂ ਪੁਰਾਤਨਮ੍ । ਆਦਿਮਨ੍ਵਨ੍ਤਰੇ ਵृਤ੍ਤਂ ਮਾਤਰਃ ਸ਼੍ਰृਣੁ ਸਾਂਪ੍ਰਤਮ੍ ।। ੨੬.

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਰਾਜਾ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸੂਰਜ ਦੀ ਪੁਰਾਣੀ ਕਥਾ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ; ਹੁਣ ਪਹਿਲੀ ਮਨਵੰਤਰੀ ਦੀ ਘਟਨਾ ਸੁਣੋ, ਹੇ ਮਾਤਾ।

ਮਹਾਤਪਾ ਉਵਾਚ । ਪੂਰ੍ਵਮਾਸੀਨ੍ਮਹਾਦੈਤ੍ਯੋ ਬਲਵਾਨਨ੍ਧਕੋ ਭੁਵਿ । ਸ ਦੇਵਾਨ੍ ਵਸ਼ਮਾਨਿਨ੍ਯੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੋ ਵਰਦਰ੍ਪਿਤਃ ।। ੨੭.

ਮਹਾਤਪਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਪਹਿਲਾਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਅੰਧਕਾ ਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਦੈਤ ਸੀ; ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਵਰਦਾਨ ਨਾਲ, ਉਸਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਸ਼ ਵਿਚ ਕਰ ਲਿਆ।

ਤੇਨਾਤ੍ਮਵਾਨ੍ ਸੁਰਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਤ੍ਯਾਜਿਤਾ ਮੇਰੁਪਰ੍ਵਤਮ੍ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਂ ਸ਼ਰਣਂ ਜਗ੍ਮੁਰਨ੍ਧਕਸ੍ਯ ਭਯਾਰ੍ਦਿਤਾਃ ।। ੨੭.

ਉਸ ਕਰਕੇ, ਸਾਰੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਮੇਰੂ ਪਹਾੜ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ; ਅੰਧਕਾ ਦੇ ਡਰ ਨਾਲ, ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਸ਼ਰਨ ਆ ਗਏ।