ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਤਤ੍ਰ ਕਾਲੇਨ ਮਹਤਾ ਕ੍ਸ਼ਪਯਨ੍ਤੀ ਕਲੇਵਰਮ੍ । ਸ੍ਵਸ਼ਰੀਰਾਗ੍ਨਿਨਾ ਦਗ੍ਧਾ ਤਤਃ ਸ਼ੈਲਸੁਤਾऽਭਵਤ੍ ।। ੨੨.

ਉਥੇ, ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਤਪ ਕਰਦਿਆਂ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਘਟਾ ਲਿਆ। ਆਪਣੇ ਹੀ ਸਰੀਰ ਦੀ ਅੱਗ ਨਾਲ ਸੜ ਕੇ, ਉਹ ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ ਵਜੋਂ ਜਨਮੀ।

ਉਮਾ ਨਾਮੇਤਿ ਮਹਤੀ ਕृष੍ਣਾ ਚੇਤ੍ਯਭਿਧਾਨਤਃ । ਲਬ੍ਧ੍ਵਾ ਤੁ ਸ਼ੋਭਨਾਂ ਮੂਰ੍ਤਿਂ ਹਿਮਵਨ੍ਤਗृਹੇ ਸ਼ੁਭਾ ।। ੨੨.

ਉਹ ਉਮਾ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਵੱਡੇ ਨਾਮਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਈ। ਹਿਮਾਵਤ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ ਉਸ ਨੇ ਸੋਹਣੀ ਅਕਲ ਪਾਈ ਤੇ ਉਹ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨੀ ਗਈ।

ਪੁਨਸ੍ਤਪਸ਼੍ਚਕਾਰੋਗ੍ਰਂ ਦੇਵਂ ਸ੍ਮृਤ੍ਵਾ ਤ੍ਰਿਲੋਚਨਮ੍ । ਅਸਾਵੇਵ ਪਤਿਰ੍ਮਹ੍ਯਮਿਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤਪਸਿ ਸ੍ਥਿਤਾ ।। ੨੨.

ਉਸ ਨੇ ਮੁੜ ਤੀਬਰ ਤਪ ਕੀਤਾ, ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਆਖਿਆ, 'ਉਹੀ ਮੇਰਾ ਪਤੀ ਹੈ,' ਤੇ ਤਪ ਵਿਚ ਟਿਕੀ ਰਹੀ।

ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਤ੍ਯਾ ਤਤ੍ ਤਪਸ਼੍ਚੋਗ੍ਰਂ ਹਿਮਵਨ੍ਤੇ ਮਹਾਗਿਰੌ । ਕਾਲੇਨ ਮਹਤਾ ਦੇਵਸ੍ਤਪਸਾਰਾਧਿਤਸ੍ਤਯਾ ।। ੨੨.

ਜਦ ਉਹ ਹਿਮਾਵਤ ਦੇ ਵੱਡੇ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਉਹ ਤੀਬਰ ਤਪ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ, ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਦੇ ਤਪ ਨਾਲ ਪਰਮਾਤਮਾ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਗਿਆ।

ਆਜਗਾਮਾਸ਼੍ਰਮਂ ਤਸ੍ਯਾ ਵਿਪ੍ਰੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਃ । ਵृਦ੍ਧਃ ਸ਼ਿਥਿਲਸਰ੍ਵਾਙ੍ਗਃ ਸ੍ਖਲਂਸ਼੍ਚੈਵ ਪਦੇ ਪਦੇ ।। ੨੨.

ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਬੁੱਢੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਉਸ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਆਏ। ਉਹ ਬੁੱਢੇ, ਢੀਲੇ ਸਰੀਰ ਵਾਲੇ ਤੇ ਹਰ ਕਦਮ ਤੇ ਲੜਖੜਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।

ਕृਚ੍ਛ੍ਰਾਤ੍ ਤਸ੍ਯਾਃ ਸਮੀਪਂ ਤੁ ਆਗਤ੍ਯ ਦ੍ਵਿਜਸਤ੍ਤਮਃ । ਬੁਭੁਕ੍ਸ਼ਿਤੋऽਸ੍ਮਿ ਮੇ ਦੇਹਿ ਭਦ੍ਰੇ ਭੋਜ੍ਯਂ ਦ੍ਵਿਜਸ੍ਯ ਤੁ ।। ੨੨.

ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵੱਡੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਕੋਲ ਆਇਆ ਤੇ ਆਖਣ ਲੱਗਾ, 'ਭਲੀਏ, ਮੈਨੂੰ ਭੁੱਖ ਲੱਗੀ ਹੈ, ਮੈਨੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਲਈ ਖਾਣ ਯੋਗ ਕੁਝ ਦੇ।'

ਏਵਮੁਕ੍ਤਾ ਤਦਾ ਕਨ੍ਯਾ ਉਮਾ ਸ਼ੈਲਸੁਤਾ ਸ਼ੁਭਾ । ਉਵਾਚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਭੋਜ੍ਯਂ ਦਦ੍ਮਿ ਵਿਪ੍ਰ ਫਲਾਦਿਕਮ੍ । ਕੁਰੁ ਸ੍ਨਾਨਂ ਦ੍ਰੁਤਂ ਵਿਪ੍ਰ ਭੁਞ੍ਜਸ੍ਵਾਨ੍ਨਂ ਯਦृਚ੍ਛਯਾ ।। ੨੨.

ਉਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਸ਼ੁਭ ਉਮਾ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ, ਆਖਣ ਲੱਗੀ, 'ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜੀ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਫਲ ਆਦਿਕ ਦੇਵਾਂਗੀ। ਤੁਸੀਂ ਜਲਦੀ ਨ੍ਹਾ ਲਵੋ, ਫਿਰ ਜੋ ਚਾਹੋ ਖਾ ਲਵੋ।'

ਏਵਮੁਕ੍ਤਸ੍ਤਦਾ ਵਿਪ੍ਰਸ੍ਤਸ੍ਯ ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵੇ ਮਹਾਨਦੀਮ੍ । ਗਙ੍ਗਾਂ ਜਗਾਮ ਸ੍ਨਾਨਾਰ੍ਥੀ ਸ੍ਨਾਨਂ ਕਰ੍ਤ੍ਤੁਮਵਾਤਰਤ੍ ।। ੨੨.

ਉਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਉਸ ਦੇ ਨੇੜੇ ਵੱਡੀ ਗੰਗਾ ਨਦੀ ਉੱਤੇ ਗਿਆ, ਨ੍ਹਾਉਣ ਲਈ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਵੜ ਗਿਆ।

ਸ੍ਨਾਨਂ ਤੁ ਕੁਰ੍ਵਤਾ ਤੇਨ ਰੁਦ੍ਰੇਣ ਦ੍ਵਿਜਰੂਪਿਣਾ । ਭੂਤ੍ਵਾ ਮਾਯਾਮਯਂ ਭੀਮਂ ਮਕਰਂ ਭਯਦਰ੍ਸ਼ਨਮ੍ । ਗ੍ਰਾਹਿਤਸ੍ਤੁ ਤਦਾ ਵਿਪ੍ਰਸ੍ਤੇਨ ਦੁष੍ਟੇਨ ਮਦ੍ਗੁਨਾ ।। ੨੨.

ਜਦ ਰੁਦਰ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਨ੍ਹਾ ਰਹੇ ਸਨ, ਉਹ ਡਰਾਉਣੇ ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਮਕਰ ਦਾ ਰੂਪ ਬਣ ਗਏ ਤੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਜਾਦੂ ਨਾਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਫੜ ਲਿਆ।

ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਧृਤਮਥਾਤ੍ਮਾਨਂ ਮਕਰੇਣ ਬਲੀਯਸਾ । ਵृਦ੍ਧਮਾਤ੍ਮਾਨਮਨ੍ਯਂ ਤਾਂ ਦਰ੍ਸ਼ਯਨ੍ ਵਾਕ੍ਯਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ।। ੨੨.

ਜਦ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਉਸ ਜ਼ੋਰਵਾਨ ਮਕਰ ਵਲੋਂ ਫੜਿਆ ਹੋਇਆ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਹੋਰ ਬੁੱਢਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਦਿਖਾਇਆ ਤੇ ਆਖਿਆ।

ਅਬ੍ਰਹ੍ਮਣ੍ਯਂ ਗਤਂ ਕਨ੍ਯੇ ਧਾਵਸ੍ਵਾਨਯ ਮਾਂ ਰੁषਃ । ਯਾਵਨ੍ਨਾਯਾਤਿ ਵਿਕृਤਿਂ ਤਾਵਨ੍ਮਾਂ ਤ੍ਰਾਤੁਮਰ੍ਹਸਿ ।। ੨੨.

'ਕੁੜੀਏ, ਹੁਣ ਮੈਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ। ਜਲਦੀ ਦੌੜ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਬਚਾ ਲੈ, ਜਿੰਨਾ ਚਿਰ ਮੇਰਾ ਹੋਰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਮੈਨੂੰ ਬਚਾਉਣਾ ਤੇਰਾ ਫਰਜ ਹੈ।'

ਏਵਮੁਕ੍ਤਾ ਤਦਾ ਕਨ੍ਯਾ ਚਿਨ੍ਤਯਾਮਾਸ ਪਾਰ੍ਵਤੀ । ਪਿਤृਭਾਵੇਨ ਸ਼ੈਲੇਨ੍ਦ੍ਰਂ ਭਰ੍ਤृਭਾਵੇਨ ਸ਼ਂਕਰਮ੍ । ਸ੍ਪृਸ਼ਾਮਿ ਤਪਸਾ ਪੂਤਾ ਕਥਂ ਵਿਪ੍ਰਂ ਸ੍ਪृਸ਼ਾਮ੍ਯਹਮ੍ ।। ੨੨.

ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਪਾਰਵਤੀ ਸੋਚਣ ਲੱਗੀ, 'ਹਿਮਾਵਤ ਮੇਰਾ ਪਿਉ ਹੈ, ਸ਼ੰਕਰ ਮੇਰਾ ਪਤੀ। ਮੈਂ ਤਪ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋਈ ਹਾਂ, ਮੈਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਛੂਹ ਸਕਦੀ ਹਾਂ?'

ਯਦ੍ਯੇਨਂ ਨਾਪਕਰ੍षਾਮਿ ਮਕਰੇਣ ਜਲੇ ਧृਤਮ੍ । ਤਦਾਨੀਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਧ੍ਯਾ ਮੇ ਭਵਤੀਤਿ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ ।। ੨੨.

'ਜੇ ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ, ਜੋ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਮਕਰ ਵਲੋਂ ਫੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਨਹੀਂ ਕੱਢਦੀ, ਤਾਂ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਮੈਨੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੱਤਿਆ ਦਾ ਪਾਪ ਲੱਗ ਜਾਵੇਗਾ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।'

ਅਨ੍ਯਵ੍ਯਤਿਕ੍ਰਮੇ ਧਰ੍ਮਮਪਨੇਤੁਂ ਚ ਸ਼ਕ੍ਯਤੇ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਧ੍ਯਾ ਪੁਨਰ੍ਨੈਵਮੇਵਮੁਕ੍ਤਵਾ ਗਤਾ ਤ੍ਵਰਮ੍ ।। ੨੨.

'ਹੋਰ ਪਾਪਾਂ ਦੀ ਮਾਫੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੱਤਿਆ ਦੀ ਕੋਈ ਮਾਫੀ ਨਹੀਂ।' ਇਹ ਆਖ ਕੇ ਉਹ ਤੁਰਕੇ ਜਲਦੀ ਚਲੀ ਗਈ।

ਸਾ ਗਤ੍ਵਾ ਤ੍ਵਰਿਤਂ ਭੀਰੁਰ੍ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਪਾਣਿਨਾ ਦ੍ਵਿਜਮ੍ । ਚਕਰ੍षਾਨ੍ਤਰ੍ਜਲਾਤ੍ ਤਾਵਤ੍ ਸ੍ਵਯਂ ਭੂਤਪਤਿਰ੍ਹਰਃ ।। ੨੨.

ਉਹ ਡਰਦੀ ਹੋਈ ਵੀ ਜਲਦੀ ਗਈ, ਹੱਥ ਨਾਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਫੜਿਆ ਤੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਢ ਲਿਆ। ਉਸ ਵੇਲੇ, ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਹਰਾ ਆਪਣੇ ਅਸਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ।

ਯਮਾਰਾਧ੍ਯ ਤਪਸ਼੍ਚਰ੍ਤ੍ਤੁਮਾਰਬ੍ਧਂ ਸ਼ੈਲਪੁਤ੍ਰਾਯਾ । ਸ ਏਵ ਭਗਵਾਨ੍ ਰੁਦ੍ਰਸ੍ਤਸ੍ਯਾਃ ਪਾਣੌ ਵਿਲਮ੍ਬਤ ।। ੨੨.

ਜਿਸ ਮਹਾਨ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਰੁਦਰ ਨੂੰ ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ ਨੇ ਭਗਤੀ ਕਰਕੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਉਹੀ ਭਗਵਾਨ ਹੁਣ ਉਸਦੇ ਹੱਥ ਫੜ ਕੇ ਖੜਾ ਹੈ।

ਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਲਜ੍ਜਿਤਾ ਦੇਵੀ ਪੂਰ੍ਵਤ੍ਯਾਗਮਨੁਸ੍ਮਰਨ੍ । ਨ ਕਿਂਚਿਦੁਤ੍ਤਰਂ ਸੁਭ੍ਰੂਰ੍ਵਦਤਿ ਸ੍ਮ ਸੁਲਜ੍ਜਿਤਾ ।। ੨੨.

ਉਸਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਦੇਵੀ ਲਜਾ ਨਾਲ ਚੁੱਪ ਹੋ ਗਈ, ਪਿਛਲੀ ਵਾਰੀ ਛੱਡ ਕੇ ਜਾਣ ਦੀ ਗੱਲ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਸੋਹਣੀਆਂ ਭੌਂਹਾਂ ਵਾਲੀ ਉਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਲਜਜਤ ਹੋਈ ਤੇ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਬੋਲੀ।

ਤੂष੍ਣੀਂਭੂਤਾਂ ਤੁ ਤਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਗੌਰੀਂ ਰੁਦ੍ਰੋ ਹਸਨ੍ਨਿਵ । ਪਾਣੌ ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਮਾਂ ਭਦ੍ਰੇ ਕਥਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤੁਮਿਹਾਰ੍ਹਸਿ ।। ੨੨.

ਜਦ ਰੁਦਰ ਨੇ ਗੌਰੀ ਨੂੰ ਚੁੱਪ ਖੜੀ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਹੌਲੀ ਹੱਸ ਕੇ ਉਸਦਾ ਹੱਥ ਫੜਿਆ ਤੇ ਕਿਹਾ, "ਭਲੀਏ, ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਇੱਥੇ ਕਿਵੇਂ ਛੱਡ ਸਕਦੀ ਹੈਂ?"

ਮਤ੍ਪਾਣਿਗ੍ਰਹਣਂ ਭਦ੍ਰੇ ਵृਥਾ ਯਦਿ ਕਰਿष੍ਯਸਿ । ਤਦਾਨੀਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਃ ਪੁਤ੍ਰ੍ਯਾਮਾਹਾਰਾਰ੍ਥਂ ਬ੍ਰਵੀਮ੍ਯਹਮ੍ ।। ੨੨.

"ਭਲੀਏ, ਜੇ ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਹੱਥ ਫੜਨ ਦੀ ਇਹ ਰੀਤ ਵਿਅਰਥ ਕਰੇਂਗੀ, ਤਾਂ ਫਿਰ ਮੈਂ ਵਿਆਹ ਲਈ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਧੀ ਕੋਲ ਗੱਲ ਕਰਾਂਗਾ।"

ਨ ਭਵੇਤ੍ ਪਰਿਹਾਸੋऽਯਮੁਕ੍ਤਾ ਦੇਵੀ ਪਰਾਪਰਾ । ਲਜ੍ਜਮਾਨਾ ਤਦਾ ਵਾਕ੍ਯਂ ਵਦਤਿ ਸ੍ਮਿਤਪੂਰ੍ਵਕਮ੍ ।। ੨੨.

"ਇਹ ਗੱਲ ਮਜ਼ਾਕ ਨਾ ਬਣੇ," ਪਰਮ ਤੇ ਅਪਰਮ ਰੂਪ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ ਨੇ ਲਜਾ ਨਾਲ ਹੱਸਦੇ ਹੋਏ ਇਹ ਬੋਲ ਕਹੇ।

ਦੇਵਦੇਵ ਤ੍ਰਿਲੋਕੇਸ਼ ਤ੍ਵਦਰ੍ਥੋऽਯਂ ਸਮੁਦ੍ਯਮਃ । ਪ੍ਰਾਗ੍ਜਨ੍ਮਾਰਾਧਿਤੋ ਭਰ੍ਤ੍ਤਾ ਭਵਾਨ੍ ਦੇਵੋ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਃ ।। ੨੨.

"ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵਾ, ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਇਹ ਸਾਰੀ ਮੇਹਨਤ ਤੇਰੇ ਲਈ ਹੀ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਵਿਚ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਹੀ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਵਜੋਂ ਪੂਜਿਆ ਸੀ, ਹੇ ਮਹਾਂਦੇਵ।"

ਇਦਾਨੀਂ ਮੇ ਭਵਾਨ੍ ਦੇਵਃ ਪਤਿਰ੍ਨਾਨ੍ਯੋ ਭਵਿष੍ਯਤਿ । ਕਿਨ੍ਤੁ ਸ੍ਵਾਮੀ ਪਿਤਾ ਮਹ੍ਯਂ ਸ਼ੈਲੇਨ੍ਦ੍ਰੋ ਮੇ ਵ੍ਰਜਾਮਿ ਤਮ੍ । ਅਨੁਜ੍ਞਾਪ੍ਯ ਵਿਧਾਨੇਨ ਤਤਃ ਪਾਣਿਂ ਗृਹੀष੍ਯਸਿ ।। ੨੨.

"ਹੁਣ ਮੇਰੇ ਪਤੀ ਤੂੰ ਹੀ ਹੋਵੇਂਗਾ, ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ। ਪਰ ਮੇਰਾ ਮਾਲਕ ਤਾਂ ਪਿਤਾ ਪਹਾੜਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਹੈ, ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਹਦੇ ਕੋਲ ਜਾਵਾਂਗੀ। ਉਹਦੀ ਆਗਿਆ ਲੈ ਕੇ, ਤੂੰ ਫਿਰ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ ਮੇਰਾ ਹੱਥ ਫੜੀਂ।"

ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤਦਾ ਦੇਵੀ ਪਿਤਰਂ ਪ੍ਰਤਿ ਭਾਮਿਨੀ । ਕृਤਾਞ੍ਜਲਿਪੁਟਾ ਭੂਤ੍ਵਾ ਹਿਮਵਨ੍ਤਮੁਵਾਚ ਹ ।। ੨੨.

ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਚਮਕਦਾਰ ਰੂਪ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਹਿਮਾਵਤ ਕੋਲ ਜੋੜੇ ਹੋਏ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਗਈ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।

ਅਤੋऽਨ੍ਯਜਨ੍ਮਭਰ੍ਤ੍ਤਾ ਮੇ ਰੁਦ੍ਰੋ ਦਕ੍ਸ਼ਮਖਾਨ੍ਤਕਃ । ਇਦਾਨੀਂ ਤਪਸਾ ਸੈਵ ਧ੍ਯਾਤੋऽਭੂਦ੍ ਗਤਿਭਾਵਨਃ ।। ੨੨.

"ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਵਿਚ ਮੇਰੇ ਪਤੀ ਰੁਦਰ ਸੀ, ਜੋ ਦੱਖ ਦੇ ਯੱਗ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਕੇ ਉਸਨੂੰ ਹੀ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦਾ ਲਕੜ ਬਣਾਇਆ ਹੈ।"

ਸ ਚ ਵਿਸ਼੍ਵਪਤਿਰ੍ਭੂਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਮੇ ਤਪੋਵਨਮ੍ । ਆਗਤ੍ਯ ਭੋਜਨਾਰ੍ਥਾਯ ਯਾਚਯਾਮਾਸ ਸ਼ਂਕਰਃ । ਮਯਾ ਸ੍ਨਾਤੁਂ ਵ੍ਰਜਸ੍ਵੇਤਿ ਚੋਦਿਤੋ ਜਾਹ੍ਨਵੀਂ ਗਤਃ ।। ੨੨.

"ਉਹ, ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਮਾਲਕ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਮੇਰੇ ਆਸ਼ਰਮ ਆਇਆ ਤੇ ਖਾਣ ਪੀਣ ਲਈ ਮੰਗਿਆ। ਜਦ ਮੈਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਨ੍ਹਾ ਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਜਹਨਵੀ ਨਦੀ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ।"

ਤਤ੍ਰਾਸੌ ਵृਦ੍ਧਕਾਯੇਨ ਦ੍ਵਿਜਰੂਪੇਣ ਸ਼ਂਕਰਃ । ਮਕਰੇਣ ਧृਤਸ੍ਤੂਰ੍ਣਂ ਅਬ੍ਰਹਹ੍ਮਣ੍ਯਮੁਵਾਚ ਹ ।। ੨੨.

"ਉਥੇ, ਵੱਡੇ ਉਮਰ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਸ਼ੰਕਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮੱਛ ਨੇ ਫੜ ਲਿਆ ਤੇ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਨਾ ਚੰਗੀ ਲਗਣ ਵਾਲੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਕੇ ਮੈਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ।"

ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾਭਯਾਤ੍ ਤਾਤ ਮਯਾ ਪਾਣੌ ਧृਤਸ੍ਤਤਃ । ਧृਤਮਾਤ੍ਰਃ ਸ੍ਵਕਂ ਦੇਹਂ ਦਰ੍ਸ਼ਯਾਮਾਸ ਸ਼ਂਕਰਃ ।। ੨੨.

"ਪਿਤਾ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਹੱਤਿਆ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਉਸਦਾ ਹੱਥ ਫੜ ਲਿਆ। ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਫੜਿਆ, ਸ਼ੰਕਰ ਨੇ ਆਪਣਾ ਅਸਲ ਰੂਪ ਵਿਖਾ ਦਿੱਤਾ।"

ਤਤੋ ਮਾਮਬ੍ਰਵੀਦ੍ ਦੇਵਃ ਪਾਣਿਗ੍ਰਹਣਮਾਗਤਾਮ੍ । ਭਵਤੀ ਦੇਵਿ ਮਾ ਕਿਂਚਿਦ੍ ਵਿਚਾਰਯ ਤਪੋਧਨੇ ।। ੨੨.

"ਫਿਰ, ਜਦ ਮੈਂ ਹੱਥ ਫੜਨ ਆਈ, ਤਾਂ ਦੇਵ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਕਿਹਾ, 'ਹੇ ਤਪ ਦੀ ਧਨੀ ਦੇਵੀ, ਤੂੰ ਕੋਈ ਸੰਕਾ ਨਾ ਕਰ।'"

ਏਵਮੁਕ੍ਤਾ ਤ੍ਵਹਂ ਤੇਨ ਸ਼ਂਕਰੇਣ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ । ਤਦਨੁਜ੍ਞਾਪ੍ਯ ਦੇਵੇਸ਼ਂ ਭਵਨ੍ਤਂ ਪ੍ਰष੍ਟੁਮਾਗਤਾ । ਇਦਾਨੀਂ ਯਤ੍ ਕ੍ਸ਼ਮਂ ਕਾਰ੍ਯਂ ਤਚ੍ਛੀਘ੍ਰਂ ਸਂਵਿਧੀਯਤਾਮ੍ ।। ੨੨.

"ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਸ਼ੰਕਰ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਕਿਹਾ, ਤੇਰੀ ਆਗਿਆ ਲੈ ਕੇ, ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਮੈਂ ਹੁਣ ਤੈਨੂੰ ਪੁੱਛਣ ਆਈ ਹਾਂ। ਹੁਣ ਜੋ ਕੁਝ ਠੀਕ ਹੈ, ਉਹ ਜਲਦੀ ਕਰ।"