ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਦਂष੍ਟ੍ਰਾਗ੍ਰੇਣੋਦ੍ਧृਤਾ ਗੌਰੁਦਧਿਪਰਿਵृਤਾ ਪਰ੍ਵਤੈਰ੍ਨਿਮ੍ਨਗਾਭਿਃ ਸਾਕਂ ਮृਤ੍ਪਿਣ੍ਡਵਤ੍ ਪ੍ਰਾਗ੍ਬृਹਦੁਰੁਵਪੁषਾऽਨਨ੍ਤਰੂਪੇਣ ਯੇਨ। ਸੋऽਯਂ ਕਂਸਾਸੁਰਾਰਿਰ੍ਮੁਰਨਰਕਦਸ਼ਾਸ੍ਯਾਨ੍ਤਕृਤ੍ਸਰ੍ਵਸਂਸ੍ਥਃ ਕृष੍ਣੋ ਵਿष੍ਣੁਃ ਸੁਰੇਸ਼ੋ ਨੁਦਤੁ ਮਮ ਰਿਪੂਨਾਦਿਦੇਵੋ ਵਰਾਹਃ।। ੧.

ਉਹ ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਦੰਦ ਦੀ ਨੋਕ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਪਹਾੜਾਂ ਤੇ ਦਰਿਆਵਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਗੋਲੇ ਵਾਂਗ ਉੱਠਾ ਲਿਆ, ਅਤੇ ਜੋ ਗਰੁੜ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਹੋਈ ਸੀ; ਜਿਸ ਦਾ ਰੂਪ ਬੇਅੰਤ ਹੈ, ਜੋ ਕਾਂਸ, ਮੁਰ, ਨਰਕਾਸੁਰ ਅਤੇ ਦਸ ਸੀਸ ਵਾਲੇ ਰਾਵਣ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜੋ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਵਿਸ਼ਨੂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਵਰਾਹ ਹੈ—ਉਹ ਮੇਰੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰੇ।

ਸੂਤ ਉਵਾਚ। ਯਸ੍ਮਿਨ੍ ਕਾਲੇ ਕ੍ਸ਼ਿਤਿਃ ਪੂਰ੍ਵਂ ਵਰਾਹਵਪੁषਾ ਤੁ ਸਾ। ਉਦ੍ਧृਤਾ ਵਿष੍ਣੁਨਾ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰਮ੍ ।। ੧.

ਸੂਤ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਜਿਸ ਵੇਲੇ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੇ ਵਰਾਹ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਉੱਠਾਇਆ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਸ ਨੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ।

ਧਰਣ੍ਯੁਵਾਚ। ਕਲ੍ਪੇ ਕਲ੍ਪੇ ਭਵਾਨੇਵ ਮਾਂ ਸਮੁਦ੍ਧਰਤੇ ਵਿਭੋ। ਨ ਚਾਹਂ ਵੇਦ ਤੇ ਮੂਰ੍ਤਿਂ ਨਾਦਿਸਰ੍ਗਂ ਚ ਕੇਸ਼ਵ।। ੧.

ਧਰਤੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹਰ ਕਲਪ ਵਿੱਚ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਮੈਨੂੰ ਬਚਾਉਂਦੇ ਹੋ; ਪਰ ਮੈਨੂੰ ਤੁਹਾਡਾ ਅਸਲ ਰੂਪ ਜਾਂ ਤੁਸੀਂ ਕਿਵੇਂ ਆਏ, ਇਹ ਨਹੀਂ ਪਤਾ, ਹੇ ਕੇਸ਼ਵ।

ਵੇਦੇषੁ ਚੈਵ ਨष੍ਟੇषੁ ਮਤ੍ਸ੍ਯੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਰਸਾਤਲਮ੍। ਪ੍ਰਵਿਸ਼੍ਯ ਤਾਨਪਾਕृष੍ਯ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੇ ਦਤ੍ਤਵਾਨਸਿ ।। ੧.

ਜਦੋਂ ਵੇਦ ਗੁੰਮ ਹੋ ਗਏ, ਤਦ ਤੁਸੀਂ ਮੱਛੀ ਬਣ ਕੇ ਪਾਤਾਲ ਵਿੱਚ ਗਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਆਏ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ।

ਅਨ੍ਯਤ੍ ਸੁਰਾਸੁਰਮਯਂ ਤ੍ਵਂ ਸਮੁਦ੍ਰਸ੍ਯ ਮਨ੍ਥਨੇ। ਧृਤਵਾਨਸਿ ਕੌਰ੍ਮ੍ਯੇਣ ਮਨ੍ਦਰਂ ਮਧੁਸੂਦਨ ।। ੧.

ਫਿਰ, ਜਦੋਂ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਦੈਤ ਚੁੱਲ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਤਦ ਤੁਸੀਂ, ਹੇ ਮਧੁਸੂਦਨ, ਕੱਛੂਆ ਬਣ ਕੇ ਮੰਦਰ ਪਹਾੜ ਨੂੰ ਥਾਮਿਆ।

ਪੁਨਰ੍ਵਾਰਾਹਰੂਪੇਣ ਮਾਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀਂ ਰਸਾਤਲਮ੍ । ਉਜ੍ਜਹਾਰੈਕਦਂष੍ਟ੍ਰੇਣ ਭਗਵਾਨ੍ ਵੈ ਮਹਾਰ੍ਣਵਾਤ੍।। ੧.

ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਫਿਰ, ਵਰਾਹ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਮੈਨੂੰ, ਜਦ ਮੈਂ ਵੱਡੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਰਹੀ ਸੀ, ਇਕ ਦੰਦ ਨਾਲ ਉੱਠਾ ਲਿਆ।

ਅਨ੍ਯਦ੍ਧਿਰਣ੍ਯਕਸ਼ਿਪੁਰ੍ਵਰਦਾਨੇਨ ਦਰ੍ਪਿਤਃ। ਆਬਾਧਮਾਨਃ ਪृਥਿਵੀਂ ਸ ਤ੍ਵਯਾ ਵਿਨਿਪਾਤਿਤਃ । ਬਲਿਸ੍ਤੁ ਬਦ੍ਧੋ ਭਗਵਂਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ਵਾਮਨਰੂਪਿਣਾ ।। ੧.

ਇੱਕ ਹੋਰ ਵਾਰੀ, ਹਿਰਣਯਕਸ਼ਿਪੂ, ਜੋ ਵਰਦਾਨ ਦੇ ਕਾਰਨ ਅਹੰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਤੰਗ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਹ ਤੁਹਾਡੇ ਹੱਥੋਂ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ; ਅਤੇ ਬਲੀ ਨੂੰ ਵੀ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੁਸੀਂ ਵਾਮਨ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬੰਨ੍ਹ ਲਿਆ।

ਪੁਨਰ੍ਨਿਃਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯਾ ਦੇਵ ਤ੍ਵਯਾ ਚਾਪਿ ਪੁਰਾ ਕृਤਾ । ਜਾਮਦਗ੍ਨ੍ਯੇਨ ਰਾਮੇਣ ਤ੍ਵਯਾ ਭੂਤ੍ਵਾऽਸਕृਤ੍ਪ੍ਰਭੋ ।। ੧.

ਫਿਰ, ਹੇ ਦੇਵ, ਤੁਸੀਂ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰੀ ਖ਼ਾਲੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਦ ਤੁਸੀਂ ਜਾਮਦਗਨੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਰਾਮ ਬਣ ਕੇ ਕਸ਼ਤਰੀਆਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕੀਤਾ।

ਪੁਨਸ਼੍ਚ ਰਾਵਣੋ ਰਕ੍ਸ਼ਃ ਕ੍ਸ਼ਪਿਤਂ ਕ੍ਸ਼ਾਤ੍ਰਤੇਜਸਾ । ਨ ਚ ਜਾਨਾਮ੍ਯਹਂ ਦੇਵ ਤਵ ਕਿਞ੍ਚਿਦ੍ਵਿਚੇष੍ਟਿਤਮ੍ ।। ੧.

ਫਿਰ ਰਾਵਣ, ਜੋ ਰਾਖਸ਼ ਸੀ, ਉਹ ਵੀ ਤੁਹਾਡੀ ਕਸ਼ਤਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ; ਪਰ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਨੂੰ ਤੁਹਾਡੇ ਕੰਮਾਂ ਦੀ ਕੋਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ।

ਉਦ੍ਧृਤ੍ਯ ਮਾਂ ਕਥਂ ਸृष੍ਟਿਂ ਸृਜਸੇ ਕਿਂ ਚ ਸਾ ਤ੍ਵਯਾ। ਸਕृਦ੍ ਧ੍ਰਿਯੇਤ ਕृਤ੍ਵਾ ਚ ਪਾਲ੍ਯਤੇ ਚਾਪਿ ਕੇਨ ਚ ।। ੧.

ਮੈਨੂੰ ਉੱਠਾ ਕੇ, ਤੁਸੀਂ ਕਿਵੇਂ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹੋ? ਅਤੇ ਉਹ ਕੌਣ ਹੈ ਜੋ ਇਸ ਨੂੰ ਚਲਾਉਂਦਾ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਕਿਵੇਂ ਕਰਦਾ ਹੈ?

ਕੇਨ ਵਾ ਸੁਲਭੋ ਦੇਵ ਜਾਯਸੇ ਸਤਤਂ ਵਿਭੋ । ਕਥਂ ਚ ਸृष੍ਟੇਰਾਦਿਃ ਸ੍ਯਾਦਵਸਾਨਂ ਕਥਂ ਭਵੇਤ੍ ।। ੧.

ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੁਸੀਂ ਕੌਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਵਾਰ ਵਾਰ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹੋ? ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਿਵੇਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਅੰਤ ਕਿਵੇਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ?

ਕਥਂ ਯੁਗਸ੍ਯ ਗਣਨਾ ਸਂਖ੍ਯਾऽਸ੍ਯਾਨੁਚਤੁਰ੍ਯੁਗਮ੍ । ਕੇ ਵਾ ਵਿਸ਼ੇषਾਸ੍ਤੇष੍ਵਸ੍ਮਿਨ੍ ਕਾ ਵਾऽਵਸ੍ਥਾ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰ ।। ੧.

ਯੁਗਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਕਿਵੇਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਚਤੁਰਯੁਗ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨੇ ਯੁਗ ਹੁੰਦੇ ਹਨ? ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖਾਸੀਅਤਾਂ ਹਨ, ਤੇ ਹਰ ਇੱਕ ਵਿੱਚ ਕੀ ਹਾਲਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਹੇ ਮਹਾਂਦੇਵ?

ਯਜ੍ਵਾਨਃ ਕੇ ਚ ਰਾਜਾਨਃ ਕੇ ਚ ਸਿਦ੍ਧਿਂ ਪਰਾਂ ਗਤਾਃ । ਏਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਸਮਾਸੇਨ ਕਥਯਸ੍ਵ ਪ੍ਰਸੀਦ ਮੇ ।। ੧.

ਕੌਣ-ਕੌਣ ਯਜਮਾਨ ਹਨ, ਤੇ ਕਿਹੜੇ ਰਾਜੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਫਲਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ ਹਨ? ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਮੈਨੂੰ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਦੱਸੋ, ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਕਿਰਪਾ ਕਰੋ।

ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਃ ਕ੍ਰੋਡਰੂਪੇਣ ਜਹਾਸ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰਃ । ਹਸਤਸ੍ਤਸ੍ਯ ਕੁਕ੍ਸ਼ੌ ਤੁ ਜਗਦ੍ਧਾਤ੍ਰੀ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਹ ੧.

ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਨੇ ਸੂਰ (ਵਰਾਹ) ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੱਸਿਆ; ਅਤੇ ਜਦ ਉਹ ਹੱਸੇ, ਧਰਤੀ ਨੇ ਉਸਦੇ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਪਾਲਣਹਾਰ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।

ਸਚਨ੍ਦ੍ਰਸੂਰ੍ਯਗ੍ਰਹਸਪ੍ਤਲੋਕਾ- ਨਨ੍ਤਃ ਸ੍ਥਿਤਾਂਸ੍ਤਾਵਦੁਪਾਤ੍ਤਧਰ੍ਮਾਨ੍ । ਇਤੀਦृਸ਼ਂ ਪਸ਼੍ਯਤਿ ਸਾ ਸਮਸ੍ਤਂ ਯਾਵਤ੍ਕ੍ਸ਼ਿਤਿਰ੍ਵੇਪਿਤਸਰ੍ਵਗਾਤ੍ਰਾ ।। ੧.

ਉਸਦੇ ਅੰਦਰ ਚੰਦ, ਸੂਰਜ, ਗ੍ਰਹਿ, ਸੱਤੋਂ ਲੋਕ, ਸਭ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਧਰਮ ਨਿਭਾ ਰਹੇ ਸਨ; ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਵੇਖ ਕੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅੰਗ ਕੰਬਣ ਲੱਗ ਪਏ।

ਉਨ੍ਮੀਲਿਤਾਸ੍ਯਸ੍ਤੁ ਯਦਾ ਮਹਾਤ੍ਮਾ ਦृष੍ਟੋ ਧਰਣ੍ਯਾऽਮਲਸਰ੍ਵਗਾਤ੍ਰ੍ਯਾ । ਤਾਵਤ੍ਸ੍ਵਰੂਪੇਣ ਚਤੁਰ੍ਭੁਜੇਨ ਮਹੋਦਧੌ ਸੁਪ੍ਤਮਥੋऽਨ੍ਵਪਸ਼੍ਯਤ੍ ।। ੧.

ਜਦ ਵੱਡੇ ਦਿਲ ਵਾਲੇ ਨੇ ਆਪਣਾ ਮੂੰਹ ਖੋਲ੍ਹਿਆ, ਤਾਂ ਧਰਤੀ, ਜੋ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਵਿੱਤਰ ਸੀ, ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖਿਆ; ਫਿਰ, ਆਪਣੇ ਚਾਰ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲੇ ਅਸਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਵੱਡੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁੱਤਾ ਹੋਇਆ ਵੀ ਵੇਖਿਆ।

ਸ਼ੇषਪਰ੍ਯਙ੍ਕਸ਼ਯਨੇ ਸੁਪ੍ਤਂ ਦੇਵਂ ਜਨਾਰ੍ਦਨਮ੍ । ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਨ੍ਨਾਭਿਪਙ੍ਕਸ੍ਥਮਨ੍ਤਃਸ੍ਥਂ ਚ ਚਤੁਰ੍ਮੁਖਮ੍। ਕृਤਾਞ੍ਜਲਿਪੁਟਾ ਦੇਵੀ ਸ੍ਤੁਤਿਂ ਧਾਤ੍ਰੀ ਜਗਾਦ ਹ ।। ੧.

ਸ਼ੇਸ਼ ਨਾਗ ਦੇ ਸੇਜ ਉੱਤੇ ਸੁੱਤੇ ਹੋਏ ਜਨਾਰਦਨ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨਾਭੀ ਵਿਚ ਖਿੜੇ ਕਮਲ ਵਿਚ ਬੈਠੇ ਚਾਰ ਮੁੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਧਰਤੀ ਦੇਵੀ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਧਾਤਾ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕੀਤੀ।

ਧਰਣ੍ਯੁਵਾਚ। ਨਮਃ ਕਮਲਪਤ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ ਨਮਸ੍ਤੇ ਪੀਤਵਾਸਸੇ। ਨਮਃ ਸੁਰਾਰਿਵਿਧ੍ਵਂਸਕਾਰਿਣੇ ਪਰਮਾਤ੍ਮਨੇ ।। ੧.

ਧਰਤੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਕਮਲ-ਨੈਨਾ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ। ਹੇ ਪੀਲੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨਣ ਵਾਲੇ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ। ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਆਤਮਾ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ।

ਸ਼ੇषਪਰ੍ਯਙ੍ਕਸ਼ਪਨੇ ਧृਤਵਕ੍ਸ਼ਸ੍ਥਲਸ਼੍ਰਿਯੇ । ਨਮਸ੍ਤੇ ਸਰ੍ਵਦੇਵੇਸ਼ ਨਮਸ੍ਤੇ ਮੋਕ੍ਸ਼ਕਾਰਿਣੇ ।। ੧.

ਹੇ ਸ਼ੇਸ਼ ਨਾਗ ਦੀ ਸੇਜ ਉੱਤੇ ਵਿਛਾਈ ਹੋਈ ਛਾਤੀ ਵਾਲੇ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ। ਹੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ। ਹੇ ਮੁਕਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ।

ਨਮਃ ਸ਼ਾਰ੍ਙ੍ਗਾਸਿਚਕ੍ਰਾਯ ਜਨ੍ਮਮृਤ੍ਯੁਵਿਵਰ੍ਜਿਤੇ। ਨਮੋ ਨਾਭ੍ਯੁਤ੍ਥਿਤਮਹਤ੍ਕਮਲਾਸਨਜਨ੍ਮਨੇ ।। ੧.

ਹੇ ਧਨੁ, ਤਲਵਾਰ ਤੇ ਚੱਕਰ ਵਾਲੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਮੌਤ ਨਹੀਂ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ। ਹੇ ਆਪਣੀ ਨਾਭੀ ਵਿਚੋਂ ਉੱਗੇ ਵੱਡੇ ਕਮਲ ਤੋਂ ਜਨਮੇ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ।

ਨਮੋ ਵਿਦ੍ਰੁਮਰਕ੍ਤਾਸ੍ਯਪਾਣਿਪਲ੍ਲਵਸ਼ੋਭਿਨੇ । ਸ਼ਰਣਂ ਤ੍ਵਾਂ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾऽਸ੍ਮਿ ਤ੍ਰਾਹਿ ਨਾਰੀਮਨਾਗਸਮ੍ ।। ੧.

ਹੇ ਲਾਲ ਮੋਹਰੇ ਵਰਗੇ ਹੋਠਾਂ ਅਤੇ ਕੋਮਲ ਟਹਿਣੀਆਂ ਵਰਗੇ ਹੱਥਾਂ ਵਾਲੇ, ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ। ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਓਟ ਆਈ ਹਾਂ, ਮਿਹਰ ਕਰ, ਮੈਨੂੰ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਸੱਪਾਂ ਦੀ ਪੀੜ ਤੋਂ ਬਚਾ।

ਪੂਰ੍ਣਨੀਲਾਞ੍ਜਨਾਕਾਰਂ ਵਾਰਾਹਂ ਤੇ ਜਨਾਰ੍ਦਨ। ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਭੀਤਾऽਸ੍ਮਿ ਭੂਯੋऽਪਿ ਜਗਤ੍ ਤ੍ਵਦ੍ਦੇਹਗੋਚਰਮ੍। ਇਦਾਨੀਂ ਕੁਰੁ ਮੇ ਨਾਥ ਦਯਾਂ ਤ੍ਰਾਹਿ ਮਹਾਭਯਾਤ੍।। ੧.

ਹੇ ਜਨਾਰਦਨ, ਤੇਰਾ ਵਾਰਾਹ ਰੂਪ ਪੂਰੇ ਨੀਲੇ ਰੰਗ ਵਰਗਾ ਵੇਖ ਕੇ ਮੈਂ ਫਿਰ ਡਰ ਗਈ ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਾਰਾ ਜਗਤ ਤੇਰੇ ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਸਮਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਕਰ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਨੂੰ ਵੱਡੇ ਡਰ ਤੋਂ ਬਚਾ।

ਕੇਸ਼ਵਃ ਪਾਤੁ ਮੇ ਪਾਦੌ ਜਙ੍ਘੇ ਨਾਰਾਯਣੋ ਮਮ । ਮਾਧਵੋ ਮੇ ਕਟਿਂ ਪਾਤੁ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਗੁਹ੍ਯਮੇਵ ਚ ।। ੧.

ਮੇਰੇ ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕੇਸ਼ਵ ਕਰੇ, ਮੇਰੀਆਂ ਲੱਤਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਨਾਰਾਇਣ ਕਰੇ। ਮੇਰੀ ਕਮਰ ਦੀ ਰਾਖੀ ਮਾਧਵ ਕਰੇ, ਤੇ ਮੇਰੇ ਗੁਪਤ ਅੰਗਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਗੋਵਿੰਦ ਕਰੇ।

ਨਾਭਿਂ ਵਿष੍ਣੁਸ੍ਤੁ ਮੇ ਪਾਤੁ ਉਦਰਂ ਮਧੁਸੂਦਨਃ । ਊਰੁਂ ਤ੍ਰਿਵਿਕ੍ਰਮਃ ਪਾਤੁ ਹृਦਯਂ ਪਾਤੁ ਵਾਮਨਃ ।। ੧.

ਮੇਰੀ ਨਾਭੀ ਦੀ ਰਾਖੀ ਵਿਸ਼ਣੂ ਕਰੇ, ਮੇਰੇ ਪੇਟ ਦੀ ਰਾਖੀ ਮਧੁਸੂਦਨ ਕਰੇ। ਮੇਰੀਆਂ ਰਾਨਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਤ੍ਰਿਵਿਕ੍ਰਮ ਕਰੇ, ਤੇ ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਦੀ ਰਾਖੀ ਵਾਮਨ ਕਰੇ।

ਸ਼੍ਰੀਧਰਃ ਪਾਤੁ ਮੇ ਕਣ੍ਠਂ ਹृषੀਕੇਸ਼ੋ ਮੁਖਂ ਮਮ । ਪਦ੍ਮਨਾਭਸ੍ਤੁ ਨਯਨੇ ਸ਼ਿਰੋ ਦਾਮੋਦਰੋ ਮਮ ।। ੧.

ਮੇਰੇ ਗਲੇ ਦੀ ਰਾਖੀ ਸ਼੍ਰੀਧਰ ਕਰੇ, ਮੇਰੇ ਮੂੰਹ ਦੀ ਰਾਖੀ ਹ੍ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਕਰੇ। ਮੇਰੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਪਦਮਨਾਭ ਕਰੇ, ਤੇ ਮੇਰੇ ਸਿਰ ਦੀ ਰਾਖੀ ਦਾਮੋਦਰ ਕਰੇ।

ਏਵਂ ਨ੍ਯਸ੍ਯ ਹਰੇਰ੍ਨ੍ਯਾਸਮਾਮਾਨਿ ਜਗਤੀ ਤਦਾ । ਨਮਸ੍ਤੇ ਭਗਵਨ੍ ਵਿष੍ਣੋ ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਵਿਰਰਾਮ ਹ ।। ੧.

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਰੀ ਦੀ ਰਾਖੀ ਲਈ ਅਰਦਾਸ ਕਰਕੇ, ਧਰਤੀ ਨੇ ਆਖਿਆ, 'ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ, ਹੇ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਣੂ,' ਤੇ ਚੁੱਪ ਹੋ ਗਈ।

ਸੂਤ ਉਵਾਚ । ਤਤਸ੍ਤੁष੍ਟੋ ਹਰਿਰ੍ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਧਰਣ੍ਯਾਤ੍ਮਸ਼ਰੀਰਗਾਮ੍ । ਮਾਯਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼੍ਯ ਤੇਨੈਵ ਸ੍ਥਿਤੋ ਵਾਰਾਹਮੂਰ੍ਤ੍ਤਿਨਾ ।। ੨.

ਸੂਤ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਫਿਰ ਹਰੀ, ਧਰਤੀ ਦੀ ਭਗਤੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਮਾਇਆ ਵਿਖਾ ਕੇ, ਉੱਥੇ ਵਾਰਾਹ ਰੂਪ ਵਿਚ ਟਿਕੇ ਰਹੇ।

ਜਗਾਦ ਕਿਂ ਤੇ ਸੁਸ਼੍ਰੋਣਿ ਪ੍ਰਸ਼੍ਨਮੇਨਂ ਸੁਦੁਰ੍ਲਭਮ੍ । ਕਥਯਾਮਿ ਪੁਰਾਣਸ੍ਯ ਵਿषਯਂ ਸਰ੍ਵਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਤਃ ।। ੨.

ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਕਮਰ ਵਾਲੀ, ਤੇਰਾ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਕੀ ਹੈ? ਇਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਵਿਰਲਾ ਸਵਾਲ ਹੈ। ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸਾਰੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਦੱਸਾਂਗਾ।