ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਮਹਾਂਮਤੀ ਦੇਵੀ ਜੀ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸਿੰਗ ਤਿੰਨ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ, ਹਰ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਟਿਕਾਇਆ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਵਜਰਧਾਰੀ ਵਜ੍ਰਪਾਣੀ ਨੇ ਉਸ ਸਿੰਗ ਦੀ ਨੋਕ ਲੈ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਮੰਗਲਮਈ ਕਾਰਜ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤੇ, ਦਿਵਯ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, সিদ্ধ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਰਿਸ਼ੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਏ। ਉਸ ਸਿੰਗ ਦੇ ਮੂਲ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਭੀ, ਵਿ਷्णੂ ਜੀ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਜਲ ਨਾਲ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਸੇ ਸ਼ਿਖਰ ਉੱਤੇ, ਭਗਵਾਨ ਆਪਣੀ ਤ੍ਰੈ-ਰੂਪਾ ਵਿੱਥੀ ਨਾਲ ਵਿਆਪਕ ਹੋ ਕੇ ਵਿਅਸਤ ਹੋਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਦੇ ਸੌ ਹਿੱਸੇ ਹਿਰਣ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਦਿੱਤੇ। ਉਸ ਮਾਰਗ ਰਾਹੀਂ, ਉਸ ਦੇਹ ਰਾਹੀਂ, ਉਹ ਮੰਗਲਮਈ ਅਤੇ ਸਭ ਵਿਆਪਕ ਪ੍ਰਭੂ ਉਥੋਂ ਪ੍ਰਸਥਾਨ ਕਰ ਗਏ। ਉਸ ਥਾਂ ਉੱਤੇ, ਜੋ ਮਹਾਂਪਹਾੜ ਹੈ, ਉਹ ਵਿਭਾਜਨ ਸੌ ਗੁਣਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਇਹ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਦਾਨਵਾਂ ਦੇ ਆਚਾਰਯ ਨੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਮਹਾਨ ਸੁਆਮੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ। ਦੇਵਤੇ, ਦਾਨਵ, ਗੰਧਰਵ, ਸਿੱਧ, ਯਕਸ਼ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਨਾਗ—ਇਹ ਸਾਰੇ ਉਥੇ ਤੀਰਥ ਯਾਤਰਾ ਕਰ ਕੇ, ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ, ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਅਸਥਾਨਾਂ 'ਤੇ ਵਾਪਸ ਪਰਤ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਪਿੱਛੋਂ, ਪੌਲਸਤ੍ਯ ਕੁਲ ਵਿਚੋਂ ਰਾਵਣ, ਆਪਣੇ ਭਰਾਵਾਂ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਸਮੇਤ, ਅਟੁੱਟ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਗੋਕਰਣ ਦੇ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਉਹ ਰਾਕਸ਼ਸ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਉੱਤੇ ਜਿੱਤ ਦੀ ਵਰ ਮੰਗਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਦਸ਼ਗ੍ਰੀਵ (ਰਾਵਣ) ਨੇ ਉੱਚਤ ਵਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਿਆ, ਤਦ ਉਸ ਨੇ ਤਿੰਨੋਂ ਲੋਕ ਅਤੇ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਵੀ ਜਿੱਤ ਲਿਆ। ਉਹ ਸ਼ਿਖਰ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਵਜਰਧਾਰੀ ਨੇ ਉਠਾ ਕੇ ਰੱਖਿਆ ਸੀ, ਜਦ ਤੱਕ ਰਾਵਣ ਨੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਕੰਢੇ 'ਤੇ ਰੱਖਿਆ, ਉਹ ਓਥੇ ਟਿਕਿਆ ਰਿਹਾ। ਪਰ ਜਦ ਰਾਵਣ ਉਸਨੂੰ ਮੁੜ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਉਖਾੜ ਨਾ ਸਕਿਆ, ਤਾਂ ਇਹ ਦੱਖਣੀ ਗੋਕਰਣ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਗਿਆ। ਹੇ ਮਹਾਨ ਬੁੱਧੀ ਵਾਲੇ, ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਮੈਂ ਤੇਨੂੰ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਸੁਣਾਇਆ। ਦੱਖਣੀ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰਿੰਗੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ, ਉਥੇ ਦੀ ਧਰਤੀ ਦੀ ਵਿਸ਼ਾਲਤਾ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨਾਂ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ—ਇਹ ਸਭ ਵਰਣਨ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹਾਨ ਗੋਕਰਣ, ਸ਼੍ਰਿੰਗੇਸ਼ਵਰ ਆਦਿ ਦੀ ਮਹਾਤਮਤਾ ਵਾਲਾ, ਮਹਾਨ ਵਰਾਹ ਪੁਰਾਣ ਦਾ ਦੋ ਸੋ ਸੋਲਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ, ਵਰਾਹ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਸੰਵਾਦ ਨੂੰ ਸੁਣਨ ਦੇ ਲਾਭ ਦਾ ਵਰਣਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਪਰਮਪਿਤਾ ਨੇ ਸਭ ਕੁਝ ਜਿਵੇਂ ਸੀ, ਐਸਾ ਹੀ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ। ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਦਿਵ੍ਯ, ਸਭ ਵਿਆਪਕ ਰੂਪ, ਅਤੇ ਉਸ ਅਦਭੁਤ ਸਥਾਨੁ (ਸਥਾਣੁ) ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ, ਜਿਸਦਾ ਬਲ ਅਤੁੱਲ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਤੇ ਸਿੰਗ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ—ਇਹ ਸਾਰਾ ਸੱਚ-ਸੱਚ ਦੱਸੋ। ਪੌਲਸਤ੍ਯ, ਜੋ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਹੈ, ਬਾਕੀ ਵਰਨਨ ਕਰੇਗਾ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨਾਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਫਲ—ਮੇਰਾ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ, ਜੋ ਵੇਦ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੈ, ਉਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅਤੇ ਵਿਖਿਆਤ ਹੋਵੇਗਾ, ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਅਤੇ ਇਸ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਵੀ ਆਦਰ ਪਾਏਗਾ। ਇਹ ਸੁਣਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਮੰਗਲ, ਭਲਾ, ਧਰਮ, ਅਰਥ ਅਤੇ ਕਾਮ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਕਰਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ, ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਪਾਪ ਨਾਸਕ, ਭਲਾਈ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਇਸਦਾ ਪਾਠ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੁਖੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਭਗਵਾਨ, ਉਤਪੱਤੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਨੇ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਕਹਿ ਕੇ ਚੁੱਪ ਹੋ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਨਤਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਮੌਨ ਹੋ ਗਏ। ਵਰਾਹ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਸੰਵਾਦ ਦਾ ਸਰ ਨਿਕਾਲ ਕੇ, ਹੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠੋ, ਜੋ ਇਸ ਨੂੰ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਉੱਚਤ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਯਾਗ, ਬ੍ਰਹਮ ਤੀਰਥ ਅਤੇ ਅਮਰਕੰਟਕ ਦੇ ਤੀਰਥ ਉੱਤੇ, ਜੇ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਉੱਤਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਕਪਿਲਾ ਗਾਂ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਫਲ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।