ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਇਹ ਵਾਰਤਾ ਗੋਕਰਨੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਅਤੇ ਨੰਦੀਕੇਸ਼ਵਰ ਵੱਲੋਂ ਵਰਾਂ ਦੇਣ ਦੀ ਕਥਾ ਹੈ। ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਮੇਂ ਤੇ, ਦੇਵਤੇ, ਦਾਨਵ, ਗੰਧਰਵ, ਯਕਸ਼, ਰਾਖਸ਼ਸ ਜਾਂ ਨਾਗ—ਕੋਈ ਵੀ, ਜਦੋਂ ਤੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈਂ ਤਾਂ ਮੈਂ ਵੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ; ਜਦੋਂ ਤੂੰ ਕ੍ਰੋਧੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਵੀ ਕ੍ਰੋਧੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਮਾ ਪਤੀ, ਪ੍ਰਭੂ ਮਹਾਦੇਵ, ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਰ ਦਿਤਾ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਜੋ ਆਏ ਸਨ, ਮਾਰੁਤਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਸਮੇਤ, ਇੱਥੇ ਮੌਜੂਦ ਸਨ। ਜੋ ਵੀ ਵਰ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਪ੍ਰਿਯ, ਉਹ ਪੂਰਾ ਹੋਵੇ। ਨਾਰਾਯਣ ਦੇ ਆਗੂਪਨ ਵਿੱਚ, ਇੰਦਰ ਅਤੇ ਮਾਰੁਤਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ, ਯਕਸ਼, ਵਿਦਿਆਧਰ, ਸਿੱਧ, ਗੰਧਰਵ ਅਤੇ ਨਾਗ—ਇਹ ਸਾਰੇ, ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਤੇਰੀ ਵਾਧੂਤਾ ਵੇਖੀ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਈਰਖਾ ਹੋਈ। ਹਮੇਸ਼ਾ, ਜੋ ਵਰ ਮੰਗਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਇੱਥੇ ਆ ਕੇ ਤਪ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜਦ ਤੱਕ ਉਹ ਇੱਥੇ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੇ, ਮਾਨਵ ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖ ਸਕਦੇ। ਪਰ ਅੱਜ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ, ਮੇਰੇ ਰਾਹੀਂ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਹਨ। ਹੇ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਮੈਂ ਸਾਰਿਆਂ ਦੀ ਮੰਸ਼ਾ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਗੋਕਰਨੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਾਲਾ ਦੋ ਸੌ ਤੇਰਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ। ਫਿਰ, ਗੋਕਰਨ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਅਤੇ ਨੰਦੀਕੇਸ਼ਵਰ ਵੱਲੋਂ ਵਰ ਦੇਣ ਦੀ ਕਥਾ ਫਿਰ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਏ। ਉਹ ਚਾਰ ਬਾਂਹਾਂ, ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਅਤੇ ਦਿਵ੍ਯ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉੱਥੇ ਖੜੇ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ, ਗਦਾ, ਦੰਡ ਅਤੇ ਪਿਨਾਕ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਮੁੰਜ ਘਾਸ ਦੀ ਕੰਧੀ ਪਾਈ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਹ ਖੜੇ ਸਨ, ਪੈਰ ਪਿੱਛੇ ਖਿੱਚਦੇ ਹੋਏ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉਹ ਉਹ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇ ਨੂੰ ਬੁਲਾ ਰਹੇ ਹੋਣ। ਉਹਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਡਰ ਗਏ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਹਜ਼ਾਰ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ ਇੰਦਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਸਵਰਗ ਵਾਸੀ, ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਆਖਣ ਲੱਗੇ—"ਇਹ, ਜਿਸਨੇ ਉਮਾ ਪਤੀ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਤੋਂ ਵਰ ਪਾਇਆ, ਇਸ ਦੀ ਉਤਸ਼ਾਹ, ਤਜੋਵੀ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਨਾਲ, ਜਦ ਤੱਕ ਇਹ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਐਸਾ ਪਰਾਕ੍ਰਮ ਕਰਦਾ ਫਿਰੇਗਾ, ਇਹ ਪ੍ਰਭੂ ਅਜੇਹਾ ਹੀ ਰਹੇਗਾ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹ ਉੱਤਮ ਦੇਵਤੇ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਉੱਥੇ ਹੀ ਰਹੇ। ਸਿਰਜਣਹਾਰ, ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂ, ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ—ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਕਰਮ ਰਾਹੀਂ, ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ੀ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਨੰਦੀ ਦੇ ਥਾਂ ਤੇ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਨੰਦੀ, ਦੇਵਤਾਵਾਂ ਵਾਂਗ ਖੜਾ ਸੀ। "ਅੱਜ ਮੇਰਾ ਜੀਵਨ ਸਫਲ ਹੋ ਗਿਆ, ਮੇਰੀ ਮਿਹਨਤ ਰੰਗ ਲਿਆਈ," ਉਸਨੇ ਅਨੁਭਵ ਕੀਤਾ। "ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਹਰੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਆਚਾਰਯ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ। ਅਤੇ ਹਰਾ ਪ੍ਰਭੂ, ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਨਾਸਕ, ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਤੇ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋਏ।" "ਇਹ ਮੇਰੇ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਉਪਕਾਰ ਹੈ; ਹੁਣ ਮੈਂ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ। ਉਸ ਨੇ ਮੇਰੇ ਲਈ ਸੱਚ ਤੇ ਹਿਤਕਾਰਕ ਗੱਲ ਕੀਤੀ, ਕੋਈ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਪਰਮ ਪ੍ਰਭੂ ਵਲੋਂ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਤੇ ਸਨਮਾਨਤ ਹਾਂ; ਅਸੀਂ ਉਸ ਵਰ-ਦਾਤਾ, ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਦੇਵ ਨੂੰ ਵੇਖਾਂਗੇ। ਤੇਰੀ ਤਪਸਿਆ ਨਾਲ ਉਹ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਤੈਨੂੰ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਿਆ।" "ਹੁਣ ਅਸੀਂ ਕਿੱਥੇ ਉਹ ਕਪਾਲੀ, ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਵੇਖਾਂਗੇ? ਜਿਸ ਨੇ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਕ੍ਰਿਪਾ ਕੀਤੀ, ਉਹ ਓਥੇ ਹੀ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ। ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ ਕਿ ਉਹ ਕਿੱਥੇ ਹੈ, ਜਾਂ ਕਿੱਥੇ ਵੱਸਦਾ ਹੈ; ਆਉਣ ਦਿਓ, ਉਸਨੂੰ ਲੱਭੀਏ। ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਨੰਦੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭੂ ਬਾਰੇ ਕਿਉਂ ਆਖਿਆ?" "ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਦੱਸੋ, ਕੀ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲਧਾਰੀ ਦਾ ਕੋਈ ਗੁਪਤ ਰਾਜ ਹੈ? ਮਹਾਦੇਵ ਨੇ ਨੰਦੀ ਨੂੰ ਕੀ ਆਖਿਆ, ਜੋ ਮੈਨੂੰ, ਪੁਰਾਣੇ ਜੀਵ ਨੂੰ, ਨਹੀਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ?" "ਮਹਾਦੇਵ ਨੇ ਨੰਦੀ ਨੂੰ ਜੋ ਆਖਿਆ, ਸੁਣੋ: ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਖਾਸ ਸਥਾਨ ਹੈ, ਜੋ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ। ਹਿਮਾਲਿਆਂ ਦੇ ਪਾਰ, ਉਹ ਧਨੁਆਤਮਕ ਅਤੇ ਤਪੋਵਨਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ। ਉਹ ਜਰੂਰ ਮੇਰੇ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਪਾਪ ਤਪ ਨਾਲ ਸੜ ਗਏ ਹਨ। ਉਹ ਥਾਂ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਉਸਦੇ ਉੱਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ, ਦਿਵ੍ਯ ਹੈ ਅਤੇ ਉਥੇ ਉਹ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲੰਬਾ ਤਪ ਕੀਤਾ। ਓਥੇ, ਜਦ ਮੈਂ ਹਰਣ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਫਿਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਮੈਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਵੇਖਿਆ।