ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਤਪਸਵੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਤਪ ਨਾਲ ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰ ਲਿਆ। ਅਚਾਨਕ ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਇੱਕ ਅਦਭੁਤ ਰੂਪ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ—ਉਹ ਰੂਪ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸੂਰਜਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਅੱਗ ਦੀਆਂ ਲਪਟਾਂ ਵਿਚ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਰਜਾ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ। ਉਸ ਮਹਾਨ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਜਟਾਵਾਂ ਗੁੰਝੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ, ਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਮੋਤੀ ਵਾਂਗ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਰੂਪ ਸੋਹਣਾ ਸੀ, ਲਗਭਗ ਇੱਕ ਵਿਅੰਗ ਦਾ ਆਕਾਰ, ਪਰ ਉਸਦੇ ਸੌ ਸਿਰ ਤੇ ਸੌ ਪੇਟ ਸਨ। ਇਹ ਰੂਪ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੇ ਤੋਂ ਵੀ ਛੋਟਾ, ਪਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਡਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਤਪਸਵੀ ਨੇ ਇਸ ਮਹਾਨ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਉਸਦੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਰੋਮ-ਰੋਮ ਖੜੇ ਹੋ ਗਏ ਤੇ ਉਸਦਾ ਮਨ ਆਨੰਦ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਹਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਮੱਥਾ ਟੇਕਿਆ ਤੇ ਨਿਰੰਤਰ ਬ੍ਰਹਮ ਨੂੰ ਸਲਾਮ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਪਾਲਕ, ਤ੍ਰਿਣੇਤ੍ਰੀ, ਸ਼ੰਕਰ ਤੇ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਗਿਆ। ਉਹ ਨੀਲੇ ਗਲੇ ਵਾਲੇ, ਭਿਆਨਕ, ਤਿੰਨ ਕਾਲਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਭੂਤ-ਵਰਤਮਾਨ-ਭਵਿੱਖ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ, ਸਭ ਦੇ ਉਤਪੱਤੀ ਕਰਤਾ, ਸੰਹਾਰ ਕਰਤਾ, ਤੇ ਭੈਅੰਕਰ ਰੂਪ ਵਾਲੇ, ਸਮਾਧੀ ਵਾਲੇ, ਰੁਦ੍ਰ, ਤੇ ਵਰਦਾਨ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਗਿਆ। ਉਹ ਸਦਾ ਆਪਣੇ ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰੇ, ਪਰਮ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਸਲਾਮ ਕਰਦਾ ਗਿਆ। ਉਹ ਤਪਸਵੀ, ਆਪਣੇ ਮੱਥੇ ਨੂੰ ਨਿਵਾ ਕੇ, ਵਾਰ-ਵਾਰ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ। ਫਿਰ, ਉਹ ਧੰਨ ਸ਼ੰਕਰ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਬੜੀ ਮਮਤਾ ਨਾਲ ਬੋਲਿਆ। ਭਗਵਾਨ, ਜੋ ਸਦਾ ਵਰਦਾਨ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਸ ਤਪਸਵੀ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, “ਹੇ ਸੁਜਨ! ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਉਹ ਸਾਰੇ ਵਰਦਾਨ ਦੇਂਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਮਿਲਣੇ ਬਹੁਤ ਔਖੇ ਹਨ। ਚਾਹੇ ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦਾ ਪਦ ਹੋਵੇ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ ਦੀ ਪੋਜ਼ੀਸ਼ਨ ਜਾਂ ਮੋਖਸ਼ ਹੀ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਵੇ—ਤੂੰ ਜੋ ਵੀ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਜਲਦੀ ਦੱਸ।” ਅੰਦਰੋਂ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਤਪਸਵੀ ਨੇ ਵਰਦਾਨ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, “ਹੇ ਵਰਦਾਨ ਦੇਣ ਵਾਲੇ! ਮੈਨੂੰ ਨਾ ਤਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦਾ ਪਦ ਚਾਹੀਦਾ, ਨਾ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ ਦੀ ਪੋਜ਼ੀਸ਼ਨ, ਨਾ ਮੋਖਸ਼। ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ, ਹੇ ਸ਼ੰਕਰ! ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ, ਮੈਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਤੁਹਾਡੀ ਭਗਤੀ ਦੀ ਲਾਲਸਾ ਹੈ। ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਇਹ ਬੰਦਾ ਸਿਰਫ਼ ਤੁਹਾਡੀ ਕਿਰਪਾ ਦਾ ਹੀ ਅਰਜ਼ੂਮੰਦ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਹੀ ਭਗਤੀ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਦਿਲਾਂ ਵਿਚ ਵੱਸਦੇ ਹੋ। ਮੈਂ ਲੱਖਾਂ ਰੁਦ੍ਰ ਮੰਤਰਾਂ ਦੇ ਜਾਪ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਹੈ।” ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਭਗਵਾਨ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਮੁਸਕੁਰਾਏ ਤੇ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲ ਬੋਲੇ, “ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਮਨ ਨਾਲ, ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪੂਜਿਆ ਹੈ। ਹੇ ਪੁੱਤਰ! ਮੇਰੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਭਗਤੀ ਮੈਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਦੂਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ। ਹੇ ਮਹਾਨ ਤਪਸਵੀ! ਤੂੰ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਦੀ ਘੋਰ ਤਪੱਸਿਆ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਤੂੰ ਬੜਾ ਅਦਭੁਤ ਤੇ ਔਖਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ, ਇੰਦਰ ਸਮੇਤ, ਤੈਨੂੰ ਮਿਲਣ ਆਉਣਗੇ।” ਫਿਰ ਉਹ ਤਪਸਵੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਇੱਕ ਦਿਵਯ ਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਸਰੂਪ ਆ ਗਿਆ, ਜੋ ਦੇਵਤਾਵਾਂ ਦੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਭਗਵਾਨ ਦਾ ਹੀ ਆਕਾਰ ਧਾਰਨ ਕਰ ਲਿਆ, ਉਸ ਦੀ ਹੀ ਊਰਜਾ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਤੇ ਸਾਰੇ ਗੁਣਾਂ ਵਿਚ ਸਰਵੋਚ। ਇਸੀ ਸਰੀਰ ਨਾਲ, ਤੂੰ ਹੁਣ ਬੁਢਾਪੇ ਤੇ ਮੌਤ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋਵੇਂਗਾ। ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਗਣਾਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਹੋਵੇਂਗਾ, ਹੇ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ। ਤੂੰ ਅੱਠ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਪਰਿਪੂਰਨਤਾ ਤੇ ਆਧਿਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ। ਅੱਜ ਤੋਂ ਤੂੰ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚ ਹਰ ਦਿਵਯ ਕੰਮ ਵਿਚ ਅੱਗੇ ਹੋਵੇਂਗਾ। ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਤੇਰੇ ਹੀ ਪੂਜਕ ਹੋਣਗੇ। ਤੂੰ ਸਦਾ ਮੰਗਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵਰਦਾਨ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਪਾਲਕ ਹੋਵੇਂਗਾ। ਜੋ ਤੈਨੂੰ ਦੁਸ਼ਮਣੀ ਕਰੇਗਾ, ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਕਰੇਗਾ; ਜੋ ਤੇਰਾ ਪਾਲਣ ਕਰੇਗਾ, ਉਹ ਮੇਰਾ ਪਾਲਣ ਕਰੇਗਾ। ਤੈਨੂੰ ਸਦਾ ਦੱਖਣੀ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਉੱਤੇ ਖੜਾ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਗਣਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ। ਅੱਜ ਤੋਂ ਤੂੰ ਸਦਾ ਦੇ ਦਰਬਾਨ ਹੋਵੇਂਗਾ, ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ। ਨਾ ਤੈਨੂੰ ਵਜਰ, ਨਾ ਦੰਡ, ਨਾ ਚਕ੍ਰ, ਨਾ ਅੱਗ—ਕੁਝ ਵੀ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਉਸ ਤਪਸਵੀ ਨੂੰ ਅਮਰਤਾ, ਮਰਯਾਦਾ, ਤੇ ਆਪਣੀ ਹੀ ਭਗਤੀ ਦਾ ਅਨੰਦ ਬਖ਼ਸ਼ਿਆ।