ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਇੱਕ ਵਾਰ, ਕਿਸੇ ਨੇ ਅਨੇਕ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਸੌਖੀਆਂ ਅਤੇ ਅਣਗਿਣਤ ਸੁਖਾਂ ਦਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ। ਉਥੇ ਹਰੇਕ ਪਾਸੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖਾਣੇ-ਪੀਣੇ ਦੀ ਬਹੁਤਾਤ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਹਰ ਕੋਈ ਰਜ਼ੀ ਹੋ ਕੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਸੁਆਦ ਲੈ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਹਥੇ ਉਸ ਨੇ ਕਈ ਸੁਭਾਗਵਤੀ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਦੇਖਿਆ। ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ ’ਤੇ, ਬਾਗਾਂ ਅਤੇ ਸੁਭਾਗ ਵਾਲੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕਈ ਹੋਰ ਲੋਕ ਨਜ਼ਰ ਆਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਹਿਨਾਵੇ—ਧਾਗਿਆਂ ਨਾਲ ਬਣੇ ਕਲਾਤਮਕ ਕੱਪੜੇ, ਉੱਤਮ ਜਵਾਹਰਾਤਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾਏ ਹੋਏ—ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ ’ਤੇ ਮਨ ਮੋਹਣ ਵਾਲੇ ਸਨ। ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ, ਜੋ ਕਰਮ ਦੇ ਉੱਤਮ ਫਲ ਵਜੋਂ ਮਿਲਿਆ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੇਖ ਲਿਆ। ਇਥੇ ਹੀ, ਮਹਾਨ ਵਾਰਾਹ ਪੁਰਾਣ ਵਿੱਚ ਇਸ ਅਧਿਆਇ ਦਾ ਨਾਮ ਸੀ—"ਸੰਸਾਰ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਚੰਗੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਸੁਭਾਗ ਫਲਾਂ ਦਾ ਉਤਪੱਤੀ"। ਹੁਣ, ਸੰਸਾਰ ਚੱਕਰ ਵਿਚ ਫਸੇ ਜੀਵ ਦੀ ਮੋਹ ਮਾਇਆ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਨਾਰਦ ਜੀ, ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਾਦ-ਵਿਵਾਦ ਵਿੱਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲੋਂ ਇਹ ਹੋਰ ਇਕ ਕਥਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਉਸ ਮਹਾਤਮਾ ਜੀ ਦੀ ਪਿਛਲੀ ਕਿਰਤਾਂ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਵਿਆਖਿਆ ਗਿਆ। ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ, ਇਹ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਮਹਾਰਾਜ ਜਨਕ ਨੇ ਕਿਵੇਂ ਦਿਵ੍ਯ ਸੁਖ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ। ਉਸ ਥਾਂ, ਮਹਾਨ ਤੇ ਪ੍ਰਚੰਡ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਨਾਰਦ ਰਿਸ਼ੀ, ਜੋ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਹਨ, ਪਹੁੰਚੇ। ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਾਹਮਣੇ ਤੁਰੰਤ ਆਉਂਦੇ ਦੇਖਿਆ। ਫਿਰ, ਸੂਰਜ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਆਪ ਹੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਤੇ ਬਲਵਾਨ ਸਨ, ਬੋਲ ਪਏ। ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ, ਸਮੇਂ ਦੇ ਪੂਰਨ ਦਰਸ਼ਕ, ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਗਿਆਨੀ ਸਨ। ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਦਰਪੂਰਕ ਕਿਹਾ, "ਤੁਹਾਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਅਸੀਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਗਏ ਹਾਂ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ। ਤੁਸੀਂ ਜਿਸ ਕੰਮ ਲਈ, ਜਿਸ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਜਾਂ ਜਿਸ ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ ਇੱਥੇ ਆਏ ਹੋ, ਉਹ ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ। ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਅਤਿ ਦੁਲਭ ਹੈ, ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਪਿਆਰਾ ਹੈ—ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਉਹ ਵੀ ਦੱਸੋ।" ਨਾਰਦ ਜੀ, ਜੋ ਧਰਮ ਦੇ ਗਿਆਨੀ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਸੱਚ, ਤਪ, ਧੈਰਜ ਅਤੇ ਹਿੰਮਤ—ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ। ਤੁਹਾਡੇ ਵਰਗਾ ਕੋਈ ਹੋਰ ਨਹੀਂ, ਜੋ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣੂ ਅਤੇ ਉਪਕਾਰ ਦੀ ਕਦਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ।" ਫਿਰ ਨਾਰਦ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਕਿਵੇਂ ਵਰਤ ਤੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਰਾਹੀਂ ਅਮਰਤਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ? ਅਤੇ ਕਿਵੇਂ ਅਤੁਲ ਦੌਲਤ, ਯਸ਼ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਇਨਾਮ ਮਿਲਦਾ ਹੈ? ਕਿਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਸਭ ਤੋਂ ਪਾਪੀ ਤੇ ਨਿੰਦਤ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ?" ਯਮ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਉਥੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਬੰਧਨ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਤਪਸ਼ੀਲ ਰਿਸ਼ੀ। ਮੈਂ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਸਮਝਾਵਾਂਗਾ, ਹੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ।" "ਜੋ ਅੱਗ ਦਾ ਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਧੀ ਦਾ ਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ—ਉਹ ਨਰਕ ਵਿਚ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ। ਜੋ ਪਤਿਵ੍ਰਤਾ ਇਸਤਰੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਸਦਾ ਸੱਚ ਬੋਲਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਉਥੇ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ। ਹਿੰਸਾ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ ਵੀ ਉਥੇ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ। ਜੋ ਆਪਣੇ ਹੀ ਜੀਵਨ ਸਾਥੀ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹਨ, ਆਪਣੇ ਆਪ ’ਤੇ ਕਾਬੂ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਉਸ ਹਨੇਰੇ ਵਾਲੇ ਪਾਪੀ ਥਾਂ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ।" "ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਗਿਆਨ ਹੈ, ਜੋ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲਏ ਹਨ (ਦਵਿਜ), ਜੋ ਉੱਤਮ ਵਿਦਿਆ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹਨ, ਜੋ ਦਾਨੀ ਹਨ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਉਥੇ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ। ਤਿਲ, ਗਾਂ, ਸੋਨਾ ਅਤੇ ਸਦੀਵੀ ਧਰਤੀ—ਇਹ ਸਭ ਪੂਰਨ ਦਾਨ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ, ਜੋ ਯਜਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਯਜਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਚਾਰਯ ਦੀ ਆਗਿਆ ਮੰਨਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸਫਲ ਹਨ ਅਤੇ ਮੌਨ ਧਾਰਨ ਕਰਦੇ ਹਨ—ਉਹ ਆਪਣੇ ਅਸਲੀ ਸਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦੇ।" "ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਅਮਰਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਉਹ ਉਸ ਭਿਆਨਕ ਥਾਂ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ, ਜਿੱਥੇ ਪਾਪੀ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।" ਫਿਰ ਨਾਰਦ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਕਿਹੜਾ ਐਸਾ ਵੱਡਾ ਕਰਮ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਕਰਕੇ ਆਦਮੀ ਨੂੰ ਸੁਰਗ ਵਿੱਚ ਆਦਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ? ਕੀ ਉਹ ਸੁੰਦਰਤਾ, ਧਨ, ਅਨਾਜ, ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਜਾਂ ਉੱਚ ਕੁਲ ਹੈ?" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਚੱਕਰ, ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਉਤਪੱਤੀ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਵਿਆਖਿਆ ਹੋਈ।