ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਇੱਕ ਵਾਰੀ, ਵਿਆਸ ਜੀ ਨੇ ਸ੍ਰਾਵਕਾਂ ਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਪਾਪਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਫਲਾਂ ਬਾਰੇ ਵਿਆਖਿਆ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਬਚਿਆ ਹੋਇਆ ਖਾਣਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਪਾਪੀ ਤੇ ਅਧਰਮੀ ਚਲਣ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਖੀ ਜੀਵਨ ਜੀਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਿਹੜੀ ਔਰਤ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਧੋਖਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਚਾਲ-ਚਲਨ ਖਰਾਬ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਕੁੱਤੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਫਿਰ ਸੂਰਨੀ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹੋ ਜਿਹੀਆਂ ਆਤਮਾਵਾਂ ਕਦੇ ਵੀ ਸੁਖ ਨਹੀਂ ਪਾਂਦੀਆਂ, ਸਦਾ ਹੀ ਦੁੱਖ ਤੇ ਤਕਲੀਫ਼ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀ ਕੋਈ ਵਸਤੂ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ, ਨਾ ਹੀ ਕੋਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵਿਆਸ ਜੀ ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਆਪਣੇ ਭਲੇ ਲਈ ਸਹੀ ਰਸਤਾ ਅਪਣਾਓ, ਪਰ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਬੁਰਾ ਮਨੁੱਖ ਨੇੜੇ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿਓ। ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਰੇ ਪਾਪੀ ਕੰਮ ਕੀਤੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਚੋਰ ਦੇ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਦਿਓ। ਫਿਰ ਉਹ ਹੋਰ ਪਾਪ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਮੰਦ ਕੰਮਾਂ ਦਾ ਕਰਤਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਕਦੇ ਹਾਥੀ, ਕਦੇ ਘੋੜਾ, ਕਦੇ ਗਿੱਦੜ, ਕਦੇ ਸੂਰ ਜਾਂ ਕਦੇ ਬੱਗਲੇ ਦਾ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਮੁੜ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਬਚੇ ਹੋਏ ਅੰਸ ਮੁਕਣ ਤੇ ਉਹ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਵਿੱਚ ਪਾਪ ਤੇ ਪੁੰਨ ਦੋਵੇਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸੱਚ ਮੁੱਚ, ਕਰਮਾਂ ਦਾ ਫਲ, ਜਿਵੇਂ ਸਵੈੰਭੂ ਨੇ ਨਿਧਾਰਤ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਹੀ ਪੱਕਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਥੇ, ਸ੍ਰੀਮਾਨ ਵਰਾਹ ਪੁਰਾਣ ਦੇ 'ਨਰਕ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਦੇ ਫਲਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ' ਵਾਲੇ ਅਧਿਆਇ ਦਾ ਅੰਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਚਿਤ੍ਰਗੁਪਤ ਜੀ ਨੇ ਹੋਰ ਪਾਪਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਜਿਹੜੇ ਮਨੁੱਖ ਨੀਤੀ ਤੇ ਸਯਮ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹਨ, ਹਨੇਰੇ ਦੇ ਰਾਹੀ ਹਨ, ਰਾਜੇ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕ ਨਾਲ ਵੈਰ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਭ ਨਿੰਦਣਯੋਗ ਹਨ। ਜਿਹੜੇ ਹਿੰਸਾ ਵਿੱਚ ਰੁਚੀ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਕਠੋਰ ਹਨ, ਚੁਗਲਖੋਰੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਵਿਗਾੜਦੇ ਹਨ, ਜੰਗਲਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗ ਲਾਉਂਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਕਸਾਈ ਹਨ—ਇਹ ਸਭ ਜਦੋਂ ਆਪਣੇ ਪੁਰਾਣੇ ਕਰਮ ਮੁਕਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਮੁੜ ਮਨੁੱਖ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਹੀ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਕਦੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਕੇ, ਕਦੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ, ਕਦੇ ਹਵਾ ਜਾਂ ਅੱਗ ਨਾਲ ਮਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਾਂ, ਪਿਤਾ, ਮਿੱਤਰ, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਜਾਂ ਸਾਕ ਦੇ ਘਾਤਕ ਹੋਣ ਦਾ ਭਾਰੀ ਦੁਖ ਭੋਗਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਪਿਛਲੇ ਵਰਣਨ ਵਿੱਚ ਆਇਆ, ਉਹ ਜੀਵਨ ਦੀ ਹਾਨੀ ਦਾ ਦੁਖ ਸਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਜਿਹੜੇ ਜੜਾਂ ਕੱਟਣ ਵਾਲੇ, ਜ਼ਹਿਰ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਅੱਗ ਲਾਉਣ ਵਾਲੇ, ਚੁਗਲਖੋਰ, ਲੜਾਈ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਜਾਂ ਝੂਠਾ ਦੋਸ਼ ਲਾਉਣ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਜਿਹੜੇ ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਦੁਖੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਕਠੋਰ ਸੁਭਾਵ ਦੇ ਹਨ—ਉਹ ਨਰਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪਕਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਦ ਉਹ ਆਪਣੇ ਕਰਮ ਮੁਕਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਮੁੜ ਮਨੁੱਖ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਕੰਨ ਜਾਂ ਨੱਕ ਵੱਢੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਸਰੀਰਕ ਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਤਕਲੀਫ਼ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਸਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਬੁਰੇ ਮਨੁੱਖ ਭਾਰੀ ਪੇਟ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਜਿਹੜੇ ਇੱਕ ਪੱਖੋਂ ਲੰਗੜੇ, ਅੱਖ ਤੋਂ ਅੰਨੇ, ਨਖਾਂ ਤੋਂ ਵਿਗੜੇ ਜਾਂ ਹੋਰ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਹੜੇ ਕੋੜ ਨਾਲ ਮਾਸ ਝੜਦਾ, ਜਾਂ ਚਿੱਟਾ ਕੋੜ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਹੜੇ ਗਰਭ, ਅੱਖਾਂ, ਦਮਾ, ਦਿਲ ਜਾਂ ਗੁਪਤ ਅੰਗਾਂ ਦੀ ਪੀੜਾ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹਨ, ਉਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਭਿਆਨਕ ਤੇ ਕਠੋਰ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਦੁਖੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਜਿਹੜੇ ਝੂਠ ਬੋਲਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਯਮਦੂਤ ਤਰਤੀਬ ਨਾਲ ਸਜ਼ਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬੋਲੀ ਝੂਠੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ—ਚਾਹੇ ਗੁਪਤ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਚੁਗਲਖੋਰੀ, ਜਾਂ ਨਿੰਦਾ ਕਰਨ ਦੁਆਰਾ। ਜਿਹੜੀ ਬੋਲੀ ਪਿਆਰ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰੇ, ਕਠੋਰ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਖਰਾਬ ਚਲਣ ਵਾਲੀ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਵੀ ਪਾਪ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵਿਆਸ ਜੀ ਨੇ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਫਲਾਂ ਦਾ ਸਚਾ ਅਤੇ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ, ਤਾਂ ਜੋ ਹਰ ਕੋਈ ਆਪਣੇ ਕਰਮਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ ਸਹੀ ਰਸਤਾ ਅਪਣਾਵੇ।