ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਇਹ ਕਥਾ ਵਿੱਚ, ਮਹਾਨ ਭਗਵਾਨ ਵਰਾਹ ਜੀ ਨੇ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਸੁਭਾਵ ਅਤੇ ਕਰਮਾਂ ਬਾਰੇ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਆਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਨਿਰਦਈ, ਡਰਾਉਣਾ, ਬੁਰੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿਚ ਲੱਗਾ ਰਹਿੰਦਾ, ਹਿੰਸਕ ਅਤੇ ਬੇਸ਼ਰਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਤਾਮਸੀਕ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲਾ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਉਸ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ, ਉਹ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ। ਉਹ ਬੋਲਣ ਵਿੱਚ ਤਗੜਾ, ਮਨ ਵਿਚ ਅਸਥਿਰ ਅਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸ਼ੱਕੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਧੀਰਜਵਾਨ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਉੱਤੇ ਕਾਬੂ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ, ਅੰਦਰੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਸ਼ਰਧਾਵਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਤੋ ਗੁਣ ਵਾਲਾ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਡੁੱਬਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਜਦੋਂ ਦੁੱਖ ਮਨ ਵਿਚ ਵੱਸ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਲਾਜ, ਧੀਰਜ, ਧਰਮ, ਵਾਧੂ, ਯਸ਼, ਯਾਦ ਅਤੇ ਗਿਆਨ—ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਗੁਣ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਚੰਗੇ ਗੁਣ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਛੱਡ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਮੋਹ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੇਠ ਆ ਕੇ ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਹਿੰਸਾ ਅਤੇ ਝੂਠ ਕਰ ਬੈਠਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਸਾਰੇ ਵਸਤੂਆਂ ਪ੍ਰਤੀ ਮੋਹ ਨੂੰ ਰੋਕ ਕੇ, ਮਨ ਨੂੰ ਧਰਮ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਭਗਵਾਨ ਵਰਾਹ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਹੁਣ ਮੈਂ ਚਾਰ ਵਰਣਾਂ ਦੇ ਕਰਤਵਿਆਂ ਨੂੰ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰਾਂਗਾ, ਜਿਵੇਂ ਸਵਯੰਭੂ ਨੇ ਕਿਹਾ। ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਆਖਰੀ ਸਮੇਂ ਤੇ ਪੁੱਜਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕੂਸ਼ਾ ਘਾਹ ਦੇ ਪਲੰਗ ਤੇ ਲੰਘ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਸੇ ਪਾਸੇ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦਾ। ਪਿਆਰ ਨਾਲ, ਉਹ ਦੁਜਾ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ, ਪਾਠ ਕਰਵਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਪਰਲੋਕ ਦੇ ਲਾਭ ਲਈ, ਗਾਂ ਦੀ ਦਾਨ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਐਸੇ ਦਾਨ ਦੇਣ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਜਲਦੀ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਦੇ ਸੱਜਣ ਉਸ ਦੇ ਸੱਜੇ ਕੰਨ ਵਿੱਚ ਦਿਵ੍ਯ ਧੁਨੀ ਸੁਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਜਦ ਉਹ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮੇਰੇ ਦੱਸੇ ਰਸਤੇ ਉੱਤੇ ਤੁਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਸੰਸਾਰ ਬੰਧਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਕਰਵਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਮੰਤ੍ਰ ਇਹ ਹੈ: "ਓਮ, ਮੇਰੇ ਕੋਲੋਂ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਮਧੁਪਾਰਕ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੋ, ਜੋ ਸੰਸਾਰਿਕ ਬੰਧਨ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਦੇ ਸਮਾਨ ਹੈ।" ਫਿਰ, ਇਸ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਮਧੁਪਾਰਕ ਦੀ ਅਰਪਣਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਦ ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਣ ਛੱਡ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਮੁੜ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ। ਫਿਰ, ਇਕ ਵੱਡੇ ਰੁੱਖ ਕੋਲ ਜਾ ਕੇ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਸੁਗੰਧਤ ਚੀਜ਼ਾਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ, ਜੋ ਅਟੱਲ ਤੇਜ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਸ ਲਈ ਸਜਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਵਿੱਤਰ ਜਲ ਆਦਿ ਨੂੰ ਸੱਦ ਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਵਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕਰੁਕਸ਼ੇਤਰ, ਗੰਗਾ, ਯਮੁਨਾ, ਗੰਡਕੀ, ਭਦਰਾ, ਸਰਯੂ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਸਾਰੇ ਤੀਰਥ, ਤੇ ਚਾਰ ਸਮੁੰਦਰ, ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਪਵਿੱਤਰ ਜਲ ਉਸ ਉੱਤੇ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਚੋਟੀ ਉਸਦੇ ਸਿਰ ਵੱਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਦਿਵ੍ਯ ਅੱਗ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਅੱਗ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਫੜੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਚਾਹੇ ਜਾਣ-ਬੁੱਝ ਕੇ ਜਾਂ ਅਣਜਾਣੇ ਹੀ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਔਖਾ ਕਰਮ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ, ਧਰਮ ਅਤੇ ਅਧਰਮ ਨਾਲ ਮਿਲਿਆ ਹੋਇਆ, ਲਾਲਚ ਤੇ ਮੋਹ ਵਿਚ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਅੱਗ ਨੂੰ ਸਿਰ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਪੁੱਤਰ, ਇਹ ਚਾਰ ਵਰਣਾਂ ਲਈ ਸ਼ੁੱਧੀ ਦੀ ਵਿਧੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਪਿੰਡ (ਸ਼ਰਾਧ ਦਾ ਪਿੰਡ) ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਥੇ, "ਸ਼ਰਾਧ ਦੇ ਉਤਪੱਤੀ" ਨਾਮਕ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ, ਪਿੰਡ ਵਿਧੀ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਬਾਰੇ ਭਾਗ ਆਰੰਭ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਅਸੰਗ ਹੋ। ਭਗਵਾਨ ਵਰਾਹ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਦ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਆਯੁ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਨਦੀ ਦੇ ਜਲ ਵਿੱਚ ਤੀਜਾ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਵਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਪਿੰਡ (ਭੋਜਨ ਦਾ ਗੋਲਾ) ਅਰਪਿਤ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਤੀਹ ਵਾਰੀ ਜਲ ਦੇ handfuls ਦੇਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ, ਇਸ਼ਨਾਨ ਤੋਂ ਸੱਤਵੇਂ ਦਿਨ ਸ਼ਰਾਧ ਦੀ ਭੇਟ ਚੜ੍ਹਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਦਸਵੇਂ ਦਿਨ, ਕੱਪੜਿਆਂ ਨੂੰ ਸੁਧ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਗਿਆਰਵੇਂ ਦਿਨ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਏਕੋੱਦਿਸ਼ਟ ਸ਼ਰਾਧ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਭਗਵਾਨ ਵਰਾਹ ਜੀ ਨੇ ਸ਼ਰਾਧ ਅਤੇ ਪਿੰਡ ਵਿਧੀ ਦੀ ਮੂਲ ਕਥਾ ਸਪਸ਼ਟ ਕੀਤੀ।