ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਪ੍ਰਿਯਵ੍ਰਤ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ—ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ—ਨੂੰ ਸੱਤ ਮਹਾਂਦੀਪਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਹ ਖੁਦ ਵਿਸਾਲ, ਪਵਿੱਤ੍ਰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਵੱਡੀ ਤਪੱਸਿਆ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਜਦੋਂ ਸਮਸਤ ਭੂਮੰਡਲ ਦੇ ਰਾਜਾ ਤਪ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਨਾਰਦ ਜੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਆਏ, ਧਰਮ ਦੇ ਪਥਿਕ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ। ਨਾਰਦ ਨੂੰ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਹੋਏ ਦੇਖ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਉੱਠਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸੁਆਗਤ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਨਾਰਦ ਨੂੰ ਵਿਧੀਅਨੁਸਾਰ ਆਸਨ ਦਿੱਤਾ, ਪੈਰ ਧੋਣ ਲਈ ਪਾਣੀ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਸਤਿਕਾਰ ਭਰੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕੀਤੀਆਂ। ਗੱਲਬਾਤ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਨ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ ਨਾਰਦ ਜੀ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, "ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਤੁਸੀਂ ਕ੍ਰਿਤ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਅਜੀਬ ਘਟਨਾ ਦੇਖੀ ਜਾਂ ਸੁਣੀ ਹੈ?" ਨਾਰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਪ੍ਰਿਯਵ੍ਰਤ, ਮੈਂ ਇੱਕ ਅਚੰਭਾ ਦੇਖਿਆ ਹੈ। ਕੱਲ੍ਹ, ਮੈਂ ਸ਼੍ਵੇਤ ਦਵੀਪ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ ਖਿੜੇ ਹੋਏ ਕਮਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਝੀਲ ਸੀ। ਉਸ ਝੀਲ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੇ, ਮੈਂ ਵੱਡੀਆਂ, ਸੁੰਦਰ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ ਕੁੜੀ ਦੇਖੀ। ਮੈਂ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨਿਹਾਰਿਆ।" "ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਕੌਣ ਹੋ ਤੁਸੀਂ, ਨਰਮ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲੀ? ਇੱਥੇ ਕਿਵੇਂ ਆਈ ਹੋ? ਤੁਹਾਡਾ ਇੱਥੇ ਆਉਣ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਕੀ ਹੈ?'" "ਉਸ ਨੇ ਮੇਰੇ ਸਵਾਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਬਿਨਾ ਪਲਕਾਂ ਮਿਟਕਾਏ, ਮੈਨੂੰ ਤੱਕਿਆ। ਉਹ ਚੁੱਪ ਰਹੀ, ਅਤੇ ਮੈਂ ਉੱਚਤਮ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਿਆ।" "ਉਸ ਸਮੇਂ, ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚੋਂ ਸਾਰੇ ਵੇਦ, ਸਾਰੇ ਸ਼ਾਸਤਰ, ਯੋਗ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼, ਅਤੇ ਵੇਦਾਂ ਦੀਆਂ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਈਆਂ।" "ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਕੁੜੀ ਮੇਰੇ ਸਾਰੇ ਗਿਆਨ ਨੂੰ ਲੈ ਗਈ। ਮੈਂ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ ਚਿੰਤਾ ਅਤੇ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ।" "ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਲਈ, ਉਸ ਨੂੰ ਨਿਹਾਰਦਾ ਰਿਹਾ। ਅਚਾਨਕ, ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦਿਵ੍ਯ ਪੁਰੁਸ਼ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਗਿਆ।" "ਉਸ ਦੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਹੋਰ—ਚਮਕਦੇ, ਲਾਲ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ, ਬਾਵਨ ਸੂਰਜਾਂ ਵਾਂਗ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ।" "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮੈਂ ਉਸ ਕੁੜੀ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਪੁਰੁਸ਼ ਵੇਖੇ, ਪਰ ਪਲ ਵਿੱਚ, ਸਿਰਫ਼ ਕੁੜੀ ਹੀ ਰਹਿ ਗਈ—ਉਹ ਪੁਰੁਸ਼ ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦਿੱਸੇ।" "ਫਿਰ ਮੈਂ ਉਸ ਕੁੜੀ, ਜੋ ਦੇਵੀ ਸੀ, ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, 'ਮੇਰੇ ਵੇਦ ਕਿਵੇਂ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਏ? ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ, ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਹੋਇਆ?'" "ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਮੈਂ ਸਾਰੇ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਮਾਤਾ ਹਾਂ, ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ। ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਪਛਾਣਿਆ ਨਹੀਂ, ਇਸ ਲਈ ਤੁਹਾਡੇ ਵੇਦ ਲੈ ਲਏ ਗਏ।'" "ਉਸ ਦੇ ਕਹਿਣ 'ਤੇ, ਮੈਂ—ਤਪ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਹੈਰਾਨ—ਪੁੱਛਿਆ, 'ਇਹ ਪੁਰੁਸ਼ ਕੌਣ ਹਨ? ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ, ਸੁੰਦਰੋ।'" "ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, 'ਜੋ ਮੇਰੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਸੁੰਦਰ ਅੱਖਾਂ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲਾ, ਉਹ ਨਾਰਾਯਣ ਹੈ, ਰਿਗਵੇਦ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ। ਅੱਗ ਬਣ ਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਉਚਾਰਣ ਦੁਆਰਾ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਸਾੜ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।'" "'ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਉਸ ਦੇ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ, ਉਹ ਮਹਾ-ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲਾ ਬ੍ਰਹਮਾ ਹੈ, ਯਜੁਰਵੇਦ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ।'" "'ਜੋ ਉਸ ਦੀ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਬੈਠਾ, ਪਵਿੱਤ੍ਰ ਤੇ ਚਮਕਦਾ, ਉਹ ਰੁਦ੍ਰ ਹੈ, ਸਾਮਵੇਦ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ। ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ, ਉਹ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਹੈ।'" "'ਇਹ ਤਿੰਨ ਮਹਾ-ਵੇਦ ਹਨ, ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਾਂਗ ਯਾਦ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ 'ਅ' ਅੱਖਰ ਅਤੇ ਯਜਨ-ਕਰਮ ਹਨ, ਦਵਿਜ।'" "'ਇਹ ਸਭ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ। ਵੇਦ, ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਤੇ ਸਰਵ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੋ, ਨਾਰਦ।'" "'ਇਸ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਸਨਾਨ ਕਰੋ, ਵ੍ਰਤਧਾਰੀ। ਇੱਥੇ ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਯਾਦ ਕਰ ਲੋਗੇ, ਮਹਾਨ।'" "ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹ ਕੁੜੀ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਈ। ਮੈਂ ਉੱਥੇ ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਤੁਹਾਡੇ ਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਆਇਆ ਹਾਂ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਪ੍ਰਿਯਵ੍ਰਤ ਨੇ ਆਗਿਆ ਕੀਤੀ, "ਮਹਾਨ, ਮੇਰੇ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਦੀ ਸਾਰੀ ਕਥਾ ਦੱਸੋ। ਮੈਂ ਬਹੁਤ ਉਤਸੁਕ ਹਾਂ।" ਨਾਰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਰਾਜਨ, ਜਦ ਮੈਂ ਉਸ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਨ੍ਹਾ ਕੇ, ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣੇ, ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਹਜ਼ਾਰ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਯਾਦ ਕਰ ਲਏ। ਸੁਣੋ, ਮੇਰੇ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਦੀ ਕਥਾ।" "ਅਵੰਤੀ ਨਾਮਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਵੇਦਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਸਰਵਸ੍ਵਤ ਨਾਮਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸੀ।" "ਬਹੁਤ ਸੇਵਕਾਂ ਅਤੇ ਅਨੇਕ ਅਨਾਜ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ, ਮੈਂ ਕ੍ਰਿਤ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ, ਉੱਚਤਮ ਗਿਆਨ ਨਾਲ, ਜੀਵਨ ਬਿਤਾਇਆ।" "ਫਿਰ, ਇਕਾਂਤ ਵਿੱਚ ਸੋਚਿਆ, 'ਇਹ ਸਭ ਨਾਲ ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ?' ਸਭ ਕੁਝ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਦੇ ਕੇ, ਮੈਂ ਤਪ ਲਈ, ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਸਰਵਸ੍ਵਤ ਝੀਲ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋਇਆ।" "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚ ਕੇ, ਮੈਂ ਕੇਸ਼ਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ, ਪਿਤਰਾਂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਸ਼੍ਰਾਦਧ ਕਰਮ ਕੀਤੇ।" "ਫਿਰ, ਰਾਜਾ, ਮੈਂ ਤਪ ਲਈ ਮਨ ਲਾ ਕੇ, ਪੁਸ਼ਕਰ ਨਾਮਕ ਸਰਵਸ੍ਵਤ ਝੀਲ ਵੱਲ ਗਿਆ।" "ਉੱਥੇ, ਮੈਂ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਅਤੇ ਮੰਗਲਮਈ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕੀਤੀ, ਨਾਰਾਯਣ ਮੰਤ੍ਰ ਦਾ ਜਾਪ ਕੀਤਾ।" "ਰਾਜਨ, ਉੱਚਤਮ ਬ੍ਰਹਮ ਨੂੰ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਮਹਾ-ਸਤੋਤ੍ਰ ਦਾ ਜਾਪ ਕਰਕੇ, ਭਗਵਾਨ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ ਅਤੇ ਸਵੈ-ਦਰਸ਼ਨ ਦਿੱਤਾ।" ਪ੍ਰਿਯਵ੍ਰਤ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਉਹ ਉੱਚਤਮ ਬ੍ਰਹਮ-ਸਤੋਤ੍ਰ ਕੀ ਹੈ? ਮੈਂ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਦੇਵਰਸ਼ਿ। ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਦੱਸੋ।" ਨਾਰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਸਦਾ ਉੱਚਤਮ, ਅਮਰਾਂ ਦੇ ਅਮਰ, ਪ੍ਰਾਚੀਨ, ਅਤਿਤ, ਅਨੰਤ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲੇ, ਸਦਾ-ਅਸਥਿਰ ਵਿਸ਼ਨੂੰ, ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਆਸਰੇ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।" "ਮੈਂ ਹਰੀ, ਪ੍ਰਭੂ, ਪ੍ਰਾਚੀਨ, ਅਦੁੱਤੀਯ, ਮੂਲ-ਦੇਵਤਾ, ਜੋ ਪਰ ਅਤੇ ਅਪਰ ਹੈ, ਉੱਚਾ ਹੈ, ਤੇਜ਼ਸਵੀ, ਗੰਭੀਰ ਬੁੱਧੀ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ, ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।" "ਮੈਂ ਨਾਰਾਯਣ, ਉੱਚਤਮਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਚਤਮ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ, ਪਵਿੱਤ੍ਰ ਆਸਰਾ, ਵਿਸ਼ਾਲ, ਉੱਚਾ ਪ੍ਰਭੂ, ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਪੁਰੁਸ਼, ਸ਼ੁੱਧ ਹਿਰਦੇ ਨਾਲ, ਦੀ ਸਤਕਿਰਤੀ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।" "ਜਦੋਂ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਖਾਲੀ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਰਚਿਆ; ਫਿਰ, ਮੂਲ ਪੁਰੁਸ਼ ਵਜੋਂ, ਉਹ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਉਹ ਪਵਿੱਤ੍ਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਨਾਰਾਯਣ ਮੇਰਾ ਆਸਰਾ ਹੋਵੇ।" "ਮੈਂ ਵਿਸ਼ਨੂੰ, ਉੱਚਤਮ, ਅਨੰਤ ਰੂਪ ਵਾਲਾ, ਪ੍ਰਾਚੀਨ, ਗਿਆਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ, ਧੀਰਜ ਵਿੱਚ ਅਡੋਲ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਾ ਧਾਰਕ, ਧਰਤੀ ਦਾ ਪ੍ਰਭੂ, ਸਦਾ ਮੰਗਲਮਈ, ਮਹਾਂ-ਯਸ਼ਵਾਨ ਦੀ ਸਤਕਿਰਤੀ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।" "ਮੈਂ ਨਾਰਾਯਣ, ਅਮਰ ਉੱਚਤਮ ਪ੍ਰਭੂ, ਹਜ਼ਾਰ ਸਿਰ, ਅਨੰਤ ਪੈਰ, ਅਨੇਕ ਬਾਹਾਂ, ਚੰਦ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਨਾਸਵੰਤ ਅਤੇ ਅਨਾਸਵੰਤ, ਦੁਧ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਉੱਤੇ ਸੋਣ ਵਾਲਾ, ਦੀ ਸਤਕਿਰਤੀ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਨਾਰਦ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਨੁਭਵ ਅਤੇ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਦੀ ਕਥਾ, ਪ੍ਰਿਯਵ੍ਰਤ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਪਿਆਰ, ਮਰਯਾਦਾ ਅਤੇ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਸੁਣਾਈ।