ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਮਾਤਾ, ਜਿਹੜਾ ਕੋਈ ਮਹਾਵਿਦ੍ਯੇਸ਼ਵਰੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੱਤਿਆ ਵਰਗੇ ਭਾਰੀ ਪਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਉੱਤੇ ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੀਆਂ ਪੀੜਾਵਾਂ ਦਾ ਕੋਈ ਅਸਰ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ। ਜਦੋਂ ਵਿਸ਼੍ਰਾਂਤੀ ਨਾਮ ਵਾਲੇ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਅਤੇ ਲੰਬੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਕੇਸ਼ਵ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਵਡਿਆਈਆਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਤੇ ਨਿਰੰਤਰ ਜਪ, ਪੂਜਾ ਜਾਂ ਧਿਆਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਇਹ ਸਭ ਫਲ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵਰਾਹ ਪੁਰਾਣ ਦੀ ਇਸ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਕਥਾ ਵਿੱਚ 'ਮਥੁਰਾ ਮਹਾਤਮ' ਨਾਮਕ ਉਨੱਤਰਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਫਿਰ, ਸ੍ਰੀ ਵਰਾਹ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਪਹਿਲਾਂ ਮਥੁਰਾ ਵਿੱਚ ਗੋਕਰਨ ਨਾਮਕ ਮਹਾਤਮਾ ਦੀ ਇਕ ਘਟਨਾ ਵਾਪਰੀ। ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਸੁਸ਼ੀਲਾ ਸੀ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਗੁਣਵਾਨ ਅਤੇ ਚੰਗੇ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲੀ ਸੀ। ਪਰ ਉਹ ਸੁੰਦਰ ਨਾਰੀ, ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਉਦਾਸੀ ਲੈ ਕੇ, ਇਕੱਲੀ ਹੀ ਵਿਛੋੜੇ ਵਿੱਚ ਰੋਂਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ। ਇਕ ਵਾਰ, ਇਕ ਰੁੱਖ ਦੇ ਹੇਠਾਂ, ਇਕ ਮਹਾਤਮਾ ਰਿਸ਼ੀ ਬੈਠੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ, ਉਸ ਔਰਤ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਪਿਆਰ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਦਇਆ ਨਾਲ ਭਰ ਕੇ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਾਉਣ ਲੱਗੇ। ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਸੁਸ਼ੀਲਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੀ ਗੱਲ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਦੱਸੀ: "ਮਹਾਰਾਜ! ਮੇਰੀ ਕਿਸਮਤ ਵਿੱਚ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਸੁਖ ਨਹੀਂ, ਮੈਂ ਨਿਸ਼ਫਲ ਹਾਂ।" ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੱਤਾ: "ਮਾਤਾ, ਦੇਵੀ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਹੋਵੇਗਾ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਸੁੰਦਰ ਨਾਰੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਪਈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਮੰਗੀ। ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਸਦਾ ਪਤੀ ਗੋਕਰਨ ਵੀ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਵੀ ਰਿਸ਼ੀ ਜੀ ਦੀ ਗੱਲ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤ ਹਾਂ।" ਫਿਰ ਦੋਵੇਂ ਪਤੀ-ਪਤਨੀ ਨੇ ਸਰਸਵਤੀ ਦੇ ਸੰਗਮ ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਗੋਕਰਨ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਿੱਚ ਦੱਸ ਸਾਲ ਲੰਘ ਗਏ। ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਮਿਲਿਆ: "ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੁੰਦਰ ਅਤੇ ਗੁਣਵਾਨ ਪੁੱਤਰ ਹੋਵੇਗਾ।" ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਜੋ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਉਹ ਹੋਇਆ। ਸਵੇਰ ਨੂੰ, ਗੋਕਰਨ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਮਾਲਿਕ ਨੂੰ ਅਣਗਿਣਤ ਧਨ ਦਾਨ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ ਉਸ ਗੁਣਵਾਨ ਔਰਤ ਦੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਸੰਤਾਨ ਆਈ ਅਤੇ ਦਸਵੇਂ ਮਹੀਨੇ ਉਹ ਚੰਨ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾ ਪੁੱਤਰ ਜਣੀ। ਉਸ ਨੇ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂਵਾਂ, ਸੋਨਾ ਤੇ ਕੱਪੜੇ ਵੀ ਦਾਨ ਕੀਤੇ। ਫਿਰ ਜਨਮ ਸੰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਨਾਮਕਰਨ ਕਰਵਾਇਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਅੰਨ ਪ੍ਰਾਸ਼ਨ, ਮੁੰਡਨ ਤੇ ਜਨੇਊ ਸੰਸਕਾਰ ਵੀ ਕਰਵਾਏ। ਦਾਨ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਮਾਤਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਰਹੇ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਪੁੱਤਰ ਜਵਾਨ ਹੋਇਆ, ਪਰ ਉਸ ਨੂੰ ਵੀ ਕੋਈ ਪੁੱਤਰ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ, ਜੋ ਨੌਜਵਾਨ, ਸੁੰਦਰ, ਗੁਣਵਾਨ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਸਨ, ਉਹ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਰਹੀਆਂ। ਉਸ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਲਈ ਧਰਮਕਰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਮੰਡਪ, ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਯਾਪਨ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤੇ। ਹਰ ਕੰਮ ਦੀ ਸਹੀ ਰੀਤੀ ਨਾਲ ਵਿਵਸਥਾ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਹਰੀ ਦੇ ਪੰਜ ਮੰਦਰਾਂ ਵਾਲਾ ਮੰਦਰ ਬਣਵਾਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਬਾਗਾਂ ਦੀ ਸਿੰਚਾਈ ਲਈ ਕੂਆਂ ਤੋਂ ਪਾਣੀ ਕੱਢਣ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾ ਵੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਵਾਈ। ਇਸ਼ਨਾਨ, ਪੂਜਾ, ਸਫਾਈ ਅਤੇ ਦੀਵੇ ਜਲਾਉਣ ਆਦਿ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਵੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਹੁੰਦੇ ਰਹੇ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਚਾਰ ਭੈਣਾਂ ਆਪਣੇ ਪਤੀਆਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸੁਭਾਗਣ ਸਨ। ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਮਾਲਾ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਮਾਲੀ ਰੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਛਿੜਕਦਾ ਸੀ। ਰੁੱਖਾਂ ਉੱਤੇ ਬਹੁਤ ਫੁੱਲ ਤੇ ਫਲ ਲੱਗਦੇ ਰਹੇ। ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਹਰ ਕੋਈ ਵਰਤਦਾ ਤੇ ਮਾਣਦਾ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਇੰਦਰ ਦੇ ਲੋਕ ਮਾਣਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਜੋ ਦਿਨੋ-ਦਿਨ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਗਿਆ, ਉਸ ਦੀ ਦੌਲਤ ਘੱਟਦੀ ਗਈ। ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਲਈ ਭੀ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਨਾ ਪਿਆ।