ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਮਾਘ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਚੜ੍ਹਦੇ ਪੱਖ ਦੀ ਪੰਦਰਵੀਂ ਤਾਰੀਖ, ਜਦੋਂ ਵਰੁਣ ਨਕਸ਼ਤਰ ਦਾ ਸੰਯੋਗ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਸਮਾਂ ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ, ਹੇ ਦੋਵਾਂ ਵਾਰ ਜਨਮੇ, ਇਹ ਵੱਡਾ ਸੁਭਾਗਾ ਸਮਾਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੰਨ ਘੱਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਉਸੇ ਵੇਲੇ ਧਨਿਸ਼ਠਾ ਨਕਸ਼ਤਰ ਵੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਪਰਿਵਾਰ ਵੱਲੋਂ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਜਲ ਅਤੇ ਭੋਜਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਭਾਦਰਪਦ ਦੇ ਆਰੰਭਕ ਨਕਸ਼ਤਰ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਜੋ ਸ਼੍ਰਾਧ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਪਰਮ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਦਿਵਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪਿਤਰ ਪੂਰੇ ਯੁੱਗ ਲਈ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਗੰਗਾ, ਸਰਯੂ, ਵਿਪਾਸ਼ਾ, ਸਰਸਵਤੀ, ਨੈਮੀਸ਼ਾ ਜਾਂ ਗੋਮਤੀ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀਆਂ ਦੁਖਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਪਿਤਰ ਆਪਣੇ ਵਾਸਤੇ ਗੀਤ ਗਾਂਦੇ ਹਨ, "ਜਦੋਂ ਸਾਲ ਪੂਰਾ ਹੋਣ ਤੇ, ਚੜ੍ਹਦੇ ਮਾਘ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਪਵਿੱਤਰ ਤੀਰਥਾਂ ਦੇ ਜਲ ਨਾਲ, ਪੁੱਤਰ ਆਦਿ ਵੱਲੋਂ ਦਿੱਤੇ ਦਾਨਾਂ ਰਾਹੀਂ ਸਾਨੂੰ ਮੁੜ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।" ਇੱਕ ਪਵਿੱਤਰ ਮਨ, ਪਵਿੱਤਰ ਧਨ, ਉਚਿਤ ਸਮਾਂ, ਨਿਯਮਤ ਵਿਧੀ, ਠੀਕ ਭਾਂਡਾ ਤੇ ਉੱਚੀ ਭਗਤੀ—ਇਹ ਸਭ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਚਾਹੀਦੀ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਹੁਣ, ਹੇ ਉੱਚ ਕੁਲ ਵਾਲੇ, ਉਹ ਸ਼ਲੋਕ ਸੁਣ, ਜੋ ਪਿਤਰਾਂ ਨੇ ਗਾਏ ਹਨ; ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕ਼ਿਸਮਤ ਅਨੁਸਾਰ ਅਮਲ ਕਰੇ। ਸਾਡੀ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਜੇ ਕੋਈ ਗਿਆਨਵਾਨ ਮਨੁੱਖ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਧਨ ਦੀ ਲਾਲਚ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋਕੇ ਸਾਡੀ ਖ਼ਾਤਰ ਪਿੰਡ ਦਾਨ ਕਰੇ, ਉਹ ਬੜੀ ਕਿਰਪਾ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਰਤਨਾਂ, ਵਸਤ੍ਰਾਂ, ਰਥਾਂ, ਸਾਰੇ ਸੁਖ-ਸਾਧਨਾਂ ਅਤੇ ਧਨ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਉਹ ਸਾਡੇ ਵਾਸਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦੇਵੇ, ਜਾਂ ਜੋ ਕੁਝ ਉਸ ਕੋਲ ਹੈ, ਉਸੇ ਨਾਲ ਭਗਤੀ ਅਤੇ ਨਮਰਤਾ ਨਾਲ ਚੰਗੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਏ, ਤਾਂ ਉਹੀ ਮਨੁੱਖ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਭੋਜਨ ਦੇਣ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਯੋਗ ਅਨੁਸਾਰ ਜੰਗਲੀ ਸਾਗ ਜਾਂ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਕੁਝ ਦੱਖਣਾ ਹੀ ਉਤਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦੇਵੇ। ਜੇਕਰ ਇਹ ਵੀ ਸੰਭਵ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਨਮਰਤਾ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਉਂਗਲੀਆਂ ਉੱਤੇ ਕੁਝ ਤਿਲ ਹੀ ਉਤਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਭੇਟ ਕਰੇ। ਸੱਤ ਜਾਂ ਅੱਠ ਤਿਲ ਜਾਂ ਹੱਥ ਭਰ ਪਾਣੀ ਵੀ ਭਗਤੀ ਅਤੇ ਨਮਰਤਾ ਨਾਲ ਸਾਡੇ ਵਾਸਤੇ ਭੇਟ ਕਰ ਦੇਵੇ, ਤਾਂ ਇਹੀ ਦਾਨ ਹੈ। ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਕਿਸੇ ਥਾਂ ਮਿਲੇ, ਜਾਂ ਰੋਜ਼ ਦੀ ਦੁੱਧ ਹੀ ਹੋਵੇ, ਜੇ ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਸਾਨੂੰ ਭੇਟ ਕਰਕੇ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰ ਦੇਵੇ। ਜੇਕਰ ਕੁਝ ਵੀ ਉਪਲੱਬਧ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ, ਕਿਸੇ ਰੁੱਖ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਉੱਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਰਕੇ, ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਹੋਰ ਲੋਕਪਾਲਾਂ ਨੂੰ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕਹੇ: "ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਧਨ, ਦੌਲਤ ਜਾਂ ਸ਼੍ਰਾਧ ਯੋਗ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ; ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਨਮਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ—ਮੇਰੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਹੀ ਉਹ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋਣ—ਮੇਰੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਫੈਲੀਆਂ ਹਨ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਿਤਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਅਜੀਵਨ ਦੇ ਮਕਸਦ ਬਾਰੇ ਇਹ ਗੀਤ ਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਜੋ ਦੋਵਾਂ ਵਾਰ ਜਨਮੇ ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹੀ ਵਿਧੀ ਸ਼੍ਰਾਧ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਮਾਰਕੰਡੇਯ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਸਨਕ ਦੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਸੀ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਹੁਣ ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਸੁਣੋ।" ਜੋ ਤਿੰਨ ਨਚਿਕੇਤਾ ਅੱਗਾਂ, ਤਿੰਨ ਮਧੁ ਸ਼ਲੋਕ, ਤਿੰਨ ਸੁਪਰਨ ਹਿਮਨ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਛੇ ਵਿਦਿਆਵਾਂ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਵੇਦਾਂ ਦਾ ਗਿਆਤਾ, ਗਿਆਨਵਾਨ, ਯੋਗੀ ਅਤੇ ਜੋਤਿਸ਼ ਸਾਮਾ ਦਾ ਉੱਤਮ ਗਾਇਕ ਹੈ—ਉਹ ਸ਼੍ਰਾਧ ਲਈ ਯੋਗ ਹੈ। ਪੁਰੋਹਿਤ, ਭਤੀਜਾ, ਪੁਤ੍ਰ-ਪੌਤਰ, ਸੱਸੁਰ, ਜਵਾਈ, ਮਾਮਾ ਅਤੇ ਤਪੱਸਿਆ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਬ੍ਰਾਹਮਣ—ਇਹ ਸ਼੍ਰਾਧ ਲਈ ਚੁਣੇ ਜਾਣ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਪੰਜ ਅੱਗਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ, ਸ਼ਿਸ਼, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ, ਮਾਂ-ਪਿਉ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ—ਇਹ ਵੀ ਸ਼੍ਰਾਧ ਲਈ ਚੁਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪਰ, ਜੋ ਮਿੱਤਰ ਦੀ ਧੋਖਾ ਕਰੇ, ਨਖਾਂ ਵਿੱਚ ਖੋਟ ਹੋਵੇ, ਕਾਲੇ ਦੰਦ ਵਾਲਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਕੁਆਰੀ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਭੰਗ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਅਗਨਿ ਦੀ ਉਪੇਖਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸੋਮਾ ਵੇਚਣ ਵਾਲਾ, ਸ਼ਾਪਿਤ, ਚੋਰ, ਨਿੰਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਪਿੰਡ ਦਾ ਪੁਰੋਹਿਤ, ਮਜਦੂਰੀ ਉੱਤੇ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਜਾਂ ਪੜ੍ਹਨ ਵਾਲਾ, ਦੂਜੇ ਦੀ ਪੁਰਾਣੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਮਾਂ-ਪਿਉ ਦੀ ਉਪੇਖਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਨੀਚ ਜਾਤੀ ਦੀ ਔਰਤ ਨੂੰ ਪਾਲਣ ਵਾਲਾ ਜਾਂ ਉਸ ਦਾ ਪਤੀ, ਅਤੇ ਮੰਦਰ ਦਾ ਪੁਰੋਹਿਤ—ਇਹ ਸ਼੍ਰਾਧ ਲਈ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਪਹਿਲੇ ਦਿਨ, ਗਿਆਨਵਾਨ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉੱਤਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਸੱਦੇ; ਜੇ ਨਾ ਸੱਦ ਸਕੇ, ਤਾਂ ਜੋ ਤਪੱਸਵੀ ਘਰ ਆਉਣ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਏ। ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਘਰ ਆਉਣ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪੈਰ ਧੋ ਕੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਚਿਤ ਅਸਨ ਤੇ ਬਿਠਾ ਕੇ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਏ। ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਜੋੜਿਆਂ ਦੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਕਰੇ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਮਿਲਾਪ ਨਾ ਹੋਵੇ; ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਐਸਾ ਹੀ ਕਰੇ, ਜਾਂ ਹਰ ਦੇਵਤਾ ਅਤੇ ਹਰ ਪਿਤਰ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਅਕਤੀ ਚੁਣੇ। ਮਾਤਾ ਦੇ ਪਿਉ ਦਾ ਸ਼੍ਰਾਧ ਭੀ ਵਿਸ਼ਵਦੇਵ ਵਿਧੀ ਨਾਲ ਕਰੇ, ਜਾਂ ਕੇਵਲ ਵਿਸ਼ਵਦੇਵ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰੇ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ, ਪਿਤਰਾਂ ਅਤੇ ਦਾਦਿਆਂ ਲਈ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਏ। ਕੁਝ ਲੋਕ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਦੋਵਾਂ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼੍ਰਾਧ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਕੱਠੇ ਇਕ ਹੀ ਪਕਵਾਨ ਨਾਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਅਸਨ ਲਈ ਕੁਸ਼ਾ ਘਾਸ ਦੇ ਕੇ, ਉਚਿਤ ਆਦਰ ਨਾਲ, ਗਿਆਨਵਾਨ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਆਵਾਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ ਕਰੇ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਜੌ-ਜਲ ਨਾਲ ਅਰਘਯ ਦੇਵੇ, ਸੁਗੰਧੀ ਧੂਪ ਤੇ ਦੀਵੇ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਭੇਟ ਕਰੇ, ਅਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਲਈ ਸਾਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਅਪਸਵਿਆ ਨਾਲ ਕਰੇ। ਫਿਰ, ਆਗਿਆ ਲੈ ਕੇ, ਟੁੱਟੀ ਹੋਈ ਦਰਭਾ ਦੇ ਕੇ, ਗਿਆਨਵਾਨ ਵਿਅਕਤੀ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਆਵਾਹਨ ਕਰੇ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਿਲ-ਜਲ ਨਾਲ ਅਪਸਵਿਆ ਅਰਘਯ ਆਦਿ ਭੇਟ ਕਰੇ। ਜੇਕਰ ਇਸ ਸਮੇਂ ਕੋਈ ਮਹਿਮਾਨ, ਖਾਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਯਾਤਰੀ ਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਲੈ ਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਆਦਰ ਕਰੇ। ਯੋਗੀ ਵੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਘੁੰਮਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਸਲੀਅਤ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਤਾ। ਇਸ ਲਈ, ਸ਼੍ਰਾਧ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਗਿਆਨਵਾਨ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਆਏ ਹੋਏ ਮਹਿਮਾਨ ਦਾ ਆਦਰ ਕਰੇ; ਜੇ ਮਹਿਮਾਨ, ਜੋ ਦੋਵਾਂ ਵਾਰ ਜਨਮੇ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੈ, ਦਾ ਸਤਕਾਰ ਨਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਸ਼੍ਰਾਧ ਦਾ ਫਲ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਚੀਤ੍ਰਿਤ, ਲੂਣ ਤੇ ਖਾਰ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਸਦਾਰ ਭੋਜਨ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਲੈ ਕੇ, ਅਰਪਣ ਕਰੇ। ਪਹਿਲੀ ਆਹੁਤੀ 'ਸ੍ਵਾਹਾ' ਉਚਾਰ ਕੇ ਅੱਗਨਿ ਨੂੰ, ਜੋ ਪਿਤਰਾਂ ਤੱਕ ਭੇਟ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਦੇਵੇ; ਫਿਰ ਤੁਰੰਤ ਸੋਮਾ ਨੂੰ, ਜੋ ਪਿਤਰਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਹੈ, ਭੇਟ ਕਰੇ। ਤੀਜੀ ਆਹੁਤੀ ਵੈਵਸਵਤ ਨੂੰ ਦੇਵੇ; ਜੋ ਕੁਝ ਭੇਟਾਂ ਤੋਂ ਬਚ ਜਾਵੇ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਭਾਂਡਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰਖੇ। ਫਿਰ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੱਕਿਆ, ਇੱਛਤ ਅਤੇ ਢੁਕਵਾਂ ਭੋਜਨ ਦੇ ਕੇ, ਨਮਰਤਾ ਅਤੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਕਹੇ: "ਜੋ ਤੁਹਾਡੀ ਇੱਛਾ ਹੋਵੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਭੋਜਨ ਕਰੋ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰਾਧ ਦੀ ਮਹਾਨ ਵਿਧੀ, ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਅਤੇ ਆਤਮਾ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ, ਪਵਿੱਤਰ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।