ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਰਾਜ਼ ਇਹ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ—ਤੁਸੀਂ ਹੋਰ ਕੀ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁਂਦੇ ਹੋ? ਹੁਣ ਮੈਂ ਸਾਲਗ੍ਰਾਮ ਖੇਤਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ। ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਇੱਕ ਵਾਰ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਸਾਲੰਕਾਯਨ ਨੇ, ਜਿਵੇਂ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਦਿਆਂ, ਇੱਕ ਅਤਿ ਉਤਕ੍ਰਿਸ਼ਟ ਸਾਲ ਦੇ ਰੁੱਖ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ। ਉਹ ਰੁੱਖ ਬਿਨਾ ਟੁੱਟਿਆ, ਬੇਮਿਸਾਲ ਸੁੰਦਰਤਾ ਵਾਲਾ, ਵੱਡਾ ਅਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਲਹਿ ਲਹਿ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਸਾਲੰਕਾਯਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਜੋ ਗਿਆਨ ਦੀ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਥਕ ਚੁੱਕੇ ਸਨ, ਉਸ ਅਜੀਬ ਰੁੱਖ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਰੁਕ ਗਏ। ਉਹ ਮਹਾਨ ਸਾਲ ਰੁੱਖ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਥਕਾਵਟ ਨਾਲ, ਠਹਿਰ ਗਏ। ਉਸ ਰੁੱਖ ਦੇ ਪੂਰਬ ਪਾਸੇ, ਰਿਸ਼ੀ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਮੁੱਖ ਕਰਕੇ ਖੜੇ ਹੋਏ। ਫਿਰ, ਉਸ ਸਾਲ ਰੁੱਖ ਦੇ ਪੂਰਬ ਪਾਸੇ, ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਮੈਨੂੰ—ਵਰਾਹਦੇਵ ਨੂੰ—ਦੇਖਿਆ। ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਨਿਸ਼ਚਲ ਤਪੱਸਿਆ ਵਿੱਚ ਲਗਨ ਸੀ, ਮੇਰੀ ਝਲਕ ਨੂੰ ਤੱਕਣ ਲੱਗਾ। ਮੇਰੀ ਚਮਕਤ ਰੂਹ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੇਠ, ਉਸ ਨੇ ਹੌਲੇ-ਹੌਲੇ ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਖੋਲ੍ਹੀਆਂ। ਫਿਰ ਮੈਂ, ਹੇ ਧਰਤੀ, ਉਸ ਰੁੱਖ ਦੇ ਦੱਖਣ ਪਾਸੇ ਗਿਆ। ਰਿਸ਼ੀ ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਕੇ, ਮੈਨੂੰ ਉਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸਤਕਾਰਿਆ, ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਸਤਕਾਰੀਤ ਹੋਇਆ, ਮੈਂ ਪੱਛਮੀ ਪਾਸੇ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਉਥੇ, ਯਜੁਰਵੇਦ ਦੇ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਮੇਰੀ ਵਡਿਆਈ ਹੋਈ, ਤੇ ਮੈਂ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਗਿਆ। ਉਥੇ ਵੀ, ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਸਮਵੇਦ ਦੇ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਮੇਰੀ ਸਤਕਾਰੀਤ ਕੀਤੀ। ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਖੁਸ਼ੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਉਸ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਬੋਲਿਆ। ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਤਪੱਸਿਆ ਅਤੇ ਸਤਕਾਰੀਤ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਇਆ। ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ, ਸਾਲੰਕਾਯਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਵਚਨ ਤੇ ਡਟੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਮੈਨੂੰ ਕਹਿਣ ਲੱਗੇ: "ਮੈਂ ਪੂਰੀ ਧਰਤੀ ਤੇ, ਪਹਾੜਾਂ, ਜੰਗਲਾਂ ਅਤੇ ਉਪਵਨ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦਾ ਹਾਂ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ, ਹੇ ਸਰਵੋਚ ਦੇਵ, ਸਭ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਮਾਨ ਪੁੱਤਰ ਦੋ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਵਰ ਮੰਗਿਆ। ਉਸ ਤਪੱਸਿਆ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਮੈਂ ਕਿਹਾ: "ਹੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਵਚਨ ਤੇ ਰਹਿ ਕੇ ਸੋਚਦੇ ਆਏ ਹੋ, ਉਹ ਸਰਵੋਚ ਰੂਪ, ਨੰਦਿਕੇਸ਼ਵਰ ਨਾਮ ਵਾਲਾ, ਤੈਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ। ਹੁਣ ਆਪਣੀ ਤਪੱਸਿਆ ਛੱਡੋ, ਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੋ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ। ਤੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ, ਹੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਦਰਸ਼ੀ, ਕਿ ਉਹ ਨੰਦਿਕੇਸ਼ਵਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।" "ਮਥੁਰਾ ਤੋਂ ਆਮੁਸ਼ਿਆਯਣ ਨਾਮ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਲਿਆਓ। ਉਥੇ, ਹੇ ਸਭ ਤੋਂ ਭਾਗਸ਼ਾਲੀ, ਆਪਣੇ ਆਸ਼੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਰਹੋ—ਤੁਸੀਂ ਤਪੱਸਿਆ ਦਾ ਖਜਾਨਾ ਹੋ।" "ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਇੱਕ ਰਾਜ਼ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਸਾਲੰਕਾਯਨ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣੋ।" "ਹੇ ਰਿਸ਼ੀ, ਸਾਲਗ੍ਰਾਮ ਨਾਮਕ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ ਬਾਰੇ ਜਾਣੋ। ਇਹ ਗੁਪਤ ਵਿਦਿਆ ਮਾਹੇਸ਼ਵਰ ਦੇਵ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮੈਂ ਸਾਲੰਕਾਯਨ ਨੂੰ ਵਰ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਹੇ ਧਰਤੀ, ਉਥੇ ਹੀ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਿਆ। "ਉਹ ਸਥਾਨ ਮੈਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਹੈ, ਪਹਾੜ ਦੇ ਉੱਚੇ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ।" "ਉਥੇ, ਹੇ ਧਰਤੀ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਰਾਜ਼ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ। ਉਥੇ ਪੰਦਰਾਂ ਗੁਪਤ ਪਵਿੱਤਰ ਤੀਰਥ ਹਨ।" "ਉਥੇ 'ਬਿਲਵਪ੍ਰਭਾ' ਨਾਮਕ ਗੁਪਤ ਖੇਤਰ ਹੈ, ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਹੈ।" "ਉਹ ਖੇਤਰ ਸੁਖਦਾਇਕ, ਸਰਵੋਚ ਗੁਪਤ, ਤੇ ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਕਰਮਾਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।