ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਲੋਕ, ਜੋ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜਿੱਥੇ ਮਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਮੋਖਸ਼ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹੀ ਸਥਾਨ ਤ੍ਰਿਵੇਣੀ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਫਿਰ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਅਣਸੁਣੇ ਸਥਾਨ ਦੀ ਤੂੰ ਵਡਿਆਈ ਕਿਉਂ ਕਰਦਾ ਹੈਂ? ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਮਹਾਂਭਾਗ, ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਉਸ ਸਥਾਨ ਬਾਰੇ ਦੱਸ। ਫਿਰ, ਸ਼੍ਰੀ ਵਾਰਾਹ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਇਥੇ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਇੱਕ ਸ਼ੁਭ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਕਥਾ ਸੁਣਾਂਗਾ। ਬਹੁਤ ਸਮੇਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਜੀ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਉੱਗਰ ਤਪੱਸਿਆ ਕੀਤੀ। ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਤਪ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸ਼ਰੀਰ ਦੀ ਤਪਸ਼ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗੱਲਾਂ ਤੋਂ ਪਸੀਨੇ ਦੀ ਧਾਰ ਵਗਣੀ ਲੱਗ ਪਈ। ਇਹ ਅਚੰਭਾ ਦੇਖ ਕੇ, ਮਹਰਲੋਕ ਅਤੇ ਹੋਰ ਉੱਚ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਏ। ਤਦ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਕੋਲ ਗਏ। ਪਰ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਵੀ ਆਪਣੇ ਮਾਇਆ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਕਾਰਨ ਇਸ ਗੱਲ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ ਸਨ। ਫਿਰ, ਜਦ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ, ਤਦ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚੇ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, "ਇਹ ਧਰਤੀ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਨੂੰ ਕਿਸ ਨੇ ਸੰਭਾਲਿਆ?" ਫਿਰ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੇ ਥੋੜ੍ਹਾ ਸਮਾਂ ਧਿਆਨ ਲਾਇਆ ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ। ਸੋਮ, ਜੋ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੇਵਤਾ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਸਮੇਤ ਉਥੇ ਆਏ। ਫਿਰ ਸ਼ੰਭੂ, ਅਤਿ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਮੰਨੋ ਹੱਸਦੇ ਹੋਏ ਬੋਲੇ: "ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਸੰਭਾਲਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹਰੇਕ ਚੀਜ਼ 'ਤੇ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਕੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ? ਮੈਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਤਪੱਸਿਆ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਹੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ! ਹੁਣ ਤੇਰੀ ਦਰਸ਼ਨ ਪਾ ਕੇ ਮੈਂ ਪੂਰਨ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ।" ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੇ ਫਿਰ ਕਿਹਾ: "ਜਿੱਥੇ ਗੰਡਕੀ ਨਦੀ, ਜੋ ਸਾਰੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਹੈ, ਮੇਰੇ ਗੱਲ ਦੇ ਪਸੀਨੇ ਤੋਂ ਨਿਕਲੀ, ਉਥੇ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ ਕਿ ਜਿਸ ਦੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਇਹ ਨਦੀ ਵਗੇਗੀ, ਉਥੇ ਮੈਂ, ਬ੍ਰਹਮਾ, ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ੀ-ਮੁਨੀ, ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਰਹਾਂਗੇ, ਹੇ ਕੇਸ਼ਵ! ਗੰਡਕੀ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੋਖਸ਼ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਜਿੱਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਗੰਗਾ ਦੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਦੇ ਫਲ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਉਥੇ ਹੋਰ ਕਿਹੜੀ ਨਦੀ, ਗੰਗਾ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਸ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ?" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇੱਕ ਹੋਰ ਨਦੀ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਦੇਵਿਕਾ ਸੀ, ਗੰਡਕੀ ਨਾਲ ਮਿਲ ਗਈ। ਉਥੇ, ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ, ਇਕ ਵੱਖਰਾ ਆਸ਼ਰਮ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਉਥੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਧੀ, ਜੋ ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਸਭ ਨਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਸੀ, ਉਪਜੀ। ਉਹ ਤ੍ਰਿਵੇਣੀ ਅਤਿਅੰਤ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ, ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਵਿਰਲਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਬਹੁਤ ਸਮੇਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮੇ: ਜਯਾ ਅਤੇ ਵਿਜਯਾ। ਤ੍ਰਿਣਬਿੰਦੂ ਤੋਂ ਵੀ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ, ਜੋ ਪਾਪੀ ਸਨ ਪਰ ਦਿੱਖ ਤੋਂ ਧਰਮਾਤਮਾ ਦਿਸਦੇ ਸਨ। ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਹਰੀ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਦੇ, ਆਪਣੀਆਂ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਅਤੇ ਮਨ ਨੂੰ ਉਸ ਉੱਤੇ ਇਕਾਗ੍ਰ ਕਰਦੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭਗਤੀ ਦੇ ਆਗਰਹ ਤੇ, ਹਰੀ ਜੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਰ ਦਿੱਤਾ। ਯਜਨਾ ਦੀ ਪੂਰਨਤਾ 'ਤੇ ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ, ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਹਵਨ ਸਮੱਗਰੀ ਵੰਡਣ ਲੱਗ ਪਏ ਅਤੇ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲੱਗੇ। ਵਿਜਯਾ ਨੇ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਜੋ ਤੈਨੂੰ ਮਿਲਿਆ, ਉਹ ਉਸਦਾ ਹੈ।" ਦੂਜੇ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਤੂੰ ਜੋ ਲੈ ਲਿਆ, ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ; ਇਸ ਲਈ, ਤੂੰ ਮਗਰਮੱਛ ਬਣ ਜਾ।" ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਿਉਂ ਬੋਲਦਾ ਹੈਂ, ਇਸ ਲਈ ਤੂੰ ਅਹੰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਅੰਧ ਹਾਥੀ ਬਣ ਜਾ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਗੰਡਕੀ ਨਦੀ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਜਨਮਾਂ-ਜਨਮਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ, ਦੁਬਾਰਾ ਜਨਮ ਲੈ ਕੇ ਮਗਰਮੱਛ ਬਣ ਗਿਆ।