ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਰਾਹ ਪੁਰਾਣ ਵਿਚ ਵਰਣਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਇੱਕ ਮਨੁੱਖ ਨੇ ਇੱਕ ਦਿਨ ਤੇ ਇੱਕ ਰਾਤ ਉਪਵਾਸ ਕੀਤਾ। ਉਪਵਾਸ ਪੂਰਾ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਉਸਨੇ ਪਵਿੱਤਰ ਨ੍ਹਾਉਣ ਕੀਤਾ। ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰਤਵਿਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਾਣ ਤਿਆਗ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੇਰੇ ਕੋਲੋਂ, ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਖੇਤਰ ਦੇ ਪਰਿਧੀ ਦਾ ਵਰਣਨ ਸੁਣੋ। ਉਥੇ, ਸੁੰਦਰ ਨਿਤੰਬ ਵਾਲੀ ਧਰਤੀ, ਮੈਂ ਖੁਦ ਵਿਂਧਿਆ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਖੜਾ ਹਾਂ। ਮੇਰੇ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਚੱਕਰ ਸਥਾਪਿਤ ਹੈ, ਤੇ ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਗਦਾ ਰੱਖੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਹਲ ਅਤੇ ਮੂਸਲ ਵੀ ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਹਨ, ਅਤੇ ਸਾਮ੍ਹਣੇ ਸ਼ੰਖ ਖੜਾ ਹੈ। ਪਰ ਕੁਝ ਲੋਕ, ਮੇਰੀ ਦਿਵ੍ਯ ਮਾਇਆ ਦੇ ਪਰਭਾਵ ਕਾਰਨ, ਇਹ ਸਾਰੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, "ਮੰਦਰ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਦਾ ਵਰਣਨ" ਨਾਮਕ, ਵਰਾਹ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਗ੍ਰੰਥ ਦਾ 143ਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਜਦੋਂ ਧਰਤੀ ਨੇ ਮੰਦਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਸੁਣੀ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਧਰਮ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਿਆਂ, ਸੋਮੇਸ਼ਵਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਲਿੰਗਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਦਰਿਆਵਾਂ ਦੇ ਸੰਗਮ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ। ਧਰਤੀ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਹੇ ਵਿਸ਼ਣੂ, ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ ਕਿ ਮੰਦਰ ਤੋਂ ਵੀ ਉੱਚਾ ਥਾਂ ਕਿਹੜਾ ਹੈ?" ਤਦ, ਸ਼੍ਰੀ ਵਰਾਹ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਆਪਣਾ ਗੁਪਤ ਸਥਾਨ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮ ਆਖਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਧਰਤੀ, ਦੁਆਪਰ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ, ਯਾਦਵ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਬਹੁਤ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲਾ ਤੇ ਸਭ ਕਰਤਵਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਹੇ ਵਸੁਧਾ, ਹਰ ਅੰਗ ਵਿੱਚ ਸੁੰਦਰ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ, ਹੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ, ਮੈਂ ਆਪ ਜਨਮ ਲਵਾਂਗਾ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਫਿਰ, ਜਦ ਉਹ ਯਾਦਵ ਵੰਸ਼ ਦਾ ਸਰਵੋਤਮ ਵਿਅਕਤੀ ਸੰਸਾਰ ਤੋਂ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਉਹ ਮੇਰੀ ਉਪਾਸਨਾ ਲਈ ਦੱਸਾਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਆ। ਫਿਰ, ਹੇ ਵਸੁੰਧਰਾ, ਉਹ ਪਿੰਡਾਰਕ ਨਾਮਕ ਮੇਰੇ ਪਵਿੱਤਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਆਈ। ਪਹਿਲਾਂ, ਉਥੇ ਆਪ, ਈਸ਼ਵਰ—ਸਭ ਯੋਗੀਆਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ—ਸਥਾਪਿਤ ਸੀ। ਪਹਿਲਾਂ, ਹੇ ਵਸੁੰਧਰਾ, ਮੈਂ ਵੀ ਈਸ਼ਵਰ ਦੇ ਨਾਲ ਉਥੇ ਸੀ। ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਤੇ, ਹਰੇ—ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ—ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਮੱਛੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਉਥੇ, ਮੈਂ ਆਪ ਪਹਾੜ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਲਈ ਵੱਸਦਾ ਹਾਂ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਜੋ ਚੱਕਰ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਉਥੇ, ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੀ ਨਾਭੀ ਵਰਗੇ ਪੱਥਰ ਹਨ, ਅਤੇ ਚੱਕਰ ਦੀ ਨਾਭੀ ਵਰਗੇ ਪੱਥਰ ਵੀ ਹਨ। ਉਥੇ, ਸੋਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨਾਮ ਵਾਲਾ ਸਰਵੋਤਮ ਲਿੰਗ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ, ਸ਼ਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਤੇਜ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਸੋਮੇਸ਼ਵਰ ਤੋਂ, ਵਰਦਾਨ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਤ੍ਰਯੰਬਕ ਪਰਗਟ ਹੋਇਆ। ਸੋਮ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਪੰਜ-ਮੁਖੀ, ਨੀਲੇ-ਗਲੇ, ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਉਸ ਦਿਵ੍ਯ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ, ਜਿਸਦੇ ਮਥੇ ਉੱਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਸਭ ਦੇਵਤਾ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਜਿਸਦੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਤੇ ਡਮਰੂ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਨੀਸ਼ਾਨ ਬਲਦ ਹੈ; ਜੋ ਤਿੰਨ ਪੁਰੀਆਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਮਹਾਕਾਲ, ਅਤੇ ਅੰਧਕ ਆਦਿਕ ਦਾ ਸੰਹਾਰਕ ਹੈ; ਜਿਸਦੇ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਸੱਪ ਜਨੇਊ ਵਾਂਗ ਹੈ ਅਤੇ ਰੁਦ੍ਰਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਹੈ; ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਅੱਗ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਤੇ ਸੂਰਜ ਹਨ, ਜੋ ਮਨ ਤੇ ਬੋਲੀ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ; ਜੋ ਕੈਲਾਸ 'ਤੇ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਹਿਮਾਲਾ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਆਪਣਾ ਆਸ਼ਰਮ ਬਣਾਈਆਂ ਹਨ—ਹੇ ਸ਼ੁਭ, ਜੋ ਤੇਰੇ ਮਨ ਵਿਚ ਹੈ, ਉਹ ਵਰ ਮੰਗ।" ਸੋਮ ਨੇ ਅਰਜ਼ ਕੀਤੀ, "ਇਸ ਲਿੰਗ ਦੇ ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਮਨਚਾਹੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰ।" ਤਦ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਤੇਰੇ ਇਸ ਥਾਂ ਉੱਤੇ, ਅੱਜ ਤੋਂ, ਹੇ ਗੋਪਾਲਕ, ਮੇਰਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਰਵੋਤਮ ਰੂਪ ਜ਼ਰੂਰ ਵੱਸੇਗਾ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਉਹ ਵਰ ਦਿਆਂਗਾ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਦੁਰਲਭ ਹਨ। ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਨਾਲ, ਹੇ ਕਲਾਵਾਂ ਦੇ ਖਜ਼ਾਨੇ, ਅਸੀਂ ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ ਇਹ ਨਿਰਣੇ ਲਿਆ ਹੈ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਵਿੱਤਰ ਵਰਾਹ ਪੁਰਾਣ ਵਿੱਚ, ਧਰਤੀ, ਵਿਸ਼ਣੂ ਅਤੇ ਮਹਾਦੇਵ ਜੀ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਨਾਲ, ਪਵਿੱਤਰ ਖੇਤਰਾਂ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਲਿੰਗਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।