ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਸੁਣ, ਧਰਤੀ ਮਾਤਾ! ਮੇਰਾ ਜੋ ਖੇਤਰ ਕੋਕਾਮੁਖ ਹੈ, ਉਹ ਪੰਜ ਜੋਜਨ ਚੌੜਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਹੋਰ ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗੱਲ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ। ਇਹ ਖੇਤਰ ਪੱਥਰ ਅਤੇ ਚੰਦਨ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਤਕ ਪਹੁੰਚਣਾ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਬੜਾ ਔਖਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਮੇਰੀ ਯਾਦ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਚਿਹਰੇ ਦੇ ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਨੂੰ ਉੱਚਾ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਖੱਬੀ ਦੰਤ ਨੂੰ ਉੱਪਰ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਵੀ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਕੋਕਾਮੁਖ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਮਝ ਲੈ ਕਿ ਇਹ ਥਾਂ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਰਾਜ ਹੈ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਜਗ੍ਹਾ ਹੈ। ਨਾ ਤਾਂ ਸੰਖਿਆ ਦੇ ਮਾਰਗ ਨਾਲ, ਨਾ ਹੀ ਯੋਗ ਦੇ ਰਾਹੀਂ, ਕੋਈ ਉੱਚੀ ਪਰਮ ਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕਦਾ। ਧਰਤੀ ਮਾਤਾ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਰਾਜ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਤੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਸੀ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਇਸ ਮਹਾਨ ਕੋਕਾਮੁਖ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦੱਸਦਾ ਜਾਂ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਜੰਮਦਾ ਜਾਂ ਮਰਦਾ ਹੈ, ਸਦਾ ਸ਼ੁੱਧ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਵਾਲੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਜੰਮਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਸਵੇਰੇ ਉਠ ਕੇ ਇਸ ਕਥਾ ਨੂੰ ਸੁਣਦਾ ਜਾਂ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹੀ ਹੈ 'ਕੋਕਾ' ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਜਿਸ ਦਾ ਵਰਣਨ ਸ਼੍ਰੀ ਵਰਾਹ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਚੌਂਸਠਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਹੁਣ ਸੁਣ, ਹਿਮਾਲਿਆਂ ਦੀਆਂ ਢਲਾਨਾਂ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਬਦਰੀਕਾਸ਼੍ਰਮ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ। ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਗੁਪਤ ਗਿਆਨ ਹੈ। ਕੋਈ ਵੀ ਮਨੁੱਖ, ਭਾਵੇਂ ਕਿੰਨੇ ਵੀ ਔਖੇ ਕਰਮ ਕਰ ਲਵੇ, ਉਸ ਥਾਂ ਤਕ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦਾ। ਮੇਰਾ ਇਹ ਖੇਤਰ, ਹਿਮਪੂਰਤ ਪਹਾੜ ਦੀ ਪੱਥਰੀ ਸਤ੍ਹਾ ਉੱਤੇ, ਬੜਾ ਹੀ ਦੁਲੱਭ ਹੈ। ਉਥੇ ਉੱਚੀਆਂ ਚੱਟਾਨਾਂ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਬ੍ਰਹਮਕੁੰਡ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਤਿੰਨ ਰਾਤਾਂ ਉਪਵਾਸ ਕਰਕੇ ਉੱਥੇ ਸਨਾਨ ਕਰੇ, ਜਾਂ ਵ੍ਰਤ ਅਤੇ ਸੈਯਮ ਨਾਲ ਉੱਥੇ ਪ੍ਰਾਣ ਤਿਆਗ ਦੇਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਅਗਨਿਸਤਯਾ ਨਾਮਕ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਸਥਾਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਬਦਰੀ ਵਿੱਚ ਮੇਰਾ ਆਸ਼੍ਰਮ ਇੰਦਰਲੋਕ ਵਾਂਗ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਪਹਾੜਾਂ ਤੋਂ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਧਾਰਾ ਵਾਪਸ ਥੱਲੇ ਵਗਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਇਕ ਰਾਤ ਉਪਵਾਸ ਕਰਕੇ ਉੱਥੇ ਸਨਾਨ ਕਰੇ, ਜਾਂ ਪੰਜ ਧਾਰਾਵਾਂ ਵਾਲੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ 'ਪੰਚਸ਼ਿਖਾ' ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਬਹੁਤ ਹੀ ਔਖੇ ਕਰਮ ਕਰਕੇ ਉੱਥੇ ਪ੍ਰਾਣ ਤਿਆਗ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ 'ਚਤੁਹਸ੍ਰੋਤਾ' ਨਾਮਕ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਇਕ ਰਾਤ ਉਪਵਾਸ ਕਰਕੇ ਉੱਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਵੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਸਭ ਤੋਂ ਔਖਾ ਕਰਮ ਕਰਕੇ ਉੱਥੇ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਾਣ ਤਿਆਗ ਦੇਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ 'ਵੇਦਧਾਰਾ' ਨਾਮਕ ਥਾਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਹਿਮਾਲਿਆਂ ਦੀ ਢਲਾਨ ਉੱਤੇ, ਚਾਰ ਚੋਟੀਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਉੱਚੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਚਾਰ ਰਾਤਾਂ ਉਪਵਾਸ ਕਰਕੇ ਉੱਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰੇ ਅਤੇ ਫਿਰ ਮੇਰੇ ਕਰਮ ਦੇ ਮਾਰਗ ਉੱਤੇ ਚਲਦਿਆਂ ਉੱਥੇ ਪ੍ਰਾਣ ਤਿਆਗ ਦੇਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਉੱਚਾ, ਮੇਰੇ ਆਪਣੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਮਹਾਨ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ 'ਬਾਰਾਂ ਸੂਰਜਾਂ ਵਾਲਾ ਕੁੰਡ' ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਤੇ, ਵੱਡੇ ਰੁੱਖ ਹੇਠਾਂ, ਪੱਥਰ ਦੀ ਸਤ੍ਹਾ ਉੱਤੇ, ਜੋ ਵੀ ਮਨੁੱਖ ਕਿਸੇ ਵੀ ਦਵਾਦਸ਼ੀ (ਬਾਰਵੀਂ ਤਿੱਥ) ਨੂੰ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਮੇਰੇ ਕਰਮ ਵਿਚ ਲੀਨ ਹੋ ਕੇ ਉੱਥੇ ਪ੍ਰਾਣ ਤਿਆਗ ਦੇਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ 'ਲੋਕਪਾਲ' ਨਾਮਕ ਉੱਚੇ ਸਥਾਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਸਾਰਾ ਵਰਣਨ, ਸ਼੍ਰੀ ਵਰਾਹ ਪੁਰਾਣ ਵਿੱਚ, ਕੋਕਾਮੁਖ ਅਤੇ ਬਦਰੀਕਾਸ਼੍ਰਮ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਬਾਰੇ, ਤੇਰੇ ਅੱਗੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ।