ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਜੋ ਕੋਈ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ, ਅਰਥਾਤ ਮੋਖਸ਼ ਦੀ ਸਦੀਵੀ ਧਰਮ-ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਕੁਝ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਨਿਯਮ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ। ਕਰੀਰਾ ਦੇ ਪੌਦੇ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਉਦੁੰਬਰ ਦੇ ਫਲ ਖਾਣਾ ਇਜਾਜ਼ਤਯਾਬ ਹੈ, ਪਰ ਸੂਰ ਦਾ ਮਾਸ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਿਸਮ ਦੀ ਮੱਛੀ ਖਾਣੀ ਮਨਾਹੀ ਹੈ। ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਚੁਗਲਖੋਰੀ ਜਾਂ ਹਿੰਸਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ। ਜਦੋਂ ਵੀ ਕੋਈ ਮਹਿਮਾਨ, ਜੋ ਦੂਰੋਂ ਆਇਆ ਹੋਵੇ, ਆਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਆਉਣ 'ਤੇ ਆਦਰ-ਸਨਮਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਰਾਜੇ ਦੀ ਪਤਨੀ ਜਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਪਤਨੀ — ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਲ ਕਦੇ ਵੀ ਮੰਦੇ ਭਾਵ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਦੇਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਸੋਨੇ, ਕੀਮਤੀ ਰਤਨਾਂ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਨੌਜਵਾਨ ਔਰਤ ਵਲ ਮੋਹ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਜੇਕਰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੀ ਚੰਗੀ ਕਿਸਮਤ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਮਾੜੀ ਕਿਸਮਤ ਵੇਖੋ, ਤਾਂ ਵੀ ਮਨ ਵਿਚ ਈਰਖਾ ਨਹੀਂ ਆਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ। ਹੇ ਧਰਤੀ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਉਸ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ ਜੋ ਦীক্ষਾ ਲੈਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਦਿੱਖਾ ਸਮੇਂ, ਉਦੁੰਬਰ ਦੇ ਦੋ ਪੱਤੇ ਵੇਦੀਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਰੱਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਮੇਰੀ ਸਵਾਰੀ ਵਜੋਂ ਆਮੰਤ੍ਰਿਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਮੰਤ੍ਰ ਅਤੇ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਜੋ ਇਹ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਉੱਤੇ ਵਰਖਾ ਹੋਵੇਗੀ ਅਤੇ ਵਧੇਗੀ। ਫਿਰ ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਉਚਾਰਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ: “ਓਮ! ਵਾਸੁਦੇਵ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੇਰਾ ਇਹ ਕਰਮ ਉਸ ਧਰਤੀ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਜੋ ਸੂਰ ਰੂਪ ਵਿਚ ਬਣੀ ਹੈ; ਮੰਤ੍ਰ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਹੁਕਮ ਦੇ ਅਤੇ ਸਾਨੂੰ ਤੇਰਾ ਹੁਕਮ ਅਨੁਭਵ ਕਰਵਾ; ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਆਓ—ਇਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਿੱਖਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇਰੇ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਇਹ ਦਿੱਖਿਤ ਹੋਵੇ।” ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਪੜ੍ਹ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸਿਰ ਅਤੇ ਗੁੱਟਿਆਂ ਨਾਲ ਨਿਵਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ “ਓਮ! ਤੁਹਾਡਾ ਸੁਆਗਤ ਹੈ, ਨਿਸਚਤ ਹੀ ਸੁਆਗਤ ਹੈ” ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਮੰਤ੍ਰ ਰਾਹੀਂ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਉਪਸਥਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਉਚਾਰਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ: “ਅਕਰਮਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ, ਰੁਦ੍ਰ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ, ਇਹ ਸਾਰਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਭਾਗ ਧੰਨ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਹੇ ਸੰਸਾਰਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਇਸਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੋ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਅਰਘ ਅਤੇ ਪੈਰ ਧੋਣ ਲਈ ਪਾਣੀ ਭੇਟ ਕਰਕੇ, ਇਹ ਕਰਮ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਉਚਾਰਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ: “ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦਾ ਸਿਰ ਮੁਡਦੇ ਹੋ, ਵਰਨਾ ਉਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ।” ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਰਮਕਾਂਡੀ ਪੁਰੁਸ਼ ਨੂੰ ਇੱਕ ਘੜਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਛੇਤੀ ਨਾਲ ਦੁਬਾਰਾ ਇਸਨਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ—ਇਸ ਵਿਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਸਾਰਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਮੋਖਸ਼ ਦੀ ਇੱਛਾ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰੇ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਕਲਪ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਮੰਤ੍ਰ ਉਚਾਰਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ: “ਓਮ! ਮੈਂ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਭਗਤਾਂ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਿੱਖਿਤ ਹੋਏ ਸਾਰੇ, ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਗੁਰੂਆਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ।” ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਅੱਗ ਜਲਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ ਸਤਾਈ (27) ਵਾਰੀ ਤਿਲ ਵਾਲਾ ਚੌਲ ਭੇਟ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਮੰਤ੍ਰ ਰਾਹੀਂ ਆਹਵਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ: “ਅਸ਼ਵਿਨੀ ਕੁਮਾਰ, ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ, ਸੋਮ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਸਾਖੀ ਹੋਣ; ਅਸੀਂ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਮੇਰੇ ਸੱਚੇ ਬੋਲ ਸੁਣੀਏ।” ਸੱਚਾਈ ਨਾਲ ਹੀ ਧਰਤੀ ਟਿਕੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਸੱਚ ਨਾਲ ਹੀ ਧਰਤੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸੱਚ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਪ੍ਰਭੂ, ਭਗਤ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਦੇ ਤਿੰਨ ਚੱਕਰ ਲਗਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਗੁਰੂ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਦਿੱਖਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਕਈ ਵਾਰੀ ਇਹ ਅਚਾਨਕ ਵੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹੇ ਸੁੰਦਰਏ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੂੰ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਕੇਵਲ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਗੁਰੂ ਘੜਾ ਚੁੱਕ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਤੂੰ ਸਫਲ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈਂ; ਦਿੱਖਾ ਅਤੇ ਘੜਾ ਮਿਲ ਗਿਆ ਹੈ। ਫਿਰ, ਮੁਖ-ਉਚਾਰਣ ਕਰਕੇ, ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਿੱਖਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਮੈਂ, ਹੋਰ ਹੋਰ ਨੀਵਾ ਹੁੰਦਾ ਜਾਵਾਂ, ਤਾਂ ਵੀ ਗੁਰੂ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀ ਦਿੱਖਾ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਮੁਖ-ਉਚਾਰਣ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੂੰ ਚੋਲਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ਘੜਾ ਲੈ ਲਓ, ਪਿਆਰੇ। ਫਿਰ, ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਉਚਾਰਨ ਕਰਨਾ: “ਸੁਗੰਧ ਦੇ ਭਾਂਡੇ ਲਵੋ, ਸਾਰੇ ਮਨਭਾਵਣੇ ਇਤਰ ਲਵੋ।” ਮਧੁਪਰਕ ਲੈ ਕੇ, ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਪੜ੍ਹੋ। ਫਿਰ, ਗੁਰੂ ਦੇ ਪੈਰ ਫੜ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੋ; ਜੋ ਕੁਝ ਗੁਰੂ ਨੇ ਸਿਖਾਇਆ, ਉਸਨੂੰ ਯਾਦ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ, ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਉਚਾਰਨ ਕਰੋ: “ਸਾਰੇ ਭਗਤ ਮੇਰੀ ਸੁਣਨ, ਮੇਰੇ ਗੁਰੂ ਨੇ ਮੇਰੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦਿੱਖਾ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਰਸਮ ਪੂਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ, ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਦੀ ਉਚਾਰਨਾ, ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੂੰ ਨਵਾਂ ਜਨਮ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।