ਇਕ ਵਾਰ, ਮੈਂ ਗੰਗਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਹੋ ਕੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਗਿਆ। ਇਸ਼ਨਾਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਮੈਂ ਮੁੜ ਉਹੀ ਰੂਪ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਿਆ ਜਿਸ ਦੀ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਮੈਂ ਸੋਚਿਆ—ਮੈਂ ਮਾਧਵ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹੜਾ ਅਪਵਾਦੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ? ਅਚੂਤ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹੜੀ ਗਲਤ ਚੀਜ਼ ਖਾਧੀ? ਸੱਚ-ਸੱਚ ਦੱਸੋ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਨਰਕ ਨੂੰ ਗਿਆ। ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਮਾਇਆ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੇਠ ਠੱਗਿਆ ਗਿਆ। ਤਦ, ਉਸ ਦੀ ਦੁਖੀ ਤੇ ਦਇਆ ਭਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਉੱਤਰ ਆਇਆ: "ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ, ਆਪਣੀ ਹੀ ਗਲਤੀ ਕਰਕੇ ਆਈ ਪੀੜ ਲਈ ਦੁਖ ਨਾ ਕਰ; ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਤੂੰ ਦੁਖੀ ਹੋਇਆ ਤੇ ਪਸ਼ੂ ਦੇ ਜਨਮ ਵਿਚ ਆਇਆ। ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਦੱਸ ਚੁੱਕਾ ਹਾਂ, ਸੁਣੋ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ। ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਇਲਾਹੀ ਜਾਂ ਧਰਤੀ ਦੇ ਸੁਖ ਦੇਣ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਰੱਖਦਾ ਹਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਚਾਹਵੇਂ। ਵੈਸ਼ਣਵ ਮਾਇਆ, ਜਿਸ ਦੀ ਤੂੰ ਇੱਛਾ ਕੀਤੀ, ਤੂੰ ਵੇਖੀ; ਪਚਾਸ ਸਾਲਾਂ ਲਈ, ਤੇ ਹੰਟਰ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ ਵੀ ਨਹੀਂ। ਹੋਰ ਵੀ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ, ਸੁਣੋ, ਹੇ ਦੋ ਵਾਰ ਜਨਮੇ। ਤੂੰ ਕੋਈ ਚੰਗਾ ਜਾਂ ਮੰਦਾ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ। ਜੋ ਕੁਝ ਅਪਵਾਦੀ ਜਾਂ ਉਲੰਘਣਾ ਵਾਲਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਜਾਂ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਵਿਚ ਜੋ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਅੱਜ ਤੂੰ ਇਹ ਵੱਡਾ ਅਵਸਥਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਜੋ ਪਵਿੱਤਰ ਦੋ ਵਾਰ ਜਨਮੇ ਮੇਰੇ ਭਗਤ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਭਗਤ, ਹਕੀਕਤ ਵਿੱਚ, ਮੇਰੇ ਹੀ ਰੂਪ ਹਨ; ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਜੋ ਦੋ ਵਾਰ ਜਨਮੇ ਮੈਨੂੰ ਵੇਖਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਮੇਰੇ ਭਗਤ ਹਨ। ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਕਲਿਯੁਗ ਵਿੱਚ, ਮੈਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹਾਂ। ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਇੱਥੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਕੁਝ ਵੀ ਅਕਹਿ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ। ਜਾ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ—ਤੂੰ ਪੂਰਨ ਹੋ ਗਿਆ; ਜਦ ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਾਣ ਛੱਡੇਗਾ, ਤੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਏਂਗਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੱਲਾਂ ਨੂੰ ਕਹਿ ਕੇ, ਹੇ ਸੁੰਦਰ, ਮੈਂ ਉਥੇ ਹੀ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ, ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮੁਸ਼ਕਲ ਕੰਮ ਕਰ ਕੇ, ਮੈਂ ਸ਼੍ਵੇਤਦਵੀਪ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਮੈਂ ਧਨੁ, ਤੂਣੀ, ਤੀਰ ਤੇ ਤਲਵਾਰ ਨਾਲ, ਮਾਇਆ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਤੇ ਪ੍ਰਤਾਪ ਨਾਲ ਲੈਸ ਸੀ। ਮਾਇਆ—ਹੇ ਧਰਤੀ, ਤੇਰੇ ਲਈ ਕੀ ਹੈ? ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਮਾਇਆ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਯੋਗ ਨਹੀਂ। ਹੇ ਧਰਤੀ, ਮੇਰੀ ਇਹ ਮਾਇਆ ਵਾਲੀ ਕਥਾ, ਮਹਾਨ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ, ਤੈਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ। ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਿਚ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ; ਤਪਸਿਆਵਾਂ ਵਿਚ ਇਹ ਸਰਵੋਤਮ ਹੈ, ਹੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਤਪਾਉਣ ਵਾਲੀ। ਜੋ ਇਸ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਭਗਤਾਂ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਅਭਗਤਾਂ ਵਿਚ ਨਹੀਂ ਪ੍ਰਚਾਰਦਾ— ਜੋ, ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ ਤੇ, ਮੇਰੇ ਭਗਤਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਸ਼ੂਦਰ ਹੋਣ—ਜੋ, ਸਵੇਰੇ ਉਠ ਕੇ, ਹੇ ਧਰਤੀ, ਪੱਕੀ ਨਿਸ਼ਚਾ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ—ਪੂਰੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣਾ ਅੰਤ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਜੋ ਰੋਜ਼ਾਨਾ, ਹੇ ਧਰਤੀ, ਇਸ ਮਹਾਨ ਕਥਾ ਨੂੰ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਭਾਗਸ਼ਾਲੀ, ਇਹ ਉਹੀ ਹੈ ਜੋ ਤੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਛਾ ਕੀਤੀ ਸੀ ਤੇ ਮੈਂ ਹੁਣ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ। ਹੁਣ ਕੁਬਜਾਮ੍ਰਕ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦੀ ਕਥਾ ਆਰੰਭ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਮਾਇਆ ਦੀ ਇਹ ਸ਼ਕਤੀ ਸੁਣ ਕੇ, ਧਰਤੀ, ਆਪਣੀ ਵ੍ਰਤ ਵਿਚ ਅਡੋਲ, ਪੁੱਛਦੀ ਹੈ: "ਮੈਂ ਇਸ ਬਾਰੇ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੀ, ਨਾ ਉਹ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸਿਆ। ਤੇ ਕੁਬਜਾਮ੍ਰਕ ਵਿੱਚ ਕਿਹੜੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਤੇ ਸਦੀਵੀ ਪੋਸ਼ਣ ਹੈ?" ਵਰਾਹ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਕੁਬਜਾਮ੍ਰਕ ਦੀ ਪੋਸ਼ਣ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਤੀਰਥ, ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼, ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ, ਹੇ ਸੁੰਦਰ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੇ ਸਚ-ਸਚ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ। ਤੇ ਉਹ ਕੰਮ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਭਾਵੇਂ ਮਰ ਚੁੱਕਾ ਹੋਵੇ, ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ— ਮੈਂ ਮਧੂ ਤੇ ਕੈਟਭ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਤੇ, ਉਥੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਰੈਭਿਆ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਹੇ ਧਰਤੀ। ਉਹ ਗਿਆਨਵਾਨ, ਗੁਣਾਂ ਦਾ ਜਾਣਕਾਰ, ਪਵਿੱਤਰ, ਨਿਪੁੰਨ ਅਤੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਦਾ ਮਾਹਰ ਸੀ।