ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਸੁਣੋ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇੱਕ ਪਵਿੱਤਰ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਜੀ, ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਉਹ ਪਰਮਾਤਮਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਮਾਇਆ ਰਾਹੀਂ ਤਿੰਨੋਂ ਲੋਕ ਇਕ ਧਾਗੇ ਵਾਂਗ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇੱਕ ਅੱਗ ਸਾਰੀ ਚਲਣ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਅਚਲ ਚੀਜਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਹੈ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਆਪ ਹਰ ਜਗ੍ਹਾ, ਹਰ ਚੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਉਹੀ ਮੇਰਾ ਆਸਰਾ ਹੋਣ। ਹਰ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ, ਉਹੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰ ਹਨ, ਉਹੀ ਸਾਰੀ ਚਲਣ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਅਚਲ ਜਗਤ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹਨ, ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਰੁਦ੍ਰ ਦਾ ਭਾਵ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹੀ ਇਸ ਜਗਤ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਹਰਿ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਤੇ ਹਰਾ ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹੀ ਅਨੰਤ ਵਿਸ਼ਨੂੰ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਆਕਾਸ਼, ਚੰਦ੍ਰਮਾ, ਧਰਤੀ, ਪਵਨ, ਅੱਗ, ਸੂਰਜ ਤੇ ਪਾਣੀ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਅਚਿੰਤਯ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਪਰਮਾਤਮਾ ਸਦਾ ਮੇਰੀ ਭਲਾਈ ਕਰੇ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਧਰਤੀ ਮਾਤਾ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਕ੍ਰਿਤ ਯੁੱਗ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਨਾਰਾਇਣ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ, ਉਸ ਨੇ ਕੀ ਕੀਤਾ? ਮੈਂ ਇਹ ਸੱਚਾਈ ਨਾਲ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ।" ਤਦ ਸ਼੍ਰੀ ਵਰਾ੍ਹਾ ਜੀ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਿਰਫ ਨਾਰਾਇਣ ਹੀ ਮੌਜੂਦ ਸੀ। ਹਰੀ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਹ ਆਪ ਹੀ ਆਨੰਦ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਪਰ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਕੋਈ ਕਿਰਿਆ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ, ਉਸ ਨੇ ਦੂਜੇ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕੀਤੀ, ਉਸਦੇ ਮਨ ਵਿਚ ਇੱਕ ਵਿਚਾਰ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਬੁੱਧੀ ਤੇ ਆਤਮਾ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ 'ਅਸੁ' ਆਖਿਆ ਗਿਆ, ਜੋ ਇਕ ਪਲ ਲਈ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਿਆ। ਉਹ ਵਿਚਾਰ ਵੀ ਦੋ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਗਿਆ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਣ ਦੀ ਤਰਕ ਬਣ ਗਿਆ। ਜੋ 'ਉਮਾ' ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਦਾ ਮਾਨਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ ਉਹ ਇਕ ਅੱਖਰ 'ਓਮ' ਬਣ ਗਈ, ਉਸ ਨੇ ਧਰਤੀ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ। 'ਭੂ' ਨੇ 'ਭੁਵਹ' ਬਣਾਇਆ, ਫਿਰ 'ਸਵਹ' ਅਤੇ 'ਮਹਹ' ਬਣੇ। ਫਿਰ 'ਜਨ' ਅਤੇ 'ਤਪ' ਲੋਕ ਬਣੇ, ਅਤੇ ਆਤਮਾ ਲੀਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਇਕ ਮੋਤੀ ਦੀ ਲੜੀ ਵਾਂਗ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਗੂੰਧਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਸਾਰਾ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਪਵਿੱਤਰ ਅੱਖਰ ਦੁਆਰਾ ਸਿਰਫ ਖਾਲੀਪਨ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਤਾਂ ਓਹ ਧਨ੍ਯ ਰੂਪ ਸ਼ੰਕਰ ਆਪ ਹੀ ਹਰੀ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਇਹ ਲੋਕ ਖਾਲੀ ਵੇਖੇ, ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਰੂਪ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕੀਤੀ, ਤਦ ਉਸ ਨੇ ਮਨ ਨੂੰ ਉਤੇਜਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਤੋਂ ਇੱਕ ਅਕਾਰ ਬਣਾਇਆ। ਜਦ ਉਹ ਇਸ ਉਤੇਜਿਤ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਖੜਾ ਹੋਇਆ, ਤਾਂ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਅੰਡ ਬਣਿਆ। ਜਦ ਉਹ ਅੰਡ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਭੂਲੋਕ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਹੋਈ। ਫਿਰ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਹੋਰ ਲੋਕ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਸੀ। ਆਦਿ ਪੁਰੁਖ, ਜੋ ਹਰ ਥਾਂ ਵਿਆਪਕ ਸੀ, ਉਹ ਉਸ ਕਮਲ ਦੇ ਆਵਰਣ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਹ ਨਾਰਾਇਣ, ਜੋ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨਾਭੀ ਤੋਂ 'ਅ' ਅਖਰ ਅਤੇ 'ਹ' ਵਿਅੰਜਨ ਉਤਪੰਨ ਕੀਤਾ। ਅਕਾਰ ਰੂਪ ਰਚਨਾ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਉਸ ਨੇ ਚਾਰੋ ਦਿਸਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਸਤਰ ਉਚਾਰੇ। ਇਹ ਰਚਨਾਵਾਂ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਅਪਰਿਮਾਪਤ ਆਤਮਾ ਫਿਰ ਆਸਰਾ ਸੋਚਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਜਦ ਉਹ ਧਿਆਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਜੋਤ ਨਿਕਲੀ: ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਅੱਗ ਵਾਂਗ, ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੀ ਠੰਡਕ ਵਾਂਗ। ਇਹ ਵੇਖ ਕੇ, ਪਰਮਪਿਤਾ ਨੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਦਾ ਸਰੂਪ ਰਚਿਆ; ਫਿਰ ਸਾਹ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ ਪਰਮਾਤਮਾ ਤੋਂ ਪਵਨ ਨਿਕਲੀ। ਇਹ ਪਵਨ, ਜੋ ਧਨ੍ਯ ਹੈ, ਅੱਜ ਵੀ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀ ਹੈ ਤੇ ਸਭ ਥਾਂ ਵਿਆਪਕ ਹੈ। ਉਸ ਤੋਂ ਅੱਗ ਬਣੀ, ਤੇ ਅੱਗ ਤੋਂ ਮਹਾ ਪਾਣੀ। ਉਹ ਅੱਗ ਹੀ ਦੇਵਤਾਵਾਂ ਦੀ ਜੋਤ ਹੈ, ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਬਾਂਹਾਂ ਤੋਂ, ਉਸ ਨੇ ਖ਼ਤਰੀਆਂ ਦੀ ਜੋਤ ਬਣਾਈ। ਆਪਣੀਆਂ ਜੰਘਾਂ ਤੋਂ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਨੇ ਵੈਸ਼ ਬਣਾਏ, ਅਤੇ ਪੈਰਾਂ ਤੋਂ ਸ਼ੂਦਰ ਬਣਾਏ। ਫਿਰ ਯਕਸ਼ ਤੇ ਰਾਕਸ਼ ਵੀ ਬਣਾਏ। ਇਹ ਚਾਰ ਜਾਤੀਆਂ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਧਰਤੀ ਲੋਕ ਨੂੰ ਭਰ ਦਿੱਤਾ, ਆਕਾਸ਼ ਲੋਕ ਨੂੰ ਉੱਡਦੇ ਜੀਵਾਂ ਨਾਲ, ਤੇ ਸਵਰਗ ਲੋਕ ਨੂੰ ਹੋਰ ਦੇਵਤਾਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹਰਲੋਕ ਨੂੰ ਸੰਕਾਦਿਕ ਆਦਿਕ ਜੀਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਜਨਲੋਕ ਨੂੰ ਵੈਰਾਜ ਜੀਵਾਂ ਨਾਲ। ਫਿਰ, ਤਪੋਲੋਕ ਨੂੰ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਸਤ੍ਯਲੋਕ ਨੂੰ ਅਮਰ ਦੇਵਤਾਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਿਸ ਨੇ ਇਹ ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਰਚੀ, ਉਹ ਧਨ੍ਯ ਪ੍ਰਭੂ, ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਮੂਲ, ਆਪਣੇ ਕਲਪ ਰੂਪੀ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਜਾਗਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ, ਧਰਤੀ ਲੋਕ, ਆਕਾਸ਼ ਲੋਕ ਅਤੇ ਸਵਰਗ ਲੋਕ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ; ਇਹ ਤਿੰਨੇ ਲੋਕ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਜਦ ਕਲਪ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਪਰਮਾਤਮਾ ਸੁੱਤ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹਦੀ ਰਾਤ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਤਦ ਇਹ ਤਿੰਨੇ ਲੋਕ ਸੁੱਤੇ ਹੋਏ ਜਾਂ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ, ਜਦ ਉਹ ਰਾਤ ਲੰਘ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਕਮਲ ਨੈਨੀ ਪਰਮਾਤਮਾ ਉਠਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਚਾਰੋ ਵੇਦਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਉਹ ਵੇਦ ਨਹੀਂ ਲੱਭਦੇ। ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਰੀਤ ਤੇ ਮਰਿਆਦਾ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਪਰ ਅਗਿਆਨ ਦੀ ਨੀਂਦ ਨਾਲ ਭੁੱਲੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਸੋਚਦੇ ਹਨ: "ਇੱਥੇ ਵੇਦ ਨਹੀਂ ਹਨ।" ਫਿਰ, ਉਹ ਵੇਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਵੇਦ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਆਪਣੇ 'ਪਾਣੀ' ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਰਤ ਲਿਆਉਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਮੱਛੀ ਬਣਨ ਦੀ ਸੋਚਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਉਹ ਧਿਆਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਇੱਕ ਮਹਾਂ ਮੱਛੀ ਤੁਰੰਤ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਅਤੇ ਪਰਮਾਤਮਾ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਪੂਰੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਉਤੇਜਿਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋਣ। ਜਦ ਉਹ ਅੰਦਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤੁਰੰਤ ਪਾਣੀ ਮਹਾਂ ਧਰਤੀ-ਧਾਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਨਾਲ ਚਮਕ ਉਠਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਵਧੀਆ ਦੇਵਤਾ ਮੱਛੀ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਮਹਾ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਦੇਵਤੇ ਹਰੀ ਦੀ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਧਾਰਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਸਤੁਤੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਆਖਦੇ ਹਨ: "ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਅਤੇ ਤਰਕ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੋ। ਮੱਛੀ ਰੂਪ ਨਾਰਾਇਣ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਜੋ ਰਸ ਭਰੀ ਵਾਣੀ ਵਾਲੇ ਹੋ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਦਾ ਰੂਪ ਹੋ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਜੋ ਗਿਆਨ ਤੇ ਅਭੈ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਦੇ ਹੋ। ਚੰਦ੍ਰਮਾ, ਸੂਰਜ ਤੇ ਪਵਨ ਤੁਹਾਡੇ ਹੀ ਰੂਪ ਹਨ, ਤੁਸੀਂ ਸਾਰੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹੋ, ਸੁੰਦਰ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਹੋ। ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਜੀ, ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਆਸਰੇ ਆਏ ਹਾਂ; ਮੱਛੀ ਰੂਪ ਛੱਡ ਕੇ ਸਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ। ਤੁਸੀਂ, ਹੇ ਅਨੰਤ ਰੂਪ, ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਹੋ; ਇੱਥੇ ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਹੋਰ ਕੀ ਹੈ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ? ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਖਰੇ ਨਹੀਂ ਹੋ। ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਆਸਰੇ ਆਏ ਹਾਂ। ਆਕਾਸ਼, ਚੰਦ੍ਰਮਾ, ਅੱਗ ਤੇ ਮਨ ਤੁਹਾਡੇ ਹੀ ਪੁਰਾਤਨ ਰੂਪ ਹਨ, ਹੇ ਕਮਲ-ਨੇਤਰ! ਅਸੀਂ ਭਾਵੇਂ ਭਗਤੀ ਰਹਿਤ ਹਾਂ, ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਮਾਫ ਕਰਨਾ, ਹੇ ਸ਼ੁਭ ਰੂਪ, ਕਿਉਂਕਿ ਸੰਸਾਰ ਤੁਹਾਡੇ ਕਰਕੇ ਹੀ ਚਮਕਦਾ ਹੈ। ਤੁਹਾਡਾ ਇਹ ਰੂਪ ਵਿਆਕੁਲ ਕਰ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ—ਭਿਆਨਕ ਵੀ, ਪਰ ਮਿੱਠੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਾਲਾ, ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ। ਹੇ ਪੁਰਾਤਨ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਆਧਾਰ, ਸਾਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਿਓ, ਹੇ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ, ਤੇਜਸਵੀ। ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਤੁਹਾਡੇ ਆਸਰੇ ਆਏ ਹਾਂ; ਡਰ ਕਰਕੇ, ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡਾ ਇਹ ਰੂਪ ਵੇਖਦੇ ਹਾਂ। ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਪੁਰਾਤਨ ਸਰੀਰਧਾਰੀ ਨਹੀਂ। ਜਦ ਉਹ ਸਮਾਂ ਆਇਆ, ਤਾਂ ਜਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਵੇਦਾਂ, ਉਪਨਿਸ਼ਦਾਂ ਤੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਲਿਆ। ਜਿੰਨਾ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਧਨ੍ਯ ਪ੍ਰਭੂ ਆਪਣੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਉੰਨਾ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਟਿਕਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ; ਜਦ ਉਹ ਅਵਿਕਾਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਸਭ ਕੁਝ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਜਦ ਉਹ ਵਿਕਾਰੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਫਲਦਾ-ਫੂਲਦਾ ਹੈ। ਵਰਾ੍ਹਾ ਜੀ ਆਖਦੇ ਹਨ: "ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਰਚ ਦਿਤੇ, ਤਾਂ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਪਾਲਕ ਪ੍ਰਭੂ ਠਹਿਰ ਗਏ; ਫਿਰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਫਲਣ ਲੱਗ ਪਈ।" ਇਹ ਹੈ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਜੀ ਦੀ ਅਦਭੁਤ ਕਥਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਆਪ ਹੀ ਰਚਨਹਾਰ, ਪਾਲਣਹਾਰ ਤੇ ਲੀਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਨ।