ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਜੋ ਭਗਤਕਾਰਤਾ ਨਾਲ ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਦੂਜੀ ਦਿਨ ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਗ੍ਰੰਥ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਜਿਸ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ ਇਹ ਲਿਖਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਸਦਾ ਆਦਰ ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਜੋ ਇਸ ਗ੍ਰੰਥ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਇਸ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੀ ਅਤੇ ਸਦਾ-ਸਥਿਤ ਵਿ਷ਣੂ ਦੀ ਉਚਿਤ ਰੀਤਿ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰੇ। ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣੀ ਸਮਰਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਪਿੰਡਾਂ ਸਮੇਤ ਵੱਛੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਉਪਦੇਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਕਥਾਵਾਂ ਨਾਲ, ਮਹਾਨ ਵਰਾਹ ਪੁਰਾਣ ਵਿੱਚ, ਸ਼੍ਵేత ਅਤੇ ਵਿਨੀਤਾਸ਼੍ਵ ਦੀ ਕਥਾ, 'ਪੁਰਾਣ ਦੀ ਸਤਿਕਾਰ, ਦੋਹਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਤੋਂ ਗਾਂ ਦਾਨ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਘੜੇ ਦਾ ਦਾਨ' ਨਾਮਕ ਅਧਿਆਇ, ਇੱਕ ਸੋਲ੍ਹਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਪੂਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਆਰੰਭ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਵਰਾਹ ਦੇ ਉਸ ਰੂਪ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਖੇਡ-ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਉਠਾਇਆ। ਆਪਣੇ ਦੰਦ ਦੀ ਨੋਕ ਨਾਲ, ਜੋ ਪਹਾੜਾਂ ਅਤੇ ਦਰਿਆਵਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਉਸ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਉੱਠਾ ਲਿਆ। ਉਹ ਵਰਾਹ ਰੂਪ ਵਾਲਾ, ਦਸ ਸਿਰਾਂ ਵਾਲੇ ਰਾਛਸ ਦਾ ਸੰਘਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਆਪਣੇ ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਡਰ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਇਹ ਕਰਮ ਕਰ ਗਿਆ। ਪਿਛਲੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਵਰਾਹ ਅਵਤਾਰ ਨੇ ਹੀ ਬਚਾਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਧਰਤੀ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਕੇਸ਼ਵ! ਤੇਰੇ ਵਰਗਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਰੂਪ ਜਾਂ ਬਾਂਹ ਮੈਨੂੰ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ, ਸੰਭਾਲਣ ਜੋਗਾ ਨਹੀਂ।" ਜਦੋਂ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਇੰਝ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਉੱਥੇ ਆਇਆ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ ਤੇ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਭਰੇ ਬਚਨ ਆਖੇ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਉਤਰ ਦਿੱਤਾ: "ਹੇ ਦੇਵੀ, ਤੂੰ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਖਿੜਦੀ ਹੈਂ, ਅਤੇ ਤੂੰ ਉਸ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਹੈਂ।" ਜਦੋਂ ਤੂੰ ਵਿ਷ਣੂ ਵਲੋਂ ਉਠਾਈ ਗਈ ਸੀ, ਤਦ ਤੂੰ ਕਿਹੜਾ ਅਚੰਭਾ ਵੇਖਿਆ? ਜਦ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਇਹ ਪੁੱਛਿਆ, ਧਰਤੀ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਉਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਜੋ ਗੁਪਤ ਪੁੱਛਿਆ, ਅਤੇ ਮੈਂ ਜੋ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ—ਇਹ ਸਭ ਧਰਮ ਦਾ ਅਸਲ ਅਤੇ ਡੂੰਘਾ ਰਾਜ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ।" ਇਹ ਮੋਖ ਲਈ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਰਾਹ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਭ ਧਰਮਾਂ ਦੀ ਅਟੱਲ ਸੱਚਾਈ ਹੈ। ਜਦ ਧਰਤੀ ਦੇ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣੇ, ਤਾਂ ਮਹਾਨ ਤਪਸੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਸਭ ਨੂੰ ਉਸ ਥਾਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ਦੇਵੀ ਮੌਜੂਦ ਸੀ। ਸਨਤਕੁਮਾਰ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਸਾਨੂੰ ਉਹ ਧਰਮ ਦੱਸੋ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਾਰਗ ਅਥਾਹ ਹੈ।" ਉਸਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਧਰਤੀ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ।" ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਬਚਨ ਬੋਲ।" ਜਦ ਚੰਨ ਅਤੇ ਵਾਯੂ ਸੰਸਾਰ ਤੋਂ ਲੁਕ ਗਏ, ਜਦ ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਤਾਰੇ ਮਿਟ ਗਏ, ਉੱਥੇ ਨਾ ਹਵਾ ਸੀ, ਨਾ ਅੱਗ, ਨਾ ਬਿਜਲੀ। ਜਦ ਵੇਦ ਵੀ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਏ, ਤਦ ਤੂੰ ਮਛਲੀ ਰੂਪ ਬਣ ਕੇ ਪਾਤਾਲ ਦੇ ਜਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ ਹੋਰ ਸਮੇਂ, ਤੂੰ ਕੱਛਵ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਸਮੁੰਦਰ ਮਥਨ ਸਮੇਂ ਆਇਆ। ਫਿਰ, ਵਰਾਹ ਰੂਪ ਵਿਚ, ਜਦ ਮੈਂ ਪਾਤਾਲ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਰਹੀ ਸੀ, ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਬਚਾਇਆ। ਫਿਰ, ਹਿਰਣ੍ਯਕਸ਼ਿਪੂ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਵਰਦਾਨ ਮਿਲਿਆ ਸੀ, ਅਹੰਕਾਰ ਨਾਲ ਆਇਆ। ਤਦ ਤੂੰ ਨਰਸਿੰਘ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, ਮੈਨੂੰ (ਧਰਤੀ ਨੂੰ) ਬਚਾਇਆ। ਫਿਰ, ਰਾਵਣ ਰਾਛਸ ਨੂੰ ਵੀ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ। ਹੇ ਭਗਵਾਨ! ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਕਰਤੱਬਾਂ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੀ। ਤੂੰ ਸਭ ਕੁਝ ਰਚ ਕੇ, ਕੀ ਹੁਕਮ ਕੀਤਾ? ਮੈਨੂੰ ਕੁਝ ਵੀ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਆਇਆ। ਉੱਥੇ ਨਾ ਰੋਸ਼ਨੀ ਸੀ, ਨਾ ਤਾਰੇ, ਨਾ ਗ੍ਰਹਿ। ਸਨੀ, ਬੁੱਧ, ਇੰਦਰ, ਕੁਬੇਰ, ਜਾਂ ਯਮ ਵੀ ਉੱਥੇ ਨਹੀਂ ਸਨ। ਕੇਵਲ ਤਿੰਨ ਦੇਵ—ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿ਷ਣੂ ਤੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ—ਹੀ ਮੌਜੂਦ ਸਨ। ਫਿਰ, ਮਾਧਵੀ ਦੇਵੀ ਨੇ ਆਰਜ਼ੂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਪਿਤਾਮਹ, ਮੈਨੂੰ ਪਹਾੜਾਂ ਅਤੇ ਜੰਗਲਾਂ ਸਮੇਤ ਬਚਾ ਲਵੋ।" ਤਦ, ਉਹ ਪਲਕ ਭਰ ਲਈ ਧਿਆਨ ਵਿਚ ਲੀਨ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਸਾਰਿਆਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਸੁਆਮੀ, ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ, ਮੂਲ ਰਚਨਹਾਰ, ਸਿੱਧਾ-ਸਿੱਧਾ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿਚ ਪਰਮ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ।