ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਵਰਾਹ ਪੁਰਾਣ, ਜਿਸਨੂੰ ਵਰਾਰੋਹੀ ਵੀ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮਹਾਨ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲਾ ਗ੍ਰੰਥ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ, ਮਹਾਤਮਾ ਪੁਲਸਤਿਆ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ। ਪੁਲਸਤਿਆ ਨੇ ਵੀ ਇਹ ਗਿਆਨ ਆਪਣੇ ਨਿਸ਼ਠਾਵਾਨ ਸ਼ਿਸ਼੍ਯ ਉਗ੍ਰਾ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਸੰਬੰਧ ਪਿਛਲੇ ਚੱਕਰ ਤੋਂ ਚਲਿਆ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ; ਹੁਣ ਦੂਜੇ ਚੱਕਰ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣੋ। ਤੁਹਾਡੀ ਤਪੱਸਿਆ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਕਪਿਲ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਸਿੱਧੀ ਅਤੇ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਵੇਗਾ। ਉਗ੍ਰਾ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੋਵੇਗਾ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਰੋਮਹਰਸ਼ਣ ਹੋਵੇਗਾ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਮਹਾਨ ਆਚਾਰਯ ਦ੍ਵੈਪਾਯਨ ਨੇ ਅੱਠਾਰਾਂ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਅਤੇ ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਵੰਡਿਆ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਨਾਰਦ ਪੁਰਾਣ ਅਤੇ ਸੱਤਵਾਂ ਮਾਰਕੰਡੇਯ ਪੁਰਾਣ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਦਸਵਾਂ ਬ੍ਰਹਮਵੈਵਰਤ ਪੁਰਾਣ ਅਤੇ ਗਿਆਰਵਾਂ ਲਿੰਗ ਪੁਰਾਣ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਚੌਦਵਾਂ ਵਾਮਨ ਪੁਰਾਣ ਅਤੇ ਪੰਦਰਵਾਂ ਕੂర్మ ਪੁਰਾਣ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਦੁਵਾਦਸ਼ੀ ਨੂੰ ਇਹ ਪਾਠ ਕਰੇ, ਜਾਂ ਜਿਸ ਦੇ ਘਰ ਇਹ ਲਿਖਿਆ ਹੋਇਆ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਜੋ ਨਿਰੰਤਰ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਇਹ ਸੁਣਦਾ ਰਹੇ, ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਇਹ ਪੁਰਾਣ ਸੁਣ ਕੇ, ਇਸ ਗ੍ਰੰਥ ਦੀ ਅਤੇ ਸਦਾ ਵਾਸਦੇ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਜੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ। ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਸਮਰੱਥਾ ਹੋਵੇ, ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਵੀ ਪਿੰਡਾਂ ਸਮੇਤ ਬਛੜਾ ਦਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਮਹਾਨ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੇ ਵਰਾਹ ਪੁਰਾਣ ਵਿੱਚ, ਸ਼੍ਵੇਤ ਅਤੇ ਵਿਨੀਤਾਸ਼੍ਵ ਦੀ ਕਥਾ ਵਿੱਚ, 'ਪੁਰਾਣ ਦੀ ਵਡਿਆਈ, ਦੋਹਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਤੋਂ ਗਾਂ ਦਾ ਦਾਨ, ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਘੜੇ ਦਾ ਦਾਨ' ਨਾਮਕ ਅਧਿਆਇ ਇੱਕ ਸੌ ਬਾਰ੍ਹਵਾਂ ਹੈ। ਹੁਣ ਧੰਨ ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਵਰਾਹ ਦੇਵ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਖੇਡ-ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਉਠਾਇਆ। ਆਪਣੇ ਦੰਦ ਦੇ ਨੁਕ ਨਾਲ, ਜੋ ਪਹਾੜਾਂ ਅਤੇ ਦਰਿਆਵਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਉਸ ਧਰਤੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਸੱਪਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਠਾ ਲਿਆ। ਆਪਣੇ ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਡਰ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ, ਦਸ-ਮੱਥੇ ਵਾਲੇ ਰਾਵਣ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਸੂਰ-ਰੂਪੀ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਇਹ ਕਰਤੱਬ ਕੀਤਾ। ਪਿਛਲੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਧਰਤੀ ਡੁੱਬ ਰਹੀ ਸੀ, ਤਦੋਂ ਵਰਾਹ ਅਵਤਾਰ ਨੇ ਧਰਤੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ। ਧਰਤੀ ਮਾਤਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: "ਹੇ ਕੇਸ਼ਵ! ਮੇਰੇ ਵਰਗੀ ਭਾਰੀ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਕੋਈ ਹੋਰ ਰੂਪ ਜਾਂ ਬਾਂਹ ਸੰਭਾਲ ਨਹੀਂ ਸਕਦੀ।" ਜਦੋਂ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਧੀਰਜ ਦਿੱਤਾ, ਉਹ ਉਥੇ ਆਏ, ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਕਹਿਣ ਲੱਗੇ: "ਹੇ ਦੇਵੀ! ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਤੂੰ ਖਿੜ ਜਾਂਦੀ ਹੈਂ, ਅਤੇ ਤੂੰ ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰਿਅ ਹੈਂ।" ਜਦੋਂ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਜੀ ਨੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਉਠਾਇਆ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੂੰ ਕੀ ਅਚੰਭਾ ਵੇਖਿਆ? ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਧਰਤੀ ਮਾਤਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: "ਉਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਜੋ ਗੁਪਤ ਗਿਆਨ ਪੁੱਛਿਆ, ਅਤੇ ਮੈਂ ਜੋ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ—" ਏ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ! ਧਰਮ ਦਾ ਇਹ ਗੂੜ੍ਹ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਰਾਜ ਸੁਣੋ। ਉਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਮੋਖਸ਼ ਦਾ ਮਾਰਗ ਦੱਸਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਅਤੇ ਸਰਬ-ਵਿਆਪਕ ਧਰਮ ਦਾ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਗਿਆਨ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਧਰਤੀ ਦੇ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਮਹਾਨ ਤਪੱਸਵੀ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਸਭ ਨੂੰ ਉਸ ਥਾਂ ਲੈ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਦੇਵੀ ਮੌਜੂਦ ਸੀ। ਸਨਤਕੁਮਾਰ ਨੇ ਆਖਿਆ: "ਸਾਨੂੰ ਉਹ ਧਰਮ ਦੱਸੋ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਾਰਗ ਅਪਾਰ ਹੈ।" ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਅਤੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਧਰਤੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: "ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ," ਅਤੇ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਬਚਨ ਬੋਲੋ।" ਜਦੋਂ ਚੰਨ ਅਤੇ ਹਵਾ ਸੰਸਾਰ ਤੋਂ ਲੁਕ ਗਏ, ਜਦੋਂ ਸੂਰਜ ਤੇ ਤਾਰੇ ਵੀ ਮਿਟ ਗਏ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਹਵਾ ਨਹੀਂ ਵਗਦੀ ਸੀ, ਨਾ ਅੱਗ ਸੀ, ਨਾ ਬਿਜਲੀ। ਜਦੋਂ ਵੇਦ ਵੀ ਲੁਕ ਗਏ, ਤਦੋਂ ਤੂੰ ਮੱਛੀ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਪਾਤਾਲ ਦੇ ਜਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਸਮੇਂ, ਸਮੁੰਦਰ ਮੰਥਨ ਵੇਲੇ ਤੂੰ ਕੱਛੂਏ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰਿਆ। ਫਿਰ, ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਪਾਤਾਲ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਰਹੀ ਸੀ, ਤੂੰ ਫੇਰ ਵਰਾਹ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੈਨੂੰ ਬਚਾਇਆ। ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਮੇਂ, ਹਿਰਣਿਆਕਸ਼ਿਪੂ, ਜੋ ਵਰਦਾਨ ਦੇ ਕਾਰਨ ਅਹੰਕਾਰ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ। ਫਿਰ, ਤੂੰ ਨਰਸਿੰਘ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ, ਮੈਨੂੰ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਚਾਇਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਕਥਾ, ਵਰਾਹ ਪੁਰਾਣ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਧਰਤੀ ਮਾਤਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਜੀ ਦੇ ਅਵਤਾਰਾਂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ, ਸ੍ਰਧਾ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਸੁਣਨ ਅਤੇ ਪੜ੍ਹਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਅਮੋਘ ਫਲ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।