ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਦਾਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਮੰਤਰ ਉਚਾਰਨ ਕਰਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਠੀਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਅੰਗੂਠੀਆਂ ਅਤੇ ਕੰਨ-ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ। ਫਿਰ, ਆਪਣੀ ਸਮਰੱਥਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਮਨ ਵਿਚੋਂ ਕੰਜੂਸੀ ਦੂਰ ਕਰਕੇ, ਭੇਟ ਉਸਦੇ ਹੱਥ ਵਿਚ ਰੱਖੀ ਜਾਂਦੀ। ਸੁਗੰਧਤ ਫੁੱਲ ਅਤੇ ਚੰਦਨ ਨਾਲ, ਗਾਂ ਦੀ ਭੇਟ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਚਿਹਰੇ ਨੂੰ ਨਿਹਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ। ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦਿਨ ਲਈ ਸਿਰਫ਼ ਖੰਡ ਹੀ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਗਾਂ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਦੂਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰਾ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਸਾਰੇ ਮਨੋਰਥ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ ਪੂਰੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਜਿਹੜੇ ਵੀ ਇਸ ਦਾਨ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਉੱਚਤਮ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਇਹ ਸੁਣਦਾ ਜਾਂ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਮਧੂ-ਧੇਨੁ (ਸ਼ਹਿਦ ਵਾਲੀ ਗਾਂ) ਦੇ ਮਹਾਤਮ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਾਂਗਾ। ਇਹ ਮਧੂ-ਧੇਨੁ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਨਾਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਪੂਰੀ ਮਧੂ-ਧੇਨੁ ਬਣਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਭਰੇ ਹੋਏ ਘੜੇ ਹੋਣ। ਉਸਦਾ ਚਿਹਰਾ ਸੋਨੇ ਦਾ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸਿੰਗ ਅਗਰ ਅਤੇ ਚੰਦਨ ਦੇ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਪੈਰ ਗੰਨੇ ਦੇ ਬਣਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚਿੱਟੇ ਕੰਬਲ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੋਠ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਬਣਦੇ ਹਨ, ਦੰਦ ਫਲਾਂ ਦੇ ਬਣੇ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਕੰਨ ਸੁੰਦਰ ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਚਾਰਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਲਗਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਚਾਰ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਤਿਲਾਂ ਦੀਆਂ ਪਤਲਾਂ ਰੱਖੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਤਾਂਬੇ ਦੀ ਗਾਂ ਬਣਾਕੇ, ਉਸਦੀ ਸੁਗੰਧਤ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ, ਗ੍ਰਹਿਣ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਿਸ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਕੋਲ ਧਨ ਘੱਟ ਹੋਵੇ, ਜੋ ਵੇਦ ਪੜ੍ਹਿਆ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਅੱਗ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਇਹ ਮਧੂ-ਧੇਨੁ ਦੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਵਿਅਕਤੀ ਗਿਆਨਵਾਨ ਹੈ, ਉਹ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਦੇ ਉਚਾਰਣ ਨਾਲ, ਜੋੜੇ ਦੇ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨਾ ਕੇ, ਅੰਗੂਠੀਆਂ ਨਾਲ ਸਜਾ ਕੇ, ਜਲ-ਵਿਧੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਹ ਗਾਂ ਦਾਨ ਕਰੇ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਪਿਤਰ ਅਤੇ ਦੇਵਤਾ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। “ਹੇ ਮਧੂ-ਧੇਨੁ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।” ਫਿਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ, “ਹੇ ਦੇਵੀ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਦੀ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਲਈ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।” ‘ਮਧੁਵਾਤ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ, ਭਾਵੇਂ ਅਸ਼ੁੱਧ ਹੋਵੇ, ਇਹ ਗਾਂ ਦਾਨ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਕੋਈ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਇਹ ਮਧੂ-ਧੇਨੁ ਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਤਿੰਨ ਰਾਤਾਂ ਤੱਕ ਦੁੱਧ-ਸ਼ਹਿਦ ਮਿਲਾ ਕੇ ਖਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਦਰਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਿਦ ਵਗਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਚਿਕੜ ਦੁੱਧ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਸੁਖਾਂ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਥੇ ਵੱਡੇ ਸੁਖ ਭੋਗਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਮਧੂ-ਧੇਨੁ ਦੇ ਦਾਨ ਨਾਲ, ਵਿਅਕਤੀ ਵਿਸ਼ਨੂ ਨਾਲ ਏਕਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਵਰਾਹ ਪੁਰਾਣ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਵੇਤ ਅਤੇ ਵਿਨੀਤਾਸ਼੍ਵ ਦੀ ਕਥਾ ਵਿੱਚ, ‘ਮਧੂ-ਧੇਨੁ ਮਹਾਤਮ’ ਨਾਮਕ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ, ਦੁੱਧ-ਧੇਨੁ (ਦੁੱਧ ਵਾਲੀ ਗਾਂ) ਦੇ ਦਾਨ ਦੀ ਵਿਧੀ ਸੁਣੋ। ਗਾਂ ਦੀ ਖਾਲ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ, ਚਾਰਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਕੁਸ਼ਾ ਘਾਸ ਵਿਛਾਓ। ਉਥੇ ਗੋਲ ਵੇਦੀ ਬਣਾਓ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੋਬਰ ਨਾਲ ਲਿਪੋ। ਗਾਂ ਦੇ ਸਿੰਗ ਸੋਨੇ ਦੇ ਬਣਾਓ, ਅਤੇ ਚੰਦਨ ਤੇ ਅਗਰ ਨਾਲ ਸਜਾਓ। ਉਸਦਾ ਮੂੰਹ ਗੁੜ ਦਾ ਬਣਾਓ, ਜੀਭ ਵੀ ਖੰਡ ਦੀ ਬਣਾਓ। ਪੈਰ ਗੰਨੇ ਦੇ ਬਣਾਓ, ਵਾਲ ਦਰਭਾ ਘਾਸ ਦੇ, ਅਤੇ ਚਿੱਟੇ ਕੰਬਲ ਨਾਲ ਢੱਕੋ। ਪੂੰਛ ਅਤੇ ਥਣ ਤਾਜ਼ੇ ਮੱਖਣ ਦੇ ਬਣਾਓ। ਚਾਰ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਤਿਲਾਂ ਦੇ ਚੌਣੇ ਪਾਤਰ ਰੱਖੋ। ਧੂਪ ਅਤੇ ਦੀਵਾ ਕਰਕੇ, ਇਸ ਗਾਂ ਨੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਿਓ। ਨਾਲ ਹੀ, ਜੁੱਤੀਆਂ, ਚਪਲ ਅਤੇ ਛਤਰੀ ਵੀ ਭੇਟ ਕਰੋ। ‘ਆਪਿਆਯਸ੍ਵ’ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ, ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਹੈ, ਇਹ ਵਿਧੀ ਕਰੋ। ਇਸ ਮੰਤ੍ਰ ਨਾਲ ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਗਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰੋ। ਜੋ ਵੀ ਇਸ ਦਾਨ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਉੱਚਤਮ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।