ਇੱਕ ਵਾਰ, ਵਿਸ਼ਾਲਾ ਪਹਾੜ 'ਤੇ ਇਕੱਲੀ, ਮਾਤਾ ਨੇ ਗਹਿਰੀ ਤਪਸਿਆ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਤਪਸਿਆ ਵਿਚ ਲਗਾਤਾਰ ਲੱਗੀ ਰਹਿਣ ਨਾਲ, ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਬਹੁਤ ਉਤਲ-ਪਤਲ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਸ ਮਨ ਦੀ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਤੋਂ, ਨਰਮ ਨੇਤਰਾਂ ਵਾਲੀਆਂ, ਘੁੰਘਰਾਲੇ ਕਾਲੇ ਵਾਲਾਂ, ਭਰੇ ਹੋਏ ਹੋਠਾਂ, ਚੌੜੀਆਂ ਅੱਖਾਂ, ਸੁੰਦਰ ਪਹਿਨਾਵੇ ਅਤੇ ਕਮਰਬੰਦਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ, ਘੁੰਘਰੂਆਂ ਦੀ ਆਭਾ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾਰ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਤੇ ਦਸ ਮਿਲੀਅਨ ਤਕ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਚਿਹਰਿਆਂ ਵਾਲੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋ ਗਈਆਂ। ਇਹਨਾਂ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਪਹਾੜ 'ਤੇ ਦੇਖ ਕੇ, ਮਾਤਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਤਪਸਿਆ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ, ਸੈਂਕੜੇ ਮਹਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਰਚ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀਆਂ ਚੌੜੀਆਂ ਗਲੀਆਂ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਮਹਲ, ਘਰਾਂ ਵਿਚ ਅੰਦਰੂਨੀ ਪੂਲ, ਰਤਨਾਂ ਦੀਆਂ ਸਿੜੀਆਂ, ਜੜਾਵਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਖਿੜਕੀਆਂ, ਤੇ ਨੇੜੇ-ਨੇੜੇ ਬਾਗਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਪਹਾੜ 'ਤੇ ਅਣਗਿਣਤ ਮਹਲ ਤੇ ਕੁੜੀਆਂ ਵੱਸ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ, ਸੁੰਦਰੋ, ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਨਾਮ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ: ਵਿਦ੍ਯੁਤਪ੍ਰਭਾ, ਚੰਦ੍ਰਕਾਂਤੀ, ਸੂਰ੍ਯਕਾਂਤੀ, ਗੰਭੀਰਾ, ਚਾਰੁਕੇਸ਼ੀ, ਸੁਜਾਤਾ, ਮੁੰਜਕੇਸ਼ਿਨੀ; ਘ੍ਰਤਾਚੀ, ਉਰਵਸ਼ੀ, ਸ਼ਸ਼ਿਨੀ (ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ), ਚਾਰੁਕਨਿਆ, ਵਿਸ਼ਾਲਾਕਸ਼ੀ, ਧਨਿਆ, ਪੀਨਪਯੋਧਰਾ; ਚੰਦਰਪ੍ਰਭਾ (ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ), ਸੂਰ੍ਯਪ੍ਰਭਾ, ਅਮ੍ਰਿਤਾ, ਸਵਯੰਪ੍ਰਭਾ, ਚਾਰੁਮੁਖੀ, ਸ਼ਿਵਦੂਤੀ, ਵਿਭਾਵਰੀ; ਜਯਾ, ਵਿਜਯਾ, ਜਯੰਤੀ, ਅਪਰਾਜਿਤਾ, ਅਤੇ ਅਨੇਕਾਂ ਹੋਰ ਕੁੜੀਆਂ। ਇਹ ਸਭ ਮਾਤਾ ਦੀਆਂ ਸੇਵਕਾਂ ਸਨ, ਹੱਥਾਂ ਵਿਚ ਫੰਦੇ ਤੇ ਅੰਕੁਸ਼ ਲੈ ਕੇ, ਸ਼ੁਭ-ਚਿੰਤਕ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਘੇਰੇ ਵਿਚ, ਮਾਤਾ ਆਪਣੇ ਸਿੰਘਾਸਨ 'ਤੇ ਬੈਠੀ। ਪਵਿੱਤਰ ਚੰਵਰਾਂ ਨਾਲ ਝਲਾਈ ਜਾ ਰਹੀ, ਚਮਕਦਾਰ, ਮਾਤਾ ਨੇ ਕੌਮਾਰ-ਵ੍ਰਤ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ, ਤਪਸਿਆ ਲਈ ਤਿਆਰ। ਜਵਾਨੀ ਦੀ ਉਮਰ 'ਚ, ਸਭ ਤੋਂ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ, ਭਰੇ ਤੇ ਗੋਲ-ਗੋਲ ਸਤਨ, ਚੰਪਕ, ਅਸ਼ੋਕ, ਪੁੰਨਾਗਾ ਤੇ ਨਾਗਾ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ। ਮਾਤਾ, ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਅੰਗਾਂ 'ਤੇ ਪੂਜਾ ਹੋ ਰਹੀ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਆਦਰ ਪਾ ਰਹੀ, ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਕੁੜੀਆਂ ਤੇ ਨਾਰੀਵਾਂ ਵਲੋਂ ਘੇਰੀ ਹੋਈ। ਉਹ ਸਭ ਸੁਖ-ਸਵਾਲੀ, ਤਪਸਿਆ ਵਿਚ ਲੱਗੀ ਰਹੀ। ਇਸ ਵੇਲੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਪੁੱਤ੍ਰ, ਨਾਰਦ ਜੀ ਆਏ। ਅਚਾਨਕ ਨਾਰਦ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ, ਮਾਤਾ ਨੇ ਵਿਦ੍ਯੁਤਪ੍ਰਭਾ ਨੂੰ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ: "ਉਸ ਲਈ ਸਿੰਘਾਸਨ ਲਿਆਓ, ਤੇ ਜਲ ਲਿਆਓ ਪੈਰ ਧੋਣ ਤੇ ਆਚਮਨ ਲਈ।" ਮਾਤਾ ਦੇ ਹੁਕਮ 'ਤੇ, ਵਿਦ੍ਯੁਤਪ੍ਰਭਾ ਨੇ ਨਾਰਦ ਨੂੰ ਸਿੰਘਾਸਨ, ਪੈਰ ਧੋਣ ਲਈ ਜਲ, ਤੇ ਅਰਘਯਾ ਦਿੱਤਾ। ਨਾਰਦ ਨੂੰ ਬੈਠਾ ਦੇਖ ਕੇ, ਮਾਤਾ ਨੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਪੁੱਛਿਆ: "ਸਵਾਗਤ ਹੈ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ! ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਲੋਕ ਤੋਂ ਇੱਥੇ ਕਿਸ ਕਾਰਨ ਆਏ ਹੋ? ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਦੱਸੋ, ਤਾਂ ਕਿ ਤੁਹਾਡਾ ਸਮਾਂ ਨਸ਼ਟ ਨਾ ਹੋਵੇ।" ਮਾਤਾ ਦੇ ਪੁੱਛਣ 'ਤੇ, ਨਾਰਦ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ: "ਬ੍ਰਹਮਲੋਕ ਤੋਂ ਇੰਦ੍ਰਲੋਕ, ਤੇ ਉਥੋਂ ਇਸ ਭਿਆਨਕ ਪਹਾੜ 'ਤੇ ਆਇਆ ਹਾਂ।" "ਇਸ ਲਈ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਮਾਤਾ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੇਖਣ ਆਇਆ ਹਾਂ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਨਾਰਦ ਨੇ ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਨਿਹਾਰਿਆ। ਸਿਰਫ਼ ਇਕ ਪਲ ਦੇਖ ਕੇ, ਨਾਰਦ ਹੱਦ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਿਆ: "ਵਾਹ, ਕੀ ਸੁੰਦਰਤਾ! ਵਾਹ, ਕੀ ਚਮਕ! ਵਾਹ, ਕੀ ਨਿਮਰਤਾ! ਵਾਹ, ਕੀ ਜਵਾਨੀ!" "ਵਾਹ, ਮਾਤਾ ਵਿਚ ਇੱਛਾ-ਰਹਿਤਤਾ!"—ਇਹ ਸੋਚਕੇ, ਨਾਰਦ ਦਾ ਮਨ ਉਤਲ-ਪਤਲ ਹੋ ਗਿਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ, ਸਿੱਧਾਂ, ਯਕਸ਼ਾਂ, ਕਿਨਰਾਂ, ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਵਿਚ ਐਸਾ ਰੂਪ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਦੇਖਿਆ। ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਸੋਚਦੇ ਹੋਏ, ਨਾਰਦ ਆਸ਼ਚਰਜ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ। ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਨਮਨ ਕਰਕੇ, ਨਾਰਦ ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ ਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਧਰਤੀ ਦੀ ਮਾਤਾ, ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ "ਮਹੀਸ਼ਾ" ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੇ ਸੀ। ਉੱਥੇ ਨਾਰਦ ਨੇ ਮਹੀਸ਼ਾ-ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਸੁਰ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ। ਉਸ ਮਹਾਂਵੀਰ, ਵਰਦਾਨ-ਪ੍ਰਾਪਤ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਫੌਜ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਸੁਰ ਨੇ ਨਾਰਦ ਦਾ ਆਦਰ ਨਾਲ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ। ਨਾਰਦ ਨੇ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਤਾ ਦੀ ਅਦਭੁਤ ਸੁੰਦਰਤਾ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਉਹਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ 'ਚ ਦੇਖਿਆ ਸੀ। ਨਾਰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਅਸੁਰਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣੋ, ਉਸ ਕੁੜੀ ਦਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕ ਤੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵ, ਚਲਦੇ-ਫਿਰਦੇ ਤੇ ਅਚਲ, ਵਰਦਾਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਹਨ।" "ਬ੍ਰਹਮਲੋਕ ਤੋਂ ਮੰਦਰ ਪਹਾੜ ਆਇਆ, ਉੱਥੇ ਮਾਤਾ ਦਾ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇਖਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਸੈਂਕੜੇ ਕੁੜੀਆਂ ਹਨ।" "ਉੱਥੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਕੁੜੀ, ਵ੍ਰਤ-ਨਿਸ਼ਠ, ਅਸੁਰਾਂ, ਦੇਵਤਿਆਂ, ਯਕਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ।" "ਐਸਾ ਰੂਪ, ਦੈਤਿਆ, ਮੈਂ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਦੇਖਿਆ, ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਵਿਚ ਭਟਕ ਕੇ।" "ਸਾਰੇ ਦੇਵ, ਗੰਧਰਵ, ਰਿਸ਼ੀ, ਸਿੱਧ, ਚਾਰਣ, ਤੇ ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਆਗੂ, ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।" "ਉਹ ਕਾਮਨਾ-ਪੂਰਨ ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ, ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਤੁਰ ਗਿਆ; ਦੇਵ ਤੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਬਿਨਾ, ਕੋਈ ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਨਾਰਦ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਖੜਾ ਰਿਹਾ, ਫਿਰ ਵਿਦਾ ਹੋ ਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਆਇਆ ਸੀ, ਅਚਾਨਕ ਅਲੋਪ ਹੋ ਗਿਆ। ਸ੍ਰੀ ਵਰਾ੍ਹ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਨਾਰਦ ਦੇ ਚਲੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦੈਤਿਆ, ਨਾਰਦ ਦੇ ਮੁੰਹੋਂ ਸੁਣੀ ਹੋਈ ਮਾਤਾ ਦੀ ਸ਼ੁਭਤਾ 'ਤੇ ਹੈਰਾਨ, ਉਸ ਦੀ ਸੋਚ ਵਿਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ। ਉਸ ਦੇ ਮਨ ਵਿਚ ਮਾਤਾ ਦੀ ਇਮਾਜ਼ ਹੀ ਰਹੀ, ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕੋਈ ਸੁਖ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ; ਤਾਕਤਵਰ ਮੰਤਰੀ ਅਲਮਸ਼ਰਮਾ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ ਗਿਆ। ਉਸ ਦੇ ਅੱਠ ਮੰਤਰੀ ਸ਼ੂਰ, ਬੁੱਧੀਮਾਨ, ਤੇ ਗਿਆਨਵਾਨ ਸਨ: ਪ੍ਰਘਾਸਾ, ਵਿਘਾਸਾ, ਸ਼ੰਕੁਕਰਨ, ਵਿਭਾਵਸੁ, ਵਿਦ੍ਯੁਨਮਾਲੀ, ਸੁਮਾਲੀ, ਪਰਜਨਿਆ, ਤੇ ਇਕ ਭਿਆਨਕ। ਇਹ ਸਭ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸਨ; ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਦਾਨਵਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, ਜੋ ਸਿੰਘਾਸਨ 'ਤੇ ਬੈਠਾ ਸੀ: "ਜੋ ਕਰਨਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ, ਕਰੋ।" ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਦਾਨਵਾਂ ਦਾ ਸਵਾਮੀ, ਨਾਰਦ ਦੀ ਸਲਾਹ 'ਤੇ ਨਿਸਚਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਮਾਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕਹਿਣ ਲੱਗਾ...