ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਜਦੋਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਐਸਾ ਕਿਹਾ ਗਿਆ, ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਉਸ ਥਾਂ ਰਹਿ ਕੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭੋਜਨ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲੈਣ ਲੱਗੇ, ਜਦ ਤੱਕ ਉਹ ਸੁਕਾ ਹੜ੍ਹ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੋ ਗਿਆ। ਹੜ੍ਹ ਦੇ ਮਿਟਣ ਉੱਤੇ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਤੀਰਥ ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਰਵਾਨਾ ਹੋਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਲੱਗੇ। ਉਥੇ, ਸ਼ਾਂਡਿਲਯਾ ਨਾਮਕ ਤਪਸਵੀ, ਜੋ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਮਾਰੀਚ ਨੇ ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ। ਮਾਰੀਚ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਸ਼ਾਂਡਿਲਯਾ, ਮੈਂ ਜੋ ਉਚਿਤ ਹੈ, ਉਹ ਕਹਾਂਗਾ; ਤੇਰਾ ਪਿਤਾ ਗੌਤਮ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੇ ਬਿਨਾਂ, ਅਸੀਂ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਤਪ ਕਰਣ ਨਹੀਂ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਉਚਾਰਨ ਕੀਤਾ, "ਕੀ ਅਸੀਂ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਉਸ ਦੇ ਭੋਜਨ ਖਾਣ ਲਈ ਵੇਚ ਦਿੱਤਾ?" ਐਸਾ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ ਮੁੜ ਤDeparture ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਲੱਗੇ; ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਇੱਕ ਗਾਂ ਬਣਾਈ ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਗੌਤਮ ਦੇ ਧਾਨ ਦੇ ਖੇਤ ਵਿਚ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਜਦ ਗੌਤਮ ਨੇ ਉਸ ਗਾਂ ਨੂੰ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਭਟਕਦੇ ਦੇਖਿਆ, ਉਸ ਨੇ ਹੱਥ ਵਿਚ ਪਾਣੀ ਲੈ ਕੇ ਕਿਹਾ, "ਰੁਦ੍ਰ ਦੇ ਪਾਸ ਜਾ।" ਫਿਰ ਉਹ ਮਾਇਆ ਦੀ ਗਾਂ ਪਾਣੀ ਦੀ ਬੂੰਦਾਂ ਨਾਲ ਲੱਗ ਕੇ ਡਿੱਗ ਪਈ। ਉਸ ਗਾਂ ਨੂੰ ਮਰੀ ਹੋਈ ਦੇਖ ਕੇ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਰਵਾਨਾ ਹੋਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਗੌਤਮ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਗਿਆਨੀ ਤੇ ਨਮ੍ਰ ਸੀ, ਉਹਨਾਂ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। "ਤੁਸੀਂ ਕਿਸ ਕਾਰਣ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਰਹੇ ਹੋ, ਰਿਸ਼ੀਓ? ਮੈਨੂੰ ਜਲਦੀ ਦੱਸੋ। ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ, ਆਪਣੇ ਸਦਾ ਨਿਵੇਕਲੇ ਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਨਮ੍ਰ ਭਗਤ ਨੂੰ, ਕਿਉਂ ਛੱਡ ਰਹੇ ਹੋ?" ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਇੱਥੇ ਗੋ-ਹਤਿਆ ਹੋਈ ਹੈ; ਜਦ ਤੱਕ ਇਹ ਤੇਰੇ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਰਹੇਗੀ, ਅਸੀਂ ਤੇਰਾ ਭੋਜਨ ਨਹੀਂ ਖਾਵਾਂਗੇ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਧਰਮ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ ਗੌਤਮ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਤਪਸਵੀਆਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਗੋ-ਹਤਿਆ ਦੀ ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿਤ ਦਿਓ, ਤਪ ਦੇ ਧਾਰਕੋ।" ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਗਾਂ ਮਰੀ ਨਹੀਂ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ; ਉਹ ਸਿਰਫ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੈ। ਗੰਗਾ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਮੁੜ ਜੀ ਉਠੇਗੀ—ਇਸ ਵਿਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।" "ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿਤ ਤਾ ਮਰੀ ਹੋਈ ਲਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਜੋ ਮਰੀ ਨਹੀਂ, ਉਸ ਲਈ ਇਹ ਹੋ ਚੁੱਕਾ।" ਐਸਾ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ ਗੁੱਸਾ ਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਜਾਂਦੇ ਰਹੇ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਜਾਣ ਉਪਰੰਤ, ਗਿਆਨਵਾਨ ਗੌਤਮ ਮਹਾਨ ਹਿਮਵਤ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ ਗਿਆ, ਮੇਰੀ (ਸ਼ਿਵ) ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਤਪ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦਿਆਂ। ਇੱਕ ਸੌ ਸਾਲ ਤਕ ਉਸ ਨੇ ਮੇਰੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ; ਮੈਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਇੱਕ ਵਰ ਮੰਗੋ, ਢੀਲ ਨਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ।" ਉਸ ਨੇ ਮੰਗਿਆ, "ਮੇਰੇ ਮਾਝਾ ਵਾਲੀ ਗੰਗਾ, ਤਪ ਦੀ ਨਦੀ, ਆਪਣੀ ਜਟਾ ਵਿਚੋਂ ਦਿਓ। ਇਹ ਪਵਿਤ੍ਰ ਭਾਗੀਰਥੀ ਨਦੀ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਚੱਲੇ।" ਐਸਾ ਸੁਣ ਕੇ, ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਇੱਕ ਜਟਾ ਦਿੱਤੀ। ਗੌਤਮ ਨੇ ਉਹ ਜਟਾ ਲੈ ਕੇ ਉਸ ਥਾਂ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ਗਾਂ ਮਰੀ ਪਈ ਸੀ। ਉਹ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਗਾਂ ਚਮਕਦਾਰ ਹੋ ਕੇ ਉਠ ਖੜੀ ਹੋਈ; ਅਤੇ ਉਥੇ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਪਵਿਤ੍ਰ ਨਦੀ ਜਨਮ ਲੈ ਲੀ। ਇਸ ਵੱਡੇ ਚਮਤਕਾਰ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ, ਪਵਿਤ੍ਰ ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਦਿਵ੍ਯ ਰਥਾਂ 'ਤੇ ਖੜੇ ਹੋ ਕੇ ਉਚਾਰਨ ਕਰਨ ਲੱਗੇ, "ਵਧੀਆ! ਵਧੀਆ!" "ਸ਼ਾਬਾਸ਼, ਗੌਤਮ! ਨੇਕ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਤੇਰੇ ਬਰਾਬਰ ਕੌਣ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਹਨਵੀ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਡੰਡਕਾ ਵਿਚ ਲਿਆਉਣ ਵਾਲਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ?" ਐਸਾ ਉਚਾਰਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਗੌਤਮ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਲੱਗਾ, "ਇਹ ਕੀ ਹੈ?" ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਗਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦਾ ਕਾਰਣ ਦੇਖਿਆ। ਉਸ ਨੂੰ ਸਮਝ ਆ ਗਿਆ ਕਿ ਇਹ ਸਾਰਾ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਮਾਇਆ ਦੇ ਕਾਰਣ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ, "ਤੁਸੀਂ, ਝੂਠੇ ਵ੍ਰਤ ਤੇ ਜਟਾ ਵਿਚ ਭਸਮ ਲਾ ਕੇ, ਤਿੰਨ ਵੇਦਾਂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਜਾਵੋਗੇ, ਵੇਦਿਕ ਕਰਮਾਂ ਤੋਂ ਵੰਜਿਤ।" ਗੌਤਮ ਦੇ ਇਹ ਕਠੋਰ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ, ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਸਦਾ ਲਈ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਦੂਜੀ ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ। ਪਰ ਤੇਰੇ ਸ਼ਬਦ ਵਿਅਰਥ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੇ—ਇਸ ਵਿਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।" "ਭਾਵੇਂ ਕਲੀ ਯੁੱਗ ਵਿਚ, ਸਾਰੇ ਚੋਟੀ ਦੇ ਦੂਜੀ ਜਨਮ ਵਾਲੇ ਇੰਝ ਹੋ ਜਾਣ, ਜੋ ਨੇਕ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਕਦੇ ਕਦੇ ਹਾਨੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਵੀ, ਕਲੀ ਵਿਚ, ਐਸੇ ਲੋਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਵਿਚ ਨਿਸ਼ਠ ਹੋਣ।" ਕਲੀ ਯੁੱਗ ਵਿਚ, ਦੂਜੀ ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ, ਜੋ ਤੇਰੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਅੱਗ ਨਾਲ ਸੜੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਕਰਮ-ਰਹਿਤ, ਵੇਦਿਕ ਕਰਮਾਂ ਤੋਂ ਵੰਜਿਤ ਰਹਿਣਗੇ। ਇਸ ਨਦੀ ਦਾ ਦੂਜਾ ਨਾਮ ਗੋਦਾਵਰੀ ਹੈ; ਕਿਉਂਕਿ ਗਾਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਅਤੇ ਵਰ ਮਿਲਿਆ, ਇਸ ਨਦੀ ਨੂੰ ਗੋਦਾਵਰੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਲੀ ਯੁੱਗ ਵਿਚ, ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਇਸ ਨਦੀ 'ਤੇ ਆ ਕੇ, ਗਾਂ ਦਾਨ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਸਮਰਥ ਅਨੁਸਾਰ ਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਬ੍ਰਹਸਪਤੀ ਸਿੰਘ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿਚ ਹੋਵੇ, ਜੋ ਉਥੇ ਧਿਆਨ-ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ, ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਤਰਪਣ ਕਰਦਾ ਹੈ— ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਰ, ਭਾਵੇਂ ਨਰਕ ਵਿਚ ਡਿੱਗੇ ਹੋਣ, ਸਵਰਗ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਜੋ ਪਿਤਰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸਵਰਗ ਵਿਚ ਹਨ, ਉਹ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਮੁਕਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ—ਇਸ ਵਿਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਤੁਸੀਂ ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੋਗੇ ਤੇ ਸਦਾ ਦੀ ਮੁਕਤੀ ਨੂੰ ਜਾਵੋਗੇ; ਐਸਾ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਕੈਲਾਸ ਪਹਾੜ ਤੇ ਚਲੇ ਗਏ, ਜਿੱਥੇ ਮੈਂ (ਸ਼ਿਵ) ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਉਮਾ ਦੇ ਨਾਲ ਵਸਦਾ ਹਾਂ, ਨੇਕ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ। ਉਹ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਕਲੀ ਯੁੱਗ ਵਿਚ, ਸਾਰੇ ਚੋਟੀ ਦੇ ਦੂਜੀ ਜਨਮ ਵਾਲੇ ਤੇਰੀ ਰੂਪ ਵਿਚ ਆਉਣਗੇ, ਜਟਾ ਤੇ ਮੁਕੁਟ ਪਾ ਕੇ, ਮਰਿਆਂ ਦੀ ਰੂਪਧਾਰੀ ਹੋ ਕੇ, ਝੂਠੇ ਤਪਸਵੀ ਚਿੰਨ੍ਹ ਲੈ ਕੇ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ!" "ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ, ਕੋਈ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਾਡੇ ਵੰਸ਼ਜ, ਕਲੀ ਦੇ ਦੁਖੀ ਹੋਏ, ਰਾਹ ਪਾ ਸਕਣ।" ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਤੇ, ਮੈਂ (ਸ਼ਿਵ) ਨੇ ਇਕ ਸੰਕਲਪ ਬਣਾਇਆ ਜੋ ਵੇਦਿਕ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ। ਉਸ ਸੰਕਲਪ 'ਨਿਸ਼ਵਾਸ' ਵਿਚ, ਬਭ੍ਰਵ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਡਿਲਾ ਵੰਸ਼ ਮਿਲ ਗਏ; ਬੈਦਾਲਾ ਵੰਸ਼, ਥੋੜ੍ਹੀ ਭੁੱਲ ਦੇ ਕਾਰਣ, ਸਿਰਫ ਸੁਣ ਕੇ ਹੀ ਵਿਛੋੜੇ ਹੋ ਗਏ। ਮੈਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਭਟਕਾਇਆ, ਦੂਜੀ ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਸੀ ਕਿ ਕੀ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਕਲੀ ਯੁੱਗ ਵਿਚ, ਲਾਭ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਸ਼ਾਸਤਰ ਬਣਾਉਣਗੇ। ਨਿਸ਼ਵਾਸ ਸੰਹਿਤਾ ਵਿਚ, ਮਾਪ 1 ਲੱਖ ਹੈ; ਇਹੀ ਪਾਸ਼ੁਪਤ ਦੀ ਦਿਖਾਈ, ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਜੋਗ ਪਾਸ਼ੁਪਤ ਹੈ। ਇਸ ਵੇਦਿਕ ਰਾਹ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਜੋ ਕੁਝ ਉੱਥੇ ਉਪਜਦਾ, ਉਹ ਛੋਟਾ, ਉਗਰ ਤੇ ਪਵਿਤ੍ਰਤਾ-ਰਹਿਤ ਜਾਣੋ। ਕਲੀ ਯੁੱਗ ਵਿਚ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਰੁਦ੍ਰ, ਬੈਦਾਲਾ, ਅਤੇ ਲਾਭ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲੇ, ਆਪਣੇ ਸ਼ਾਸਤਰ ਬਣਾਉਣਗੇ; ਉਹ 'ਉਚਛੁਸ਼ਮਾ ਰੁਦ੍ਰ' ਹਨ—ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਸਥਾਪਿਤ ਨਹੀਂ ਹਾਂ। ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ, ਭੈਰਵ ਰੂਪ ਵਿਚ, ਮੈਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ خاطر ਨਾਚਿਆ; ਇਹੀ ਉਗਰ ਕੰਮ ਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਹੈ। ਅਸੁਰਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਿਆਂ, ਮੈਂ ਇੱਕ ਵਾਰ ਉੱਚੀ ਹਾਸੀ ਕੀਤੀ; ਉਹ ਅਨੇਕਾਂ ਉਗਰ ਜੋ ਮੇਰੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਤੋਂ ਆਂਸੂ ਵਾਂਗ ਡਿੱਗੇ, ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਜਨਮ ਲੈਣਗੇ।