ਵਰਾਹਪੁਰਾਣਮ੍

ਇੱਕ ਦਿਨ, ਜਿਸ ਦਿਨ ਸਾਰੇ ਵਿਘਨਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਦਿਨ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਉਸ ਮਹਾਬਲੀ, ਅਡੋਲ, ਹੱਥੀ-ਮੁੱਖ ਵਾਲੇ, ਵੱਡੇ ਪੇਟ ਅਤੇ ਇਕ ਦੰਦ ਵਾਲੇ ਵਿਨਾਇਕ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਵਿਘਨ-ਨਾਸ਼ ਲਈ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਹਵਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਇਹ ਕਰਕੇ ਹੀ ਮਨੁੱਖ ਸਾਰੇ ਵਿਘਨਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਨਾਇਕ ਦੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਸਫਲ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਅਗਸਤਯ ਜੀ ਨੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਨ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇ ਵ੍ਰਤ ਬਾਰੇ ਦੱਸਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਹੇ ਰਾਜਨ, ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਵ੍ਰਤ ਬਾਰੇ ਸਮਝਾਵਾਂਗਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਕੇ ਗ੍ਰਿਹਸਥੀ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਸਦਾ ਸ਼ਾਂਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਹੇ ਧਰਮਨਿਸ਼ਠ ਰਾਜਨ, ਕਾਰਤਿਕ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ ਦੀ ਪੰਜਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਤੋਂ ਇੱਕ ਸਾਲ ਲਈ ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਖੱਟਾ ਭੋਜਨ ਨਾ ਖਾਵੀਂ। ਰਾਤ ਨੂੰ, ਸ਼ੇਸ਼ ਤੇ ਵਿਸ਼੍ਰਾਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਰੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਅਨੰਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਕਮਰ ਦੀ ਵਾਸੁਕੀ ਵਜੋਂ, ਪੇਟ ਦੀ ਤਖ਼ਸ਼ਕ ਵਜੋਂ, ਛਾਤੀ ਦੀ ਕਰਕੋਟਕ ਵਜੋਂ, ਗਰਦਨ ਦੀ ਪਦਮ ਵਜੋਂ ਅਤੇ ਦੋਹਾਂ ਬਾਂਵਾਂ ਦੀ ਮਹਾਪਦਮ ਵਜੋਂ ਪੂਜਾ ਕਰ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੂੰਹ ਦੀ ਸ਼ੰਖਪਾਲ ਅਤੇ ਸਿਰ ਦੀ ਕੁਟਿਲਾ ਵਜੋਂ ਪੂਜਾ ਕਰ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੂਜਾ ਕਰ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕਰ। ਫਿਰ ਹਰੀ ਜੀ ਨੂੰ ਵੀ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਨ੍ਹਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵਿੱਚ ਦੁੱਧ ਤੇ ਤਿਲ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਹਵਨ ਕਰ। ਜਦੋਂ ਸਾਲ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਲਈ ਭੋਜਨ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਦਾ ਸੱਪ ਬਣਵਾ ਕੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰ। ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਦਾ ਸ਼ਾਂਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੱਪਾਂ ਤੋਂ ਕੋਈ ਡਰ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ। ਅਗਸਤਯ ਜੀ ਫਿਰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਾਜਨ, ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੇਨੂੰ ਕਾਮ ਵ੍ਰਤ ਬਾਰੇ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਨ ਵਿਚ ਆਈ ਹਰ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਛੇਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ ਫਲ ਖਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੱਕ ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਪੌਸ਼ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਪੱਖ ਦੀ ਚੌਥ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਦਾ ਹੈ—ਉਹ ਛੇਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਫਲ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਦੇ, ਫਿਰ ਸੰਯਮ ਨਾਲ ਸੁੱਚਾ ਚੌਲ ਖਾਵੇ। ਚਾਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਜਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਫਲ ਨਾਲ, ਉਹ ਦਿਨ ਉਪਵਾਸ ਕਰਕੇ ਸੱਤਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ ਵ੍ਰਤ ਪੂਰਾ ਕਰੇ। ਫਿਰ ਹਵਨ ਕਰਕੇ ਕੇਸ਼ਵ ਦੀ ਗੁਹਾ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੂਜਾ ਕਰੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਲੈ ਕੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੱਕ ਵ੍ਰਤ ਰੱਖੇ। ਛੇ-ਮੁਖੀ, ਕਾਰਤਿਕੇਯ, ਗੁਹਾ, ਸੈਨਾ ਪਤੀ, ਕ੍ਰਿਤਿਕਾ ਪੁੱਤਰ, ਕੁਮਾਰ, ਸਕੰਦ—ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਨਾਮਾਂ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਲਈ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਏ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਣਮੁਖਾ ਰੂਪ ਤਿਆਰ ਕਰਕੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰੇ। 'ਹੇ ਕੁਮਾਰਕਾ, ਤੇਰੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਨਾਲ ਸਾਰੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੋਣ।' ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮੰਤਰ ਦੇ ਨਾਲ, ਜੋੜੇ ਸਮੇਤ, ਇਹ ਦਾਨ ਕਰਕੇ, ਸਾਰੀ ਇੱਛਾਵਾਂ ਇਸੀ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀਆਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਪੁੱਤਰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਗਰੀਬ ਨੂੰ ਧਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਰਾਜ ਗੁਆਚੁੱਕਾ ਰਾਜਾ ਆਪਣਾ ਰਾਜ ਵਾਪਸ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਨਲ ਰਾਜਾ ਨੇ ਵੀ ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਰਖਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਰਿਤੁਪਰਣ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਵਸ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਹੋਰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਹਾਨ ਰਾਜਿਆਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਰਾਜ ਵਾਪਸ ਲੈਣ ਲਈ ਇਹ ਪੁਰਾਤਨ ਵ੍ਰਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।" ਅਗਸਤਯ ਜੀ ਫਿਰ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, "ਹੁਣ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਮੈਂ ਤੇਨੂੰ ਆਰੋਗਯ ਵ੍ਰਤ ਬਾਰੇ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਤੇ ਪਾਪ ਨਾਸ਼ਕ ਹੈ। ਮਾਘ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਸੱਤਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ ਉਪਵਾਸ ਕਰਕੇ, ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਨਿੱਤ ਰੂਪ, ਭਾਸਕਰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰ। ਆਦਿਤਯ, ਭਾਸਕਰ, ਰਵੀ, ਭਾਨੁ, ਸੂਰਯ, ਦਿਵਾਕਰ, ਪ੍ਰਭਾਕਰ—ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਮਾਂ ਨਾਲ ਸੂਰਜ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰ। ਛੇਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰ, ਸੱਤਵੀਂ ਨੂੰ ਭਾਨੁ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰ, ਅੱਠਵੀਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰ—ਇਹ ਹੈ ਠੀਕ ਵਿਧੀ। ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਇਹ ਪੂਰੀ ਨਿਯਮ ਨਾਲ ਸਾਲ ਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਇਸ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਹੀ ਆਰੋਗਯ, ਧਨ ਤੇ ਅਨਾਜ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਗਲੇ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ। ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਚਕਰਵਰਤੀ ਰਾਜਾ ਅਨਰਣਯ ਨੇ ਵੀ ਇਹ ਵ੍ਰਤ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਉੱਤਮ ਆਰੋਗਯ ਦਾ ਵਰ ਦਿਤਾ। ਭਦਰਾਸ਼ਵ ਪੁੱਛਦੇ ਹਨ, 'ਕੀ ਰਾਜਾ ਬਿਮਾਰ ਸੀ, ਜੋ ਉਸਨੂੰ ਆਰੋਗਯ ਮਿਲਿਆ? ਤੇ ਚਕਰਵਰਤੀ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਬਿਮਾਰੀ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਗਈ?' ਅਗਸਤਯ ਜੀ ਉੱਤਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, 'ਉਹ ਰਾਜਾ ਬੜਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਤੇ ਸੋਹਣਾ ਸੀ। ਇੱਕ ਵਾਰ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦਲ ਸਮੇਤ ਮਨਸਰੋਵਰ ਗਿਆ। ਓਥੇ ਝੀਲ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਚਿੱਟਾ ਕਮਲ ਵੱਸਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਕਮਲ ਦੇ ਅੰਦਰ, ਅੰਗੂਠੇ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਰਮ ਪੁਰਖ, ਲਾਲ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨੇ, ਦੋ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ ਤੇ ਤੇਜ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਖੜਾ ਸੀ। ਰਾਜੇ ਨੇ ਆਪਣੇ ਰਥ ਦੇ ਸਾਰਥੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਇਹ ਕਮਲ ਲਿਆ ਆ। ਜੇ ਮੈਂ ਇਹ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਪਣੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਰੱਖਾਂ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਜੋਗ ਬਣ ਜਾਵਾਂਗਾ। ਇਸ ਲਈ, ਜਲਦੀ ਲਿਆ।" ਸਾਰਥੀ ਅੰਦਰ ਗਿਆ ਤੇ ਉਹ ਕਮਲ ਲੈਣ ਲੱਗਾ। ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਉਸਨੇ ਕਮਲ ਨੂੰ ਛੂਹਿਆ, ਉਥੋਂ ਜ਼ੋਰ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਆਈ। ਡਰ ਕੇ, ਉਹ ਥਾਂ 'ਤੇ ਹੀ ਡਿੱਗ ਪਿਆ ਤੇ ਮਰ ਗਿਆ। ਓਸੇ ਸਮੇਂ, ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਵੀ ਉਸ ਆਵਾਜ਼ ਕਰਕੇ ਕੋੜ ਹੋ ਗਿਆ, ਉਸ ਦਾ ਰੰਗ ਉਡ ਗਿਆ, ਤੇ ਤਾਕਤ ਖਤਮ ਹੋ ਗਈ। ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇੰਝ ਦੁਖੀ ਦੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਉਥੇ ਖੜਾ ਸੋਚਣ ਲੱਗ ਪਿਆ, "ਇਹ ਕੀ ਹੋ ਗਿਆ?" ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੋਚ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਮਹਾਨ ਤਪस्वੀ ਵਸੀਸ਼ਠ ਉਥੇ ਆਏ ਤੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਹੇ ਰਾਜਨ, ਤੇਰੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਇਹ ਹਾਲਤ ਕਿਵੇਂ ਆਈ? ਹੁਣ ਕੀ ਕਰੀਏ? ਦੱਸ।" ਤਦ ਰਾਜੇ ਨੇ ਵਸੀਸ਼ਠ ਜੀ ਨੂੰ ਸਾਰੀ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ।