ਜਦ ਅੱਗ ਫਿਰੋਂ ਭੜਕਣ ਲੱਗੀ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਹੇ ਦੀਆਂ ਜਾਲਾਂ, ਹਰ ਇੱਕ ਦੀ ਆਪਣੀ ਵੱਖਰੀ ਬਣਾਵਟ ਨਾਲ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਅੱਗ ਇਕੋ ਥਾਂ ਤੇ ਸੀ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਜਾਲਾਂ ਵਿਚ ਫਸ ਕੇ ਭੜਕ ਰਹੀ ਸੀ। ਇਸ ਵੇਲੇ, ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਮੈਨੂੰ ਇਕ ਜਵਾਲਾ ਦੇ ਦੇਵੋ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਬਾਕੀਆਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰ ਦਿਆਂ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹਨੇ ਜਲ ਭਰਿਆ ਘੜਾ ਜਲਦੀ ਨਾਲ ਹਵਨ-ਕੁੰਡ 'ਤੇ ਸੁੱਟਿਆ, ਤੇ ਅਚਾਨਕ, ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ, ਅੱਗ ਬੁਝ ਗਈ। ਫਿਰ, ਉਹ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਉਸ ਤਪਸਵੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਆਖਣ ਲੱਗਾ, "ਹੇ ਆਦਰਨੀਯ, ਮੈਨੂੰ ਉਹ ਜਵਾਲਾ ਦੇ ਦਿਓ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਅੱਗ ਤੋਂ ਲੈ ਲਈ ਸੀ, ਤਾਂ ਜੋ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਲਿਆਇਆ ਮਾਸ ਪਕਾ ਲਵਾਂ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਲੋਹੇ ਦੀ ਜਾਲ ਵਲ ਵੇਖਿਆ, ਪਰ ਉੱਥੇ ਕੋਈ ਅੱਗ ਨਹੀਂ ਸੀ; ਉਹ ਮੂਲ ਤੋਂ ਹੀ ਨਾਸ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਸੀ। ਫਿਰ ਉਹ ਪ੍ਰਤਿਗਿਆ-ਨਿਸ਼ਠ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਚੁੱਪ-ਚਾਪ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਲਜਜਤ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਜਦ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਨੇ ਫਿਰ ਕਿਹਾ, "ਇਸ ਅੱਗ ਵਿਚ, ਹੇ ਉਤਮ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਟਾਹਣੀਆਂ ਭੜਕਦੀਆਂ ਹਨ; ਪਰ ਜਦ ਮੂਲ ਹੀ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਅੱਗ ਵੀ ਬੁਝ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਦੱਸੋ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਕੀ ਇਹ ਗੱਲ ਠੀਕ ਹੈ?" "ਆਤਮਾ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਹੀ ਸੁਭਾਵ ਵਿਚ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਹੀ ਸਾਰੀਆਂ ਜੀਆਂ ਦਾ ਆਸਰਾ ਹੈ। ਦੁਨੀਆਂ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਉਸੀ ਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਉਹੀ ਉਸ ਵਿੱਚ ਵਿਅਪਕ ਹੈ।" "ਭਿਖਿਆ ਲੈਣ ਦੇ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਿਸ ਮਨੁੱਖ ਲਈ ਜੋ ਵਰਤ ਆਦੇਸ਼ਿਤ ਹੈ, ਜਦ ਉਹ ਉਸਨੂੰ ਆਤਮਾ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਡਿਗਦਾ।" ਜਦ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਆਖੀਆਂ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਤਦ ਅਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਉਸ ਉੱਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਹੋਈ। ਉਸਨੇ ਉੱਤੇ ਸੁੰਦਰ, ਦਿਵ੍ਯ ਵਿਮਾਨ ਵੇਖੇ, ਜੋ ਮਨ-ਮਰਜ਼ੀ ਥਾਂ ਜਾ ਸਕਦੇ ਸਨ, ਵੱਡੇ ਤੇ ਬਹੁਤ ਜਹਿਰੀਆਂ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ। ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਉਸ ਕਠੋਰ ਤੇ ਲਾਲਚੀ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਸਾਰਿਆਂ ਵਿਚ ਖੜਾ ਵੇਖਿਆ, ਤੇ ਉੱਥੇ ਹੀ ਉਸਨੇ ਅਨੇਕ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲੇ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਅਦ੍ਵੈਤ ਭਾਵ ਵਿਚ ਪੂਰਨ, ਯੋਗ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਅਨੇਕ ਸਰੀਰਾਂ ਵਾਲਾ, ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਵੇਖ ਕੇ ਅਤਿ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਆਪਣੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵੱਲ ਵਾਪਸ ਮੁੜ ਗਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਉਤਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਰੈਭਯ, ਜਦ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਹੀ ਵਰਗ ਦੇ ਕਰਮ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਵੀ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਮੁਕਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ ਤੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਰੈਭਯ ਅਤੇ ਵਾਸੁ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸੰਦੇਹ ਦੂਰ ਹੋਣ ਉਪਰੰਤ, ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਤੋਂ ਵਿਦਾ ਲੈ ਕੇ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਤੂੰ ਵੀ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਵੱਸਦੇ, ਨਿਰਵਿਕਾਰ ਨਾਰਾਇਣ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰ। ਕਪਿਲ ਦੇ ਇਹ ਉਪਦੇਸ਼ ਸੁਣ ਕੇ, ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਰਾਜਾ ਅਸ਼ਵਸ਼ਿਰਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਪੁੱਤਰ, ਪਵਿੱਤਰ ਸਥੂਲਸ਼ਿਰਸ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ, ਉਸਨੂੰ ਰਾਜ-ਸਿੰਘਾਸਨ 'ਤੇ ਬਿਠਾਇਆ ਤੇ ਫਿਰ ਆਪ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਚਲਿਆ ਗਿਆ। ਉਥੇ, ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਧਰਤੀ, ਨੈਮੀਸ਼ ਨਾਮਕ ਥਾਂ ਤੇ, ਉਸਨੇ ਯਜਨਾ-ਸਰੂਪ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ, ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਦੀ, ਤਪ ਤੇ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ। ਧਰਤੀ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: "ਰਾਜਾ ਨੇ ਨਾਰਾਇਣ, ਜੋ ਯਜਨਾ-ਸਰੂਪ ਹਨ, ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤੀ? ਹੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਇਹ ਸਤੁਤੀ ਫਿਰੋਂ ਦੱਸੋ।" ਤਦ, ਸ੍ਰੀ ਵਰਾਹ ਨੇ ਆਖਿਆ: "ਮੈਂ ਉਸਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ਜੋ ਯਜਨਾ ਵਿੱਚ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਭਵ, ਸੂਰਜ, ਅੱਗ, ਸੋਮ, ਰਾਜਿਆਂ ਤੇ ਮਰੁਤਾਂ ਦੇ ਭਗਵਾਨ, ਹਰਿ, ਅਨੇਕ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲੇ ਯਜਨਾ-ਸਰੂਪ—ਉਸਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਮੈਂ ਸਦਾ-ਸਥਿਰ ਯਜਨ-ਪੁਰੁਸ਼ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਚਮਕਦਾਰ ਦੰਦਾਂ ਵਾਲਾ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਤੇ ਸੂਰਜ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਜਿਸਦਾ ਪੇਟ ਸਾਲ ਦੇ ਦੋ ਅਯਨ ਹਨ, ਜਿਸ ਦੇ ਰੋਮ ਦਰਭਾ-ਘਾਹ ਹਨ, ਤੇ ਜਿਸਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੀ ਇੰਦਨ ਹੈ। ਅਕਾਸ਼ ਤੇ ਧਰਤੀ ਵਿਚਕਾਰ, ਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿਚ, ਉਸਦਾ ਸਰੀਰ ਵਿਅਪਕ ਹੈ; ਉਸ ਜਨਾਰਦਨ, ਜਗਤ ਦੇ ਮੂਲ, ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਯੋਗੇਸ਼ ਨੂੰ ਮੈਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਦੇਵ ਤੇ ਦਾਨਵਾਂ ਦੀ ਜਿੱਤ ਜਾਂ ਹਾਰ ਲਈ, ਹਰ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਜੋ ਆਦਿ-ਹੀਨ ਪਰਮਾਤਮਾ ਆਪਣਾ ਮੂਲ ਸਰੀਰ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ—ਉਸ ਯਜਨ-ਸਰੂਪ ਨੂੰ ਮੈਂ ਨਮਸਕਾਰ। ਤੁਸੀਂ, ਜੋ ਭਯਾਨਕ ਤੇ ਮਾਇਆ-ਰੂਪ ਹੋ, ਜਿੱਤ ਲਈ ਚਮਕਦਾਰ ਚਕ੍ਰ-ਧਾਰੀ ਹੋ, ਚਾਰ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲੇ, ਗਦਾ, ਤਲਵਾਰ, ਤੇ ਸ਼ਾਰੰਗ ਧਨੁਸ਼ ਧਾਰੀ ਹੋ—ਉਸ ਯਜਨ-ਸਰੂਪ ਨੂੰ ਮੈਂ ਸਦਾ ਨਮਸਕਾਰ। ਕਦੇ-ਕਦੇ ਉਹ ਹਜ਼ਾਰ ਸਿਰ ਵਾਲਾ, ਕਦੇ-ਕਦੇ ਵੱਡੀ ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ ਸਰੀਰ ਵਾਲਾ, ਕਦੇ-ਕਦੇ ਰੇਤ ਦੇ ਕਣ ਵਰਗਾ ਸੁਖਮ—ਉਸ ਸਦਾ-ਸਥਿਰ ਯਜਨ-ਪੁਰੁਸ਼ ਨੂੰ ਮੈਂ ਸਦਾ ਨਮਸਕਾਰ। ਜੋ ਚਾਰ-ਮੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਸਭ ਕੁਝ ਰਚਦਾ ਹੈ, ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਚਕ੍ਰ ਧਾਰਨ ਕਰਦਾ, ਤੇ ਸੰਹਾਰ ਲਈ ਪ੍ਰਲਯ-ਅੱਗ ਵਰਗਾ ਹੈ—ਉਸ ਯਜਨ-ਸਰੂਪ ਨੂੰ ਮੈਂ ਸਦਾ ਨਮਸਕਾਰ। ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਚੱਕਰ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਸਾਰਵਭੌਮ ਤੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਹੈ, ਜੋ ਯੋਗੀਆਂ ਵਲੋਂ ਧਿਆਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਤੇ ਅਪਾਰ ਹੈ—ਉਸ ਯਜਨ-ਸਰੂਪ ਨੂੰ ਮੈਂ ਸਦਾ ਨਮਸਕਾਰ। ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਮਨ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਹਾਂ; ਜਦ ਤੁਹਾਡੀ ਸੱਚੀ ਸਰੂਪਤਾ ਆਪਣੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਸਪਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਮੇਰਾ ਮਨ ਅਡੋਲ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ—ਮੇਰੀ ਭਕਤੀ ਸਦਾ ਸ਼ੁੱਧ ਬਣੀ ਰਹੇ। ਇਹ ਕਹਿਣ ਉਪਰੰਤ, ਅੱਗ ਦੀ ਜਵਾਲਾ ਵਾਂਗ ਇਕ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਉਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ; ਉਸ ਵਿਚ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਟਿਕਾ ਕੇ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਲਿਆ ਤੇ ਯਜਨ-ਸਰੂਪ ਵਿਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਧਰਤੀ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: "ਵਾਸੁ ਅਤੇ ਉਤਮ ਰੈਭਯ ਨੇ, ਜਦ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਸੰਦੇਹ ਦੂਰ ਹੋ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਆੰਗੀਰਸ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਕੀ ਕਰਦੇ ਸਨ?" ਸ੍ਰੀ ਵਰਾਹ ਨੇ ਆਖਿਆ: "ਉਹ ਵਾਸੁ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਧਰਮਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਨੂੰ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ, ਬਹੁਤ ਵੱਡੀਆਂ ਯਜਨਾਂ ਤੇ ਦਾਨ ਦਿੰਦਾ ਰਿਹਾ। ਉਹ ਰਾਜਾ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਨਾਰਾਇਣ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨਾਲ ਅਭੇਦ ਜਾਣ ਕੇ, ਕਰਮਾਂ ਰਾਹੀਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ। ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਰਾਜ-ਸੁਖ ਭੋਗ ਕੇ, ਰਾਜੇ ਦਾ ਮਨ ਦੁਅਤਾ ਤੋਂ ਪਾਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਫਿਰ, ਆਪਣੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪੁੱਤਰ ਵਿਵਸਵਤ ਨੂੰ, ਜੋ ਸੌ ਭਰਾਵਾਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਸੀ, ਰਾਜ ਗੱਦੀ 'ਤੇ ਬਿਠਾ ਕੇ, ਉਹ ਆਪ ਤਪੋਵਨ ਵੱਲ ਚਲਿਆ ਗਿਆ। ਉਥੇ, ਪੁਸ਼ਕਰ ਨਾਮਕ ਪਵਿੱਤਰ ਤੀਰਥ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਕੇਸ਼ਵ, ਪੁੰਡਰੀਕਾਕਸ਼ ਨਾਮ ਨਾਲ, ਭਗਤਾਂ ਵਲੋਂ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਥੇ, ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਰਾਜਾ ਵਾਸੁ ਨੇ ਜਾ ਕੇ, ਕਠੋਰ ਤਪੱਸਿਆ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਸੁਕਾ ਲਿਆ। ਉਹ ਗਿਆਨਵਾਨ ਰਾਜਾ, ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪੁੰਡਰੀਕਾਕਸ਼ ਦੀ ਉਤਮ ਸਤੁਤੀ ਉਚਾਰ ਕੇ, ਪਾਪ-ਰਹਿਤ ਨਾਰਾਇਣ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨ ਲੱਗਾ; ਸਤੁਤੀ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ, ਉਹ ਰਾਜਾ ਉਸ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਧਰਤੀ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: "ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਪੁੰਡਰੀਕਾਕਸ਼ ਦੀ ਉਤਮ ਸਤੁਤੀ ਕਿਵੇਂ ਯਾਦ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ? ਉਹ ਕਿਹੋ ਜਿਹੀ ਹੈ? ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਇਹ ਸੱਚ ਦੱਸੋ।" ਸ੍ਰੀ ਵਰਾਹ ਨੇ ਆਖਿਆ: "ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਹੇ ਪੁੰਡਰੀਕਾਕਸ਼; ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਹੇ ਮਧੁਸੂਦਨ; ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਹੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ; ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਹੇ ਭਯਾਨਕ ਚਕ੍ਰਧਾਰੀ। ਮੈਂ ਪੁੰਡਰੀਕਾਕਸ਼, ਜੋ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ-ਰੂਪ, ਮਹਾਬਲਸ਼ਾਲੀ, ਵਰਦਾਨ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਸਰਵ-ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਗਿਆਨ-ਅਜਾਨ ਦੋਹਾਂ ਰੂਪ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।