ଯେ ନରା ଦୁଃଖସନ୍ତପ୍ତାସ୍ତପସ୍ତୀଵ୍ରଂ ସମାଶ୍ରିତାଃ
ଯେମାନେ ଦୁଃଖରେ ପୀଡିତ ହୋଇ, ତୀବ୍ର ତପସ୍ୟାରେ ଶରଣ ନେଇଛନ୍ତି,
ମନସା ନିଶ୍ଚିତାତ୍ମାନସ୍ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ସର୍ଵପ୍ରିଯାପ୍ରିଯମ୍
ମନରେ ଦୃଢ଼ ସଂକଳ୍ପ କରି, ସମସ୍ତ ପ୍ରିୟ ଓ ଅପ୍ରିୟକୁ ଛାଡ଼ିଦେଇଛନ୍ତି।
ଶ୍ରୁତା ଲୋକେ ଶ୍ରୁତିସ୍ତାତ ଶ୍ରେଯୋଧର୍ମା ହି ନିତ୍ଯଶଃ
ହେ ପ୍ରିୟ, ଏହି ଲୋକରେ ଏହି କଥା ଶୁଣାଯାଇଛି; ନିଶ୍ଚୟ ଧର୍ମର ପଥ ସବୁବେଳେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
କସ୍ଯୈତଚ୍ଚେଷ୍ଟିତଂ ତାତ କର୍ତ୍ତା କାରଯିତାପି ଵା
ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କାହାର? କିଏ ଏହା କରୁଛି କିମ୍ବା କରାଉଛି, ହେ ପ୍ରିୟ?
କଂ ଵା ଦ୍ଵେଷଂ ପୁରସ୍କୃତ୍ଯ ମତିସ୍ତସ୍ଯ ପ୍ରଵର୍ତ୍ତତେ
କେଉଁ ଦ୍ୱେଷକୁ ମନରେ ଧରି, ସେ ଏପରି କାମ କରେ?
ଯଦ୍ଯେଵଂ ତୁ ମଯା ଗୁହ୍ଯଂ ଦୁର୍ଵିଜ୍ଞେଯଂ ସୁରୈରପି
ଯଦି ଏପରି ଅଟେ, ତେବେ ମୁଁ ଏକ ଗୁପ୍ତ କଥା ପଚାରୁଛି, ଯାହା ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ବୁଝିପାରନ୍ତି ନାହିଁ।
ନାରଦେନୈଵମୁକ୍ତସ୍ତୁ ଧର୍ମରାଜୋ ମହାମନାଃ
ଏପରି ନାରଦଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କହାଯିବା ପରେ, ଧର୍ମର ରାଜା ମହାନ ମନୋବଳ ଧାରଣ କଲେ।
ଯମ ଉଵାଚ ତ୍ଵଦୁକ୍ତ୍ଯା ମେ କଥଯତଃ ଶୃଣୁଷ୍ଵାଵହିତୋଽନଘ ।। 210.
ଯମ କହିଲେ: ତୁମର କଥା ଅନୁଯାୟୀ ମୁଁ କହୁଛି; ହେ ପାପହୀନ, ଆଗ୍ରହରେ ଶୁଣ।
ନ କଶ୍ଚିଦ୍ଦୃଶ୍ଯତେ ଲୋକେ କର୍ତ୍ତା କାରଯିତାପି ଵା
ଏହି ଲୋକରେ କେହି କର୍ତ୍ତା କିମ୍ବା କରାଉଥିବା ଦେଖାଯାଏ ନାହିଁ।
ଯସ୍ଯ ଵୈ କୀର୍ତ୍ତ୍ଯତେ ନାମ ଯେନ ଚାଜ୍ଞାପ୍ଯତେ ଜଗତ୍
ଯାହାଙ୍କର ନାମ କୀର୍ତ୍ତିତ ହୁଏ, ଯାହାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ସଂସାର ଚାଲିଥାଏ,
ଦିଵ୍ଯେଽସ୍ମିନ୍ ସଦସି ବ୍ରହ୍ମନ୍ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିଗଣସଂଵୃତେ
ଏହି ଦିବ୍ୟ ସଭାରେ, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ବ୍ରହ୍ମଋଷିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ,
ସ୍ଵକର୍ମ ଭୁଜ୍ଯତେ ତାତ ସମ୍ଭୂତୈର୍ଯତ୍କୃତଂ ସ୍ଵଯମ୍
ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜଣେ ନିଜ କର୍ମର ଫଳ ଭୋଗ କରନ୍ତି, ହେ ପ୍ରିୟ, ଯାହା ସେ ନିଜେ କରିଛନ୍ତି।
ଵାଯୁନା ଭାଵିତା ସଂଜ୍ଞା ସଂସାରେ ସା ଦୃଢୀକୃତା
ବାୟୁ ଦ୍ୱାରା ଗଢ଼ା ଜ୍ଞାନ ଏହି ସଂସାରରେ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ବସିଛି।
ଅଭିଘାତାଭିଭୂତସ୍ତୁ ଆତ୍ମନାତ୍ମାନମୁଦ୍ଧରେତ୍
ଯଦିଓ ଦୁଃଖରେ ପୀଡିତ ହେବାକୁ ପଡ଼େ, ତଥାପି ନିଜେ ନିଜକୁ ଉଦ୍ଧାର କରିବା ଉଚିତ।
ବନ୍ଧୁଂ ବନ୍ଧୁପରିକ୍ଲେଶଂ ନିର୍ମିତଂ ପୂର୍ଵକର୍ମଭିଃ
ପୂର୍ବଜନ୍ମର କର୍ମ ଦ୍ୱାରା ଜଣେ ଆତ୍ମୀୟ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ, ସେ ଆତ୍ମୀୟମାନେ ପାଇଁ ଦୁଃଖର କାରଣ ହୁଏ।
ମିଥ୍ଯାପ୍ରଵୃତ୍ତଃ ଶବ୍ଦୋଽଯଂ ଜଗଦ୍ଭ୍ରମତି ସର୍ଵଶଃ
ଏହି ଶବ୍ଦଟି ଭ୍ରମରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ, ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଭ୍ରମଣ କରାଏ।
ଯଥା ଯଥା କ୍ଷଯଂ ଯାତି ହ୍ଯଶୁଭଂ ପୁରୁଷସ୍ଯ ଵୈ
ଯେପରି ମନୁଷ୍ୟଙ୍କର ଅଶୁଭ କ୍ରମେ କ୍ଷୟ ହୁଏ,
ସଂସାରେ ପ୍ରାପ୍ତଦୋଷସ୍ଯ ଜାଯମାନସ୍ଯ ଦେହିନଃ 210.
ଏହି ସଂସାରରେ ଦେହଧାରୀ ଜଣେ ଜନ୍ମ ନେଇ ଦୋଷ ଅର୍ଜନ କରେ,
ଶୁଭାଶୁଭକରୀଂ ବୁଦ୍ଧିଂ ଲଭତେ ପୌର୍ଵଦୈହିକୀମ୍ କ୍ଲେଶକ୍ଷଯଂ ପାପହରଂ ଶୁଭଂ କର୍ମ କରୋତ୍ଯଥ
ସେ ପୂର୍ବଜନ୍ମର ପ୍ରଭାବରେ ଶୁଭ ଓ ଅଶୁଭ ଦିଗରେ ଝୁକିଥିବା ବୁଦ୍ଧି ପାଏ; ଦୁଃଖ କ୍ଷୟ ହେଲେ, ସେ ପାପ ଦୂର କରୁଥିବା ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ।
ଶୁଭାଶୁଭଂ ନରଃ ପ୍ରାପ୍ଯ କର୍ମାକର୍ମ ତଥୈଵ ଚ
ମନୁଷ୍ୟ ଶୁଭ ଓ ଅଶୁଭ ଲାଭ କରି, କାର୍ଯ୍ୟ ଓ ଅକାର୍ଯ୍ୟ ଉଭୟ କରେ।
ସ୍ଵର୍ଗଃ ଶୁଭଫଲପ୍ରାପ୍ତିର୍ନିରଯଃ ପାପସଂଭଵଃ
ସ୍ୱର୍ଗ ହେଉଛି ଶୁଭ ଫଳର ପ୍ରାପ୍ତି; ନରକ ହେଉଛି ପାପରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ।
ନାରଦ ଉଵାଚ ଶୁଭସ୍ଯେହ ଭଵେଦଵୃଦ୍ଧିରଶୁଭସ୍ଯ କ୍ଷଯୋଽପି ଵା
ନାରଦ କହିଲେ: ଏହି ଜଗତରେ ଶୁଭର କ୍ଷୟ କିମ୍ବା ଅଶୁଭର ନାଶ ହେବା ସମ୍ଭବ କି?
ମନସା କର୍ମଣା ଵାପି ତପସା ଚରିତେନ ଵା
ମନରେ, କାର୍ଯ୍ୟରେ, କିମ୍ବା ତପସ୍ୟା ଓ ଆଚରଣ ଦ୍ୱାରା,
ଯମ ଉଵାଚ କୀର୍ତ୍ତଯିଷ୍ଯାମି ତେ ସମ୍ଯକ୍ପାପଦୋଷକ୍ଷଯଂ ସଦା
ଯମ କହିଲେ: ମୁଁ ସଦା ସଠିକ୍ ଭାବେ ତୁମକୁ ପାପ ଓ ଦୋଷର କ୍ଷୟ ବିଷୟରେ କହିବି।
ପ୍ରଣମ୍ଯ ଶିରସା ସମ୍ଯକ୍ପାପପୁଣ୍ଯକରାଯ ଚ
ଯିଏ ପାପ ଓ ପୁଣ୍ୟର କାରଣ, ସେଠାରେ ମୁଁ ମୋ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ ଶୁଭେଚ୍ଛା ଜଣାଏ।
ଯେନ ସୃଷ୍ଟମିଦଂ ସର୍ଵଂ ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯଂ ସଚରାଚରମ୍
ଯିଏ ସମସ୍ତ ତିନି ଲୋକ, ଚଳନଶୀଳ ଓ ଅଚଳ ସମସ୍ତକୁ ସୃଷ୍ଟି କରିଛନ୍ତି,
ଯଃ ସମଃ ସର୍ଵଭୂତେଷୁ ଜିତାତ୍ମା ଶାନ୍ତମାନସଃ
ଯିଏ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀପ୍ରତି ସମଭାବ, ନିଜକୁ ଜିତିଥିବା, ଶାନ୍ତ ମନବଳ ଥିବା,
ତତ୍ତ୍ଵାର୍ଥଂ ଵେତ୍ତି ଯଃ ସମ୍ଯକ୍ପୁରୁଷଂ ପ୍ରକୃତିଂ ତଥା 210.
ଯିଏ ସତ୍ୟରେ ତତ୍ତ୍ୱ, ପୁରୁଷ ଓ ପ୍ରକୃତିର ଅର୍ଥକୁ ଜାଣନ୍ତି,
ଗୁଣାଗୁଣପରିଜ୍ଞାତା ହ୍ଯକ୍ଷଯସ୍ଯ କ୍ଷଯସ୍ଯ ଚ
ଯିଏ ଗୁଣ ଓ ଅଗୁଣ, ଅକ୍ଷୟ ଓ କ୍ଷୟଶୀଳ ଉଭୟକୁ ଜାଣନ୍ତି,
ସ୍ଵଦେହେ ପରଦେହେ ଚ ସୁଖଦୁଃଖେନ ନିତ୍ଯଶଃ
ନିଜ ଦେହ ଓ ପର ଦେହରେ, ସଦା ସୁଖ ଦୁଃଖ ଦ୍ୱାରା ଅନୁଭବ କରନ୍ତି,