ଵରାହପୁରାଣମ୍

ମାର୍ତ୍ତଣ୍ଡ ଉଵାଚ । ପୁତ୍ରୌ ପ୍ରଜାପତିଂ ଦେଵଂ ଭକ୍ତ୍ଯାରାଧଯତାଂ ଵରମ୍ । ନାରାଯଣଂ ସ ଵୋ ଦାତା ଵରଂ ନୂନଂ ଭଵିଷ୍ଯତି ।। ୨୦.

ମାର୍ତ୍ତଣ୍ଡ କହିଲେ — 'ପୁଅମାନେ, ଭକ୍ତିରେ ପ୍ରଜାପତି ଦେବଙ୍କୁ ପୂଜନ କର; ନାରାୟଣ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ତୁମେ ଚାହିଁଥିବା ଦାନ ଦେବେ।'

ଏଵଂ ତାଵଶ୍ଵିନୌ ପ୍ରୋକ୍ତୌ ମାର୍ତ୍ତଣ୍ଡେନ ମହାତ୍ମନା । ତେପତୁସ୍ତୀଵ୍ରତପସୌ ତପଃ ପରମଦୁଶ୍ଚରମ୍ । ବ୍ରହ୍ମପାରମଯଂ ସ୍ତୋତ୍ରଂ ଜପନ୍ତୌ ତୁ ସମାହିତୌ ।। ୨୦.

ଏପରି ମାର୍ତ୍ତଣ୍ଡଙ୍କର ଉପଦେଶ ପାଇ ଅଶ୍ୱିନୀ ଦେବତା ଅତି କଠିନ ତପସ୍ୟା କଲେ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରହ୍ମ ଷ୍ଟୋତ୍ର ଜପ କରି ମନକୁ ଏକାଗ୍ର କଲେ।

ତଯୋଃ କାଲେନ ମହତା ବ୍ରହ୍ମା ନାରାଯଣାତ୍ମକଃ । ତୁତୋଷ ପରମପ୍ରୀତ୍ଯା ଵରଂ ଚୈତଂ ଦଦୌ ତଯୋଃ ।। ୨୦.

ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପରେ, ନାରାୟଣ ରୂପୀ ବ୍ରହ୍ମା ତାଙ୍କୁ ଅତି ଖୁସି ହେଲେ, ଏବଂ ଏହି ଦାନ ଦେଲେ।

ପ୍ରଜାପାଲ ଉଵାଚ । ଅଶ୍ଵିଭ୍ଯାମୀରିତଂ ସ୍ତୋତ୍ରଂ ବ୍ରହ୍ମଣୋଽଵ୍ଯକ୍ତଜନ୍ମନଃ । ଶ୍ରୋତୁମିଚ୍ଛାମ୍ଯହଂ ବ୍ରହ୍ମଂସ୍ତ୍ଵତ୍ପ୍ରସାଦାନ୍ମହାମୁନେ ।। ୨୦.

ପ୍ରଜାପାଳ କହିଲେ — 'ମୁଁ ଅଶ୍ୱିନୀ ଦେବତା ଦ୍ୱାରା ଉଚ୍ଚାରିତ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ଅଦୃଶ୍ୟ ଜନ୍ମ ଷ୍ଟୋତ୍ର ଶୁଣିବାକୁ ଚାହେଁ, ମହାମୁନି, ଆପଣଙ୍କ ଦୟାରେ।'

ମହାତପା ଉଵାଚ । ଶ୍ରୃଣୁ ରାଜନ୍ ଯଥା ସ୍ତୋତ୍ରମଶ୍ଵିଭ୍ଯାଂ ବ୍ରହ୍ମଣଃ କୃତମ୍ । ଈଦୃଶଂ ଚ ଫଲଂ ପ୍ରାପ୍ତଂ ତଯୋଃ ସ୍ତୋତ୍ରସ୍ଯ ଚାନଘ ।। ୨୦.

ମହାତପା କହିଲେ — 'ହେ ରାଜା, ଅଶ୍ୱିନୀ ଦେବତା କିପରି ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଷ୍ଟୋତ୍ର ରଚିଲେ, ଏବଂ ସେ ଷ୍ଟୋତ୍ରରୁ କଣ ଫଳ ପାଇଲେ, ଏହା ଶୁଣ।'

ଵରଂ ଵରଯତାଂ ଶୀଘ୍ରଂ ଦେଵୈଃ ପରମଦୁର୍ଲଭମ୍ । ଯେନ ମେ ଵରଦାନେନ ଚରତସ୍ତ୍ରିଦିଵଂ ସୁଖମ୍ ।। ୨୦.

ତୁମେ ଏକ ଦାନ ଚୟନ କର, ଯାହା ଦେବମାନେ ପାଇବାକୁ ଅତି କଠିନ; ମୋର ଦାନ ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ତିନି ଲୋକରେ ସୁଖରେ ଚଳିପାରିବ।

ଅଶ୍ଵିନାଵୂଚତୁଃ । ଆଵଯୋର୍ଯଜ୍ଞଭାଗଂ ତୁ ଦେହି ଦେଵ ପ୍ରଜାପତେ । ସୋମପତ୍ଵଂ ଚ ଦେଵାନାଂ ସାମାନ୍ଯତ୍ଵଂ ଚ ଶାଶ୍ଵତମ୍ ।। ୨୦.

ଅଶ୍ୱିନୀଦ୍ୱୟ କହିଲେ: 'ହେ ପ୍ରଜାପତି ଦେବତା, ଆମକୁ ଯଜ୍ଞରେ ଅଂଶ ଦିଅ, ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସୋମପାନର ଅଧିକାର ଦିଅ, ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ସହିତ ଚିରକାଳ ଏକ ସମାନତା ଦିଅ।'

ବ୍ରହ୍ମୋଵାଚ । ରୂପଂ କାନ୍ତିରନୌପମ୍ଯଂ ଭିଷକ୍ତ୍ଵଂ ସର୍ଵଵସ୍ତୁଷୁ । ସୋମପତ୍ଵଂ ଚ ଲୋକେଷୁ ସର୍ଵମେତଦ୍ ଭଵିଷ୍ଯତି ।। ୨୦.

ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ: 'ତୁମେ ଅପୂର୍ବ ରୂପ ଓ ଅଦ୍ୱିତୀୟ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ, ସମସ୍ତ ଜିନିଷରେ ଚିକିତ୍ସା କ୍ଷମତା, ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ସୋମପାନର ଅଧିକାର — ଏସବୁ ତୁମେ ନିଶ୍ଚିତ ହେବ।'

ଏତତ୍ ସର୍ଵଂ ଦ୍ଵିତୀଯାଯାମଶ୍ଵିଭ୍ଯାଂ ବ୍ରହ୍ମଣା ପୁରା । ଦତ୍ତଂ ଯସ୍ମାଦତସ୍ତେଷାଂ ତିଥୀନାମୁତ୍ତମା ତିଥିଃ ।। ୨୦.

ଏହି ସମସ୍ତ ଦାନ ପୂର୍ବରୁ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅଶ୍ୱିନୀଦ୍ୱୟଙ୍କୁ ଦିଆଯାଇଥିଲା; ଏହିକାରଣରୁ ତିଥିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସେମାନଙ୍କ ତିଥି ସବୁଠାରୁ ଉତ୍ତମ।

ଏତସ୍ଯାଂ ରୂପକାମସ୍ତୁ ପୁଷ୍ପାହାରୋ ଭଵେନ୍ନରଃ । ସଂଵତ୍ସରଂ ଶୁଚିର୍ନିତ୍ଯଂ ସୁସ୍ଵରୂପୀ ଭଵେନ୍ନରଃ । ଅଶ୍ଵିଭ୍ଯାଂ ଯେ ଗୁଣାଃ ପ୍ରୋକ୍ତାସ୍ତେ ତସ୍ଯାପି ଭଵନ୍ତି ଚ ।। ୨୦.

ଏହି ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ତିଥିରେ ଯେଉଁମାନେ ଭଲ ରୂପ ଚାହାନ୍ତି, ସେମାନେ ଫୁଲ ଦେଇ ପୂଜା କରିବେ; ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବର୍ଷ ଶୁଦ୍ଧ ରହିଲେ, ସେମାନେ ସଦା ଆକର୍ଷଣୀୟ ରୂପ ଲାଭ କରିବେ, ଏବଂ ଅଶ୍ୱିନୀଦ୍ୱୟଙ୍କ ଗୁଣ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ ଆସିବ।

ଯ ଇଦଂ ଶ୍ରୃଣୁଯାନ୍ନିତ୍ଯମଶ୍ଵିଭ୍ଯାଂ ଜନ୍ମ ଚୋତ୍ତମମ୍ । ସର୍ଵପାପଵିନିର୍ମୁକ୍ତଃ ପୁତ୍ରଵାନ୍ ଜାଯତେ ନରଃ ।। ୨୦.

ଯେଉଁମାନେ ନିତ୍ୟ ଏହି ଅଶ୍ୱିନୀଦ୍ୱୟଙ୍କ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଜନ୍ମ କଥା ଶୁଣନ୍ତି, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହେଇ, ପୁଅ ସମ୍ପନ୍ନ ଭାବରେ ଜନ୍ମ ନେବେ।

ମହାତପା ଉଵାଚ । ପୂର୍ଵଂ ପ୍ରଜାପତିର୍ଦେଵଃ ସିସୃକ୍ଷୁର୍ଵିଵିଧାଃ ପ୍ରଜାଃ । ଚିନ୍ତଯାମାସ ଧର୍ମାତ୍ମା ଯଦା ତା ନାଧ୍ଯଗଚ୍ଛତ ।। ୨୧.

ମହାତପା କହିଲେ: 'ପୂର୍ବେ ପ୍ରଜାପତି ଦେବତା ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରଜା ସୃଷ୍ଟି କରିବାକୁ ଚାହିଲେ, କିନ୍ତୁ କେମିତି କରିବେ ଭାବିଲେ, ଉପାୟ ମିଳିଲା ନାହିଁ।'

ତଦାଽସ୍ଯ କୋପାତ୍ ସଂଜଜ୍ଞେ ସ ଚ ରୁଦ୍ରଃ ପ୍ରତାପଵାନ୍ । ରୋଦନାତ୍ ତସ୍ଯ ରୁଦ୍ରତ୍ଵଂ ସଂଜାତଂ ପରମେଷ୍ଠିନଃ ।। ୨୧.

ତାଙ୍କର କ୍ରୋଧରୁ ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରୁଦ୍ର ଜନ୍ମ ନେଲେ; ତାଙ୍କର କାନ୍ଦାରୁ 'ରୁଦ୍ର' ନାମ ହେଲା।

ତସ୍ଯ ବ୍ରହ୍ମା ଶୁଭାଂ କନ୍ଯାଂ ଭାର୍ଯାର୍ଥଂ ମୂର୍ତ୍ତିସଂଭଵାମ୍ । ଗୌରୀ ନାମ୍ନା ସ୍ଵଯଂ ଦେଵୀ ଭାରତୀ ତାଂ ଦଦୌ ପିତା ।। ୨୧.

ତାଙ୍କ ପାଇଁ ବ୍ରହ୍ମା ଏକ ଶୁଭ୍ର ରୂପବତୀ କନ୍ୟା ସୃଷ୍ଟି କଲେ, ଯାହାଙ୍କ ନାମ ଗୌରୀ, ସେ ଦେବୀ ଭାରତୀ ରୂପେ ତାଙ୍କ ପିତା ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିଲେ।

ରୁଦ୍ରାଯାମିତଦେହାଯ ସ୍ଵଯଂ ବ୍ରହ୍ମା ପ୍ରଜାପତିଃ । ସ ତାଂ ଲବ୍ଧ୍ଵା ଵରାରୋହାଂ ମୁଦା ପରମଯା ଯୁତଃ ।। ୨୧.

ଏହି ଅନନ୍ୟ ଦେହ ଥିବା ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ, ପ୍ରଜାପତି ବ୍ରହ୍ମା ସ୍ୱୟଂ ସେଇ ଗୌରୀକୁ ଦେଇଥିଲେ; ଏହି ଶୋଭାବତୀଙ୍କୁ ପାଇ ରୁଦ୍ର ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ।

ସର୍ଗକାଲେଷୁ ତଂ ବ୍ରହ୍ମା ତପସା ପ୍ରତ୍ଯୁଵାଚ ହ । ରୁଦ୍ର ପ୍ରଜାଃ ସୃଜସ୍ଵେତି ପୌନଃପୁନ୍ଯେନ ଚୋଦିତଃ । ଅସମର୍ଥୋଽହମିତି ଜଲେ ନିମଜ୍ଜତ ମହାବଲଃ ।। ୨୧.

ସୃଷ୍ଟି ସମୟରେ ବ୍ରହ୍ମା ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ କହିଲେ: 'ପ୍ରଜା ସୃଷ୍ଟି କର', କିନ୍ତୁ ରୁଦ୍ର କହିଲେ, 'ମୁଁ ସମର୍ଥ ନୁହେଁ', ବଳଶାଳୀ ହୋଇ ଜଳରେ ବିଲିନ ହେଲେ।

ତପୋର୍ଥିତ୍ଵଂ ତପୋହୀନଃ ସ୍ତ୍ରଷ୍ଟୁଂ ଶକ୍ନୋତି ନ ପ୍ରଜାଃ । ଏଵଂ ଚିନ୍ତ୍ଯ ଜଲେ ମଗ୍ନସ୍ତତୋ ରୁଦ୍ରଃ ପ୍ରତାପଵାନ୍ ।। ୨୧.

ତପସ୍ୟା ନଥିଲେ କେହି ପ୍ରଜା ସୃଷ୍ଟି କରିପାରେନାହିଁ; ଏଭଳି ଭାବି, ରୁଦ୍ର ତପସ୍ୟା ଶୂନ୍ୟ ହୋଇ ଜଳରେ ବିଲିନ ହେଲେ।

ତସ୍ମିନ୍ ନିମଗ୍ନେ ଦେଵେଶେ ତାଂ ବ୍ରହ୍ମା କନ୍ଯକାଂ ପୁନଃ । ଅନ୍ତଃଶରୀରଗାଂ କୃତ୍ଵା ଗୌରୀଂ ପରମଶୋଭନାମ୍ ।। ୨୧.

ସେଇ ସମୟରେ ଦେବତାଙ୍କ ମାଧ୍ୟରୁ ଯେଉଁଠି ରୁଦ୍ର ଜଳରେ ବିଲିନ ଥିଲେ, ବ୍ରହ୍ମା ପୁଣି ସେଇ ଶୋଭାବତୀ ଗୌରୀକୁ ତାଙ୍କ ଶରୀର ଭିତରେ ଅନ୍ତର୍ଗତ କଲେ।

ପୁନଃ ସିସୃକ୍ଷୁର୍ଭଗଵାନସୃଜତ୍ ସପ୍ତ ମାନସାନ୍ । ଦକ୍ଷଂ ଚ ତେଷାମାରଭ୍ଯ ପ୍ରଜାଃ ସମ୍ଯଗ୍ ଵ୍ଯଵର୍ଦ୍ଧିତାଃ ।। ୨୧.

ପୁଣି ସୃଷ୍ଟି କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି, ଭଗବାନ ସପ୍ତ ମନସ୍ପୁତ୍ର ସୃଷ୍ଟି କଲେ, ଯାହା ମଧ୍ୟରୁ ଡକ୍ଷ ପ୍ରଥମ, ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଜାମାନେ ବଢିଗଲେ।

ତତ୍ର ଦାକ୍ଷାଯଣୀପୁତ୍ରାଃ ସର୍ଵେ ଦେଵାଃ ସଵାସଵାଃ । ଵସଵୋଽଷ୍ଟୌ ଚ ରୁଦ୍ରାଶ୍ଚ ଆଦିତ୍ଯା ମରୁତସ୍ତଥା ।। ୨୧.

ସେଠାରେ ଡକ୍ଷଙ୍କ ପୁଅମାନେ, ସମସ୍ତ ଦେବତା ଓ ଇନ୍ଦ୍ର, ଅଷ୍ଟ ଓଟି ବସୁ, ରୁଦ୍ରମାନେ, ଆଦିତ୍ୟ ଓ ମରୁତମାନେ ଜନ୍ମ ନେଲେ।

ସାଽପି ଦକ୍ଷାଯ ସୁଶ୍ରୋଣୀ ଗୌରୀ ଦତ୍ତାଥ ବ୍ରହ୍ମଣା । ଦୁହିତୃତ୍ଵେ ପୁରା ଯା ହି ରୁଦ୍ରେଣୋଢା ମହାତ୍ମନା ।। ୨୧.

ସେଇ ଶୁଭ ନିତମ୍ଭିନୀ ଗୌରୀକୁ ବ୍ରହ୍ମା ଡକ୍ଷଙ୍କୁ କନ୍ୟା ଭାବେ ଦେଲେ; ସେ ଗୌରୀ ପୂର୍ବରୁ ମହାତ୍ମା ରୁଦ୍ରଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀ ଥିଲେ।

ସା ଚ ଦାକ୍ଷାଯଣୀ ଦେଵୀ ପୁନର୍ଭୂତା ନୃପୋତ୍ତମ । ତତୋ ଦକ୍ଷଃ ପ୍ରହୃଷ୍ଟାତ୍ମା ଦୌହିତ୍ରାନ୍ ସ୍ଵାନ୍ ସ ଵୃଦ୍ଧିକୃତ୍ । ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଯଜ୍ଞମଥାରେଭେ ପ୍ରୀଣନାଯ ପ୍ରଜାପତିଃ ।। ୨୧.

ସେ ଦେବୀ ଡକ୍ଷାୟଣୀ ପୁଣି ଜନ୍ମ ନେଲେ, ରାଜା, ଏହା ଦେଖି ଡକ୍ଷ ଖୁସି ହେଲେ; ନିଜ ନାତିମାନେ ବଢିବାକୁ ଦେଖି, ପ୍ରଜାପତିଙ୍କ ଆନନ୍ଦ ପାଇଁ ଯଜ୍ଞ ଆରମ୍ଭ କଲେ।

ତତ୍ର ବ୍ରହ୍ମସୁତାଃ ସର୍ଵେ ମରୀଚ୍ଯାଦଯ ଏଵ ଚ । ଚକ୍ରୁରାର୍ତ୍ତ୍ଵିଜ୍ଯକଂ କର୍ମ୍ମ ସ୍ଵେ ସ୍ଵେ ମାର୍ଗେ ଵ୍ଯଵସ୍ଥିତାଃ ।। ୨୧.

ସେଠାରେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ସମସ୍ତ ପୁଅ, ମରୀଚି ଆଦି, ନିଜ ନିଜ ପଥରେ ରହି, ଯଜ୍ଞର ପ୍ରଧାନ କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ।

ବ୍ରହ୍ମା ସ୍ଵଯଂ ମରୀଚ୍ଯସ୍ତୁ ବଭୂଵାଽନ୍ଯେ ତଥାପରେ । ଅତ୍ରିସ୍ତୁ ଯଜ୍ଞକର୍ମସ୍ଥ ଆଗ୍ନୀଧ୍ରସ୍ତ୍ଵଙ୍ଗିରା ଭଵତ୍ ।। ୨୧.

ସେଠାରେ ବ୍ରହ୍ମା ସ୍ୱୟଂ, ମରୀଚି ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ନିଜ ନିଜ ସ୍ଥାନ ନେଲେ; ଅତ୍ରି ଯଜ୍ଞ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଲାଗିଲେ, ଏବଂ ଅଗ୍ନୀଧ୍ର ଅଙ୍ଗିରାସ୍ ହେଲେ।

ହୋତା ପୁଲସ୍ତ୍ଯସ୍ତ୍ଵଭଵଦୁଦ୍ଗାତା ପୁଲହୋଽଭଵତ୍ । କ୍ରତୌ କ୍ରତୁସ୍ତୁ ପ୍ରସ୍ତୋତା ତଦା ଯଜ୍ଞେ ମହାତପାଃ ।। ୨୧.

ସେହି ଯଜ୍ଞରେ ପୁଲସ୍ତ୍ୟ ହୋତା ହେଲେ, ପୁଲହ ଉଦ୍ଗାତା ହେଲେ, ଏବଂ କ୍ରତୁ ମହାତ୍ମା ପ୍ରସ୍ତୋତା ଭାବେ କାମ କଲେ।

ପ୍ରତିହର୍ତା ପ୍ରଚେତାସ୍ତୁ ତସ୍ମିନ୍ କ୍ରତୁଵରେ ବଭୌ । ସୁବ୍ରହ୍ମଣ୍ଯୋ ଵସିଷ୍ଠସ୍ତୁ ସନକାଦ୍ଯାଃ ସଭାସଦଃ । ତତ୍ର ଯାଜ୍ଯଃ ସ୍ଵଯଂ ବ୍ରହ୍ମା ସ ଚ ଇଜ୍ଯସ୍ତୁ ପୂଜ୍ଯତେ ।। ୨୧.

ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯଜ୍ଞରେ ପ୍ରଚେତା ପ୍ରତିହର୍ତା ହେଲେ, ସୁବ୍ରହ୍ମଣ୍ୟ ବସିଷ୍ଠ ହେଲେ, ସନକ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ସଭ୍ୟ ଭାବେ ଥିଲେ। ସେଠାରେ ସ୍ୱୟଂ ବ୍ରହ୍ମା ଯଜମାନ ହେଇ, ସେ ପୂଜ୍ୟ ଭାବେ ପୂଜିତ ହେଲେ।

ପୂଜ୍ଯା ଦକ୍ଷସ୍ଯ ଦୌହିତ୍ରା ରୁଦ୍ରାଦିତ୍ଯାଙ୍ଗିରାଦଯଃ । ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷପିତରସ୍ତେ ହି ତୈଃ ପ୍ରୀତୈଃ ପ୍ରୀଯତେ ଜଗତ୍ ।। ୨୧.

ଦକ୍ଷଙ୍କ ନାତିମାନେ—ରୁଦ୍ର, ଆଦିତ୍ୟ, ଅଙ୍ଗିରା ଓ ଅନ୍ୟମାନେ—ପୂଜାଯୋଗ୍ୟ ଥିଲେ। ସେମାନେ ଦୃଶ୍ୟ ପୂର୍ବଜ, ସେମାନଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କଲେ ସମସ୍ତ ଜଗତ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଏ।

ତତ୍ର ଭାଗାର୍ଥିନୋ ଦେଵା ଆଦିତ୍ଯା ଵସଵସ୍ତଥା । ଵିଶ୍ଵେଦେଵାଃ ସପିତରୋ ଗନ୍ଧର୍ଵାଦ୍ଯା ମରୁଦ୍ଗଣାଃ ।। ୨୧.

ସେଠାରେ ଯେଉଁ ଦେବତାମାନେ ନିଜ ଭାଗ ଚାହିଁଥିଲେ, ସେମାନେ ଆଦିତ୍ୟ, ବସୁ, ବିଶ୍ୱଦେବ, ପିତୃ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ, ଏବଂ ମରୁତ ଗଣ ଥିଲେ।