ଦୃଷ୍ଟୋ ଭଵଦ୍ଭିଃ ସର୍ଵଂ ଯଦସ୍ମାକଂ ସୁଦୁରତ୍ଯଯମ୍
ଆମ ପାଇଁ ଯେଉଁ ସବୁ ଅତି ଦୁର୍ଲଭ ଘଟଣା ଘଟିଛି, ସେସବୁ ଆପଣମାନେ ଦେଖିଛନ୍ତି।
ଇତି ଵିଶ୍ରାଵ୍ଯ ଵଚନଂ ରାଜାନଂ ସ ଋଷିଂ ଜନାନ୍
ଏପରି ଭାବରେ ରାଜା, ଋଷି ଓ ଲୋକମାନେଙ୍କୁ ଏହି କଥା କହିଦେଲେ।
ଆରୁହ୍ଯ ଵରଯାନଂ ତେ ଗତାଃ ସ୍ଵର୍ଗଂ ଵୃତା ସୁରୈଃ ତତଃ ସ ରାଜଶାର୍ଦୂଲଃ ସଗଣଃ ପରିଵାରକୈଃ
ସେମାନେ ଦେବତାମାନେ ସହିତ ଦିବ୍ୟ ଯାନରେ ଚଢ଼ି ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଇଲେ। ତାପରେ ସେ ରାଜା ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ସାଥୀ ଓ ପରିବାରବଳ ସହିତ,
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତୀର୍ଥସ୍ଯ ମାହାତ୍ମ୍ଯଂ ପ୍ରଣମ୍ଯ ଋଷିସତ୍ତମମ୍
ତୀର୍ଥର ମହତ୍ତ୍ୱ ଦେଖି ଉତ୍ତମ ଋଷିଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କଲେ।
ଏତତ୍ତେ କଥିତଂ ଭଦ୍ରେ ମାହାତ୍ମ୍ଯଂ ମଥୁରାଭଵମ୍
ଏହି ମଥୁରାର ମହିମା ତୁମକୁ କହିଦେଲି, ହେ ଭାଗ୍ୟଶାଳି।
ପଠତି ଶ୍ରଦ୍ଧଯା ଯୁକ୍ତୋ ବ୍ରାହ୍ମଣାନାଂ ଚ ସନ୍ନିଧୌ 180.
ଯିଏ ଏହି କଥାକୁ ଭକ୍ତି ସହିତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ପଢ଼େ,
ଏତତ୍ତ୍ଵଯାନାଵ୍ରତିନେ ନ ଚାଶୁଶ୍ରୂଷଯେ ତଥା
ଏହି କଥା ଅନୁଷ୍ଠାନ ନଥିବା କିମ୍ବା ଭଲଭାବେ ଶୁଣୁନଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ କହିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ତୀର୍ଥାନାଂ ପରମଂ ତୀର୍ଥଂ ଧର୍ମାଣାଂ ଧର୍ମମୁତ୍ତମମ୍
ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏହା ସର୍ବୋତ୍ତମ, ଧର୍ମମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏହା ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ।
କଥନୀଯଂ ମହାଭାଗେ ପୁଣ୍ଯାନ୍ଭାଗଵତାନ୍ସଦା ଏତଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ପ୍ରଭୋର୍ଵାକ୍ଯଂ ଧରଣୀ ଵିସ୍ମଯାନ୍ଵିତା
ଏହି କଥା ସଦା ପୁଣ୍ୟଶୀଳ ଭକ୍ତମାନେଙ୍କୁ କହିବା ଉଚିତ୍। ପ୍ରଭୁଙ୍କର ଏହି ଉପଦେଶ ଶୁଣି ଧରଣୀ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ଭରିଗଲା।
ପପ୍ରଚ୍ଛ ମୁଦିତା ଦେଵୀ ପ୍ରତିମାସ୍ଥାପନଂ ପ୍ରତି
ଖୁସି ହୋଇ ଦେବୀ ପ୍ରତିମା ସ୍ଥାପନ ବିଷୟରେ ପଚାରିଲେ।
ଇତି ଶ୍ରୀଵରାହପୁରାଣେ ଭଗଵଚ୍ଛାସ୍ତ୍ରେ ମଥୁରାଵର୍ଣନଂ ନାମାଶୀତ୍ଯଧିକଶତତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏଭଳି ଶ୍ରୀବରାହ ପୁରାଣରେ, ଭଗବତ୍ ଶାସ୍ତ୍ରରେ, 'ମଥୁରା ବର୍ଣ୍ଣନ' ନାମକ ଏକଶଏଏଠିରିଏ ଅଧ୍ୟାୟ ଶେଷ ହେଲା।
ଅଥ ମଧୁକାଷ୍ଠାପ୍ରତିମାଯାମର୍ଚାସ୍ଥାପନମ୍ ଏଵଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ପରଂ ସ୍ଥାନଂ ସା ମହୀ ସଂଶିତଵ୍ରତା
ଏବେ ମଧୁକ ଗଛର ପ୍ରତିମାର ପୂଜା ସ୍ଥାପନ ବିଷୟରେ। ଏପରି ଶୁଣି, ଦୃଢ଼ ବ୍ରତ ଧାରଣ କରିଥିବା ଧରଣୀ ପରମ ସ୍ଥାନକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କଲେ।
ସଂଶ୍ରୁତ୍ଯ ଵିସ୍ମଯାଵିଷ୍ଟା ପ୍ରତ୍ଯୁଵାଚ ଵସୁନ୍ଧରା ଅହୋ କ୍ଷେତ୍ରପ୍ରଭାଵୋ ଵୈ ଯସ୍ତ୍ଵଯା ସମୁଦାହୃତଃ
ଶୁଣି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ଭରିଯାଇ, ବସୁଧା ଉତ୍ତର ଦେଲେ: 'ଆହା, ତୁମେ ଯେଉଁ କ୍ଷେତ୍ରର ଶକ୍ତି ବର୍ଣ୍ଣନା କଲେ!'
ଯଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଦେଵତତ୍ତ୍ଵେନ ଜାତାସ୍ମି ଵିଗତଜ୍ଵରା
ଏହି କଥା ଦେବତାତ୍ତ୍ୱ ଦ୍ୱାରା ଶୁଣି, ମୁଁ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇଛି।
ମମ ପ୍ରୀତ୍ଯର୍ଥମଖିଲଂ ତଦ୍ଵିଷ୍ଣୋ ଵକ୍ତୁମର୍ହସି
ମୋ ପ୍ରସନ୍ନତା ପାଇଁ, ହେ ବିଷ୍ଣୁ, ଏହି ସବୁ କଥା ମୋତେ କହିବାକୁ ଉଚିତ।
ତାମ୍ରେ କାଂସ୍ଯେ ଚ ରୌପ୍ଯେ ଚ ତିଷ୍ଠସି ସ୍ଥାପିତଃ କଥମ୍
ତୁମେ କିପରି ତାମ୍ବା, କଂସା ଓ ଚାଁଦିରେ ବସିଥାଅ?
ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ସମାସାଦ୍ଯ କଥଂ ତିଷ୍ଠସି ମାଧଵ
ଏକ ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ଆସିଲେ, ହେ ମାଧବ, ତୁମେ କିପରି ରହୁଛ?
କଥଂ ତିଷ୍ଠସି ଵା ସଵ୍ଯେ ଭିତ୍ତିସଂସ୍ଥୋ ଜନାର୍ଦନଃ
ହେ ଜନାର୍ଦ୍ଦନ, ଦେଖ, ଦେବାଳୟର ବାମ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଦିଵାଳ ଉପରେ ତୁମେ କିପରି ବସିଥାଅ?
ଏଵଂ ଧରାଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ପ୍ରତ୍ଯୁଵାଚାଦିସୂକରଃ ପ୍ରତିମା ଯସ୍ଯ କର୍ତ୍ତଵ୍ଯା ତଦାନୀଯ ଵସୁନ୍ଧରେ
ଏଭଳି ଭୂମିର କଥା ଶୁଣି, ଆଦିଶୂକର କହିଲେ: 'ହେ ବସୁଧା, ଯେତେବେଳେ ପ୍ରତିମା ତିଆରି କରିବାକୁ ହେବ, ସେତିକି ଏଠାରେ ଆଣ।'
ପ୍ରତିମାଂ କାରଯେଚ୍ଚୈଵ ଲକ୍ଷଣୋକ୍ତାଂ ଵସୁନ୍ଧରେ
ହେ ବସୁନ୍ଧରା, ପ୍ରତିମା ସଠିକ ଲକ୍ଷଣ ଅନୁଯାୟୀ ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ।
ତତଃ ସମ୍ପୂଜଯେଦ୍ଦେଵି ସଂସାରଭଵମୁକ୍ତଯେ 181.
ତାପରେ, ହେ ଦେବୀ, ସଂସାର ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇଁ ପୂଜା କରିବା ଦରକାର।
କୃତ୍ଵା ତତ୍ପ୍ରତିମାଂ ଚୈଵ ପ୍ରତିଷ୍ଠାଵିଧିନାର୍ଚ୍ଚଯେତ୍
ସେଇ ପ୍ରତିମା ତିଆରି କରି, ପ୍ରତିଷ୍ଠା ବିଧି ଅନୁଯାୟୀ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।
କର୍ପୂରଂ କୁଂକୁମଂ ଚୈଵ ତ୍ଵଚଂ ଚାଗୁରୁମେଵ ଚ
କପୁର, କୁଙ୍କୁମ, ଚମ୍ର ଓ ଅଗୁରୁ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ।
ଏତୈର୍ଵିଲେପନଂ ଦଦ୍ଯାଦର୍ଚିତସ୍ତୁ ଵିଚକ୍ଷଣଃ
ଏହି ସମଗ୍ରୀ ଦ୍ୱାରା, ପୂଜା ପରେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ବ୍ୟକ୍ତି ଅଭିଷେକ କରିବା ଉଚିତ।
ଵିଧାନପୂର୍ଵକଂ ଚୈଵ ମଂଗଲ୍ଯଂ ଚୈଵ ପାଯସମ୍
ବିଧି ଅନୁଯାୟୀ ଶୁଭ ପାୟସ ମଧ୍ୟ ନିବେଦନ କରିବା ଉଚିତ।
ଏଵଂ ସର୍ଵଂ ତତୋ ଦଦ୍ଯାତ୍ପୂଜାଯାଂ ଵିହିତଂ ଶୁଭମ୍
ଏଭଳି, ପୂଜା ପରେ ଯେଉଁ ଶୁଭ ସମଗ୍ରୀ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ, ସେସବୁ ଦେବା ଉଚିତ।
ପ୍ରାଣାଯାମଂ ତତଃ କୃତ୍ଵା ଇମଂ ମନ୍ତ୍ରମୁଦୀରଯେତ୍
ତାପରେ ପ୍ରାଣାୟାମ କରି, ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ।
ସସମ୍ଭ୍ରମଂ ଲୋକେ ସୁପ୍ରତୀତସ୍ତିଷ୍ଠ କାଷ୍ଠେ ସ ତ୍ଵଂ ଭୁଵି
ସମ୍ମାନ ସହିତ, ଏହି ଭୂମିରେ ତୁମେ କାଠରେ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ବସିଛ, ଏହିପରି ଭଲ ଭାବେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଅଛ।
ପୁନଃ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣୀକୃତ୍ଯ ଶୁଦ୍ଧୈର୍ଭାଗଵତୈଃ ସହ
ପୁଣିଥରେ, ପବିତ୍ର ଭକ୍ତମାନେ ସହିତ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କରିବା ଉଚିତ।
ନୋର୍ଦ୍ଧ୍ଵଂ ନ ତିର୍ଯଗୀକ୍ଷେତ କାମକ୍ରୋଧଵିଵର୍ଜିତଃ
କୌଣସି ଦିଗକୁ କିମ୍ବା ଉପରକୁ ଦେଖିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ମନରୁ ଆସକ୍ତି ଓ କ୍ରୋଧ ଦୂରେଇ ରଖିବା ଦରକାର।