ଵରାହପୁରାଣମ୍

ଇତି ଶ୍ରୀଵରାହପୁରାଣେ ଭଗଵଚ୍ଛାସ୍ତ୍ରେ ଗୋକର୍ଣମାହାତ୍ମ୍ଯେ ଏକସପ୍ତତ୍ଯଧିକଶତତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ

ଏହିପରି ଶ୍ରୀବରାହପୁରାଣରେ, ଭଗବତ୍ ଶାସ୍ତ୍ରରେ, ଗୋକର୍ଣ୍ଣ ମାହାତ୍ମ୍ୟରେ, ଏକସପ୍ତତି ଅଧିକ ଶତତମ ଅଧ୍ୟାୟ ଶେଷ ହେଲା।

ଶ୍ରୀଵରାହ ଉଵାଚ ପ୍ରଥମେଽହ୍ନି ଯଥା କୃତ୍ଯମେଵମେଵ ତ୍ରଯୋଦଶ

ଶ୍ରୀବରାହ କହିଲେ: ପ୍ରଥମ ଦିନରେ ଯେପରି କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ଥିଲା, ତେଣୁ ତ୍ରୟୋଦଶୀ ଦିନରେ ମଧ୍ୟ ସେହିପରି।

ତା ଦେଵ୍ଯୋ ନୃତ୍ଯଗୀତେଷୁ କୁଶଲାଶ୍ଚାଗମେଽଭଵନ୍

ସେ ସମସ୍ତ ଦେବୀମାନେ ନୃତ୍ୟ ଓ ଗୀତରେ ଦକ୍ଷ ହେଲେ।

ଗୋକର୍ଣଃ ସର୍ଵଭାଵେନ ଗୃହଂ ଵିସ୍ମୃତଵାନସୌ

ଗୋକର୍ଣ୍ଣ ସମସ୍ତ ମନ ଦେଇ ନିଜ ଘରକୁ ଭୁଲିଗଲେ।

ଵିଵର୍ଣଂ ଵଦନା ଦୀନା ଭଗ୍ନାଲଂକାରଵାସସଃ

ସେମାନଙ୍କ ମୁହଁ ଫିକା ଓ ଦୁଃଖିତ ଦେଖାଯାଉଥିଲା, ଗହଣା ଓ ପୋଶାକ ଭାଙ୍ଗିଯାଇଥିଲା।

ଦୃଶ୍ଯନ୍ତେ ଵିକୃତାକାରାଃ ସଵ୍ରଣା ରୁଧିରସ୍ରଵାଃ

ସେମାନେ ଅସ୍ୱଭାବିକ ଆକୃତିରେ, ଗାଁଠ ଓ ରକ୍ତ ପ୍ରବାହରେ ଢାକିଯାଇଥିବା ଦେଖାଯାଉଛନ୍ତି।

ଅପୁତ୍ରସ୍ଯ ଗତିର୍ନାସ୍ତି ସ୍ଵର୍ଗୋ ନୈଵ ଚ ନୈଵ ଚ

ଯାହାଙ୍କର ପୁଅ ନାହିଁ, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ କୌଣସି ଗତି ନାହିଁ, ସ୍ୱର୍ଗ ମଧ୍ୟ ନାହିଁ, ଆଉ କିଛି ମଧ୍ୟ ନାହିଁ।

ଏଵଂ ଜ୍ଞାତ୍ଵା ସ ପପ୍ରଚ୍ଛ ତାସାଂ ରୂପଵିପର୍ଯଯମ୍

ଏହିପରି ଜାଣି, ସେ ସେମାନଙ୍କ ରୂପର ପରିବର୍ତ୍ତନ ବିଷୟରେ ପଚାରିଲେ।

ଦେଵ୍ଯ ଊଚୁଃ କାଲାତ୍ମକଃ ସ ଭଗଵାନ୍ଭୁଜ୍ଯତେ ସୁକୃତଂ ଯତଃ

ଦେବୀମାନେ କହିଲେ: ସେ ଭଗବାନ୍ ସମୟର ଅବତାର, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଶୁଭ କର୍ମର ଫଳ ଭୋଗ କରାଯାଏ।

ସ ଏଵ ନିତ୍ଯକାଲଂ ଚ ପୃଚ୍ଛତି ସ୍ମ ତଦୁତ୍ତରମ୍

ସେ ନିଜେ ନିତ୍ୟ ସମୟ ଭାବେ ସେଇ ପ୍ରଶ୍ନ ଓ ତାହାର ଉତ୍ତର ପଚାରୁଥିଲେ।

ନିଶ୍ଚଯାର୍ଥଂ ପୁନଃ ସୋଽଥ ଗୋକର୍ଣସ୍ତାଃ ପ୍ରଣମ୍ଯ ଚ 172.

ପୁନି ନିଶ୍ଚିତି ପାଇଁ, ଗୋକର୍ଣ୍ଣ ସେମାନଙ୍କୁ ପୁନି ଶିର ନମାଇଲେ।

ଯଦି ଗୋପ୍ଯଂ ମମାର୍ତ୍ତସ୍ଯ ଵୈରୂପ୍ଯଂ କଥଯିଷ୍ଯଥ

ମୋ ଦୁଃଖର ଅପରୂପ ଦେହ ଯଦି ଗୁପ୍ତ ରହିବା ଥିଲା ବେଳେ ତୁମେ ଯଦି ଏହାକୁ ପ୍ରକାଶ କରିଦେଉଛ, —

ଏଵମୁକ୍ତେ ତଦା ତାସାଂ ମଧ୍ଯେ ଏକାଽବ୍ରଵୀଦିଦମ୍

ଏପରି କହିବା ପରେ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ ଜଣେ ଏପରି କହିଲେ—

ଶୃଣୁ ଵତ୍ସ ଵଦିଷ୍ଯେଽହଂ ଵିରୂପକରଣଂ ଯଥା

ଶୁଣ, ପୁଅ, ମୁଁ କେମିତି ଏହି ଅପରୂପ ହେଲା, ସେ କଥା କହିବି।

ଆସ୍ତେ ମଧୁପୁରୀ ରମ୍ଯା ନୃଣାଂ ମୁକ୍ତିପ୍ରଦାଯିନୀ

ମଧୁନାମକ ଏକ ଶୁଭ୍ର ନଗର ଅଛି, ଯାହା ଲୋକଙ୍କୁ ମୁକ୍ତି ଦେଇଥାଏ।

ଚାତୁର୍ମାସ୍ଯଂ ତୀର୍ଥସେଵୀ ସ ଗତୋ ଭକ୍ତିପୂର୍ଵକମ୍

ଚାରିମାସ ଉପବାସ ଓ ତୀର୍ଥସେବା କରିବାକୁ ସେ ଭକ୍ତିଭାବରେ ସେଠାକୁ ଗଲେ।

ଆରାମଵାଟିକାଃ ଶୁଭ୍ରାଃ ପ୍ରାକାରଵରଵେଷ୍ଟିତାଃ

ସେଠାରେ ଅନେକ ସୁନ୍ଦର ଉଦ୍ୟାନ ଥିଲା, ଭଲ ଦେଉଳିଆ ପାଖରେ ଘେରିଥିଲା।

ଫଲଵନ୍ତୋ ଦ୍ରୁମାସ୍ତସ୍ମିନ୍ସର୍ଵର୍ତ୍ତୁସୁମନୋହରାଃ

ସେଉଦ୍ୟାନମାନେ ସମସ୍ତ ଋତୁରେ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥିବା ଫଳଦାୟକ ଗଛରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା।

ସେଵକୈର୍ନାଶିତଃ ସର୍ଵଂ ଆରାମଃ ସଫଲଦ୍ରୁମଃ

ସେଉଦ୍ୟାନ ଓ ଫଳଦାୟକ ଗଛମାନେ ସମସ୍ତେ ସେବକମାନେ ଧ୍ୱଂସ କରିଦେଲେ।

ବହୁଧା ଵାର୍ଯମାଣୈସ୍ତୁ ପାପବୁଦ୍ଧିସମାଶ୍ରିତୈଃ

ଅନେକ ଲୋକ ରୋକିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ ମଧ୍ୟ, ଦୁଷ୍ଟମନ୍ତି ଲୋକମାନେ ଶୁଣିଲେ ନାହିଁ।

ପଞ୍ଜରସ୍ଥୋ ଯଥା ସିଂହଃ କୋଽସ୍ମାଂସ୍ତ୍ରାତା ଭଵେଦିତି 172.

ଖଞ୍ଜରେ ବନ୍ଦ ହୋଇଥିବା ସିଂହ ଭଳି, ସେ ଚିନ୍ତା କରିଲେ—'କିଏ ଆମକୁ ଉଦ୍ଧାର କରିବେ?'

ରୁରୋଦୋଚ୍ଚୈଃ ସ୍ଵରଂ ଦୀନା ହା କଷ୍ଟମିତି ଜଲ୍ପତୀ

ସେ ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ ଦୁଃଖରେ କାନ୍ଦିଲେ, 'ହା ଦୁଃଖ! କେତେ କଷ୍ଟ!' ବୋଲି ଅନୁସ୍ୱାର କଲେ।

ଶ୍ରୂଯତେ ବହୁଧାକାରୋ ଗୋକର୍ଣୋଽପ୍ଯତିଦୁଃଖିତଃ

ଶୁଣାଯାଏ ଯେ, ଗୋକର୍ଣ୍ଣ ମଧ୍ୟ ବହୁ ପ୍ରକାର ଦୁଃଖରେ ଅତି ଦୁଃଖିତ ହେଇଥିଲେ।

ପ୍ରାଞ୍ଜଲିର୍ଦୀନଯା ଵାଚା ସାନ୍ତ୍ଵଯାମାସ ତାଃ ଶନୈଃ

ସେ ହାତ ଜୋଡି, ଦୁଃଖଭରା କମଳ ସ୍ୱରରେ ଦୀରେ ଦୀରେ ସେମାନଙ୍କୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଲେ।

ଭଵିତା ଯଦି ତତ୍ରାହଂ ରାଜାନଂ ତଂ ନିଵାରଯମ୍

ମୁଁ ଯଦି ସେଠାରେ ଥାଏ, ସେ ରାଜାଙ୍କୁ ରୋକିଦେବି।

ଇତ୍ଯୁକ୍ତମାତ୍ରେ ଵଚନେ ତାଃ ସର୍ଵା ଲବ୍ଧଚେତସଃ କସ୍ତ୍ଵଂ କଥଯ କସ୍ମାଚ୍ଚ ସ୍ଥାନାଦ୍ଯତ୍ତ୍ଵମିହାଗତଃ

ଏହି କଥା କହିବା ସହିତ, ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଶାନ୍ତ ହେଲେ—'ତୁମେ କିଏ? କାହିଁକି ଏଠାରେ ଆସିଛ?'

ଗୋକର୍ଣ ଉଵାଚ ପୂର୍ଵଂ ଦୃଷ୍ଟା ଭଵତ୍ଯୋ ଵୈ ଚାର୍ଵଂଗ୍ଯଶ୍ଚାରୁଲୋଚନାଃ

ଗୋକର୍ଣ୍ଣ କହିଲେ—'ପୂର୍ବେ ମୁଁ ତୁମମାନେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଦେଖିଥିଲି, ସୁନ୍ଦର ଆକୃତି ଓ ଆନନ୍ଦମୟ ନୟନରେ।'

ଇଦାନୀଂ ମଲିନା ଜାତା ମମ ଶୋକଵିଵର୍ଦ୍ଧନାଃ

ଏବେ ତୁମେ ମଲିନ ହୋଇଯାଇଛ, ଏହା ମୋ ଦୁଃଖକୁ ବଢ଼ାଇଦେଉଛ।

ଜ୍ଯେଷ୍ଠା ସୋଵାଚ ତସ୍ଯାଗ୍ରେ ପୁଷ୍ପଜାତ୍ଯା ସ୍ଵଲଂକୃତାଃ

ସେଠାରେ, ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଜଣେ ତାଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ନିଜ ଜାତିର ଫୁଲରେ ଶୋଭିତ ହୋଇ କହିଲେ—