ଵରାହପୁରାଣମ୍

ଶୁକୋଽଯଂ ପଞ୍ଜରସ୍ଶ୍ଚଶ୍ଚ ପୁତ୍ରାର୍ଥଂ ମେ ପ୍ରଦୀଯତାମ୍

ଏହି ଶୁକ ପକ୍ଷୀ ଏବଂ ଏହାର ପିଞ୍ଜରା, ମୋ ପୁଅ ପାଇଁ ଦେଇଦିଅ।

ଇତ୍ଯୁକ୍ତମାତ୍ରେ ଵଚନେ ଶବରୋ ଵାକ୍ଯମବ୍ରଵୀତ୍ 170.

ଏହି କଥା କହିବା ସହିତାସହି, ଶବରୀ ଉତ୍ତର ଦେଲେ—

ସରସ୍ଵତ୍ଯାଃ ଫଲେ ଚୈଵ ଦତ୍ତେ ଦାସ୍ଯାମି ତେ ଶୁକମ୍

ସରସ୍ୱତୀ ନଦୀର ଫଳ ଦେଲେ, ମୁଁ ତୁମକୁ ଏହି ଶୁକ ପକ୍ଷୀ ଦେଇଦେବି।

ସରସ୍ଵତ୍ଯାଃ ସଙ୍ଗମେ ଚ ଯତ୍ଫଲଂ ଲଭତେ ନରଃ

ସରସ୍ୱତୀ ନଦୀର ସଙ୍ଗମରେ ମଣିଷ ଯେଉଁ ଫଳ ପାଏ—

ଯତ୍ଫଲଂ ସଙ୍ଗମସ୍ଯୋକ୍ତଂ ଶୃଣୁଯାଦ୍ଦ୍ଵାଦଶୀଵ୍ରତମ୍

ସଙ୍ଗମର ଯେଉଁ ଫଳ କଥା କୁହାଯାଇଛି, ସେଥିରେ ଦ୍ୱାଦଶୀ ବ୍ରତ ବିଷୟରେ ଶୁଣିବା ଉଚିତ।

ଯମୁଦ୍ଦିଶ୍ଯ ଵ୍ରତଂ କୁର୍ଯାତ୍ସ ଗଚ୍ଛେତ୍ପରମାଂ ଗତିମ୍

ଯାହା ପାଇଁ ବ୍ରତ କରାଯାଏ, ସେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଗତିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।

ନାସୌ ଯମପୁରଂ ଯାତି ଵିଷ୍ଣୁଲୋକଂ ଚ ଗଚ୍ଛତି

ସେ ଯମର ପୁରକୁ ଯାଏନାହିଁ; ସେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ଲୋକକୁ ଯାଏ।

ଇତି ଶ୍ରୀଵରାହପୁରାଣେ ଗୋକର୍ଣସରସ୍ଵତୀମାହାତ୍ମ୍ଯେ ସପ୍ତତ୍ଯଧିକଶତତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ

ଏଭଳି ଶ୍ରୀବରାହ ପୁରାଣରେ, ଗୋକର୍ଣ୍ଣ ଓ ସରସ୍ୱତୀଙ୍କର ମହିମା ବିବରଣାରେ, ସତରେ ଏକ ସହସ୍ର ସପ୍ତତି ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।

ଶ୍ରୀଵରାହ ଉଵାଚ ପ୍ରଵିଶ୍ଯ ଗୃହ୍ଯ ତତ୍ପୁଣ୍ଯଂ ମାତାପିତ୍ରୋସ୍ତଦର୍ପିତମ୍

ଶ୍ରୀବରାହ କହିଲେ— ଘରକୁ ପ୍ରବେଶ କରି, ସେ ପୁଣ୍ୟକୁ ଗ୍ରହଣ କରି, ମାଆ ବାପାଙ୍କୁ ସମର୍ପିତ କରିବା ଉଚିତ।

ଶୁକସ୍ଯ ଚରିତଂ ସର୍ଵଂ ନିଵେଦ୍ଯ ଚ ମହାମତିଃ

ଶୁକର ସମସ୍ତ କାହାଣୀ କହିଦେଇ, ସେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ବ୍ୟକ୍ତି—

ସୁଖଂ ପ୍ରାପ୍ତଂ ମତଂ ଚାପି ଵ୍ଯଵହାରେ ଚ ପୂଜନେ

ସେ ସୁଖ ଓ ସମ୍ମାନ ଲାଭ କରିଥିଲେ, ଚାଳଚଳନ ଓ ପୂଜାରେ ମଧ୍ୟ ସ୍ୱୀକୃତି ମିଳିଥିଲା—

ପୁନସ୍ତତ୍ରୈଵ ଗମନେ ଵଣିଗ୍ଭାଵେ ମତିର୍ଗତା

ପୁଣି ସେଠାକୁ ଯିବାକୁ ଓ ବ୍ୟାପାରୀ ହେବାକୁ ମନେ ଭାବିଲେ।

ଆନଯିଷ୍ଯେ ବହୂନ୍ଯତ୍ର ସାର୍ଧଂ ରତ୍ନପରୀକ୍ଷକୈଃ ସମୁଦ୍ରଯାଯିଭିର୍ଲୋକୈଃ ସଂଵିଦଂ ପ୍ରୋଚ୍ଯ ନିର୍ଗତଃ

ମୁଁ ଏଠାରେ ବହୁତ ସାମଗ୍ରୀ ଆଣିବି, ରତ୍ନ ଚିହ୍ନିବା ଲୋକ ଓ ସମୁଦ୍ର ଯାତ୍ରୀମାନେ ସହିତ—ଏହି କଥା ସଂକଳ୍ପ କରି ସେ ବାହାରିଗଲେ।

ପେଯାହାର ସମାହାରଂ କୃତ୍ଵା କୃତ୍ଯଵିଦାର୍ଥକମ୍

ପାନୀୟ ଓ ଖାଦ୍ୟ ସଂଗ୍ରହ କରି, ଯାହା ଦରକାର, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ତିଆରି କଲେ।

ମାତାପିତ୍ରୋଃ ଶୁଭା ଵାଚୋ ଗୃହୀତ୍ଵା ଦେଵତାଗୃହେ

ମାତା ପିତାଙ୍କ ଠାରୁ ଶୁଭ କଥା ଶୁଣି, ଦେବତାଙ୍କ ଘରେ ଗ୍ରହଣ କଲେ।

ପିତୁଃ ଶୁଶ୍ରୂଷଣଂ ଚୋକ୍ତ୍ଵା ସର୍ଵଂ ଯୂଯଂ କରିଷ୍ଯଥ

‘ମୋ ପିତାଙ୍କ ସେବା ତୁମେ ସମସ୍ତେ କରିବେ’—ଏହି କଥା କହିଲେ।

ଭଵତୀଭିଶ୍ଚ କୃତ୍ଯଂ ମେ କରଣୀଯଂ ଯଥା ତଥା

‘ମହିଳାମାନେ, ମୋର କାମ ଯେପରି ଉଚିତ, ସେପରି କରିବେ’—ଏହି କଥା କହିଲେ।

ଭାର୍ଯାଭିଃ ସମନୁଜ୍ଞାତୋ ଯାନପାତ୍ରଂ ଗତସ୍ତଦା 171.

ଭାର୍ଯ୍ୟାମାନଙ୍କ ଅନୁମତି ମିଳିଲାପରେ, ସେ ଯାତ୍ରା ପାଇଁ ଯାନରେ ଚଢ଼ିଲେ।

ପୋତାରୂଢାସ୍ତତଃ ସର୍ଵେ ପୋତଵାହୈରୁପୋହିତାଃ

ତାପରେ ସମସ୍ତେ ଜାହାଜକୁ ଚଢ଼ିଲେ, ଜାହାଜ ଚାଳକମାନେ ସହିତ।

ଅଥ ଦୈଵଵଶାଦ୍ଵାଯୁର୍ଵିଲୋମଃ ସମଜାଯତ ପୋତଵାହାସ୍ତତଃ ସର୍ଵେ ଵିସଂଜ୍ଞା ମୋହିତାଃ କୃଶାଃ

ଏହିପରେ ଭାଗ୍ୟବଶତଃ ବିପରୀତ ପବନ ବହିଲା; ସମସ୍ତ ଜାହାଜ ଚାଳକ ଅଚେତନ, ଭ୍ରମିତ ଓ ଦୁର୍ବଳ ହେଇପଡ଼ିଲେ।

ହା କଷ୍ଟଂ ହି କଥଂ କିଞ୍ଚ କୁତ୍ର ଗଚ୍ଛାମହେ ଵଯମ୍ ଆକ୍ଷିପଦ୍ଵାଗ୍ଭିରୁଗ୍ରାଭିରନ୍ଯୋନ୍ଯଂ ଶଙ୍କ୍ଯ ମୂର୍ଚ୍ଛିତାଃ

‘ହା ଦୁଃଖ! ଏହା କଣ? ଆମେ କେଉଁଠି ଯାଉଛୁ?’—ଏମିତି କଠୋର କଥା କହି, ପରସ୍ପର ଉପରେ ସନ୍ଦେହ କରି, ସମସ୍ତେ ଅସ୍ପଷ୍ଟ ଓ ଅଚେତନ ହେଲେ।

ଜଲ୍ପନ୍ତି କୋଽତ୍ର ପାପିଷ୍ଠଃ ସମାରୂଢୋ ନିରାକୃତଃ

ସେମାନେ କହିଲେ, ‘ଏଠାରେ କିଏ ସବୁଠାରୁ ପାପୀ ଯାହା ଚଢ଼ିଛି ଏବଂ ଏହି ଦୁର୍ଦ୍ଦଶା ଆଣିଛି?’

ଏଵଂ ଵିଲପତାଂ ତେଷାଂ ଚତ୍ଵାରୋଽପି ସମଭ୍ଯଯୁଃ

ଏଭଳି କ୍ଷୁଦ୍ରାବସ୍ଥାରେ ତାଙ୍କର ଅନୁସୂଚନା କରୁଥିବା ବେଳେ, ଚାରିଜଣ ଏକାଠି ଆସିଲେ।

ନିର୍ଭର୍ତ୍ସନଂ ତତସ୍ତେଷାମନ୍ଯୋନ୍ଯମଭିଜଲ୍ପନମ୍

ତାପରେ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପରସ୍ପର ଦୋଷାରୋପ ଓ ନିନ୍ଦା ଆରମ୍ଭ ହେଲା।

ଅପୁତ୍ରସ୍ଯ ଗତିର୍ନାସ୍ତି ଇତି ସର୍ଵସ୍ଯ ନିଶ୍ଚିତମ୍

‘ଯାହାଙ୍କର ପୁଅ ନାହିଁ, ସେଠାରେ ଗତି ନାହିଁ’—ଏହା ସମସ୍ତଙ୍କ ନିଶ୍ଚିତ ମତ ହେଲା।

ଯଦତ୍ର ଯୁକ୍ତଂ କାଲେଽସ୍ମିନ୍ଵିଷମେ ସମୁପସ୍ଥିତେ

‘ଏହି ଦୁଃଖର ସମୟରେ କଣ ଉଚିତ କାମ?’

ଶୁକ ଉଵାଚ ଅହଂ କରିଷ୍ଯେ ତତ୍ସର୍ଵଂ ମା ଵିଷାଦେ ମନଃ କୃଥାଃ

ଶୁକ କହିଲେ: ‘ମୁଁ ସମସ୍ତ କାମ କରିଦେବି; ତୁମେ ମନ ଦୁଃଖିତ କରନି।’

ଏଵମାଶ୍ଵାସ୍ଯ ପିତରଂ ସମୁଡ୍ଡୀଯ ତତୋ ଦ୍ରୁତମ୍ 171.

ଏପରିଭାବରେ ସେ ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କୁ ଆଶ୍ୱାସନ ଦେଇ, ତୁରନ୍ତ ଉଠାଇ ନେଲେ।

ନୀଚଗତ୍ଯା ରକ୍ଷଯନ୍ଵୈ ସୁତରଂ ଦୁସ୍ତରଂ ଜଲମ୍

ନିମ୍ନ ଚାଲି ହେବା ସତ୍ତ୍ୱେ, ସେ ଅତି କଷ୍ଟକର ଓ ଅପାର ଜଳ ମଧ୍ୟରେ ତାଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିଲେ।