ଇଦାନୀଂ ତୁ ମଯା ଜ୍ଞାତଂ ତ୍ଯାଗାନ୍ନାସ୍ତି ପରଂ ସୁଖମ୍
ଏବେ ମୁଁ ବୁଝିପାରିଛି ଯେ, ତ୍ୟାଗ ଠାରୁ ବଡ଼ ସୁଖ କିଛି ନାହିଁ।
ନାସ୍ତି ରାଗସମଂ ଦୁଃଖଂ ନାସ୍ତି ତ୍ଯାଗାତ୍ପରଂ ସୁଖମ୍
ଆସକ୍ତି ସମାନ ଦୁଃଖ ନାହିଁ, ତ୍ୟାଗ ଠାରୁ ବଡ଼ ସୁଖ ମଧ୍ୟ ନାହିଁ।
ପ୍ରାଯେଣ ସର୍ଵକାମାନାଂ ପରିତ୍ଯାଗୋ ଵିଶିଷ୍ଯତେ 153.
ସାଧାରଣତଃ, ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛାକୁ ଛାଡ଼ିଦେବାକୁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ମନାଯାଏ।
ତତଃ ପୌରଜନଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଚତୁରଙ୍ଗବଲାନ୍ଵିତଃ
ତାପରେ, ସେ ଚାରିପ୍ରକାର ସେନା ସହିତ ସହରବାସୀଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
ତେନ ଦୃଷ୍ଟା ପୁରୀ ରମ୍ଯା ଵାସଵସ୍ଯ ପୁରୀ ଯଥା
ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେ ଶୁଭ୍ର ସହରକୁ ଦେଖିଲେ, ଯେପରି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସହର।
ରମ୍ଯଂ ମଧୁଵନଂ ନାମ ଵିଷ୍ଣୁସ୍ଥାନମନୁତ୍ତମମ୍
ସେଠାରେ ମଧୁବନ ନାମର ଆନନ୍ଦମୟ ଅଟୁଟ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ଅଛି।
ଏକାଦଶୀ ଶୁକ୍ଲପକ୍ଷେ ମାସି ଭାଦ୍ରପଦେ ତଥା
ଭାଦ୍ରପଦ ମାସର ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷର ଏକାଦଶୀ ତିଥିରେ,
ଵନଂ କୁନ୍ଦଵନଂ ନାମ ତୃତୀଯଂ ଚୈଵମୁତ୍ତମମ୍
ସେଠାରେ କୁନ୍ଦବନ ନାମର ତୃତୀୟ ଓ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଅରଣ୍ୟ ଅଛି।
ଏକାଦଶୀ କୃଷ୍ଣପକ୍ଷେ ମାସି ଭାଦ୍ରପଦେ ହି ଵା
କିମ୍ବା ଭାଦ୍ରପଦ ମାସର କୃଷ୍ଣପକ୍ଷର ଏକାଦଶୀ ତିଥିରେ,
ଚତୁର୍ଥଂ କାମ୍ଯକଵନଂ ଵନାନାଂ ଵନମୁତ୍ତମମ୍
ଚତୁର୍ଥ କାମ୍ୟକବନ, ଅରଣ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ।
ଵିମଲସ୍ଯ ଚ କୁଣ୍ଡେ ତୁ ସର୍ଵପାପୈଃ ପ୍ରମୁଚ୍ଯତେ
ବିମଳଙ୍କ କୁଣ୍ଡରେ ସ୍ନାନ କଲେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ।
ପଂଚମଂ ବକୁଲଂ ନାମ ଵନାନାମୁତ୍ତମଂ ଵନମ୍
ପଞ୍ଚମ, ବକୁଳ ନାମର ଅରଣ୍ୟ, ଅରଣ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ।
ଯମୁନାଯାଃ ପରେ ପାରେ ଦେଵାନାମପି ଦୁର୍ଲ୍ଲଭମ୍ 153.
ଯମୁନାର ଅତି ଦୂର ପାରେ, ଯେଉଁଠାରେ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ପହଞ୍ଚିବାକୁ ଅତି କଷ୍ଟର, ସେଠି—
ତତ୍ର ଗତ୍ଵା ତୁ ଵସୁଧେ ମଦ୍ଭକ୍ତୋ ମତ୍ପରାଯଣଃ
ହେ ପୃଥିବୀ, ମୋ ପ୍ରେମୀ ଏବଂ ମୋରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ନିଷ୍ଠା ରଖୁଥିବା ଭକ୍ତ, ସେଠାକୁ ଯାଇ—
ସପ୍ତମଂ ତୁ ଵନଂ ଭୂମେ ଖାଦିରଂ ଲୋକଵିଶ୍ରୁତମ୍
ହେ ପୃଥିବୀ, ସେଠି ସପ୍ତମ ଜଣାଶୁଣା ବନଟି ହେଉଛି ଖାଦିର ବନ।
ମହାଵନଂ ଚାଷ୍ଟମଂ ତୁ ସଦୈଵ ତୁ ମମ ପ୍ରିଯମ୍
ଏବଂ ଅଷ୍ଟମ ବନଟି ହେଉଛି ମହାବନ, ଯାହା ସଦା ମୋର ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରିୟ।
ଲୋହଜଙ୍ଘଵନଂ ନାମ ଲୋହଜଙ୍ଘେନ ରକ୍ଷିତମ୍
ଲୋହଜଂଘ ବନ ନାମକ ବନଟି, ଯାହାକୁ ଲୋହଜଂଘ ରକ୍ଷା କରିଥାଏ।
ଵନଂ ବିଲ୍ଵଵନଂ ନାମ ଦଶମଂ ଦେଵପୂଜିତମ୍
ଦଶମ ବନଟି ହେଉଛି ବିଲ୍ବ ବନ, ଯାହାକୁ ଦେବତାମାନେ ପୂଜନ କରନ୍ତି।
ଏକାଦଶଂ ତୁ ଭାଣ୍ଡୀରଂ ଯୋଗିନଃ ପ୍ରିଯମୁତ୍ତମମ୍
ଏକାଦଶ ବନଟି ହେଉଛି ଭାଣ୍ଡୀର, ଯାହା ଯୋଗୀମାନେ ବହୁତ ପ୍ରିୟ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମନେ କରନ୍ତି।
ଭାଣ୍ଡୀରଂ ତମନୁପ୍ରାପ୍ଯ ଵନାନାଂ ଵନମୁତ୍ତମମ୍
ସେଇ ସବୁ ବନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭାଣ୍ଡୀର ବନକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ—
ଵୃନ୍ଦାଵନଂ ଦ୍ଵାଦଶକଂ ଵୃନ୍ଦଯା ପରିରକ୍ଷିତମ୍
ଦ୍ୱାଦଶ ବନଟି ହେଉଛି ବୃନ୍ଦାବନ, ଯାହାକୁ ବୃନ୍ଦା ରକ୍ଷା କରିଥାଏ।
ଵୃନ୍ଦାଵନଂ ଚ ଗୋଵିନ୍ଦଂ ଯେ ପଶ୍ଯନ୍ତି ଵସୁନ୍ଧରେ
ହେ ପୃଥିବୀ, ଯେମାନେ ବୃନ୍ଦାବନ ଓ ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି—
ଇତି ଶ୍ରୀଵରାହପୁରାଣେ ଭଗଵଚ୍ଛାସ୍ତ୍ରେ ମଥୁରାମାହାତ୍ମ୍ଯେ ମଥୁରାତୀର୍ଥମାହାତ୍ମ୍ଯଂ ନାମ ତ୍ରିପଂଚାଶଦଧିକଶତତମୋଽଧ୍ଯାଯଃ
ଏଭଳି ଶ୍ରୀବରାହ ପୁରାଣରେ, ଭଗବତ୍ ଶାସ୍ତ୍ରରେ, ମଥୁରାର ମହିମା ବର୍ଣ୍ଣନାରେ, 'ମଥୁରା ତୀର୍ଥର ମହିମା' ନାମକ ଏହି ଏକଶତ ତିରିପନ୍ଥ ଅଧ୍ୟାୟ।
ଅଥ ଯମୁନାତୀର୍ଥପ୍ରଭାଵଃ ଏଵଂଵିଧାଂ ଚ ମଥୁରାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତୌ ମୁଦମାପତୁଃ
ଏବେ ଯମୁନା ତୀର୍ଥର ମହିମା: ଏଭଳି ମଥୁରାକୁ ଦେଖି, ସେମାନେ ଦୁଇଜଣ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ।
ପପ୍ରଚ୍ଛ ଚ ତଦା ଭାର୍ଯା ଯଦ୍ଗୁହ୍ଯଂ ପୂର୍ଵଭାଷିତମ୍
ତାପରେ ତାଙ୍କର ଭାର୍ଯ୍ୟା, ପୂର୍ବରୁ କହିଥିବା ଗୁପ୍ତ କଥା ବିଷୟରେ ପଚାରିଲେ।
ରାଜାପ୍ଯୁଵାଚ ତାଂ ରାଜ୍ଞୀଂ ତ୍ଵଯାପ୍ଯୁକ୍ତଂ ପୁରା ମମ
ରାଜା ତାଙ୍କ ରାଣୀଙ୍କୁ କହିଲେ, 'ତୁମେ ମଧ୍ୟ ପୂର୍ବେ ମୋତେ କିଛି କହିଥିଲେ—'
ତଦ୍ଵଦସ୍ଵ ସ୍ଵକଂ ଗୁହ୍ଯଂ ପଶ୍ଚାଦ୍ଵକ୍ଷ୍ଯାମ୍ଯହଂ ତଵ
'ତୁମ ଗୁପ୍ତ କଥା ମୋତେ କୁହ, ପରେ ମୁଁ ମୋର କହିବି।'
ପ୍ରୋଵାଚ ଚୈଵ ରାଜାନଂ ମନସଃ ପ୍ରୀତିକାରଣମ୍
ତାପରେ ସେ ରାଜାଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ମନର ଆନନ୍ଦର କାରଣ କହିଲେ।
ଆଗତେମାଂ ପୁରୀଂ ଦ୍ରଷ୍ଟୁଂ କୁମୁଦସ୍ଯ ତୁ ଦ୍ଵାଦଶୀମ୍
'ମୁଁ କୁମୁଦ ଦ୍ୱାଦଶୀ ଦିନ ଏହି ପୁରୀକୁ ଦେଖିବାକୁ ଆସିଥିଲି।'
ସଦ୍ଯଃ ପ୍ରାଣୈର୍ଵିଯୁକ୍ତା ଚ ତତ୍ତୀର୍ଥସ୍ଯ ପ୍ରଭାଵତଃ
'ଏବଂ ସେଇ ତୀର୍ଥର ଶକ୍ତିରେ, ସେଖଣିଁ ମୁଁ ସତ୍ୱରେ ପ୍ରାଣ ଛାଡ଼ିଦେଲି।'