ଦଣ୍ଡଂ ଚ ଵୈଷ୍ଣଵଂ ଦଦ୍ଯାନ୍ନୀଲଂ ଵସ୍ତ୍ରଂ ଚ ତସ୍ଯ ଵୈ
ତାଙ୍କୁ ଏକ ବୈଷ୍ଣବ ଦଣ୍ଡ ଓ ନୀଳ ବସ୍ତ୍ର ଦେବା ଉଚିତ,
ମମୈଵ ଶରଣଂ ଗତ୍ଵା ଇମଂ ମନ୍ତ୍ରମୁଦାହରେତ୍
ମୋ ପାଖରେ ଶରଣ ନେଇ, ସେ ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ,
ଭକ୍ଷ୍ଯାଭକ୍ଷ୍ଯଂ ତତସ୍ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ଵୈ ଶୂଦ୍ରକର୍ମ ଚ 128.
ଏହାପରେ ଖାଇବା ଓ ଖାଇବା ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ, ଏମିତି ସବୁ ଛାଡିଦେଇ, ଶୂଦ୍ରର କାମ ମଧ୍ୟ ତ୍ୟାଗ କରିବା ଉଚିତ,
ଵିମୁକ୍ତଃ ସର୍ଵପାପେଭ୍ଯୋ ଲବ୍ଧସଂଜ୍ଞୋ ଗତସ୍ପୃହଃ
ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ, ଜ୍ଞାନ ପୁନର୍ଲାଭ କରି, ଆସକ୍ତି ଛାଡିଦେଇ,
ଗୁରୋଃ ପ୍ରସାଦନାର୍ଥାଯ ଇମଂ ମନ୍ତ୍ରମୁଦାହରେତ୍
ଗୁରୁଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବା ପାଇଁ, ସେ ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ,
ମନ୍ତ୍ରଃ – ଵିଷ୍ଣୁପ୍ରସାଦେ ଗୁହ୍ଯଂ ପ୍ରସନ୍ନାତ୍ପୂର୍ଵଵଚ୍ଚ ଲବ୍ଧା ଚୈଵ ସଂସାରମୋକ୍ଷଣାଯ କରୋମି କର୍ମ ପ୍ରସୀଦ
ମନ୍ତ୍ର — ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର କୃପାରେ, ମୁଁ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛି, ପୂର୍ବରୁ ଯେପରି ଦୟାଳୁଠାରୁ ଗୁପ୍ତ ତତ୍ତ୍ୱ ଲାଭ କରିଛି, ସଂସାରରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇଁ; ଦୟା କରନ୍ତୁ।
ଏତନ୍ମନ୍ତ୍ରଂ ସମୁଚ୍ଚାର୍ଯ କୁର୍ଯାତ୍ତତ୍ର ପ୍ରଦକ୍ଷିଣମ୍
ଏହି ମନ୍ତ୍ରକୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, ସେଠାରେ ପରିକ୍ରମା କରିବା ଉଚିତ,
ଅନନ୍ତରଂ ତତଃ କୁର୍ଯାଦ୍ଗନ୍ଧମାଲ୍ଯେନ ଚାର୍ଚନମ୍
ତାପରେ, ଗନ୍ଧ ଓ ମାଳା ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ,
ଦୀକ୍ଷା ଏଷା ଚ ଶୂଦ୍ରାଣାମୁପଚାରଶ୍ଚ ଈଦୃଶଃ
ଏହି ହେଉଛି ଶୂଦ୍ରମାନଙ୍କର ଦୀକ୍ଷା ଓ ଏପରି ରୀତି ଅନୁଷ୍ଠାନ,
ଅନ୍ଯଚ୍ଚ ତେ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ତଚ୍ଛୃଣୁଷ୍ଵ ଵସୁନ୍ଧରେ
ଏଠାରେ ଆଉ କିଛି କହିବି, ତୁମେ ଶୁଣ, ହେ ବସୁଧାରା,
ବ୍ରାହ୍ମଣେ ପାଣ୍ଡୁରଂ ଛତ୍ରଂ କ୍ଷତ୍ରିଯେ ରକ୍ତମେଵ ଚ
ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ପାଇଁ ଧଳା ଛତା, କ୍ଷତ୍ରିୟଙ୍କ ପାଇଁ ଲାଲ ଛତା,
ସୂତ ଉଵାଚ ଵରାହଂ ପୁନରପ୍ଯାହ ନତ୍ଵା ସା ଧରଣୀ ତଦା
ସୂତ କହିଲେ — ସେ ସମୟରେ ବରାହ ଭୂମିକୁ ନମସ୍କାର କରି ପୁଣିଥରେ କହିଲେ,
ଧରୋଵାଚ ଦୀକ୍ଷିତୈଃ କିଂ ନୁ କର୍ତ୍ତଵ୍ଯଂ ତଵ କର୍ମପରାଯଣୈଃ ।। 128.
ଧରା କହିଲେ — ହେ ପ୍ରଭୁ, ଆପଣଙ୍କ ଉପରେ ଭକ୍ତି ରଖି ଦୀକ୍ଷା ନେଇଥିବା ଲୋକମାନେ କଣ କରିବା ଉଚିତ?
ତତୋ ମହୀଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ମେଘଦୁନ୍ଦୁଭିନିଃସ୍ଵନଃ
ତାପରେ ଧରାଙ୍କ କଥା ଶୁଣିବା ସହିତ ମେଘ ଓ ଢୋଳର ଗର୍ଜନ ଶବ୍ଦ ହେଲା।
ଶ୍ରୀଵରାହ ଉଵାଚ ସର୍ଵତ୍ର ଚିନ୍ତନୀଯୋଽହଂ ଗୁହ୍ଯମେଵ ଗଣାନ୍ତିକମ୍
ଶ୍ରୀବରାହ କହିଲେ — ମୁଁ ସବୁଠାରେ ଚିନ୍ତା କରାଯିବା ଯୋଗ୍ୟ, କିନ୍ତୁ ଏହା ଗୁପ୍ତ ଭାବରେ, ଗୋଷ୍ଠୀ ମଧ୍ୟରେ।
ନାରାଯଣଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଧରଣୀ ଶଂସିତଵ୍ରତା
ନାରାୟଣଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ଧରା ନିଜ ପ୍ରତିଜ୍ଞାରେ ଅଟୁଟ ରହିଲେ।
ଶୁଚିର୍ଭାଗଵତଶ୍ରେଷ୍ଠା ତଵ କର୍ମଣି ନିତ୍ଯଶଃ
ସେ ପବିତ୍ର ଓ ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ, ସେ ସଦା ଆପଣଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଲିନ ଅଛନ୍ତି।
କରାଭ୍ଯାମଞ୍ଜଲିଂ କୃତ୍ଵା ନାରାଯଣମଥାବ୍ରଵୀତ୍
ଧରା ହାତ ଜୋଡି ନାରାୟଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି କହିଲେ।
ଧରଣ୍ଯୁଵାଚ ତଵ ଚିନ୍ତାପରେଣାତ୍ର କିଂ କର୍ତ୍ତଵ୍ଯଂ ଚ ମାଧଵ
ଧରା କହିଲେ — ହେ ମାଧବ, ଆପଣଙ୍କ ଚିନ୍ତାରେ ଲଗି ଏଠି କଣ କରିବା ଉଚିତ?
କେନ ଚିନ୍ତଯିତଵ୍ଯସ୍ତ୍ଵମଚିନ୍ତ୍ଯୋ ମାନୁଷୈଃ ପରଃ
ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଯେଉଁଠି ଚିନ୍ତା କରିପାରିବେ ନାହିଁ, ସେଉଁଠି କିଏ ଆପଣଙ୍କୁ ଚିନ୍ତା କରିବେ?
ତତୋ ଭୂମ୍ଯା ଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଆଦିରଵ୍ଯକ୍ତସମ୍ଭଵଃ
ତାପରେ ଧରାଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ଅଦି ଅବ୍ୟକ୍ତରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ପ୍ରଭୁ କହିଲେ।
ଶ୍ରୀଵରାହ ଉଵାଚ ଯେନ ଚିନ୍ତଯସେ ଚିନ୍ତାଂ ମମ କର୍ମପରାଯଣା
ଶ୍ରୀବରାହ କହିଲେ — ତୁମେ ଯେଉଁଠି ଭାବରେ ମୋତେ ଚିନ୍ତା କର, ମୋ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଲଗି ରହ, ସେଠି ମୋର ଅନୁଗ୍ରହ ମିଳିବ।
ଏଷା ଗଣାନ୍ତିକା ନାମ ଦୀକ୍ଷାଽଙ୍ଗବୀଜନିଃସୃତା 128.
ଏହାକୁ 'ଗୁପ୍ତ ଗୋଷ୍ଠୀ ଦୀକ୍ଷା' ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ଯାହା ଦୀକ୍ଷାର ବୀଜରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ।
ଦୀକ୍ଷିତେନ ତୁ ଶୁଦ୍ଧେନ ମମ ନିଶ୍ଚିତକର୍ମଣା
ଯିଏ ପବିତ୍ର ଓ ଦୀକ୍ଷିତ ହୋଇ, ମୋର କାର୍ଯ୍ୟରେ ଦୃଢ଼ ନିଶ୍ଚୟ ରଖିଥାଏ,
ଯସ୍ତୁ ଭାଗଵତୋ ଭୂତ୍ଵା ତଦ୍ଗୃହ୍ଣାତି ଗଣାନ୍ତିକାମ୍
ଯିଏ ଭକ୍ତ ହୋଇ, ଏହି ଗୁପ୍ତ ଗୋଷ୍ଠୀ ଦୀକ୍ଷା ଗ୍ରହଣ କରେ,
ତସ୍ଯ ଧର୍ମୋ ନ ଵିଦ୍ଯେତ ଦୀକ୍ଷା ତସ୍ଯ ମହାଫଲା
ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଅନ୍ୟ କୌଣସି କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ନାହିଁ; ଏହି ଦୀକ୍ଷା ବଡ଼ ଫଳ ଦେଉଛି।
ଆସୁରୀ ନାମ ସା ଦୀକ୍ଷା ଯଯା ଧର୍ମଃ ପ୍ରଵର୍ତ୍ତତେ
ଏହି ଦୀକ୍ଷାକୁ 'ଆସୁରୀ' ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଧର୍ମ ପ୍ରଚଳିତ ହୁଏ।
ଗୁହ୍ଯାଂ ଗଣାନ୍ତିକାଂ ଯୋ ମାଂ ଚିନ୍ତଯେତ୍ସ ବୁଧୋତ୍ତମଃ
ଯିଏ ମୋତେ ଗୁପ୍ତ ଗୋଷ୍ଠୀରେ ଚିନ୍ତା କରେ, ସେ ସବୁଠାରୁ ବୁଦ୍ଧିମାନ।
ଗ୍ରହଣସ୍ଯ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଯଥା ଶିଷ୍ଯାଯ ଦୀଯତେ
ଏହା କିପରି ଗ୍ରହଣ କରିବା, ଶିଷ୍ୟଙ୍କୁ ଯେପରି ଦିଆଯାଏ, ମୁଁ ସେଥିରେ କହିବି।
କୌମୁଦସ୍ଯ ତୁ ମାସସ୍ଯ ମାର୍ଗଶୀର୍ଷସ୍ଯ ଵାପ୍ଯଥ ।। । ଵୈଶାଖସ୍ଯାପି ମାସସ୍ଯ ଶୁକ୍ଲପକ୍ଷେ ତୁ ଦ୍ଵାଦଶୀ
କୌମୁଦ ମାସରେ କିମ୍ବା ମାର୍ଗଶୀର୍ଷ ମାସରେ, କିମ୍ବା ବୈଶାଖ ମାସରେ, ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷର ଦ୍ୱାଦଶୀ ତିଥିରେ,