) ଯାଶ୍ଚ ତତ୍ର ସ୍ତ୍ରିଯଃ କାଶ୍ଚିତ୍ସର୍ଵାଶ୍ଚୋତ୍ପଲଗନ୍ଧିନୀଃ
ସେଠାରେ ଥିବା ସମସ୍ତ ଜନନୀମାନେ, କିଛି ମହିଳା, ସମସ୍ତେ ଉତ୍ପଳ ଫୁଲର ଗନ୍ଧରେ ମହକୁଥିଲେ ।
ପ୍ରସାଦାନ୍ମମ ସୁଶ୍ରୋଣି ଶ୍ଵେତଦ୍ଵୀପମୁପାଗତାଃ
ମୋର କୃପାରେ, ହେ ସୁନ୍ଦର କଟିବନ୍ଧା, ସେମାନେ ଶ୍ୱେତଦ୍ୱୀପକୁ ପହଞ୍ଚିଛନ୍ତି ।
କର୍ମଣାଂ ପରମଂ କର୍ମ ତପସାଂ ଚ ମହତ୍ତପଃ
ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ କାର୍ଯ୍ୟ, ତପସ୍ୟାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବାଧିକ ତପସ୍ୟା ।
ଧର୍ମାଣାଂ ଚ ପରୋ ଧର୍ମସ୍ତଵାର୍ଥଂ କୀର୍ତିତୋ ମଯା
ଧର୍ମମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଧର୍ମ, ତୁମ ପାଇଁ ମୁଁ ଏହାକୁ କହିଛି ।
ଅଭକ୍ତାଯ ନ ତଂ ଦଦ୍ଯାଦଶ୍ରଦ୍ଧାଯ ଶଠାଯ ଚ
ଯେଉଁଠାରେ ଭକ୍ତି ନାହିଁ, ଯେଉଁଠାରେ ଶ୍ରଦ୍ଧା ନାହିଁ, ଯେଉଁଠାରେ ଚତୁର୍ତ୍ତା ଅଛି, ସେଠି ଏହାକୁ ଦେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ ।
ପଣ୍ଡିତାଯ ଚ ଦାତଵ୍ଯଂ ଯଶ୍ଚ ଶାସ୍ତ୍ରଵିଶାରଦଃ 122.
ଯେଉଁଠାରେ ପାଣ୍ଡିତ୍ୟ ଅଛି, ଯେଉଁଠାରେ ଶାସ୍ତ୍ରରେ ପାରଙ୍ଗତତା ଅଛି, ସେଠି ଏହାକୁ ଦେବା ଉଚିତ୍ ।
ସୋଽପି ମୁଚ୍ଯେତ ପୂତାତ୍ମା ଗର୍ଭାଦ୍ଯୋନିଭଵାଦ୍ଭଯାତ୍
ଏପରି ଶୁଦ୍ଧ ଆତ୍ମା ଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ଗର୍ଭ ଆଦି ଜନ୍ମର ଭୟରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଅନ୍ତି ।
ଯ ଏତେନ ଵିଧାନେନ ଗତ୍ଵା କୋକାମୁଖଂ ମହତ୍
ଯେଉଁଠି ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ବଡ଼ କୋକାମୁଖକୁ ଯାଆନ୍ତି, ସେମାନେ...
ଅଥ ସୁମନୋଗନ୍ଧାଦିମାହାତ୍ମ୍ଯମ୍ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତୁ କୋକାମାହାତ୍ମ୍ଯଂ ପୃଥିଵୀ ଧର୍ମସଂହିତମ୍
ତାପରେ ସୁମନୋଗନ୍ଧ ଓ କୋକାମାର ମହିମା ଶୁଣି, ଧରା ଧର୍ମରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲା ।
ଧରଣ୍ଯୁଵାଚ ତିର୍ଯଗ୍ଯୋନିଗତୋ ଵାପି ପ୍ରାପ୍ତୋ ଯତ୍ପରମାଂ ଗତିମ୍
ଧରଣୀ କହିଲେ: ପଶୁ ଜନ୍ମରେ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଯଦି ସେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦଶାକୁ ପହଞ୍ଚିଥାଏ...
ତଵ ଦେଵ ପ୍ରସାଦେନ କିଂଚିଦିଚ୍ଛାମି ଵେଦିତୁମ୍
ତୁମର କୃପାରେ, ହେ ଦେବ, ମୁଁ କିଛି ଜାଣିବାକୁ ଚାହେଁ ।
ତପସା କର୍ମଣା ଵାପି ପଶ୍ଯନ୍ତି ତ୍ଵାଂ ହି ମାଧଵ
ତପସ୍ୟା କିମ୍ବା କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା, ସେମାନେ ତୁମକୁ ଦେଖିପାରନ୍ତି, ହେ ମାଧବ ।
ଏଵଂ ପୃଷ୍ଟସ୍ତଦା ଦେଵ୍ଯା ମାଧଵ୍ଯା ସ ତୁ ମାଧଵଃ
ଏପରି ଭାବରେ ଦେବୀ ମାଧବୀ ପ୍ରଶ୍ନ କରିଥିଲେ, ମାଧବ ତାହାକୁ...
ଶ୍ରୀଵରାହ ଉଵାଚ କଥଯିଷ୍ଯାମି ତେ ଧର୍ମଂ ଗୁହ୍ଯଂ ସଂସାରମୋକ୍ଷଣମ୍
ଶ୍ରୀବରାହ କହିଲେ: ମୁଁ ତୁମକୁ ଗୁପ୍ତ ଧର୍ମ, ସଂସାରରୁ ମୁକ୍ତି ଦେଇଥିବା ଉପାୟ କହିବି ।
ଗତେ ମେଘାଗମେ କାଲେ ପ୍ରସନ୍ନଶରଦାଶଯେ
ମେଘ ଯାଇଯିବା ପରେ, ଶୁଭ୍ର ଶରତ୍ ଆସିଥିବା ସମୟରେ...
ନାତିଶୀତଂ ନ ଚାତ୍ଯୁଷ୍ଣେ କାଲେ ହଂସଵିରାଵିଣି
ଏହି ସମୟ ଅତି ଠଣ୍ଡା କିମ୍ବା ଅତି ଗରମ ନୁହେଁ, ହଂସମାନେ ଡାକୁଥିବା ସମୟରେ...
କୁମୁଦସ୍ଯ ଚ ମାସସ୍ଯ ଭଵେଦ୍ଯା ଦ୍ଵାଦଶୀ ଶୁଭା
କୁମୁଦ ମାସର ଶୁଭ ଦ୍ୱାଦଶୀ ତିଥିରେ...
ଯାଵଲ୍ଲୋକାଶ୍ଚ ଧାର୍ଯନ୍ତେ ତାଵତ୍କାଲଂ ଵସୁନ୍ଧରେ 123.
ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି ଜଗତ୍ ଅଟୁଟ ଅଛି, ହେ ଧରା, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି ସମୟ ରହିଥାଏ ।
କୃତ୍ଵା ମମୈଵ କାର୍ଯାଣି ଦ୍ଵାଦଶ୍ଯାଂ ତତ୍ର ମାଧଵି
ବସନ୍ତ ଋତୁରେ, ଦ୍ୱାଦଶୀ ଦିନରେ, ମୋର କର୍ତବ୍ୟଗୁଡିକ ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିଛି।
ଏଵଂ କର୍ମାଣି କୁର୍ଵନ୍ତି ଦ୍ଵାଦଶ୍ଯାଂ ଵୈ ଯଶସ୍ଵିନି
ଏଭଳି ଦ୍ୱାଦଶୀ ଦିନରେ, ଏହି କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡିକ କରାଯାଏ, ମହିମାମୟ।
ଏଵଂ ଵୈ ଶାରଦଂ କର୍ମ ନିଖିଲଂ କଥିତଂ ମଯା
ଏଭଳି ଶରତ ଋତୁର କାର୍ଯ୍ୟ ସମସ୍ତ ମୁଁ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିଛି।
ଇତି ପ୍ରବୋଧିନୀକର୍ମ ଯାନି କର୍ମାଣି କୁର୍ଵନ୍ତି ପୁଂସୋ ଯାନ୍ତି ପରାଂ ଗତିମ୍
ଏହିପରି ଜାଗରଣ କାର୍ଯ୍ୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା; ଯେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟ ଲୋକମାନେ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦଶାକୁ ପହଞ୍ଚନ୍ତି।
ଶୀତଵାତାଭିସନ୍ତପ୍ତା ମମ ଭକ୍ତ୍ଯା ଵ୍ଯଵସ୍ଥିତାଃ
ଯେଉଁମାନେ ଥଣ୍ଡା ଓ ପବନରେ ପୀଡିତ ହେବା ସତ୍ତ୍ୱେ ମୋ ଭକ୍ତିରେ ଅଟୁଟ ରହନ୍ତି,
ଶିଶିରେ ଯାନି କର୍ମାଣି ପୁଷ୍ପିତାଶ୍ଚ ଵନସ୍ପତୀଃ
ଶୀତ ଋତୁରେ କରାଯାଇଥିବା କାର୍ଯ୍ୟ ଓ ଫୁଲିଥିବା ଗଛମାନେ,
କରାଭ୍ଯାମଞ୍ଜଲିଂ କୃତ୍ଵା ଇମଂ ମଂତ୍ରମୁଦୀରଯେତ୍
ହାତ ଜୋଡି ନମସ୍କାର କରି, ଏହି ମନ୍ତ୍ରଟି ପଢିବା ଉଚିତ।
ମନ୍ତ୍ରଃ – ଶିଶିରୋ ଭଵାନ୍ ଧାତରିମଂ ଲୋକନାଥ ହିମଂ ଦୁସ୍ତରଂ ଦୁଷ୍ପ୍ରଵେଶଂ କାଲଂ ସଂସାରାନ୍ମାଂ ତାରଯେମଂ ଧର୍ତ୍ତା ତ୍ରିଲୋକନାଥ
ମନ୍ତ୍ର — ଶୀତ ଋତୁର ନାଥ, ଧାରଣକାରୀ, ଲୋକମାନଙ୍କ ନାଥ, ଏହି ହିମ, ଏହି କଷ୍ଟଦାୟକ ଓ ଅପ୍ରବେଶ୍ୟ ଋତୁ — ମୋତେ ଏହି ସଂସାରରୁ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ କର, ତ୍ରିଲୋକର ନାଥ।
ଯସ୍ତ୍ଵଥୈତେନ ମନ୍ତ୍ରେଣ ଶିଶିରେ କର୍ମ କାରଯେତ୍ 123.
ଯେଉଁଠି ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଶୀତ ଋତୁରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରାଯାଏ,
ଅନ୍ଯଚ୍ଚ ତେ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ତଚ୍ଛୃଣୁଷ୍ଵ ଵସୁନ୍ଧରେ
ଏହା ସହିତ ଆଉ କିଛି କହିବି; ଶୁଣ, ଭୂମି।
ଅହଂ ତତ୍ର ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ପୁଷ୍ପାଦୀନାଂ ଚ ଯତ୍ଫଲମ୍
ମୁଁ ଏଠାରେ ଫୁଲ ଓ ଅନ୍ୟ ଅର୍ପଣର ଫଳ କଥା କହିବି।
ମନ୍ତ୍ରଃ – ବ୍ରହ୍ମଣା ଚ ରୁଦ୍ରେଣ ଯଃ ସ୍ତୂଯମାନା ଭଵାନୃଷିଵନ୍ଦିତୋ ଵନ୍ଦନୀଯଶ୍ଚ ପ୍ରାପ୍ତା ଦ୍ଵାଦଶୀଯଂ ତେ ପ୍ରବୁଧ୍ଯସ୍ଵ ଜାଗୃଷ୍ଵ ମେଘା ଗତାଃ ପୂର୍ଣଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରଃ ଶାରଦାନି ପୁଷ୍ପାଣି ଲୋକନାଥ ତୁଭ୍ଯମହଂ ଦଦାନୀତି ଧର୍ମହେତୋସ୍ତଵ ପ୍ରୀତଯେ ପ୍ରବୁଦ୍ଧଂ ଜାଗ୍ରତଂ ଲୋକନାଥ ତ୍ଵାଂ ଭଜମାନା ଯଜ୍ଞେନ ଯଜନ୍ତେ ସତ୍ରେଣ ସତ୍ରିଣୋ ଵେଦୈଃ ପଠନ୍ତି ଭଗଵନ୍ତଃ ଶୁଦ୍ଧାଃ ପ୍ରବୁଦ୍ଧା ଜାଗ୍ରତୋ ଲୋକନାଥ
ମନ୍ତ୍ର — ବ୍ରହ୍ମା ଓ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଶଂସିତ, ଋଷିମାନେ ଯେଉଁଠି ସମ୍ମାନ କରନ୍ତି, ଶ୍ରଦ୍ଧାର ଯୋଗ୍ୟ, ଦ୍ୱାଦଶୀ ଦିନକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ। ଜାଗିଉ, ଉଠିଉ; ମେଘ ମାନେ ଚାଲିଗଲେ, ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଉଦୟ ହେଲେ, ଶରତ ଫୁଲ ଫୁଟିଗଲା। ଲୋକମାନଙ୍କ ନାଥ, ଏହି ସମସ୍ତ ମୁଁ ତୁମକୁ ଦେଉଛି। ଧର୍ମ ପାଇଁ ଏବଂ ତୁମକୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବାକୁ, ମୁଁ ଜାଗିଛି ଏବଂ ଉଠିଛି। ଲୋକମାନଙ୍କ ନାଥ, ଯେଉଁମାନେ ତୁମକୁ ଯଜ୍ଞ, କ୍ରିୟା ଓ ବେଦ ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରନ୍ତି — ସେମାନେ ଶୁଧ୍ଧ, ଜାଗ୍ରତ ଓ ସଚେତନ ହୋଇ ତୁମକୁ ପୂଜା କରନ୍ତି, ଲୋକମାନଙ୍କ ନାଥ।