ଵରାହପୁରାଣମ୍

ମହର୍ଲୋକଂ ତଥା ତୈସ୍ତୈର୍ଭୂତୈଶ୍ଚ ସନକାଦିଭିଃ । ଜନୋଲୋକଂ ତତଶ୍ଚୈଵ ଵୈରାଜୈଃ ସମପୂରଯତ୍ ।। 9.

ମହର୍ଲୋକକୁ ସନକ ଓ ଅନ୍ୟ ଜୀବମାନେ ସହିତ ପୂରିଦେଲେ। ପରେ, ଜନଲୋକକୁ ବୈରାଜମାନେ ସହିତ ପୂରିଦେଲେ।

ତପୋଲୋକଂ ତତୋ ଦେଵସ୍ତପୋନିଷ୍ଠୈରପୂରଯତ୍ । ଅପୁନର୍ମାରକୈର୍ଦେଵୈଃ ସତ୍ଯଲୋକମପୂରଯତ୍ ।। 9.

ତାପସ୍ୟାରେ ଲିନ ଥିବା ଦେବମାନେ ଦ୍ୱାରା ତପୋଲୋକକୁ ପୂରିଦେଲେ। ମୃତ୍ୟୁ ରହିତ ଦେବମାନେ ସହିତ ସତ୍ୟଲୋକକୁ ପୂରିଦେଲେ।

ସୃଷ୍ଟିଂ ସୃଷ୍ଟ୍ଵା ତଥା ଦେଵୋ ଭଗଵାନ୍ ଭୂତଭାଵନଃ । କଲ୍ପସଂଜ୍ଞଂ ସ୍ଵକଂ ଘସ୍ତ୍ରଂ ଜାଗର୍ତି ପରମେଶ୍ଵରଃ ।। 9.

ଏଭଳି ସୃଷ୍ଟି କରି, ଭଗବାନ୍ ସମସ୍ତ ଜୀବଙ୍କର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ନିଜ କଳ୍ପ ନାମକ ସମୟରେ ସଚେତନ ରହିଲେ।

ତସ୍ମିନ୍ ଜଗତି ଭୂର୍ଲୋକୋ ଭୁଵର୍ଲୋକଶ୍ଚ ଜାଯତେ । ସ୍ଵର୍ଲୋକଶ୍ଚ ତ୍ରଯୋଽପ୍ଯେତେ ଜାଯନ୍ତେ ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ ।। 9.

ସେଇ ଲୋକରେ ଭୂଲୋକ, ଭୁବର୍ଲୋକ ଓ ସ୍ୱର୍ଗଲୋକ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ। ଏହି ତିନିଏ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ହୁଏ—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।

ସୁପ୍ତେ ତୁ ଦେଵେ କଲ୍ପାନ୍ତେ ତାଵତୀ ରାତ୍ରିରିଷ୍ଯତେ । ତ୍ରୈ ଲୋକ୍ଯମେତତ୍ ସୁପ୍ତଂ ସ୍ଯାତ୍ ତଥୋପପ୍ଲଵତାଂ ଗତମ୍ ।। 9.

କଳ୍ପର ଶେଷରେ ଦେବତା ଶୁଏଲେ, ସେଇ ରାତି ଭାବିଯାଏ। ତେବେ ଏହି ତିନି ଲୋକ ଶୟନ ଅବସ୍ଥାକୁ ଯାଏ, ମାନେ ପ୍ରଳୟରେ ଲିନ ହୋଇଯାଏ।

ତତୋ ରାତ୍ର୍ଯାଂ ଵ୍ଯତୀତାଯାମୁତ୍ଥିତଃ କମଲେକ୍ଷଣଃ । ଚିନ୍ତଯାମାସ ତାନ୍ ଵେଦାନ୍ ମାତରଂ ଚ ଚତୁର୍ଷ୍ଵପି । ଚିନ୍ତଯାନଃ ସ ଦେଵେଶସ୍ତାନ୍ ଵେଦାନ୍ ନାଧ୍ଯଗଚ୍ଛତ ।। 9.

ସେଇ ରାତି ଶେଷ ହେଲାପରେ, କମଳନୟନ ଉଠି, ସେଇ ବେଦ ଓ ସେମାନଙ୍କର ମାତାମାନଙ୍କୁ ଚିନ୍ତା କଲେ। ତଥାପି, ଦେବମାନଙ୍କର ନାୟକ ଚିନ୍ତା କରିଲେ ମଧ୍ୟ, ବେଦମାନେ ମିଳିଲେ ନାହିଁ।

ଲୋକମାର୍ଗସ୍ଥିତିଂ କର୍ତ୍ତୁଂ ନିଦ୍ରାଜ୍ଞାନେନ ମୋହିତଃ । ଚିନ୍ତଯାମାସ ଦେଵେଶୋ ନାତ୍ର ଵେଦା ଵ୍ଯଵସ୍ଥିତାଃ ।। 9.

ଲୋକମାନଙ୍କର ପଥ ଓ ବ୍ୟବସ୍ଥା ସ୍ଥାପନ କରିବାକୁ ଚାହିଁ, ନିଦ୍ରାର ଅଜ୍ଞାନରେ ମୁହଁ ହୋଇ, ଦେବମାନଙ୍କର ନାୟକ ଚିନ୍ତା କଲେ—ଏଠାରେ ବେଦମାନେ ନାହାନ୍ତି।

ତତଃ ସ୍ଵମୂର୍ତୌ ତୋଯାଖ୍ଯେ ଲୀନାନ୍ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ସୁରେଶ୍ଵରଃ । ଜିଘୃକ୍ଷୁଶ୍ଚିନ୍ତଯାମାସ ମତ୍ସ୍ଯୋ ଭୂତ୍ଵାଵିଶଜ୍ଜଲମ୍ ।। 9.

ତାପରେ, ନିଜ ଜଳ ନାମକ ରୂପରେ ବେଦମାନେ ଲିନ ଦେଖି, ସେମାନେକୁ ଆଣିବାକୁ ଚାହିଁ, ଦେବମାନଙ୍କର ନାୟକ ମନେ କଲେ—ମୁଁ ମାଛ ହେଇ ଜଳକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବି।

ଏଵଂ ଧ୍ଯାତ୍ଵା ମହାମତ୍ସ୍ଯସ୍ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍ ସମଜାଯତ । ଵିଵେଶ ଚ ଜଲଂ ଦେଵଃ ସମନ୍ତାତ୍ କ୍ଷୋଭଯନ୍ନିଵ ।। 9.

ଏଭଳି ଧ୍ୟାନ କରି, ଏକ ବଡ଼ ମାଛ ତୁରନ୍ତ ଜନ୍ମ ନେଲା। ଦେବତା ଜଳକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ଚାରିପାଖରେ ଜଳକୁ ଉତ୍ତେଜିତ କରିଥିବା ପରି।

ତସ୍ମିନ୍ ପ୍ରଵିଷ୍ଟେ ସହସା ଜଲଂ ତୁ ମହାମହୀଧୃଗ୍ଵପୁଷି ପ୍ରକାଶମ୍ । ମାତ୍ସ୍ଯଂ ଗତେ ଦେଵଵରେ ମହୋଦଧିଂ ହରିଂ ସ୍ତଵୈସ୍ତୁଷ୍ଟୁଵୁରୁଦ୍ଧୃତକ୍ଷିତିମ୍ ।। 9.

ସେଠାରେ ପ୍ରବେଶ କରିବା ସହିତ, ମହାପୃଥିବୀଧାରୀଙ୍କ ରୂପରେ ଜଳ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଲା। ଦେବମାନଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମାଛ ରୂପ ଧାରଣ କରି, ବଡ଼ ସମୁଦ୍ରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ଦେବମାନେ, ଧରାକୁ ଧାରଣ କରୁଥିବା ହରିଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ।

ନମୋଽସ୍ତୁ ଵେଦାନ୍ତରଗାପ୍ରତର୍କ୍ଯ ନମୋଽସ୍ତୁ ନାରାଯଣ ମତ୍ସ୍ଯରୂପ । ନମୋଽସ୍ତୁ ତେ ସୁସ୍ଵର ଵିଶ୍ଵମୂର୍ତ୍ତେ ନମୋଽସ୍ତୁ ଵିଦ୍ଯାଦ୍ଵଯରୂପଧାରିନ୍ ।। 9.

ନମସ୍କାର ଅପ୍ରାପ୍ୟ, ବେଦ ଓ ତର୍କରେ ଅଗମ୍ୟ, ନମସ୍କାର ନାରାୟଣଙ୍କୁ ମାଛ ରୂପରେ। ନମସ୍କାର ଶୁଭ୍ର ସ୍ୱର ଓ ବିଶ୍ୱର ରୂପଧାରୀ, ନମସ୍କାର ଜ୍ଞାନ ଓ ଭୟ ନଥିବା ରୂପଧାରୀ।

ନମୋଽସ୍ତୁ ଚନ୍ଦ୍ରାର୍କମରୁତ୍ସ୍ଵରୂପ ଜଲାନ୍ତଵିଶ୍ଵସ୍ଥିତ ଚାରୁନେତ୍ର । ନମୋଽସ୍ତୁ ଵିଷ୍ଣୋଃ ଶରଣଂ ଵ୍ରଜାମଃ ପ୍ରପାହି ନୋ ମତ୍ସ୍ଯତନୁଂ ଵିହାଯ ।। 9.

ନମସ୍କାର ଚନ୍ଦ୍ର, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ବାୟୁର ରୂପଧାରୀ, ସମସ୍ତ ଜଳ ମଧ୍ୟରେ ବସିଥିବା, ଚମତ୍କାର ନୟନ ଧାରଣ କରୁଥିବା। ନମସ୍କାର ବିଷ୍ଣୁ, ଆମେ ତୁମ ଶରଣ ନେଉଛୁ; ମାଛ ରୂପ ଛାଡ଼ି, ଆମକୁ ରକ୍ଷା କର।

ତ୍ଵଯା ତତଂ ଵିଶ୍ଵମନନ୍ତମୂର୍ତ୍ତେ ପୃଥଗ୍ଗତେ କିଞ୍ଚିଦିହାସ୍ତି ଦେଵ । ଭଵାନ୍ ନ ଚାସ୍ଯ ଵ୍ଯତିରିକ୍ତମୂର୍ତ୍ତି- ସ୍ତ୍ଵତ୍ତୋ ଵଯଂ ତେ ଶରଣଂ ପ୍ରପନ୍ନାଃ ।। 9.

ତୁମେ ଅନନ୍ତ ରୂପ ଧାରଣ କରି, ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱକୁ ବ୍ୟାପିଛ। ଏଠାରେ ତୁମକୁ ଛାଡ଼ି ଅନ୍ୟ କିଛି ଅଛି କି? ତୁମେ ଏହାଠାରୁ ଅଲଗା ନୁହଁ। ଆମେ ତୁମର ଶରଣ ନେଇଛୁ।

ଖାତ୍ମେନ୍ଦୁଵହ୍ନିଶ୍ଚ ମନଶ୍ଚ ରୂପଂ ପୁରାଣମୂର୍ତ୍ତେସ୍ତଵ ଚାବ୍ଜନେତ୍ର । କ୍ଷମସ୍ଵ ଶଂଭୋ ଯଦି ଭକ୍ତିହୀନଂ ତ୍ଵଯା ଜଗଦ୍ଭାସତି ଦେଵଦେଵ ।। 9.

ଆକାଶ, ଚନ୍ଦ୍ର, ଅଗ୍ନି ଓ ମନ, ଏସବୁ ତୁମ ପୁରାତନ ଦେହର ରୂପ, ହେ କମଳନୟନ। ଯଦି ଆମର ଭକ୍ତି ନାହିଁ ମଧ୍ୟ, ହେ ଶିବ, ଆମକୁ କ୍ଷମା କର; କାରଣ ତୁମ ଦ୍ୱାରା, ହେ ଦେବମାନଙ୍କର ଦେବ, ବିଶ୍ୱ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୁଏ।

ଵିରୁଦ୍ଧମେତତ୍ ତଵ ଦେଵରୂପଂ ସୁଭୀଷଣଂ ସୁସ୍ଵନମଦ୍ରିତୁଲ୍ଯମ୍ । ପୁରାଣ ଦେଵେଶ ଜଗନ୍ନିଵାସ ଶମଂ ପ୍ରଯାହ୍ଯଚ୍ଯୁତ ତୀଵ୍ରଭାନୋ ।। 9.

ତୁମ ଦେବ ରୂପଟି ବିରୋଧାଭାସୀ ଲାଗୁଛି—ଅତି ଭୟଙ୍କର, ତଥାପି ମଧୁର ସ୍ୱର, ପାହାଡ଼ ପରି ଦୃଢ଼। ପୁରାତନ ଦେବମାନଙ୍କର ନାୟକ, ବିଶ୍ୱର ଆଶ୍ରୟ, ଅଚ୍ୟୁତ, ତୀବ୍ର ତେଜସ୍ବୀ, ଆମକୁ ଶାନ୍ତି ଦିଅ।

ଵଯଂ ହି ସର୍ଵେ ଶରଣଂ ପ୍ରପନ୍ନା ଭଯାଚ୍ଚ ତେ ରୂପମିଦଂ ପ୍ରପଶ୍ଯ । ଲୋକେ ସମସ୍ତଂ ଭଵତା ଵିନା ତୁ ନ ଵିଦ୍ଯତେ ଦେହଗତଂ ପୁରାଣମ୍ ।। 9.

ଆମେ ସମସ୍ତେ ତୁମ ଶରଣକୁ ଆସିଛୁ। ଭୟରୁ ତୁମ ଏହି ରୂପକୁ ଦେଖୁଛୁ। ଏହି ସଂସାରରେ ତୁମକୁ ଛାଡି ଆଉ କୌଣସି ପୁରୁଣା ଦେହଧାରୀ ଅଛିନାହିଁ।

ଏଵଂ ସ୍ତୁତସ୍ତଦା ଦେଵୋ ଜଲସ୍ଥାନ୍ ଜଗୃହେ ଚ ସଃ । ଵେଦାନ୍ ସୋପନିଷଚ୍ଛାସ୍ତ୍ରାନନ୍ତଃସ୍ଥଂ ରୂପମାସ୍ଥିତଃ ।। 9.

ଏଭଳି ପ୍ରଶଂସା ପାଇଁ, ସେ ସମୟରେ ଭଗବାନ ଜଳରେ ରହି, ନିଜ ରୂପ ଧାରଣ କରି, ବେଦ, ଉପନିଷଦ ଓ ଶାସ୍ତ୍ରମାନେକୁ ଉଠାଇଲେ।

ଯାଵତ୍ସ୍ଵମୂର୍ତିର୍ଭଗଵାଂସ୍ତାଵଦେଵ ଜଗତ୍ ତ୍ଵିଦମ୍ । କୂଟସ୍ଥେ ତଲ୍ଲଯଂ ଯାତି ଵିକୃତିସ୍ଥେ ଵିଵର୍ଦ୍ଧତେ ।। 9.

ଭଗବାନ ନିଜ ରୂପରେ ରହିଥିଲେ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ଏହି ସଂସାର ଅଛି। ସେ ଅଚଳ ଅବସ୍ଥାରେ ଥିଲେ ସମସ୍ତେ ତାଙ୍କ ଭିତରେ ଲୟ ହୁଏ, ଯେତେବେଳେ ପରିବର୍ତ୍ତନଶୀଳ ଅବସ୍ଥାରେ ଥାନ୍ତି, ସଂସାର ବୃଦ୍ଧି ପାଏ।

ଶ୍ରୀଵରାହ ଉଵାଚ । ଏଵଂ ସୃଷ୍ଟ୍ଵା ଜଗତ୍ସର୍ଵଂ ଭଗଵାନ୍ ଲୋକଭାଵନଃ । ଵିରରାମ ତତଃ ସୃଷ୍ଟିର୍ଵ୍ଯଵର୍ଦ୍ଧତ ଧରେ ତଦା ।। ୧୦.

ଶ୍ରୀବରାହ କହିଲେ: ଏଭଳି ସମସ୍ତ ଜଗତ ସୃଷ୍ଟି କରି, ଭଗବାନ, ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଳକ, ବିଶ୍ରାମ କଲେ; ତାପରେ ପୃଥିବୀରେ ସୃଷ୍ଟି ବିକାଶ ପାଇଲା।

ଵୃଦ୍ଧାଯାମଥ ସୃଷ୍ଟୌ ତୁ ସର୍ଵେ ଦେଵାଃ ପୁରାତନମ୍ । ନାରାଯଣାଖ୍ଯଂ ପୁରୁଷଂ ଯଜନ୍ତୋ ଵିଵିଧୈର୍ମଖୈଃ ।। ୧୦.

ସୃଷ୍ଟି ବୃଦ୍ଧି ପାଇବା ପରେ, ସମସ୍ତ ପୁରୁଣା ଦେବତାମାନେ 'ନାରାୟଣ' ନାମକ ପୁରୁଷଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କଲେ।

ଦ୍ଵୀପେଷୁ ଚୈଵ ସର୍ଵେଷୁ ଵର୍ଷେଷୁ ଚ ମଖୈର୍ହରିମ୍ । ଦେଵାଃ ସତ୍ରୈର୍ମହଦ୍ଭିସ୍ତେ ଯଜନ୍ତଃ ଶ୍ରଦ୍ଧଯାଽନ୍ଵିତାଃ । ତୋଷଯାମାସୁରତ୍ଯର୍ଥଂ ସ୍ଵଂ ପୂଜ୍ଯଂ କର୍ତୁମୀପ୍ସଵଃ ।। ୧୦.

ସମସ୍ତ ଦ୍ୱୀପ ଓ ଭୂଭାଗରେ, ଦେବତାମାନେ ବଡ଼ ବଡ଼ ଯଜ୍ଞ ଓ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ହରିଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ, ତାଙ୍କୁ ବହୁତ ଖୁସି କରିବାକୁ ଓ ନିଜ ପୂଜ୍ୟ କରିବାକୁ ଚାହିଁ।

ଏଵଂ ତୋଷଯତାଂ ତେଷାଂ ବହୁଵର୍ଷସହସ୍ତ୍ରିକମ୍ । କାଲେ ଦେଵସ୍ତଦା ତୁଷ୍ଟଃ ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷତ୍ଵଂ ଜଗାମ ହ ।। ୧୦.

ଏଭଳି ଦେବତାମାନେ ହଜାର ହଜାର ବର୍ଷ ଧରି ପ୍ରସନ୍ନ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଲେ, ସେ ସମୟରେ ଭଗବାନ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଲେ।

ଅନେକବାହୂଦରଵକ୍ତ୍ରନେତ୍ରୋ ମହାଗିରେଃ ଶ୍ରୃଙ୍ଗମିଵୋଲ୍ଲିଖଂସ୍ତଦା । ଉଵାଚ କିଂ କାର୍ଯମଥୋ ସୁରେଶୋ ବ୍ରୂତାଂ ଵରଂ ଦେଵଵରା ଵରଂ ଵଃ ।। ୧୦.

ଅନେକ ହାତ, ପେଟ, ମୁଁହ ଓ ଆଖି ସହିତ, ବଡ଼ ପାହାଡ଼ର ଶିଖର ପରି ଉଚ୍ଚ ଦେଖାଯାଉଥିବା, ସେ ସମୟରେ ଦେବତାଙ୍କର ନାଥ କହିଲେ: 'କଣ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛ? କହ, ତୁମେ କ'ଣ ଆଶୀର୍ବାଦ ଚାହୁଁଛ?'

ଦେଵା ଊଚୁଃ । ଜଯସ୍ଵ ଗୋଵିନ୍ଦ ମହାନୁଭାଵ ତ୍ଵଯା ଵଯଂ ନାଥ ଵରେଣ ଦେଵାଃ । ମନୁଷ୍ଯଲୋକେଽପି ଭଵନ୍ତମାଦ୍ଯଂ ଵିହାଯ ନାସ୍ମାନ୍ଭଵତେ ହ କଶ୍ଚିତ୍ ।। ୧୦.

ଦେବତାମାନେ କହିଲେ: 'ଜୟ ହେଉ, ଗୋବିନ୍ଦ, ତୁମେ ମହାଶକ୍ତିଶାଳୀ! ତୁମ ଆଶୀର୍ବାଦରୁ ଆମେ ଦେବତା ଅଛୁ। ମନୁଷ୍ୟ ଲୋକରେ ମଧ୍ୟ ତୁମକୁ ଛାଡି ଆଉ କେହି ନାହିଁ।'

ରୁଦ୍ରାଦିତ୍ଯା ଵସଵୋ ଯେ ଚ ସାଧ୍ଯା ଵିଶ୍ଵେଽଶ୍ଵିନୌ ମରୁତଶ୍ଚୋଷ୍ମପାଶ୍ଚ । ସର୍ଵେ ଭଵନ୍ତଂ ଶରଣଂ ଗତାଃ ସ୍ମ କୁରୁଷ୍ଵ ପୂଜ୍ଯାନିହ ଵିଶ୍ଵମୂର୍ତେ ।। ୧୦.

ରୁଦ୍ର, ଆଦିତ୍ୟ, ବସୁ, ସାଧ୍ୟ, ବିଶ୍ୱେଦେବ, ଅଶ୍ୱିନୀ, ମରୁତ ଓ ପିତୃମାନେ—ସମସ୍ତେ ତୁମ ଶରଣକୁ ଆସିଛନ୍ତି, ହେ ବିଶ୍ୱମୂର୍ତ୍ତି; ଆମକୁ ଏଠାରେ ପୂଜ୍ୟ କର।

ଏଵମୁକ୍ତସ୍ତଦା ତୈସ୍ତୁ ମହାଯୋଗେଶ୍ଵରୋ ହରିଃ । କରୋମି ସର୍ଵାନ୍ ଵଃ ପୂଜ୍ଯାନିତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵାଽନ୍ତରଧୀଯତ ।। ୧୦.

ଏଭଳି ଦେବତାମାନେ କହିବା ପରେ, ମହାଯୋଗେଶ୍ୱର ହରି କହିଲେ, 'ମୁଁ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ପୂଜ୍ୟ କରିଦେବି,' ବୋଲି କହି ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ।

ଦେଵା ଅପି ନିଜୌକାଂସି ଗତଵନ୍ତଃ ସନାତନମ୍ । ସ୍ତୁଵନ୍ତଃ ପରମେଶୋଽପି ତ୍ରିଵିଧଂ ଭାଵମାସ୍ଥିତଃ ।। ୧୦.

ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ନିଜ ନିଜ ଶାଶ୍ୱତ ଗୃହକୁ ଫେରିଗଲେ; ତାଙ୍କର ପ୍ରଶଂସା କରୁଥିବା ପରମେଶ୍ୱର ତିନି ପ୍ରକାର ଭାବ ଧାରଣ କଲେ।

ଏଵଂ ତ୍ରିଧା ଜଗଦ୍ଧାତା ଭୂତ୍ଵା ଦେଵାନ୍ ମହେଶ୍ଵରଃ । ଆରାଧ୍ଯ ସାତ୍ତ୍ଵିକଂ ରାଜଂ ତାମସଂ ଚ ତ୍ରିଧା ସ୍ଥିତମ୍ ।। ୧୦.

ଏଭଳି, ତିନି ଭାବରେ ଜଗତର ପାଳକ ହୋଇ, ମହେଶ୍ୱର ସାତ୍ତ୍ୱିକ, ରାଜସିକ ଓ ତାମସିକ ଭାବରେ ଥିବା ଦେବତାମାନେକୁ ପୂଜା କଲେ।

ସାତ୍ତ୍ଵିକେନ ପଠେଦ୍ ଵେଦାନ୍ ଯଜେଦ୍ ଯଜ୍ଞେନ ଦେଵତାଃ । ଆତ୍ମନୋଽଵଯଵୋ ଭୂତ୍ଵା ରାଜସେନାପି କେଶଵଃ ।। ୧୦.

ସାତ୍ତ୍ୱିକ ଭାବରେ ବେଦ ପଢ଼ିବା ଓ ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା ଦେବତାମାନେକୁ ପୂଜିବା ଉଚିତ; କେଶବ ନିଜ ଅଂଶ ହୋଇ ରାଜସିକ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି।