ପଵିତ୍ରାଣାଂ ପଵିତ୍ରଂ ଚ ମଙ୍ଗଲାନାଂ ଚ ମଙ୍ଗଲମ୍
ସେ ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ଜିନିଷ ମଧ୍ୟରୁ ସବୁଠାରୁ ପବିତ୍ର, ସମସ୍ତ ମଙ୍ଗଳ ମଧ୍ୟରୁ ସବୁଠାରୁ ମଙ୍ଗଳ।
ତପସସ୍ତପ ଏଵାଗ୍ର୍ଯଂ ଵ୍ରତାନାଂ ଵ୍ରତମୁତ୍ତମମ୍
ସେ ସମସ୍ତ ତପସ୍ୟା ମଧ୍ୟରୁ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ, ସମସ୍ତ ବ୍ରତ ମଧ୍ୟରୁ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ପୃଥିଵ୍ଯାଂ ଯାନି ତୀର୍ଥାନି ଗୁହ୍ଯାନ୍ଯାଯତନାନି ଚ
ପୃଥିବୀରେ ଯେଉଁମାନେ ତୀର୍ଥ ଓ ଗୁପ୍ତ ପୀଠ ଅଛି—
ହୋତଵ୍ଯାନ୍ଯଗ୍ନିହୋତ୍ରାଣି ସାଯଂ ପ୍ରାତର୍ଦ୍ଵିଜାତିଭିଃ 112.
ଏବଂ ଦ୍ୱିଜମାନେ ସନ୍ଧ୍ୟା ଓ ପ୍ରଭାତରେ ଯେଉଁ ଅଗ୍ନିହୋତ୍ର କରିବାକୁ ଉଚିତ—
ଜୁହ୍ଵତେ ହ୍ଯଗ୍ନିହୋତ୍ରାଣି ମନ୍ତ୍ରୈଶ୍ଚ ଵିଵିଧୈଃ ସଦା
ଦ୍ୱିଜମାନେ ସଦା ବିଭିନ୍ନ ମନ୍ତ୍ରରେ ଅଗ୍ନିହୋତ୍ର କରନ୍ତି।
ତେ ଯାନ୍ତ୍ଯାଦିତ୍ଯଵର୍ଣୈଶ୍ଚ ଵିମାନୈର୍ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମାଃ
ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜମାନେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପ୍ରଭା ଦେଉଥିବା ଦିବ୍ୟ ରଥରେ ଆରୋହଣ କରନ୍ତି।
କପିଲା ଯା ପିଙ୍ଗଲାକ୍ଷୀ ସୂର୍ଯସୌଖ୍ଯପ୍ରଦାଯିନୀ
ଯେ କପିଳା ଗାଈ, ଲାଲ ଆଖି ଥିବା, ସେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଭଳି ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥାଏ।
ପୂର୍ଵୋକ୍ତା ଯାସ୍ତୁ କପିଲାଃ ସର୍ଵଲକ୍ଷଣଲକ୍ଷିତାଃ
ପୂର୍ବରୁ ଯେଉଁ କପିଳା ଗାଈମାନେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛନ୍ତି, ସମସ୍ତ ଶୁଭ ଲକ୍ଷଣ ଥିବା,
ସଂଗମେଷୁ ପ୍ରଶସ୍ତାଶ୍ଚ ସର୍ଵପାପଵିନାଶନାଃ
ପବିତ୍ର ସଙ୍ଗମରେ ସେମାନେ ପ୍ରଶଂସିତ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ସମସ୍ତ ପାପ ଦୂର କରନ୍ତି।
ତଥାଗ୍ନାଯୀ ତଥା ଦେଵୀ ସୁଵର୍ଣାଖ୍ଯା ପ୍ରଵର୍ତତେ
ଏହିପରି ଅଗ୍ନିରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଏବଂ ସୁବର୍ଣ୍ଣା ନାମକ ଦେବୀଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଇଛି।
ପତିତୈଃ ସ ହି ଵିଜ୍ଞେଯଶ୍ଚାଣ୍ଡାଲସଦୃଶୋଽଧମଃ
ଯେ ଲୋକ ପତିତ, ସେ ଚାଣ୍ଡାଳ ସମାନ ସବୁଠାରୁ ନିମ୍ନ ବୋଲି ବୁଝିବା ଉଚିତ।
ଦୂରାତ୍ତେ ପରିହର୍ତ୍ତଵ୍ଯାଃ ଶ୍ଵଭିସ୍ତୁଲ୍ଯା ଇଵାଧ୍ଵରେ
ସେମାନେ ଦୂରରୁ ଏଡ଼ାଇବା ଉଚିତ, ଯେପରି ଯଜ୍ଞରେ କୁକୁରକୁ ଏଡ଼ାଯାଏ।
ଅସମ୍ଭାଷ୍ଯାଃ ପ୍ରତିଗ୍ରାହ୍ଯା ଶୂଦ୍ରାସ୍ତେ ପାପକର୍ମଣଃ
ଯେ ଶୂଦ୍ରମାନେ ପାପ କାମ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ସହିତ କଥା ହେବା ନାହିଁ, ତାଙ୍କୁ ଗ୍ରହଣ କରିବା ନାହିଁ।
ଭୂମେର୍ମଲଂ ସମଶ୍ନନ୍ତି ଜାଯନ୍ତେ ଵିଡ୍ଭୁଜଶ୍ଚିରମ୍ 112.
ସେମାନେ ଭୂମିର ଅପବିତ୍ର ଜିନିଷ ଖାନ୍ତି ଏବଂ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମଳ ଭୋଜିବା ପାଇଁ ଜନ୍ମ ନେଇଥାନ୍ତି।
ଉପଜୀଵନ୍ତି ଯେ ଶୂଦ୍ରାସ୍ତେଷାଂ ଗତିମତଃ ଶୃଣୁ
ଏମିତି ଉପାର୍ଜନ କରୁଥିବା ଶୂଦ୍ରମାନେ କେମିତି ଫଳ ପାଆନ୍ତି, ସେଥିରେ ଶୁଣ।
ରୌରଵେ ତୁ ମହାରୌଦ୍ରେ ଵର୍ଷକୋଟିଶତଂ ଧରେ
ଭୟଙ୍କର ରୌରବ ନରକରେ ସେମାନେ କୋଟି କୋଟି ବର୍ଷ ରହନ୍ତି।
ଶୁନୋ ଯୋନ୍ଯା ଵିମୁକ୍ତାସ୍ତୁ ଵିଷ୍ଠାଭୁକ୍କୃମଯସ୍ତତଃ
କୁକୁର ଗର୍ଭରୁ ମୁକ୍ତ ହେଇ ସେମାନେ ପରେ ମଳ ଭୋଜୁଥିବା କୀଟ ହୁଅନ୍ତି।
ଭୂଯୋଭୂଯୋ ଜାଯମାନସ୍ତଥୋତ୍ତାରଂ ନ ଵିନ୍ଦତି
ପୁଣି ପୁଣି ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସେମାନେ ମୋକ୍ଷ ପାଉନାହାନ୍ତି।
ତତଃ ପ୍ରଭୃତ୍ଯମେଧ୍ଯାନ୍ତଃ ପିତରସ୍ତସ୍ଯ ଶେରତେ
ଏହା ପରେ ତାଙ୍କର ପିତୃପୁରୁଷମାନେ ଅପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ ବସିଥାନ୍ତି।
ସ ନିତ୍ଯଂ ଵର୍ଜନୀଯୋ ହି ଦୂରାତ୍ତୁ ବ୍ରାହ୍ମଣୈର୍ଧରେ
ସେ ଲୋକକୁ ପୃଥିବୀରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ସଦା ଦୂରରୁ ଏଡ଼ାଇବା ଉଚିତ।
ପ୍ରାଜାପତ୍ଯଂ ଚରେତ୍କୃଚ୍ଛ୍ରଂ ତେନ ଶୁଷ୍ଯତି ସ ଦ୍ଵିଜଃ
ଏପରି ଦୁଷ୍ଟତାରୁ ଶୁଦ୍ଧି ପାଇଁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ନିୟମିତ ପ୍ରାଜାପତ୍ୟ ପ୍ରୟଶ୍ଚିତ କରିବା ଉଚିତ।
କିମନ୍ଯୈର୍ବହୁଭିର୍ଦାନୈଃ କୋଟିସଂଖ୍ଯାନଵିସ୍ତରୈଃ
କୋଟି କୋଟି ଦାନ ଦେଇଲେ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଦାନର କଣ ଉପକାର?
ଆସନ୍ନପ୍ରସଵାଂ ଧେନୁଂ ଦାନାର୍ଥଂ ପ୍ରତିପାଲଯେତ
ଯେଉଁ ଗାଈ ଜନ୍ମ ଦେବାକୁ ଯାଉଛି, ତାକୁ ଦାନ ଦେବା ପାଇଁ ଅପେକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ।
ଜାଯମାନସ୍ଯ ଵତ୍ସସ୍ଯ ମୁଖଂ ଯୋନ୍ଯାଂ ପ୍ରଦୃଶ୍ଯତେ 112.
ଜନ୍ମ ନେଉଥିବା ବଛର ମୁହଁ ଗାଈର ଗର୍ଭଦ୍ୱାରରେ ଦେଖାଯାଏ।
ଧେନ୍ଵା ଯାଵନ୍ତି ରୋମାଣି ସଵତ୍ସାଯା ଵସୁନ୍ଧରେ
ହେ ଧରିତ୍ରୀ, ଗାଈ ଓ ତାର ଛୁଆଁ ଦେହରେ ଯେତେ ଟିଏ ରୋମ ଅଛି—
ଵସନ୍ତି ବ୍ରହ୍ମଲୋକେ ଵୈ ଯେ ନିତ୍ଯଂ କପିଲାପ୍ରଦାଃ
ଯେମାନେ ସଦା କପିଳା ଗାଈ ଦାନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଲୋକରେ ଚିରକାଳ ବାସ କରନ୍ତି।
ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ଯ କରେ ଦତ୍ତ୍ଵା ସୁଵର୍ଣଂ ରୌପ୍ଯମେଵ ଚ
ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ହାତରେ ସୁନା କିମ୍ବା ଚାଁଦି ରଖିଦେଇ—
ଉଦକଂ ଚ କରେ ଦତ୍ତ୍ଵା ଵାଚଯେଚ୍ଛୁଦ୍ଧଯା ଗିରା
ତାଙ୍କ ହାତରେ ପାଣି ଢାଳି, ଶୁଦ୍ଧ ଭାବରେ ମନ୍ତ୍ର ପଢ଼ିବା ଉଚିତ।
ରତ୍ନପୂର୍ଣା ଭଵେଦ୍ଦତ୍ତା ପୃଥିଵୀ ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ
ଏଭଳି ଦିଆଯାଇଥିବା ପୃଥିବୀ ରତ୍ନରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ନନ୍ଦିତୋ ଯାତି ପିତୃଭିର୍ଵିଷ୍ଣ୍ଵାଖ୍ଯଂ ପରମଂ ପଦମ୍
ପିତୃମାନେ ଖୁସି ହୋଇ, ସେ ବିଷ୍ଣୁ ନାମକ ପରମ ପଦକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି।