କ୍ଷୁଧଯା ପୀଡିତୋ ହ୍ଯାସୀତ୍ତୃଷଯା ଚ ଵିଶେଷତଃ
ସେ ଭୋକରେ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ, ବିଶେଷ କରି ପିପାସାରେ।
ତତ୍ର ପ୍ରାଗ୍ଜନ୍ମମୂର୍ତ୍ତିଶ୍ଚ ପୁରା ଦଗ୍ଧା ମହାତ୍ମନଃ 99.
ସେଠାରେ, ତାଙ୍କ ପୂର୍ବଜନ୍ମର ଦେହ, ଯାହା ପୂର୍ବେ ଜଳିଯାଇଥିଲା, ପ୍ରକଟ ହେଲା।
ପୁନର୍ଵିମାନମାରୁହ୍ଯ ଦିଵମାଚକ୍ରମେ ନୃପଃ
ପୁଣିଥରେ ରାଜା ଦିବ୍ୟ ରଥରେ ଚଢ଼ି ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ।
ତାନ୍ଯସ୍ଥୀନି ଲିହନ୍ଦୃଷ୍ଟୋ ଵସିଷ୍ଠେନ ମହାତ୍ମନା
ବସିଷ୍ଠ ମହାତ୍ମା ସେଠାରେ ସେଉଁଠି ଅସ୍ଥିଗୁଡ଼ିକୁ ଚାଟୁଥିବା ଦେଖିଲେ।
ଏଵମୁକ୍ତସ୍ତଦା ରାଜା ଵସିଷ୍ଠେନ ମହାତ୍ମନା
ଏଭଳି ମହାତ୍ମା ବସିଷ୍ଠଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମୟରେ ରାଜାଙ୍କୁ କୁହାଯାଇଲା।
ଭଗଵନ୍କ୍ଷୁଧିତଶ୍ଚାସ୍ମି ଅନ୍ନପାନଂ ପୁରା ମଯା
ଭଗବନ୍ତ, ମୁଁ ଖାଲି ପେଟରେ ଅଛି, ଏବଂ ପୂର୍ବରୁ ମୋତେ ଖାଦ୍ୟ ଓ ପାନୀୟ ମିଳିନାହିଁ।
ଏଵମୁକ୍ତସ୍ତତୋ ରାଜ୍ଞା ଵସିଷ୍ଠୋ ମୁନିପୁଂଗଵଃ
ରାଜାଙ୍କ ଏପରି କଥା ଶୁଣି ବସିଷ୍ଠ ମହାମୁନି କହିଲେ—
କିଂ ତେ କରୋମି ରାଜେଂଦ୍ର କ୍ଷୁଧିତସ୍ଯ ଵିଶେଷତଃ
ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ତୁମେ ଖାଲି ପେଟରେ ଅଛ, ଏପରି ସମୟରେ ମୁଁ କଣ କରିପାରିବି?
ରତ୍ନହେମପ୍ରଦାନେନ ଭୋଗଵାନ୍ ଜାଯତେ ନରଃ
ମଣି ଓ ସୁନା ଦାନ କଲେ ମଣିଷ ଧନୀ ଓ ସମୃଦ୍ଧିଶାଳୀ ହୁଏ।
ତନ୍ନ ଦତ୍ତଂ ତ୍ଵଯା ରାଜନ୍ ସ୍ତୋକଂ ମତ୍ଵା ନରାଧିପ ଅଦତ୍ତସ୍ଯ ଚ ସମ୍ପ୍ରାପ୍ତିସ୍ତନ୍ମମାଚକ୍ଷ୍ଵ ପୃଚ୍ଛତଃ
ହେ ରାଜା, ତୁମେ ଏଯାଁତିକି ଦେଉଥିବାକୁ ଛୋଟ ବୋଲି ଭାବି ଦେଉନାହାଁତ, ଏବେ ଦେଉନାହାଁତୁ ଆସିଛ, ମୁଁ ପଚାରୁଛି, ସେଥିରେ ମୋତେ କହ।
ତଚ୍ଛୃଣୁଷ୍ଵ ନରଵ୍ଯାଘ୍ର କଥ୍ଯମାନଂ ମଯାଽନଘ 99.
ହେ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୋ କଥା ଶୁଣ, ମୁଁ ତୁମକୁ କହୁଛି, ହେ ନିର୍ମଳ ହୃଦୟ।
ସ ସର୍ଵମେଧମାରେଭେ ସ୍ଵଯଂ କ୍ରତୁଵରଂ ନୃପଃ
ସେଇ ରାଜା ନିଜେ ସର୍ବମେଧ ନାମକ ବଡ଼ ଯଜ୍ଞ କରିଥିଲେ।
ନାନ୍ନଂ ତେନ ତଦା ଦତ୍ତଂ ସ୍ଵଲ୍ପଂ ମତ୍ଵା ଯଥା ତ୍ଵଯା
କିନ୍ତୁ ସେଠି ମଧ୍ୟ ସେ ଖାଦ୍ୟ ଦେଇନଥିଲେ, ତୁମେ ଯେପରି ଛୋଟ ବୋଲି ଭାବି ଦେଇନଥିଲ।
କୃତ୍ଵା ପୁଣ୍ଯଂ ଵିନୀତାଶ୍ଵଃ ସାର୍ଵଭୌମୋ ନୃପୋତ୍ତମଃ
ପୁଣ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରି, ବିନୀତାଶ୍ୱ ନାମକ ରାଜା ସମସ୍ତ ଭୂମିର ଅଧିପତି ହେଲେ।
ଅସାଵପି କ୍ଷୁଧାଵିଷ୍ଟ ଏଵମେଵ ଗତୋ ନୃପଃ
ତଥାପି ସେ ମଧ୍ୟ ଖାଲି ପେଟରେ ଥିବା ଦୁଃଖରେ, ଏଭଳି ଭାବେ ଯାଇଥିଲେ, ହେ ରାଜା।
ଵିମାନେନାର୍କଵର୍ଣେନ ଭାସ୍ଵତା ଦେଵଵନ୍ନୃପଃ
ସେ ରାଜା ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଦେବତାଙ୍କ ଭଳି ଏକ ଦୀପ୍ତିମାନ ରଥରେ ଯାଇଥିଲେ।
ପୁରୋହିତଂ ଦଦର୍ଶାଥ ହୋତାରଂ ଜାହ୍ନଵୀତଟେ
ସେଠାରେ ସେ ଜାହ୍ନବୀ ତଟରେ ତାଙ୍କ ପୁରୋହିତ ଓ ଯଜ୍ଞ କରୁଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
କ୍ଷୁଧାଯାଃ କାରଣଂ କିଂ ମେ ସ ହୋତା ତମୁଵାଚ ହ
ସେ ହୋତା ପୁରୋହିତଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ, 'ମୋର ଖାଲି ପେଟର କାରଣ କଣ?'
ଘୃତଧେନୁଂ ଚ ଧେନୁଂ ଚ ରସଧେନୁଂ ଚ ପାର୍ଥିଵ
ହେ ରାଜା, ଘୃତ ଦେଉଥିବା ଗାଈ, ଏକ ଗାଈ, ଓ ମଧୁର ରସ ଦେଉଥିବା ଗାଈ—
ତପତେ ଯାଵଦାଦିତ୍ଯସ୍ତପତେ ଵାପି ଚନ୍ଦ୍ରମାଃ
ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୁଏ, କିମ୍ବା ଚନ୍ଦ୍ରମା ଆଲୋକିତ ହୁଏ—
ଵିନୀତାଶ୍ଵ ଉଵାଚ ଭୁଙ୍କ୍ତେ ସ୍ଵର୍ଗଂ ଚ ଵିପ୍ରେନ୍ଦ୍ର ତନ୍ମମାଚକ୍ଷ୍ଵ ପୃଚ୍ଛତଃ ।।99.
ବିନୀତାଶ୍ୱ କହିଲେ: 'ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେ ସ୍ୱର୍ଗର ଭୋଗ ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି କି? ମୁଁ ପଚାରୁଛି, ଦୟାକରି କହ।'
ହୋତୋଵାଚ ଚତୁର୍ଭିଃ କୁଡଵୈଶ୍ଚୈଵ ପ୍ରସ୍ଥ ଏକଃ ପ୍ରକୀର୍ତ୍ତିତଃ
ହୋତା କହିଲେ: 'ଚାରିଟି କୁଡ଼ବା ମିଶି ଏକ ପ୍ରସ୍ଥ ହୁଏ, ଏହିପରି କୁହାଯାଇଛି।'
ସା ତୁ ଷୋଡଶଭିଃ କାର୍ଯା ଚତୁର୍ଭିର୍ ଵତ୍ସକୋ ଭଵେତ୍
ଏହାକୁ ଶୋଳ ଅଂଶରେ ତିଆରି କରିବା ଦରକାର, ଏବଂ ଚାରି ଅଂଶରେ ବଛୁର ତିଆରି ହୁଏ।
ପୁଚ୍ଛେ ପ୍ରକଲ୍ପନୀଯା ସା ଘଣ୍ଟାଭରଣାଭୂଷିତା
ପୁଛରେ ରତ୍ନଖଚିତ ଘଣ୍ଟା ଭୂଷଣ ପିନ୍ଧାଯିବା ଉଚିତ।
କାଂସ୍ଯଦୋହାଂ ରୌପ୍ଯଖୁରାଂ ପୂର୍ଵଧେନୁଵିଧାନତଃ
ଦୁଧ ଦୋହିବା ପାଇଁ କାଂସ୍ୟ ପାତ୍ର ଓ ଚାନ୍ଦିର ଖୁର ଦେଇ, ପୂର୍ବ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଗାଈକୁ ସଜାଯିବ।
କୃଷ୍ଣାଜିନଂ ଧେନୁଵାସୋ ନନ୍ଦିତାଂ କଲ୍ପିତାଂ ଶୁଭାମ୍
କୃଷ୍ଣମୃଗଚର୍ମରେ ତିଆରି ହୋଇଥିବା ଗାଈର ପୋଶାକ, ଆନନ୍ଦଦାୟକ ଓ ଶୁଭ ଭାବରେ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିବା ଉଚିତ।
ସର୍ଵୌଷଧିସମାଯୁକ୍ତାଂ ମନ୍ତ୍ରପୂତାଂ ତୁ ଦାପଯେତ୍
ସମସ୍ତ ଔଷଧି ମିଶାଇ ଏହାକୁ ମନ୍ତ୍ର ପଢ଼ି ପବିତ୍ର କରି ଦାନ କରିବା ଉଚିତ।
ସର୍ଵଂ ସମ୍ପାଦଯାସ୍ମାକଂ ତିଲଧେନୋ ଦ୍ଵିଜାର୍ପିତା
ସମସ୍ତ କାମ ଆମ ପାଇଁ ସଫଳ ହେଉ; ତିଳ ଦେଉଁଥିବା ଗାଈ ଦ୍ୱିଜମାନେ ପାଇଁ ଅର୍ପିତ।
ଭଜସ୍ଵ କାମାନ୍ମାଂ ଦେଵି ତିଲଧେନୋ ନମୋଽସ୍ତୁ ତେ
ହେ ଦେବୀ, ମୋ ଠାରୁ ଏହି ତିଳ ଦେଉଁଥିବା ଗାଈ ଗ୍ରହଣ କର; ତୁମକୁ ନମସ୍କାର।
ସର୍ଵପାପଵିନିର୍ମୁକ୍ତୋ ଵିଷ୍ଣୁଲୋକଂ ଚ ଗଚ୍ଛତି 99.
ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ, ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡରେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତି ହୁଏ।