ଵରାହପୁରାଣମ୍

ଆନୀଯତାଂ ଦ୍ରୁତଂ ସୈନ୍ଯଂ ହସ୍ତ୍ଯଶ୍ଵରଥପତ୍ତିନାମ୍ । ଯେନ ଦେଵାନ୍ ସଗନ୍ଧର୍ଵାନ୍ ଜଯାମି ଯୁଧି ଦୁର୍ଜ୍ଜଯାନ୍ ।। ୯୨.

ହାତୀ, ଘୋଡା, ରଥ ଏବଂ ପଦାତିମାନଙ୍କ ସେନାକୁ ଶୀଘ୍ର ଆଣିଦିଅ; ଯାହା ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ଦେବ ଏବଂ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେକୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ଜିତିପାରିବି।

ଏଵମୁକ୍ତେ ଵିରୂପାକ୍ଷସ୍ତଦା ସେନାପତିର୍ଦ୍ରୁତମ୍ । ଆନିନାଯ ମହତ୍ସୈନ୍ଯମନନ୍ତମପରାଜିତମ୍ ।। ୯୨.

ଏପରି କହିବା ପରେ, ବିରୂପାକ୍ଷ ସେନାପତି ଶୀଘ୍ର ଏକ ବଡ଼, ଅନନ୍ତ ଏବଂ ଅପରାଜିତ ସେନାକୁ ଆଣିଲେ।

ଏକୈକୋ ଦାନଵସ୍ତତ୍ର ଵଜ୍ରହସ୍ତସମୋ ଯୁଧି । ଏକୈକଂ ସ୍ପର୍ଧତେ ଦେଵଂ ଜେତୁଂ ସ୍ଵେନ ବଲେନ ହ ।। ୯୨.

ସେଠାରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦାନବ ଯୁଦ୍ଧରେ ବଜ୍ରଧାରୀ ସମାନ; ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦେବଙ୍କ ସହ ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ଜିତିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିଲେ।

ତେଷାଂ ପ୍ରଧାନଭୂତାନାମର୍ବୁଦଂ ନଵକୋଟଯଃ । ଯେଷାମେକସ୍ଯାନୁଯାତି ତାଵଦ୍ ବଲମର୍ଥୋର୍ଜ୍ଜିତମ୍ ।। ୯୨.

ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଧାନ ଦାନବ ନବ କୋଟି ଅର୍ବୁଦ; ପ୍ରତ୍ୟେକଙ୍କ ପାଖରେ ତାଙ୍କ ଅନୁୟାୟୀମାନଙ୍କ ଶକ୍ତି ଏହିପରି ଜମା ହୋଇଥିଲା।

ତେଷାଂ ନୈକସହସ୍ତ୍ରାଣି ଦୈତ୍ଯାନାଂ ତୁ ମହାତ୍ମନାମ୍ । ସମିତିଂ ଚକ୍ରୁରଵ୍ଯଗ୍ରାସ୍ତଦା ଦୈତ୍ଯାଃ ପ୍ରହାରିଣଃ । ପ୍ରଯାଣଂ କାରଯାମାସୁର୍ଦେଵସୈନ୍ଯଜିଘାଂସଯା ।। ୯୨.

ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅନେକ ହଜାର ଦୈତ୍ୟ, ମହାତ୍ମା, ଅବିଚଳ ଭାବରେ ଯୁଦ୍ଧ ଶ୍ରେଣୀ ଗଠନ କଲେ; ତାପରେ ଦୈତ୍ୟମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଦେବସେନାକୁ ନଷ୍ଟ କରିବାକୁ ଚାଲି ପଡିଲେ।

ଵିଚିତ୍ରଯାନା ଵିଵିଧଧ୍ଵଜାଗ୍ରା ଵିଚିତ୍ରଶସ୍ତ୍ରା ଵିଵିଧୋଗ୍ରରୂପାଃ । ଦୈତ୍ଯା ସୁରାଞ୍ ଜେତୁମିଚ୍ଛନ୍ତ ଉଚ୍ଚୈର୍ ନନର୍ତ୍ତୁରାତ୍ତାଯୁଧଭୀମହସ୍ତାଃ ।। ୯୨.

ଦୈତ୍ୟମାନେ ଅନେକ ପତାକା ଲାଗିଥିବା ଅଦ୍ଭୁତ ରଥରେ ବସି, ବିଭିନ୍ନ ଭୟଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ର ଧରି, ଭୟାନକ ରୂପ ଧାରଣ କରି, ଦେବତାମାନେ ଉପରେ ଜିତିବାକୁ ଚାହିଁ, ଭୟଜନକ ହାତ ଉଠାଇ ଉଚ୍ଚରେ ନାଚିବା ଲାଗିଥିଲେ।

ଶ୍ରୀଵରାହ ଉଵାଚ । ତତୋ ମହିଷଦୈତ୍ଯସ୍ତୁ କାମରୂପୀ ମହାବଲଃ । ମତ୍ତହସ୍ତିନାମାରୁହ୍ଯ ଯିଯାସୁର୍ମେରୁପର୍ଵତମ୍ ।। ୯୩.

ଶ୍ରୀବରାହ କହିଲେ: ପରେ ଦୈତ୍ୟ ମହିଷ, ଯେଉଁଠି ଅନେକ ରୂପ ଧାରଣ କରିପାରେ ଏବଂ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଏକ ମଦୋନ୍ମତ ହାତୀରେ ଚଢ଼ି, ମେରୁ ପର୍ବତକୁ ଯିବାକୁ ଚାହିଲେ।

ତତ୍ରୈନ୍ଦ୍ରଂ ପୁରମାସାଦ୍ଯ ଦେଵୈଃ ସହ ଶତକ୍ରତୁମ୍ । ଅଭିଦୁଦ୍ରାଵ ଦୈତ୍ଯେନ୍ଦ୍ରସ୍ତତୋ ଦେଵାଃ କ୍ରୁଧାନ୍ଵିତାଃ ।। ୯୩.

ସେଠି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ନଗରକୁ ପହଞ୍ଚି, ଦୈତ୍ୟମାନେ ଦେବତାମାନେ ସହିତ ଶତକ୍ରତୁଙ୍କ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ; ତାପରେ ଦେବତାମାନେ କ୍ରୋଧରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ଉତ୍ତର ଦେଲେ।

ଆଦାଯ ସ୍ଵାନି ଶସ୍ତ୍ରାଣି ଵାହନାନି ଵିଶେଷତଃ । ଅଧିଷ୍ଠାଯାସୁରାନାଜୌ ଦୁଦ୍ରୁଵୁର୍ମୁଦିତା ଭୃଶମ୍ ।। ୯୩.

ଦେବତାମାନେ ନିଜ ଅସ୍ତ୍ର ଏବଂ ବିଶେଷ କରି ନିଜ ଯାନ ନେଇ, ଅସୁରମାନେ ଉପରେ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ଖୁସି ହୋଇ ରଥରେ ଚଢ଼ି ଦୃତ ଗତିରେ ଆଗେ ବଢ଼ିଲେ।

ତେଷାଂ ପ୍ରଵଵୃତେ ଯୁଦ୍ଧଂ ତୁମୁଲଂ ଲୋମହର୍ଷଣମ୍ । ଘୋରଂ ପ୍ରଚଣ୍ଡଯୋଧାନାମନ୍ଯୋନ୍ଯମଭିଗର୍ଜତାମ୍ ।। ୯୩.

ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଭୟଙ୍କର ଏବଂ ଉତ୍ତେଜନାପୂର୍ଣ୍ଣ ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଯୋଧାମାନେ ପ୍ରତିଏକ ଜଣେ ଅନ୍ୟଜଣଙ୍କୁ ଚିତ୍କାର କରୁଥିଲେ।

ତତ୍ରାଞ୍ଜନୋ ନୀଲକୁକ୍ଷିର୍ମେଘଵର୍ଣୋ ବଲାହକଃ । ଉଦରାକ୍ଷୋ ଲଲାଟାକ୍ଷଃ ସୁଭୀମୋ ଭୀମଵିକ୍ରମଃ । ସ୍ଵର୍ଭାନୁଶ୍ଚେତି ଦୈତ୍ଯାଷ୍ଟୌ ଵସୂନ୍ ଦୁଦ୍ରୁଵୁରାହଵେ ।। ୯୩.

ସେଠି ଅଞ୍ଜନ, ନୀଳକୁକ୍ଷି, ମେଘବର୍ଣ୍ଣ, ବଳାହକ, ଉଦରାକ୍ଷ, ଲଳାଟାକ୍ଷ, ସୁଭୀମ, ଭୀମବିକ୍ରମ ଏହି ଏଠ ଦୈତ୍ୟ ଏବଂ ସ୍ୱର୍ଭାନୁ, ଏମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ବସୁମାନେ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ।

ଯଥାସଂଖ୍ଯେନ ତଦ୍ଵଚ୍ଚ ଦୈତ୍ଯା ଦ୍ଵାଦଶ ଚାପରେ । ଆଦିତ୍ଯାନ୍ ଦୈତ୍ଯଵର୍ଯାସ୍ତୁ ତେଷାଂ ପ୍ରାଧାନ୍ଯତଃ ଶ୍ରୃଣୁ ।। ୯୩.

ଏହିପରି, ଅନ୍ୟ ଦ୍ୱାଦଶ ଦୈତ୍ୟ ନିଜ ନିଜ ସଂଖ୍ୟା ଅନୁଯାୟୀ ଆଦିତ୍ୟମାନେ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ; ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରଧାନ ଦୈତ୍ୟମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ ଶୁଣ।

ଭୀମୋ ଧ୍ଵଙ୍କ୍ଷୋ ଧ୍ଵସ୍ତକର୍ଣଃ ଶଙ୍କୁକର୍ଣସ୍ତଥୈଵ ଚ । ଵଜ୍ରକାଯୋଽତିଵୀର୍ଯଶ୍ଚ ଵିଦ୍ଯୁନ୍ମାଲୀ ତଥୈଵ ଚ ।। ୯୩.

ଭୀମ, ଧ୍ୱଙ୍କ୍ଷ, ଧ୍ୱସ୍ତକର୍ଣ୍ଣ, ଶଙ୍କୁକର୍ଣ୍ଣ, ବଜ୍ରକାୟ ଯେଉଁଠି ବହୁତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଏବଂ ବିଦ୍ୟୁନ୍ମାଳୀ,

ରକ୍ତାକ୍ଷୋ ଭୀମଦଂଷ୍ଟ୍ରସ୍ତୁ ଵିଦ୍ଯୁଜ୍ଜିହ୍ଵସ୍ତଥୈଵ ଚ । ଅତିକାଯୋ ମହାକାଯୋ ଦୀର୍ଘବାହୁଃ କୃତାନ୍ତକଃ ।। ୯୩.

ରକ୍ତାକ୍ଷ, ଭୀମଦଂଷ୍ଟ୍ର, ବିଦ୍ୟୁଜ୍ଜିହ୍ୱ, ଅତିକାୟ, ମହାକାୟ, ଦୀର୍ଘବାହୁ, କୃତାନ୍ତକ—ଏମାନେ,

ଏତେ ଦ୍ଵାଦଶ ଦୈତ୍ଯେନ୍ଦ୍ରା ଆଦିତ୍ଯାନ୍ ଯୁଧି ଦୁଦ୍ରୁଵୁଃ । ସ୍ଵକଂ ସୈନ୍ଯମୁପାଦାଯ ତଦ୍ଵଦନ୍ଯେଽପି ଦାନଵାଃ । ରୁଦ୍ରାନ୍ ଦୁଦ୍ରୁଵୁରଵ୍ଯଗ୍ରା ଯଥାସଂଖ୍ଯେନ କୋପିତାଃ ।। ୯୩.

ଏହି ଦ୍ୱାଦଶ ଦୈତ୍ୟପ୍ରଧାନ ନିଜ ନିଜ ସେନା ନେଇ ଆଦିତ୍ୟମାନେ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ; ଏହିପରି ଅନ୍ୟ ଦାନବମାନେ କ୍ରୋଧରେ ଭରି ରୁଦ୍ରମାନେ ଉପରେ ନିଜ ନିଜ ସଂଖ୍ୟା ଅନୁଯାୟୀ ଆକ୍ରମଣ କଲେ।

କାଲଃ କୃତାନ୍ତୋ ରକ୍ତାକ୍ଷୋ ହରଣୋ ମିତ୍ରହାଽନିଲଃ । ଯଜ୍ଞହା ବ୍ରହ୍ମହା ଗୋଘ୍ନଃ ସ୍ତ୍ରୀଘ୍ନଃ ସଂଵର୍ତ୍ତକସ୍ତଥା ।। ୯୩.

କାଳ, କୃତାନ୍ତ, ରକ୍ତାକ୍ଷ, ହରଣ, ମିତ୍ରହା, ଅନିଳ, ଯଜ୍ଞହା, ବ୍ରହ୍ମହା, ଗୋଘ୍ନ, ଷ୍ଟ୍ରୀଘ୍ନ, ସଂବର୍ତ୍ତକ—ଏମାନେ,

ଇତ୍ଯେତେ ଦଶ ଚୈକଶ୍ଚ ଦୈତ୍ଯେନ୍ଦ୍ରା ଯୁଦ୍ଧଦୁର୍ମଦାଃ । ଯଥାସଂଖ୍ଯେନ ରୁଦ୍ରାଂସ୍ତୁ ଦୁଦ୍ରୁଵୁର୍ଭୀମଵିକ୍ରମାଃ ।। ୯୩.

ଏହି ଦଶ ଏବଂ ଏକ ଦୈତ୍ୟପ୍ରଧାନ, ଯୁଦ୍ଧରେ ମତିଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇ, ନିଜ ନିଜ ସଂଖ୍ୟା ଅନୁଯାୟୀ ଭୀମବିକ୍ରମରେ ରୁଦ୍ରମାନେ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ।

ଶେଷାନ୍ ଦେଵାନ୍ ଶେଷଦୈତ୍ଯା ଯଥାଯୋଗମୁପାଦ୍ରଵନ୍ । ସ୍ଵଯଂ ମହିଷଦୈତ୍ଯସ୍ତୁ ଇନ୍ଦ୍ରଂ ଦୁଦ୍ରାଵ ଵେଗିତଃ ।। ୯୩.

ଅନ୍ୟ ଦୈତ୍ୟମାନେ ଅନ୍ୟ ଦେବତାମାନେ ଉପରେ ଯଥାଯୋଗ୍ୟ ଆକ୍ରମଣ କଲେ; କିନ୍ତୁ ମହିଷ ଦୈତ୍ୟ ନିଜେ ବେଗରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ।

ସ ଚାପି ବଲଵାନ୍ ଦୈତ୍ଯୋ ବ୍ରହ୍ମଣୋ ଵରଦର୍ପିତଃ । ଅଵଧ୍ଯଃ ପୁରୁଷେଣାଜୌ ଯଦ୍ଯପି ସ୍ଯାତ୍ ପିନାକଧୃକ୍ ।। ୯୩.

ସେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦୈତ୍ୟ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ଦାନ ପାଇ ଗର୍ବିତ, ଯୁଦ୍ଧରେ କୌଣସି ମନୁଷ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ମରିପାରିବେ ନାହିଁ, ଯଦିଓ ସେ ପିନାକ ଧାରଣ କରିଥିବା ହେଉ।

ଆଦିତ୍ଯୈର୍ଵସୁଭିଃ ସାଧ୍ଯୈ ରୁଦ୍ରୈଶ୍ଚ ନିହତା ଭୃଶମ୍ । ଅସୁରା ଯାତୁଧାନାଶ୍ଚ ସଂଖ୍ଯାପୂରଣକେଵଲାଃ ।। ୯୩.

ଆଦିତ୍ୟ, ବସୁ, ସାଧ୍ୟ, ରୁଦ୍ରମାନେ ଦ୍ୱାରା ଅସୁର ଏବଂ ଯାତୁଧାନମାନେ ବହୁ ସଂଖ୍ୟାରେ ମାରିଦିଆଯାଇଥିଲେ, ସେମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା କେବଳ ଗଣନା ଦ୍ୱାରା ପୂରଣ ହେଉଥିଲା।

ଦେଵାନାମପି ସୈନ୍ଯାନି ନିହତାନ୍ଯସୁରୈର୍ଯୁଧି । ଏଵଂ ଭୂତେ ତଦା ଭଗ୍ନେ ଦେଵେନ୍ଦ୍ରେ ଵିଦ୍ରୁତାଃ ସୁରାଃ ।। ୯୩.

ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ଯୁଦ୍ଧରେ ଅସୁରମାନେ ଦ୍ୱାରା ମାରିଦିଆଯାଇଥିଲେ; ଏଭଳି ଦେବତାମାନେ ପରାଜିତ ହେଲେ, ଦେବେନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ଦେବମାନେ ପଳାଇଗଲେ।

ଅର୍ଦିତା ଵିଵିଧୈଃ ଶସ୍ତ୍ରୈଃ ଶୂଲପଟ୍ଟିଶମୁଦ୍ଗରୈଃ । ଗତଵନ୍ତୋ ବ୍ରହ୍ମଲୋକମସୁରୈରର୍ଦିତାଃ ସୁରାଃ ।। ୯୩.

ବିଭିନ୍ନ ଅସ୍ତ୍ର—ଶୂଳ, ପଟ୍ଟିଶ, ମୁଦ୍ଗର ଦ୍ୱାରା ପୀଡିତ ହୋଇ, ଦେବମାନେ ଅସୁରମାନେ ଦ୍ୱାରା ଯନ୍ତ୍ରଣା ଭୋଗି, ବ୍ରହ୍ମାଲୋକକୁ ଚାଲିଗଲେ।

ଶ୍ରୀଵରାହ ଉଵାଚ । ଅଥ ଵିଦ୍ଯୁତ୍ପ୍ରଭୋ ଦୈତ୍ଯସ୍ତଥା ଦୂତୋ ଵିସର୍ଜିତଃ । ଦେଵ୍ଯାଃ ସକାଶଂ ଗତ୍ଵାଽସୌ ତାମୁଵାଚ ସୁମଧ୍ଯମାମ୍ ।। ୯୪.

ଶ୍ରୀବରାହ କହିଲେ: ଏହାପରେ ଦୈତ୍ୟ ବିଦ୍ୟୁତ୍ପ୍ରଭ, ଦୂତ ଭାବରେ ପଠାଯାଇ, ଦେବୀଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଇ, ସେ ସୁନ୍ଦର ଶରୀରର ଦେବୀଙ୍କୁ କହିଲେ।

ପ୍ରଣମ୍ଯ ପ୍ରଯତୋ ଭୂତ୍ଵା କୁମାରୀଶତସଂକୁଲାମ୍ । ଆସ୍ଥାନେ ଵିନଯାପନ୍ନସ୍ତତୋ ଵଚନମବ୍ରଵୀତ୍ ।। ୯୪.

ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭକ୍ତି ଓ ଶାନ୍ତି ସହିତ ଶିର ନମାଇ, ସେ ଶତଶଃ କୁମାରୀମାନେ ଥିବା ସ୍ଥାନକୁ ଗଲେ । ତାପରେ, ବଡ ନମ୍ରତାରେ, ସେ କଥା କହିଲେ ।

ଵିଦ୍ଯୁତ୍ପ୍ରଭ ଉଵାଚ । ଦେଵି ପୂର୍ଵମୃଷିସ୍ତ୍ଵାସୀଦାଦିସର୍ଗେ କସଂଭଵଃ । ସଖା ସାରସ୍ଵତୋ ଜାତଃ ସୁପାର୍ଶ୍ଵୋ ନାମ ଵୈ ଵିଭୁଃ ।। ୯୪.

ବିଦ୍ୟୁତ୍ପ୍ରଭା କହିଲେ: ମା, ସୃଷ୍ଟିର ଆରମ୍ଭରେ ଏକ ଋଷି ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ, ତାଙ୍କ ନାମ ସୁପାର୍ଶ୍ୱ, ସେ ସାରସ୍ୱତଙ୍କ ସହ ବଡ ମିତ୍ର ଓ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଥିଲେ ।

ତସ୍ଯାଭଵନ୍ମହାତେଜାଃ ସିନ୍ଧୁଦ୍ଵୀପଃ ପ୍ରତାପଵାନ୍ । ସ ହି ତୀଵ୍ରଂ ତପସ୍ତେପେ ମାହିଷ୍ମତ୍ଯାଂ ପୁରୋତ୍ତମେ ।। ୯୪.

ତାଙ୍କର ପୁଅ ସିନ୍ଧୁଦ୍ୱୀପ ବଡ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ତେଜସ୍ୱୀ ଥିଲେ । ସେ ମାହିଷ୍ମତୀ ନାମକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ସହରରେ ଭୟଙ୍କର ତପସ୍ୟା କରୁଥିଲେ ।

କୁର୍ଵତସ୍ତୁ ତପୋ ଘୋରଂ ନିରାହାରସ୍ଯ ଶୋଭନେ । ଆଦ୍ଯା ତୁ ଵିପ୍ରଚିତ୍ତେସ୍ତୁ ସୁତା ସୁରସୁତୋପମା । ମାହିଷ୍ମତୀତି ଵିଖ୍ଯାତା ରୂପେଣାସଦୃଶୀ ଭୁଵି ।। ୯୪.

ସେ ତପସ୍ୟାରେ ଲିନ ଓ ଖାଦ୍ୟ ବିନା ରହୁଥିବା ବେଳେ, ବିପ୍ରଚିତ୍ତିଙ୍କର ପ୍ରଥମ କନ୍ୟା, ଦେବୀମାନେ ପରି ସୁନ୍ଦର, ମାହିଷ୍ମତୀ ନାମରେ ପୃଥିବୀରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ, ତାଙ୍କର ରୂପ ଅଦ୍ୱିତୀୟ ଥିଲା ।

ସା ସଖୀଭିଃ ପରିଵୃତା ଵିହରନ୍ତୀ ଯଦୃଚ୍ଛଯା । ଆଗତା ମନ୍ଦରଦ୍ରୋଣୀଂ ତତ୍ରାପଶ୍ଯତ୍ ତପୋଵନମ୍ । ମୁନେରମ୍ବରସଂଜ୍ଞସ୍ଯ ଵିଵିଧଦ୍ରୁମମାଲିନମ୍ ।। ୯୪.

ସେ ତାଙ୍କ ସଖୀମାନେ ସହିତ ଇଚ୍ଛାମତେ ଘୁରୁଥିବା ବେଳେ, ମନ୍ଦର ପାହାଡ଼ର ଢାଳରେ ଆସି, ଅନେକ ପ୍ରକାର ଗଛରେ ଶୋଭିତ ଅମ୍ବର ନାମକ ମୁନିଙ୍କ ଆଶ୍ରମ ଦେଖିଲେ ।

ଲତାଗୃହୈସ୍ତୁ ଵିଵିଧୈର୍ଵକୁଲୈର୍ଲକୁଚୈସ୍ତଥା । ଚନ୍ଦନୈଃ ସ୍ପନ୍ଦନୈଃ ଶାଲୈଃ ସରଲୈରୁପଶୋଭିତମ୍ । ଵିଚିତ୍ରଵନଖଣ୍ଡୈଶ୍ଚ ଭୂଷିତଂ ତୁ ମହାତ୍ମନଃ ।। ୯୪.

ସେ ମହାତ୍ମାଙ୍କ ଆଶ୍ରମ ନାନା ପ୍ରକାର ଲତା ଗୃହ, ବକୁଳ, ଲକୁଚ, ଚନ୍ଦନ, ସ୍ପନ୍ଦନ, ଶାଳ, ସରଳ ଓ ବିଭିନ୍ନ ଅଦ୍ଭୁତ ବନ ଖଣ୍ଡରେ ଶୋଭିତ ଥିଲା ।