ଵରାହପୁରାଣମ୍

ରୁଦନ୍ନୁକ୍ତୋ ବ୍ରହ୍ମଣା ମା ରୁଦ ତ୍ଵଂ ରୁଦ୍ରସ୍ତତୋଽସାଵଭଵତ୍ ପୁରାଣଃ । ନଯସ୍ଵ ସୃଷ୍ଟିଂ ଵିତତସ୍ଵରୂପାଂ ଭଵାନ୍ ସମର୍ଥୋଽସି ମହାନୁଭାଵ ।। ୩୩.

ସେ କାନ୍ଦୁଥିବା ବେଳେ ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ, 'ତୁମେ କାନ୍ଦନି, ତୁମେ ରୁଦ୍ର।' ଏଭଳି ସେ ପୁରାତନ ହେଲେ। 'ବିଭିନ୍ନ ଆକାରର ସୃଷ୍ଟିକୁ ଆଗେ ବଢ଼ାଅ, ତୁମେ ଏହା ପାଇଁ ସମର୍ଥ ଓ ମହାଶକ୍ତିଶାଳୀ।'

ଇତ୍ଯୁକ୍ତମାତ୍ରଃ ସଲିଲେ ମମଜ୍ଜମଗ୍ନେ ସସର୍ଜାତ୍ମଭଵାଯ ଦକ୍ଷଃ । କସ୍ଥେ ତଦା ଦେଵଵରେ ଵିତେନୁଃ ସୃଷ୍ଟିଂ ତୁ ତେ ମାନସା ବ୍ରହ୍ମଜାତାଃ ।। ୩୩.

ଏଭଳି କହିବା ସହିତ ସେ ଜଳରେ ବିଲୀନ ହେଲେ। ଡକ୍ଷ, ନିଜଠାରୁ ଜନ୍ମ ନେଇ, ସୃଷ୍ଟି କଲେ। ସେବେଳେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ମନରୁ ଜନ୍ମିଥିବା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେବମାନେ କାଠରେ ସୃଷ୍ଟି ବିସ୍ତାର କଲେ।

ତସ୍ଯାଂ ତତାଯାଂ ତୁ ସୁରାଧିପେ ତୁ ପୈତାମହଂ ଯଜ୍ଞଵରଂ ପ୍ରକାମମ୍ । ମଗ୍ନଃ ପୁରା ଯତ୍ସଲିଲେ ସ ରୁଦ୍ରଃ ଉତ୍ସୃଜ୍ଯ ଵିଶ୍ଵଂ ତୁ ସୁରାନ୍ ସିସୃକ୍ଷୁଃ ।। ୩୩.

ଏହି ବିସ୍ତୃତ ସୃଷ୍ଟିରେ, ହେ ଦେବମାନେ ନାଥ, ପ୍ରପିତାମହଙ୍କ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଯଜ୍ଞ ହେଲା। ପ୍ରାଚୀନକାଳରେ ରୁଦ୍ର ଜଳରେ ବିଲୀନ ହୋଇ, ବିଶ୍ୱକୁ ଛାଡ଼ି ଦେବମାନେ ସୃଷ୍ଟି କରିବାକୁ ଚାହିଲେ।

ସୁସ୍ତ୍ରାଵ ଯଜ୍ଞଂ ସୁରସିଦ୍ଧଯକ୍ଷାନୁପାଗତାନ୍ କ୍ରୋଧଵଶଂ ଜଗାମ । ମନ୍ଯୁଂ ପ୍ରଦୀପ୍ତଂ ପରିଭାଵ୍ଯ କେନ ସୃଷ୍ଟଂ ଜଗନ୍ମାଂ ଵ୍ଯତିରିଚ୍ଯ ମୋହାତ୍ ।। ୩୩.

ସେ ଯଜ୍ଞ ପ୍ରବାହ କଲେ; ଦେବ, ସିଦ୍ଧ, ଯକ୍ଷମାନେ ଆସିଲେ, କିନ୍ତୁ ସେ କ୍ରୋଧରେ ଆସିଗଲେ। ତାଙ୍କର ତୀବ୍ର କ୍ରୋଧ ବିଚାରି, 'କିଏ ମୋତେ ଅତିକ୍ରମ କରି ଏହି ବିଶ୍ୱକୁ ମୂଢ଼ତାରେ ସୃଷ୍ଟି କଲା?' ବୋଲି ଭାବିଲେ।

ହା ହେତି ଚୋକ୍ତେ ଜ୍ଵଲନାର୍ଚିଷସ୍ତୁ ତତ୍ରାଭଵନ୍ କ୍ଷୁଦ୍ରପିଶାଚସଙ୍ଘା ଵେତାଲଭୂତାନି ଚ ଯୋଗିସଙ୍ଘାଃ ।। ୩୩.

ସେ 'ହା! ହେ!' ବୋଲି କହିଲେ, ତେବେ ଅଗ୍ନିର ଶିଖା ଜଳିଉଠିଲା, ଏବଂ ଅନେକ କ୍ଷୁଦ୍ର ପିଶାଚ, ବେତାଳ, ଭୂତ ଓ ଯୋଗିମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ।

ଘନଂ ଯଦା ତୈର୍ଵିତତଂ ଵିଯଚ୍ଚ ଭୂମିଶ୍ଚ ସର୍ଵାଶ୍ଚ ଦିଶଶ୍ଚ ଲୋକାଃ । ତଦା ସ ସର୍ଵଜ୍ଞତଯା ଚକାର ଧନୁଶ୍ଚତୁର୍ଵିଂଶତିହସ୍ତମାତ୍ରମ୍ ।। ୩୩.

ସେମାନେ ଆକାଶ, ପୃଥିବୀ, ସମସ୍ତ ଦିଗ ଓ ଲୋକମାନେକୁ ଭରିଦେଲେ। ତେବେ ସେ ସବୁଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ଚବିଶ ହସ୍ତ ଲମ୍ବା ଧନୁଷ୍ୟ ତିଆରି କଲେ।

ଗୁଣଂ ତ୍ରିଵୃତ୍ତଂ ଚ ଚକାର ରୋଷାଦାଦତ୍ତ ଦିଵ୍ଯେ ଚ ଧନୁର୍ଗୁଣଂ ଚ । ତତଶ୍ଚ ପୂଷ୍ଣୋ ଦଶନାନଵିଧ୍ଯଦ୍ ଭଗସ୍ଯ ନେତ୍ରେ ଵୃଷଣୌ କ୍ରତୋଶ୍ଚ ।। ୩୩.

କ୍ରୋଧରେ ତିନିପଟି ଧନୁଷ୍ୟ ତାର କଲେ ଏବଂ ଦିବ୍ୟ ଧନୁଷ୍ୟ ଓ ତାର ଧରିଲେ। ତାପରେ ସେ ପୂଷଣଙ୍କ ଦାନ୍ତ, ଭଗଙ୍କ ଚକ୍ଷୁ ଓ କ୍ରତୁଙ୍କ ଶୁକ୍ର ଭାଙ୍ଗିଦେଲେ।

ସ ଵିଦ୍ଧବୀଜୋ ଵ୍ଯପଯାତ୍କ୍ରତୁଶ୍ଚ ମାର୍ଗଂ ଵାଯୁର୍ଧାରଧନ୍ ଯଜ୍ଞଵାଟାତ୍ । ଦେଵାଶ୍ଚ ସର୍ଵେ ପଶୁପତିମୁପେଯୁର୍ଜଗ୍ମୁଶ୍ଚ ସର୍ଵେ ପ୍ରଣତିଂ ଭଵସ୍ଯ ।। ୩୩.

ଯେଉଁ ଯଜ୍ଞପୁରୋହିତଙ୍କର ବୀଜ ଘାତ ହୋଇଥିଲା, ସେ ବାୟୁ ପରି ଜୀବନ ଧାରଣ କରି ଯଜ୍ଞସ୍ଥଳୀରୁ ଚଲିଗଲେ। ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ପଶୁପତିଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସିଲେ ଏବଂ ସମସ୍ତେ ଭବଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କଲେ।

ଆଗମ୍ଯ ତତ୍ରୈଵ ପିତାମହସ୍ତୁ ଭଵଂ ପ୍ରତୀତଃ ସଂପରିଷ୍ଵଜ୍ଯ ଦେଵାନ୍ । ଭକ୍ତ୍ଯୋପେତାନ୍ ଵୀକ୍ଷଯଦ୍ ଦେଵଦେଵାନ୍ ଵିଜ୍ଞାନମନ୍ତଃ କୁରୁ ଵୀରବାହୋ ।। ୩୩.

ସେଠାକୁ ବ୍ରହ୍ମା ଆସି, ଆନନ୍ଦରେ ଭବଙ୍କୁ ଏବଂ ଭକ୍ତିରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ। ସେ ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ଦେଖି କହିଲେ— 'ଓ ବଳଶାଳୀ, ତୁମେ ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ଜ୍ଞାନକୁ ବୁଝ।'

ରୁଦ୍ର ଉଵାଚ । ସୃଷ୍ଟଃ ପୂର୍ଵଂ ଭଵତାଽହଂ ନ ଚେମେ କସ୍ମାନ୍ନ ଭାଗଂ ପରିକଲ୍ପଯନ୍ତି । ଯଜ୍ଞୋଦ୍ଭଵଂ ତେନ ରୁଷା ମଯେମେ ହୃତଜ୍ଞାନା ଵିକୃତା ଦେଵଦେଵ ।। ୩୩.

ରୁଦ୍ର କହିଲେ— 'ମୁଁ ପୂର୍ବରୁ ତୁମେ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲ, କିନ୍ତୁ ଏହି ଯଜ୍ଞମାନେରେ ମୋ ପାଇଁ କାହିଁକି ଭାଗ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରୁନାହାନ୍ତି? ଏହି କାରଣରୁ, ହେ ଦେବତାଙ୍କ ଠାକୁର, ଏହି ଯଜ୍ଞରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଦେବତାମାନେ କ୍ରୋଧରେ ମୁଢ଼ ଓ ବିକୃତ ହୋଇଯାଇଛନ୍ତି।'

ବ୍ରହ୍ମା ଉଵାଚ । ଦେଵାଃ ଶଂଭୁଂ ସ୍ତୁତିଭିର୍ଜ୍ଞାନହେତୋର୍ ଯଜଧ୍ଵମୁଚ୍ଚୈରସୁରାଶ୍ଚ ସର୍ଵେ । ଯେନ ରୁଦ୍ରୋ ଭଗଵାଂସ୍ତୋଷମେତି ସର୍ଵଜ୍ଞତା ତୋଷମାତ୍ରସ୍ଯ ଚ ସ୍ଯାତ୍ ।। ୩୩.

ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ— 'ଦେବତାମାନେ, ଜ୍ଞାନ ପାଇଁ ତୁମେ ଶମ୍ଭୁଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କର; ଏବଂ ସମସ୍ତ ଅସୁରମାନେ ମଧ୍ୟ। ଯେଉଁଠାରେ ଭଗବାନ୍ ରୁଦ୍ର ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି, ସେଠି ଅନ୍ତର୍ଜ୍ଞାନ ଏବଂ ପ୍ରସନ୍ନତାର ଫଳ ମିଳେ।'

ଇତ୍ଯୁକ୍ତାସ୍ତେନ ତେ ଦେଵାଃ ସ୍ତୁତିଂ ଚକ୍ରୁର୍ମହାତ୍ମନଃ ।। ୩୩.

ଏଭଳି କହିବା ପରେ, ସେଇ ଦେବତାମାନେ ମହାତ୍ମାଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ।

ଦେଵା ଊଚୁଃ । ନମୋ ଦେଵାତିଦେଵାଯ ତ୍ରିନେତ୍ରାଯ ମହାତ୍ମନେ । ରକ୍ତପିଙ୍ଗଲନେତ୍ରାଯ ଜଟାମୁକୁଟଧାରିଣେ ।। ୩୩.

ଦେବତାମାନେ କହିଲେ— 'ଦେବମାନ୍ୟ ଦେବ, ତିନି ଚକ୍ଷୁ ଥିବା ମହାତ୍ମା, ଲାଲ ଓ ପିଙ୍ଗଳ ଚକ୍ଷୁ ଥିବା, ଜଟାମୁକୁଟ ଧାରଣ କରୁଥିବା, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର।'

ଭୂତଵେତାଲଜୁଷ୍ଟାଯ ମହାଭୋଗୋପଵୀତିନେ । ଭୀମାଟ୍ଟହାସଵକ୍ତ୍ରାଯ କପର୍ଦିନ୍ ସ୍ଥାଣଵେ ନମଃ ।। ୩୩.

ଭୂତ ଓ ବେତାଳମାନେ ସେବା କରୁଥିବା, ବଡ଼ ସର୍ପ ଉପବୀତ ପରି ଧାରଣ କରୁଥିବା, ଭୟଙ୍କର ହସରେ ବଡ଼ ମୁହଁ ଥିବା, ଜଟାଧାରୀ, ଅଚଳ, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର।

ପୂଷ୍ଣୋ ଦନ୍ତଵିନାଶାଯ ଭଗନେତ୍ରହନେ ନମଃ । ଭଵିଷ୍ଯଵୃଷଚିହ୍ନାଯ ମହାଭୂତପତେ ନମଃ ।। ୩୩.

ପୂଷଣଙ୍କ ଦାନ୍ତ ଭଙ୍ଗ କରିଥିବା, ଭଗଙ୍କ ଚକ୍ଷୁ ନଷ୍ଟ କରିଥିବା, ଭବିଷ୍ୟତରେ ବୃଷ ଚିହ୍ନ ଧାରଣ କରିବାକୁ ଯାଉଥିବା, ମହାଭୂତମାନଙ୍କ ପ୍ରଭୁ, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର।

ଭଵିଷ୍ଯତ୍ରିପୁରାନ୍ତାଯ ତଥାନ୍ଧକଵିନାଶିନେ । କୈଲାସଵରଵାସାଯ କରିକୃତ୍ତିନିଵାସିନେ ।। ୩୩.

ଭବିଷ୍ୟତରେ ତ୍ରିପୁର ନାଶ କରିବାକୁ ଯାଉଥିବା, ଅନ୍ଧକଙ୍କ ନାଶକ, କୈଳାସର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସ୍ଥାନରେ ବାସ କରୁଥିବା, ହାତୀ ଚର୍ମ ପିନ୍ଧିଥିବା, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର।

ଵିକରାଲୋଦ୍ର୍ଧ୍ଵକେଶାଯ ଭୈରଵାଯ ନମୋ ନମଃ । ଅଗ୍ନିଜ୍ଵାଲାକରାଲାଯ ଶଶିମୌଲିକୃତେ ନମଃ ।। ୩୩.

ବିକୃତ ଓ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱ କେଶ ଥିବା, ଭୟଙ୍କର, ଭୈରବ, ଅଗ୍ନିର ଜ୍ୱାଳା ପରି ଭୟଙ୍କର, ଚନ୍ଦ୍ରମା କୁ ମୁଣ୍ଡରେ ଧାରଣ କରୁଥିବା, ପୁନି ପୁନି ତୁମକୁ ନମସ୍କାର।

ଭଵିଷ୍ଯକୃତକାପାଲିଵ୍ରତାଯ ପରମେଷ୍ଠିନେ । ତଥା ଦାରୁଵନଧ୍ଵଂସକାରିଣେ ତିଗ୍ମଶୂଲିନେ ।। ୩୩.

ଭବିଷ୍ୟତରେ କପାଳ ଧାରଣ କରିବାକୁ ଯାଉଥିବା, ପରମେଶ୍ୱର, ଦାରୁବନ ଧ୍ୱଂସ କରିଥିବା, ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶୂଳ ଧାରଣ କରୁଥିବା, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର।

କୃତକଙ୍କଣଭୋଗୀନ୍ଦ୍ର ନୀଲକଣ୍ଠ ତ୍ରିଶୂଲିନେ । ପ୍ରଚଣ୍ଡଦଣ୍ଡହସ୍ତାଯ ଵଡଵାଗ୍ନିମୁଖାଯ ଚ ।। ୩୩.

ସର୍ପ କଙ୍କଣ ପିନ୍ଧିଥିବା, ନୀଳକଣ୍ଠ, ତ୍ରିଶୂଳଧାରୀ, ଭୟଙ୍କର ଦଣ୍ଡ ଧାରଣ କରୁଥିବା, ବଡ଼ ଅଗ୍ନିମୁଖ ଥିବା, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର।

ଵେଦାନ୍ତଵେଦ୍ଯାଯ ନମୋ ଯଜ୍ଞମୂର୍ତେ ନମୋ ନମଃ । ଦକ୍ଷଯଜ୍ଞଵିନାଶାଯ ଜଗଦ୍ଭଯକରାଯ ଚ ।। ୩୩.

ବେଦାନ୍ତ ଦ୍ୱାରା ଜଣାଯାଉଥିବା, ଯଜ୍ଞର ମୂର୍ତ୍ତି, ଦକ୍ଷ ଯଜ୍ଞ ଧ୍ୱଂସକ, ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଭୟ ଦେଇଥିବା, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର।

ଵିଶ୍ଵେଶ୍ଵରାଯ ଦେଵାଯ ଶିଵଶଂଭୁଭଵାଯ ଚ । କପର୍ଦିନେ କରାଲାଯ ମହାଦେଵାଯ ତେ ନମଃ ।। ୩୩.

ବିଶ୍ୱେଶ୍ୱର, ଦେବ, ଶିବ, ଶମ୍ଭୁ, ଭବ, ଜଟାଧାରୀ, କରାଳ, ମହାଦେବ, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର।

ଏଵଂ ଦେଵୈଃ ସ୍ତୁତଃ ଶଂଭୁରୁଗ୍ରଧନ୍ଵା ସନାତନଃ । ଉଵାଚ ଦେଵଦେଵୋଽହଂ ଯତ୍କରୋମି ତଦୁଚ୍ଯତାମ୍ ।। ୩୩.

ଏଭଳି ଦେବତାମାନେ ସ୍ତୁତି କରିବା ପରେ, ଶମ୍ଭୁ, ଅଗ୍ରଣୀ ଧନୁର୍ଧର ଏବଂ ଚିରଞ୍ଜୀବୀ, କହିଲେ— 'ମୁଁ ଦେବତାମାନେଙ୍କ ଠାକୁର। ମୋତେ କଣ କରିବାକୁ କହିବେ?'

ଦେଵା ଊଚୁଃ । ଵେଦଶାସ୍ତ୍ରାଣି ଵିଜ୍ଞାନଂ ଦେହି ନୋ ଭଵ ମାଚିରମ୍ । ଯଜ୍ଞଂ ସରହସ୍ଯଂ ନୋ ଯଦି ତୁଷ୍ଟୋଽସି ନଃ ପ୍ରଭୋ ।। ୩୩.

ଦେବତାମାନେ କହିଲେ— 'ହେ ଭବ, ଆମକୁ ବେଦ, ଶାସ୍ତ୍ର ଓ ଜ୍ଞାନ ଦିଅ, ବିଳମ୍ବ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ। ଯଦି ଆପଣ ପ୍ରସନ୍ନ, ଆମକୁ ଯଜ୍ଞର ଗୁପ୍ତତା ଦେଖାନ୍ତୁ, ହେ ପ୍ରଭୁ।'

ମହାଦେଵ ଉଵାଚ । ଭଵନ୍ତଃ ପଶଵଃ ସର୍ଵେ ଭଵନ୍ତୁ ସହିତା ଇତି । ଅହଂ ପତିର୍ଵୋ ଭଵତାଂ ତତୋ ମୋକ୍ଷମଵାପ୍ସ୍ଯଥ । ତଥେତି ଦେଵାସ୍ତଂ ପ୍ରାହୁସ୍ତତଃ ପଶୁପତିର୍ଭଵତ୍ ।। ୩୩.

ମହାଦେବ କହିଲେ— 'ତୁମେ ସମସ୍ତେ ମୋର ପଶୁ ହେବ, ମୁଁ ତୁମମାନେଙ୍କ ପତି ହେବି, ଏଭଳି ତୁମେ ମୋକ୍ଷ ପାଇବ।' ଦେବତାମାନେ କହିଲେ— 'ଏହିପରି ହେଉ।' ଏହିପରି ଶିବ ପଶୁପତି ହେଲେ।

ବ୍ରହ୍ମା ପଶୁପତିଂ ପ୍ରାହ ପ୍ରସନ୍ନେନାନ୍ତରାତ୍ମନା । ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ତେ ଦେଵେଶ ତିଥିରସ୍ତୁ ନ ସଂଶଯଃ ।। ୩୩.

ବ୍ରହ୍ମା ଅନ୍ତଃକରଣରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ପଶୁପତିଙ୍କୁ କହିଲେ— 'ହେ ଦେବତାଙ୍କ ଠାକୁର, ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ତିଥି ତୁମର ହେଉ, ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।'

ତସ୍ଯାଂ ତିଥୌ ଭଵନ୍ତଂ ଯେ ଯଜନ୍ତେ ଶ୍ରଦ୍ଧଯାନ୍ଵିତାଃ । ଉପୋଷ୍ଯ ପଶ୍ଚାଦ୍ଭୁଞ୍ଜୀଯାଦ୍ଗୋଧୂମାନ୍ନେନ ଵୈ ଦ୍ଵିଜାନ୍ ୩୩.

ସେ ତିଥିରେ ଯେମାନେ ଆପଣଙ୍କୁ ଶ୍ରଦ୍ଧାଭାବରେ ପୂଜା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଉପବାସ କରି ଶେଷରେ ଗହୁଁ ଚାଳର ଖାଦ୍ୟ ଦ୍ୱିଜମାନେ ସହିତ ଭୋଜନ କରିବା ଉଚିତ।

ଏଵମକ୍ତସ୍ତଦା ରୁଦ୍ରୋ ବ୍ରହ୍ମଣାଽଵ୍ଯକ୍ତଜନ୍ମନା । ଦନ୍ତାନ୍ ନେତ୍ରେ ଫଲେ ପ୍ରାଦାଦ୍ଭଗପୂଷ୍ଣୋଃ କ୍ରତୋରପି । ପରିଜ୍ଞାନଂ ଚ ସକଲଂ ସ ପ୍ରାଦାଚ୍ଚ ସୁରେଷ୍ଵପି ।। ୩୩.

ଏଭଳି ଉପବାସରେ ଥିବା ବେଳେ, ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ଅବ୍ୟକ୍ତରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଭଗ ଓ ପୂଷାଙ୍କ ବଳିରୁ ଦାନ୍ତ, ଚକ୍ଷୁ ଓ ଫଳ ମିଳିଲା; ଏହି ସହିତ ସେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଜ୍ଞାନ ମଧ୍ୟ ପ୍ରାପ୍ତ କଲେ।

ଏଵଂ ରୁଦ୍ରସ୍ଯ ସଂଭୂତିଃ ସଂଭୂତା ବ୍ରହ୍ମଣଃ ପୁରା । ଅନେନୈଵ ପ୍ରଯୋଗେନ ଦେଵାନାଂ ପତିରୁଚ୍ଯତେ ।। ୩୩.

ଏଭଳି ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଉତ୍ପତ୍ତି ପୁରାତନ କାଳରେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଠାରୁ ହେଲା; ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟା ଦ୍ୱାରା ସେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ପ୍ରଭୁ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।

ଯଶ୍ଚୈନଂ ଶ୍ରୃଣୁଯାନ୍ନିତ୍ଯଂ ପ୍ରାତରୁତ୍ଥାଯ ମାନଵଃ । ସର୍ଵପାପଵିନିର୍ମୁକ୍ତୋ ରୁଦ୍ରଲୋକମଵାପ୍ନୁଯାତ୍ ।। ୩୩.

ଯେ କୌଣସି ମଣିଷ ପ୍ରତିଦିନ ସକାଳେ ଉଠି ଏହି କଥା ଶୁଣେ, ସେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ।