ଵରାହପୁରାଣମ୍

ତତ୍ର ଦେଵୋଽପ୍ଯସୌ ଦୈତ୍ଯଂ ତ୍ରିଶୂଲେନାହନଦ୍ ଭୃଶମ୍ । ତସ୍ଯାହତସ୍ଯ ଯଦ୍ ରକ୍ତମପତଦ୍ ଭୂତଲେ କିଲ । ତତ୍ରାନ୍ଧକା ଅସଂଖ୍ଯାତା ବଭୂଵୁରପରେ ଭୃଶମ୍ ।। ୨୭.

ସେଠାରେ ଦେବତା ତ୍ରିଶୂଳରେ ଦେତ୍ୟକୁ ଭୟଙ୍କର ଭାବରେ ଘାତ କଲେ; ଅନ୍ଧକ ଆହତ ହେବା ପରେ ତାଙ୍କର ରକ୍ତ ଯେଉଁଠି ଭୂମିରେ ପଡ଼ୁଥିଲା, ସେଠି ଅନେକ ଅନ୍ଧକ ନୂତନ ଭାବେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଉଥିଲେ।

ତଦ୍ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ମହଦାଶ୍ଚର୍ଯଂ ରୁଦ୍ରୋ ଶୂଲେଽନ୍ଧକଂ ମୃଧେ । ଗୃହୀତ୍ଵା ତ୍ରିଶିଖାଗ୍ରେଣ ନନର୍ତ୍ତ ପରମେଶ୍ଵରଃ ।। ୨୭.

ଏହି ବଡ଼ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଦେଖି, ରୁଦ୍ର ଯୁଦ୍ଧରେ ତ୍ରିଶୂଳର ଆଗରେ ଅନ୍ଧକଙ୍କୁ ଧରି ନୃତ୍ୟ କରିଲେ।

ଇତରେଽପ୍ଯନ୍ଧକାଃ ସର୍ଵେ ଚକ୍ରେଣ ପରମେଷ୍ଠିନା । ନାରାଯଣେନ ନିହତାସ୍ତତ୍ର ଯେଽନ୍ଯେ ସମୁତ୍ଥିତାଃ । ୨୭.

ସେଠାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ଅନ୍ଧକମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ଉଠିଥିଲେ, ସେମାନେ ପରମେଶ୍ୱର ନାରାୟଣଙ୍କ ଚକ୍ରରେ ବିନାଶ ହେଲେ।

ଅସୃଗ୍ଧାରାତୁଷାରୈସ୍ତୁ ଶୂଲପ୍ରୋତସ୍ଯ ଚାସକୃତ୍ । ଅନାରତଂ ସମୁତ୍ତସ୍ଥୁସ୍ତତୋ ରୁଦ୍ରୋ ରୁଷାନ୍ଵିତଃ ।। ୨୭.

ତ୍ରିଶୂଳରେ ବାରମ୍ବାର ଛିଦ୍ର ହେବା ସହିତ, ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଦେହରୁ ରକ୍ତ ଓ ତୁଷାର ଧାରା ଅବିରତ ଭାବେ ବହୁଥିଲା; ଏହା ଦେଖି ରୁଦ୍ର ଭୟଙ୍କର କ୍ରୋଧରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ।

ତସ୍ଯ କ୍ରୋଧେନ ମହତା ମୁଖାଜ୍ଜ୍ଵାଲା ଵିନିର୍ଯଯୌ । ତଦ୍ରୂପଧାରିଣୀ ଦେଵୀ ଯାଂ ତାଂ ଯୋଗେଶ୍ଵରୀଂ ଵିଦୁଃ ।। ୨୭.

ତାଙ୍କର ଏହି ଭୟାନକ କ୍ରୋଧରୁ ମୁହଁରୁ ଏକ ଅଗ୍ନିଶିଖା ବାହାରିଲା; ସେଇ ଅଗ୍ନିଶିଖା ଏକ ଦେବୀର ଆକାର ଧାରଣ କଲେ, ଯାହାକୁ ଯୋଗୀମାନେ 'ଯୋଗେଶ୍ୱରୀ' ବୋଲି ଜାଣନ୍ତି।

ସ୍ଵରୂପଧାରିଣୀ ଚାନ୍ଯା ଵିଷ୍ଣୁନାପି ଵିନିର୍ମିତା । ବ୍ରହ୍ମଣା କାର୍ତିକେଯେନ ଇନ୍ଦ୍ରେଣ ଚ ଯମେନ ଚ । ଵରାହେଣ ଚ ଦେଵେନ ଵିଷ୍ଣୁନା ପରମେଷ୍ଠିନା ।। ୨୭.

ଅନ୍ୟ ଏକ ଦେବୀ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କର ନିଜ ଆକାର ଧାରଣ କରିଥିଲେ, ଯିଏ ବିଷ୍ଣୁ, ବ୍ରହ୍ମା, କାର୍ତ୍ତିକେୟ, ଇନ୍ଦ୍ର, ଯମ, ବରାହ ଓ ପରମ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିଲେ।

ପାତାଲୋଦ୍ଧରଣଂ ରୂପଂ ତସ୍ଯା ଦେଵ୍ଯା ଵିନିର୍ମମେ । ମାହେଶ୍ଵରୀ ଚ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଇତ୍ଯେତା ଅଷ୍ଟମାରତଃ ।। ୨୭.

ସେଇ ଦେବୀଙ୍କ ଆକାର ପାତାଳକୁ ଉଦ୍ଧାର କରିବା ପାଇଁ ତିଆରି ହୋଇଥିଲା; ଏହି ମାହେଶ୍ୱରୀ ବୋଲି ଖ୍ୟାତ, ରାଜନ୍—ଏହିଭଳି ଅଷ୍ଟ ମାତୃମାନେ ଅଛନ୍ତି।

କାରଣଂ ତାନି ଯତ୍ପ୍ରୋକ୍ତଂ କ୍ଷେତ୍ରଜ୍ଞେନାଵଧାରଣମ୍ । ଶରୀରାଦ୍ ଦେଵତାନାଂ ତୁ ତଦିଦଂ କୀର୍ତିତଂ ମଯା ।। ୨୭.

ଯେ କାରଣ ବିଷୟରେ କ୍ଷେତ୍ରଜ୍ଞଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କୁହାଯାଇଥିଲା, ଦେବତାମାନଙ୍କ ଶରୀରରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିବା ସେଇ କଥା ମୁଁ ତୁମକୁ କହିଛି।

କାମଃ କ୍ରୋଧସ୍ତଥା ଲୋଭୋ ମଦୋ ମୋହୋଽଥ ପଞ୍ଚମଃ । ମାତ୍ସର୍ଯଂ ଷଷ୍ଠମିତ୍ଯାହୁଃ ପୈଶୁନ୍ଯଂ ସପ୍ତମଂ ତଥା । ଅସୂଯା ଚାଽଷ୍ଟମୀ ଜ୍ଞେଯା ଇତ୍ଯେତା ଅଷ୍ଟମାତରଃ ।। ୨୭.

କାମ, କ୍ରୋଧ, ଲୋଭ, ମଦ, ମୋହ ପଞ୍ଚମ, ମାତ୍ସର୍ଯ୍ୟ ଛଠଠ, ପୈଶୁନ୍ୟ ସପ୍ତମ, ଏବଂ ଅସୂୟା ଅଷ୍ଟମ—ଏହିଏ ଅଷ୍ଟ ମାତୃ ବୋଲି ଜଣାଯାଏ।

କାମଂ ଯୋଗେଶ୍ଵରୀଂ ଵିଦ୍ଧି କ୍ରୋଧୋ ମାହେଶ୍ଵରୀଂ ତଥା । ଲୋଭସ୍ତୁ ଵୈଷ୍ଣଵୀ ପ୍ରୋକ୍ତା ବ୍ରହ୍ମାଣୀ ମଦ ଏଵ ଚ ।। ୨୭.

କାମକୁ ଯୋଗେଶ୍ୱରୀ, କ୍ରୋଧକୁ ମାହେଶ୍ୱରୀ, ଲୋଭକୁ ବୈଷ୍ଣବୀ, ଏବଂ ମଦକୁ ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ବୋଲି ଜାଣ।

ମୋହଃ ସ୍ଵଯଂଭୂଃ କୌମାରୀ ମାତ୍ସର୍ଯଂ ଚେନ୍ଦ୍ରଜଂ ଵିଦୁଃ । ଯମଦଣ୍ଡଧରା ଦେଵୀ ପୈଶୁନ୍ଯଂ ସ୍ଵଯମେଵ ଚ । ଅସୂଯା ଚ ଵରାହାଖ୍ଯା ଇତ୍ଯେତାଃ ପରିକୀର୍ତିତାଃ ।। ୨୭.

ମୋହ ସ୍ୱୟଂଭୂ, କୌମାରୀ ମାତ୍ସର୍ଯ୍ୟ, ଇନ୍ଦ୍ରଜ ମାତ୍ସର୍ଯ୍ୟ ବୋଲି ଜାଣ; ଯମଙ୍କ ଦଣ୍ଡଧାରିଣୀ ଦେବୀ ପୈଶୁନ୍ୟ, ଏବଂ ଅସୂୟା ବରାହା ନାମରେ ଖ୍ୟାତ—ଏହିଭଳି ସେମାନେ ଉଲ୍ଲେଖିତ।

କାମାଦିଗଣ ଏଷୋଽଯଂ ଶରୀରେ ପରିକୀର୍ତିତଃ । ଜଗ୍ରାହ ମୂର୍ତ୍ତିଂ ତୁ ଯଥା ତଥା ତେ କୀର୍ତିତଂ ମଯା ।। ୨୭.

ଏହି କାମ ଆଦି ଗୋଷ୍ଠୀ ଶରୀରରେ ଏଭଳି ବର୍ଣ୍ଣିତ; ଯେପରି ଏମାନେ ଆକାର ଧାରଣ କରିଥିଲେ, ସେପରି ମୁଁ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିଛି।

ଏତାଭିର୍ଦେଵତାଭିଶ୍ଚ ତସ୍ଯ ରକ୍ତେଽତିଶୋଷିତେ । କ୍ଷଯଂ ଗତାଽଽସୁରୀ ମାଯା ସ ଚ ସିଦ୍ଧୋଽନ୍ଧକୋଽଭଵତ୍ । ଏତତ୍ ତେ ସର୍ଵମାଖ୍ଯାତମାତ୍ମଵିଦ୍ଯାଽମୃତଂ ମଯା ।। ୨୭.

ଏହି ଦେବୀମାନେ ତାଙ୍କର ରକ୍ତ ବହୁତ ଶୋଷି ନେଲେ, ତେଣୁ ଅସୁରୀ ମାୟା ନଶ୍ଟ ହେଲା, ଏବଂ ଅନ୍ଧକ ସିଦ୍ଧି ଲାଭ କଲେ; ଏହି ସମସ୍ତ କଥା ମୁଁ ତୁମକୁ କହିଛି, ଏହା ଆତ୍ମଜ୍ଞାନର ଅମୃତ।

ଯ ଏତଚ୍ଛୃଣୁଯାନ୍ନିତ୍ଯଂ ମାତୄଣାମୁଦ୍ଭଵଂ ଶୁଭମ୍ । ତସ୍ଯ ତାଃ ସର୍ଵତୋ ରକ୍ଷାଂ କୁର୍ଵନ୍ତ୍ଯନୁଦିନଂ ନୃପ ।। ୨୭.

ଯେଉଁଠି ଲୋକେ ଏହି ମାତୃମାନଙ୍କର ଶୁଭ ଉତ୍ପତ୍ତି ଦିନେଦିନେ ଶୁଣନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ଏହି ଦେବୀମାନେ ସବୁଠାରେ ଦିନେଦିନେ ସୁରକ୍ଷା ଦେଇଥାନ୍ତି, ରାଜନ।

ଯଶ୍ଚୈତତ୍ ପଠତେ ଜନ୍ମ ମାତୄଣାଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ । ସ ଧନ୍ଯଃ ସର୍ଵଦା ଲୋକେ ଶିଵଲୋକଂ ଚ ଗଚ୍ଛତି ।। ୨୭.

ଯେଉଁଠି ଲୋକେ ଏହି ମାତୃମାନଙ୍କର ଜନ୍ମ କଥା ପଢନ୍ତି, ହେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ, ସେ ସଦା ଧନ୍ୟ ହୁଅନ୍ତି ଏହି ଲୋକରେ ଏବଂ ଶିବଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି।

ତାସାଂ ଚ ବ୍ରହ୍ମଣା ଦତ୍ତା ଅଷ୍ଟମୀ ତିଥିରୁତ୍ତମା । ଏତାଃ ସଂପୂଜଯେଦ୍ ଭକ୍ତ୍ଯା ବିଲ୍ଵାହାରୋ ନରଃ ସଦା । ତସ୍ଯ ତାଃ ପରିତୁଷ୍ଟାସ୍ତୁ କ୍ଷେମାରୋଗ୍ଯଂ ଦଦନ୍ତି ଚ ।। ୨୭.

ଏହି ଅଷ୍ଟମୀ ତିଥି ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏମାନଙ୍କୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭାବେ ଦିଆଯାଇଛି; ଯେଉଁ ଲୋକ ଭକ୍ତି ସହିତ ସେମାନଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି ଏବଂ ସଦା ବିଲ୍ୱ ପତ୍ର ଭୋଜନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ସେଉଁଠି ଲୋକଙ୍କୁ କ୍ଷେମ ଓ ଆରୋଗ୍ୟ ଦେଇଥାନ୍ତି।

ପ୍ରଜାପାଲ ଉଵାଚ । କଥଂ ମାଯା ସମୁତ୍ପନ୍ନା ଦୁର୍ଗା କାତ୍ଯାଯନୀ ଶୁଭା । ଆଦିକ୍ଷେତ୍ରେ ସ୍ଥିତା ସୂକ୍ଷ୍ମା ପୃଥଗ୍ମୂର୍ତ୍ତା ଵ୍ଯଜାଯତ ।। ୨୮.

ପ୍ରଜାପାଳ ପଚାରିଲେ: କିପରି ମାୟା ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ, ଶୁଭ ଦୁର୍ଗା ଓ କାଟ୍ୟାୟନୀ କିପରି ଆଦି କ୍ଷେତ୍ରରେ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଭାବେ ଅଲଗା ଆକାରରେ ପ୍ରକାଶିତ ହେଲେ?

ମହାତପା ଉଵାଚ । ଆସୀଦ୍ ରାଜା ପୁରା ରାଜନ୍ ସିନ୍ଧୁଦ୍ଵୀପଃ ପ୍ରତାପଵାନ୍ । ଵରୁଣାଂଶୋ ମହାରାଜ ସୋଽରଣ୍ଯେ ତପସି ସ୍ଥିତଃ ।। ୨୮.

ମହାତପା କହିଲେ: ପୂର୍ବେ ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାଜା ଥିଲେ, ସିନ୍ଧୁଦ୍ୱୀପ ନାମକ, ଯିଏ ବରୁଣଙ୍କ ଅଂଶ ଥିଲେ ଓ ବନରେ ତପସ୍ୟା କରୁଥିଲେ।

ପୁତ୍ରୋ ମେ ଶକ୍ରନାଶାଯ ଭଵେଦିତି ନାରଧିପଃ । ଏଵଂ କୃତମତିଃ ସୋଽଥ ମହତା ତପସା ସ୍ଵକମ୍ । କଲେଵରଂ ସ୍ଥିତୋ ଭୂତ୍ଵା ଶୋଷଯାମାସ ସୁଵ୍ରତ ।। ୨୮.

ସେ ନିଶ୍ଚୟ କଲେ ଯେ, ତାଙ୍କର ପୁଅ ଶକ୍ରଙ୍କ ବିନାଶ ପାଇଁ ଜନ୍ମ ନେଉ; ଏହିପରି ମନୋଭାବ ନେଇ, ସେ ଦୀର୍ଘ ତପସ୍ୟା କରି, ନିଜ ଶରୀରକୁ ଶୁଷ୍କ କରି ଅଟୁଟ ରହିଲେ।

ପ୍ରଜାପାଲ ଉଵାଚ । କଥଂ ତସ୍ଯ ଦ୍ଵିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶକ୍ରେଣାପକୃତଂ ଭଵେତ୍ । ଯେନାସୌ ତଦ୍ଵିନାଶାଯ ପୁତ୍ରମିଚ୍ଛନ୍ ଵ୍ରତେ ସ୍ଥିତଃ ।। ୨୮.

ପ୍ରଜାପାଳ ପଚାରିଲେ: ଶକ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେ କିପରି ଅନ୍ୟାୟ ଭୋଗିଥିଲେ, ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଯାହା ପାଇଁ ସେ ଶକ୍ରଙ୍କ ବିନାଶ ଇଚ୍ଛା କରି ଏଭଳି ବ୍ରତ ଧାରଣ କଲେ?

ମହାତପା ଉଵାଚ । ସୋଽନ୍ଯଜନ୍ମନି ପୁତ୍ରୋଽଭୂତ୍ ତ୍ଵଷ୍ଟୁର୍ବଲଭୃତାଂ ଵରଃ । ଅଵଧ୍ଯଃ ସର୍ଵଶସ୍ତ୍ରେଷୁ ଅପାଂ ଫେନେନ ନାଶିତଃ ।। ୨୮.

ମହାତପା କହିଲେ: ପୂର୍ବଜନ୍ମରେ ତାଙ୍କର ପୁଅ ଥିଲେ ତ୍ୱଷ୍ଟା, ବଳଶାଳୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଧାନ, ସମସ୍ତ ଅସ୍ତ୍ରରେ ଅଜୟ, କିନ୍ତୁ ପାଣିର ଫେନ ଦ୍ୱାରା ବିନାଶ ହୋଇଥିଲେ।

ଜଲଫେନେନ ନିହତସ୍ତସ୍ମିଁଲ୍ଲଯମଵାପ୍ନୁଯାତ୍ । ପୁନର୍ବ୍ରହ୍ମାନ୍ଵଯାଜ୍ଜାତଃ ସିନ୍ଧୁଦ୍ଵୀପେତି ସଂଜ୍ଞିତଃ । ସ ତେପେ ପରମଂ ତୀଵ୍ରଂ ଶକ୍ରଵୈରମନୁସ୍ମରନ୍ ।। ୨୮.

ପାଣିର ଝାଲ ଫେନରେ ଆଘାତ ପାଇ ବିନାଶ ହେଲା; କିନ୍ତୁ ପୁନି ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ବଂଶରୁ ଜନ୍ମ ନେଇ, ସିନ୍ଧୁଦ୍ୱୀପ ନାମରେ ପରିଚିତ ହେଲା। ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସହ ବିରୋଧକୁ ମନେ ପକାଇ, ସେ ଉତ୍କଟ ତପସ୍ୟା କଲା।

ତତଃ କାଲେନ ମହତା ନଦୀ ଵେତ୍ରଵତୀ ଶୁଭା । ମାନୁଷଂ ରୂପମାସ୍ଥାଯ ସାଲଂକାରଂ ମନୋରମମ୍ । ଆଜଗାମ ଯତୋ ରାଜା ତେପେ ପରମକଂ ତପଃ ।। ୨୮.

ଏହା ପରେ, ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପରେ, ଶୁଭ୍ର ନଦୀ ବେତ୍ରାବତୀ ମଣିଷ ରୂପ ଧରି, ଅଳଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ ହୋଇ, ରାଜା ତପସ୍ୟା କରୁଥିବା ସ୍ଥାନକୁ ଆସିଲା।

ତାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ରୂପସଂପନ୍ନାଂ ସ ରାଜା କ୍ରୁଦ୍ଧମାନସଃ । ଉଵାଚ କାଽସି ସୁଶ୍ରୋଣି ସତ୍ଯଂ କଥଯ ଭାମିନି ।। ୨୮.

ତାକୁ ଦେଖି, ରୂପରେ ଶୋଭିତ ନଦୀକୁ ଦେଖି, ରାଜା କ୍ରୋଧିତ ମନରେ ପଚାଇ, କହିଲେ: 'ତୁମେ କିଏ, ଶୁଭ୍ର ନିତମ୍ଭା? ସତ୍ୟ କହ, ଭାମିନୀ।'

ନଦ୍ଯୁଵାଚ । ଅହଂ ଜଲପତେଃ ପତ୍ନୀ ଵରୁଣସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ । ନାମ୍ନା ଵେତ୍ରଵତୀ ପୁଣ୍ଯା ତ୍ଵାମିଚ୍ଛନ୍ତୀହମାଗତା ।। ୨୮.

ନଦୀ କହିଲା: 'ମୁଁ ପାଣିର ଦେବତା ବରୁଣଙ୍କର ପତ୍ନୀ, ମହାତ୍ମା ଭାବରେ। ମୋର ନାମ ବେତ୍ରାବତୀ, ପବିତ୍ର ନଦୀ। ତୁମକୁ ଚାହିଁ ଏଠାକୁ ଆସିଛି।'

ସାଭିଲାଷାଂ ପରସ୍ତ୍ରୀଂ ଚ ଭଜମାନାଂ ଵିସର୍ଜ୍ଜଯେତ୍ । ସ ପାପଃ ପୁରୁଷୋ ଜ୍ଞେଯୋ ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯାଂ ଚ ଵିନ୍ଦତି । ଏଵଂ ଜ୍ଞାତ୍ଵା ମହାରାଜ ଭଜମାନାଂ ଭଜସ୍ଵ ମାମ୍ ।। ୨୮.

ଅନ୍ୟ ଜନଙ୍କ ପତ୍ନୀକୁ ଚାହିଁ, ତାଙ୍କ ସହ ମିଶିଥିବା ପୁରୁଷକୁ ଛାଡିଦିଆଯିବା ଉଚିତ; ସେ ପାପୀ ଭାବରେ ଜଣାଯିବା ଉଚିତ ଏବଂ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟାର ପାପ ଲାଗିଥାଏ। ଏହି କଥା ଜାଣି, ମହାରାଜ, ମୁଁ ତୁମକୁ ଚାହି ଆସିଛି, ମୋତେ ଗ୍ରହଣ କର।

ଏଵମୁକ୍ତସ୍ତଯା ରାଜା ସାଭିଲାଷୋପଭୁକ୍ତଵାନ୍ । ତସ୍ଯ ସଦ୍ଯୋଽଭଵତ୍ ପୁତ୍ରୋ ଦ୍ଵାଦଶାର୍କସମପ୍ରଭଃ ।। ୨୮.

ଏଭଳି କଥା ଶୁଣି, ରାଜା ଆଶାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, ତାଙ୍କ ସହ ମିଶିଲେ। ସହସ୍ର ସୂର୍ଯ୍ୟର ପ୍ରଭା ପରି, ତୁରନ୍ତ ତାଙ୍କର ଏକ ପୁତ୍ର ଜନ୍ମ ନେଲା।

ଵେତ୍ରଵତ୍ଯୁଦରେ ଜାତୋ ନାମ୍ନା ଵୈତ୍ରାସୁରୋଽଭଵତ୍ । ବଲଵାନତିତେଜସ୍ଵୀ ପ୍ରାଗ୍ଜ୍ଯୋତିଷପତିର୍ଭଵତ୍ ।। ୨୮.

ବେତ୍ରାବତୀଙ୍କ ଗର୍ଭରେ ଜନ୍ମ ନେଇ, ସେ 'ବୈତ୍ରାସୁର' ନାମରେ ପରିଚିତ ହେଲା; ବହୁତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏବଂ ତେଜସ୍ୱୀ ହୋଇ, ପ୍ରାଗ୍ଜ୍ୟୋତିଷ ରାଜା ହେଲା।

ସ କାଲେନ ଯୁଵା ଜାତୋ ବଲଵାନ୍ ଦୃଢଵିକ୍ରମଃ । ମହାଯୋଗେନ ସଂଯୁକ୍ତୋ ଜିଗାଯେମାଂ ଵସୁଂଧରାମ୍ ।। ୨୮.

ସମୟ ଗତିରେ, ସେ ଯୁବକ ହେଲା; ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏବଂ ଦୃଢ ଶୌର୍ଯ୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ମହା ଯୋଗ ଶକ୍ତିରେ ଶୋଭିତ, ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀକୁ ଜୟ କଲା।