ଦୁର୍ଭଗା ଯା ତୁ ନାରୀ ସ୍ଯାତ୍ ପୁରୁଷଶ୍ଚାତିଦୁର୍ଭଗଃ । ଏତଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ତୃତୀଯାଯାଂ ଲଵଣଂ ତୁ ଵିଵର୍ଜଯେତ୍ ।। ୨୨.
ଯେଉଁ ନାରୀ ଅସୁଭାଗ୍ୟବତୀ, କିମ୍ବା ଯେଉଁ ପୁରୁଷ ବହୁତ ଅସୁଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ସେମାନେ ଏହି କଥା ଶୁଣି, ତୃତୀୟ ତିଥିରେ ଲୁଣ ଖାଇବା ତ୍ୟାଗ କରିବେ।
ସର୍ଵକାମାନଵାପ୍ନୋତି ସୌଭାଗ୍ଯଂ ଦ୍ରଵ୍ଯସମ୍ପଦମ୍ । ଆରୋଗ୍ଯଂ ଚ ସଦା ଲୋକେ କାନ୍ତିଂ ପୁଷ୍ଟିଂ ଚ ଵିନ୍ଦତି ।। ୨୨.
ଏହା ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ହୁଏ, ସଉଭାଗ୍ୟ, ଧନ-ସମ୍ପଦ, ସଦା ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ, ରୂପ ଓ ପୁଷ୍ଟି ମିଳେ।
ପ୍ରଜାପାଲ ଉଵାଚ । କଥଂ ଗଣପତେର୍ଜନ୍ମ ମୂର୍ତିମନ୍ତଂ ଚ ସତ୍ତମ । ଏତନ୍ମେ ସଂଶଯଂ ଛିନ୍ଧି ଧୃତିକଷ୍ଟଂ ଵ୍ଯଵସ୍ଥିତମ୍ ।। ୨୩.
ପ୍ରଜାପାଳକ କହିଲେ, "ହେ ଉତ୍ତମ, ଗଣପତିଙ୍କର ଜନ୍ମ କିପରି ହେଲା ଏବଂ ସେ କିପରି ଦେହଧାରଣ କଲେ? ଏହି ଦୌର୍ବଳ୍ୟ ଓ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ମୋ ମନରେ ଗଭୀର ଭାବେ ବସିଛି, ଦୟାକରି ଏହାକୁ ଦୂର କର।"
ମହାତପା ଉଵାଚ । ପୂର୍ଵଂ ଦେଵଗଣାଃ ସର୍ଵେ ଋଷଯଶ୍ଚ ତପୋଧନାଃ । କାର୍ଯାରମ୍ଭଂ ତଥା ଚକ୍ରୁଃ ସିଧ୍ଯନ୍ତେ ଚ ନ ସଂଶଯଃ ।। ୨୩.
ମହାତପସ୍ବୀ କହିଲେ, "ପୂର୍ବେ ସମସ୍ତ ଦେବତା ଓ ତପସ୍ଵୀ ଋଷିମାନେ ବିଭିନ୍ନ କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ; ସେମାନଙ୍କର କାମ୍ୟ ସଫଳ ହେଉଥିଲା, ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।"
ସନ୍ମାର୍ଗଵର୍ତିଷୁ ଯଥା ସିଦ୍ଧ୍ଯନ୍ତେ ଵିଘ୍ନତଃ କ୍ରିଯାଃ । ଅସତ୍କାରିଷୁ ସର୍ଵେଷୁ ତଦ୍ଵଦେଵମଵିଘ୍ନତଃ ।। ୨୩.
ଯେମିତି ସତ୍ମାର୍ଗରେ ଚାଲୁଥିବା ଲୋକଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ସହଜରେ ସଫଳ ହୁଏ, ସେହିପରି ଅସତ୍ କାମରେ ସମସ୍ତେ ବିପଦରେ ପଡ଼ନ୍ତି, ଅବଶ୍ୟ ଅବରୋଧ ଆସେ।
ତତୋ ଦେଵାଃ ସପିତରଶ୍ଚିନ୍ତଯାମାସୁରୋଜସା । ଅସତ୍କାର୍ଯେଷୁ ଵିଘ୍ନାର୍ଥଂ ସର୍ଵ ଏଵାଭ୍ଯମନ୍ତ୍ରଯନ୍ ।। ୨୩.
ତାପରେ ଦେବତାମାନେ ଓ ପିତୃଗଣ ଏହା ନେଇ ଭାବିଲେ ଯେ, ଅସତ୍ କାମରେ ବାଧା ଦେବା ପାଇଁ କିପରି ବ୍ୟବସ୍ଥା କରାଯିବ; ସମସ୍ତେ ଏହି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଏକତ୍ର ମନ ଲଗାଇଲେ।
ତତସ୍ତେଷାଂ ତଦା ମନ୍ତ୍ରଂ କୁର୍ଵତସ୍ତ୍ରିଦିଵୌକସାମ୍ । ବଭୂଵ ବୁଦ୍ଧିର୍ଗମନେ ରୁଦ୍ରଂ ପ୍ରତି ମହାମତିମ୍ ।। ୨୩.
ସେ ସମୟରେ ସେମାନେ ଯେତେବେଳେ ମନ୍ତ୍ର କରୁଥିଲେ, ସେମାନଙ୍କ ମନରେ ଏହି ଭାବ ଆସିଲା ଯେ, ମହାବୁଦ୍ଧିମାନ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯିବା ଉଚିତ।
ତେ ତତ୍ର ରୁଦ୍ରମାଗମ୍ଯ କୈଲାସନିଲଯଂ ଗୁରୁମ୍ । ଊଚୁଃ ସଵିନଯଂ ସର୍ଵେ ପ୍ରଣିପାତପୁରଃସରମ୍ ।। ୨୩.
ତେବେ ସେମାନେ କୈଳାସ ପର୍ବତରେ ବସିଥିବା ଗୁରୁ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ; ସମସ୍ତେ ଭକ୍ତି ଓ ବିନୟ ସହିତ ପ୍ରଣାମ କରି କଥା କହିଲେ।
ଦେଵା ଊଚୁଃ । ଦେଵଦେଵ ମହାଦେଵ ଶୂଲପାଣେ ତ୍ରିଲୋଚନ । ଵିଘ୍ନାର୍ଥମଵିଶିଷ୍ଟାନାମୁତ୍ପାଦଯିତୁମର୍ହସି ।। ୨୩.
ଦେବତାମାନେ କହିଲେ, "ହେ ଦେବଦେବ, ମହାଦେବ, ତ୍ରିଶୂଳଧାରୀ, ତ୍ରିନୟନ, ଯେମାନେ ଗୁଣରେ ଅଲଗା ନୁହନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବାଧା ସୃଷ୍ଟି କରିବା ଉଚିତ।"
ଏଵମୁକ୍ତରସ୍ତଦା ଦେଵୈର୍ଭଵଃ ପରମଯା ମୁଦା । ଉମାଂ ନିରୀକ୍ଷଯାମାସ ଚକ୍ଷୁଷାଽନିମିଷେଣ ହ ।। ୨୩.
ଦେବତାମାନେ ଏପରି କହିବା ପରେ, ଭବ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦରେ ଉମାଙ୍କୁ ନିରନ୍ତର ଦୃଷ୍ଟିରେ ଦେଖିଲେ।
ଦେଵାନାଂ ସନ୍ନିଧୌ ତସ୍ଯ ପଶ୍ଯତୋମାଂ ମହାତ୍ମନଃ । ଚିନ୍ତାଽଭୂଦ୍ ଵ୍ଯୋମ୍ନି ମୂର୍ତିଭ୍ଯୋ ଦୃଶ୍ଯତେ କେନ ହେତୁନା ।। ୨୩.
ଦେବତାମାନେ ଥିବା ସ୍ଥାନରେ, ସେ ମହାତ୍ମା ଉମାଙ୍କୁ ଦେଖୁଥିବାବେଳେ ଏହି ଚିନ୍ତା ହେଲା: 'ଆକାଶରେ ଦେହ କିପରି ଦେଖାଯାଏ?'
ପୃଥିଵ୍ଯା ଵିଦ୍ଯତେ ମୂର୍ତ୍ତିରପାଂ ମୂର୍ତ୍ତିସ୍ତଥୈଵ ଚ । ତେଜସଃ ଶ୍ଵସନସ୍ଯାପି ମୂର୍ତ୍ତିରେଷା ତୁ ଦୃଶ୍ଯତେ । ଆକାଶଂ ଚ କଥଂ ନେତି ମତ୍ଵା ଦେଵୋ ଜହାସ ଚ ।। ୨୩.
ପୃଥିବୀରେ ଦେହ ଅଛି, ପାଣିରେ ମଧ୍ୟ ଦେହ ଅଛି, ଅଗ୍ନି ଓ ବାୟୁରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଦେହ ଦେଖାଯାଏ; କିନ୍ତୁ କିପରି କୁହାଯାଏ ଯେ ଆକାଶରେ ଦେହ ନାହିଁ? ଏହି ଭାବ ଆସି ଦେବତା ହସିଲେ।
ଜ୍ଞାନଶକ୍ତିମୁମାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଯଦ୍ ଦୃଷ୍ଟଂ ଵ୍ଯୋମ୍ନି ଶଂଭୁନା । ଯଚ୍ଚୋକ୍ତଂ ବ୍ରହ୍ମଣା ପୂର୍ଵଂ ଶରୀରଂ ତୁ ଶରୀରିଣାମ୍ ।। ୨୩.
ଉମାଙ୍କୁ ଜ୍ଞାନ ଓ ଶକ୍ତିର ମୂର୍ତ୍ତି ଭାବେ ଦେଖି, ଶମ୍ଭୁ ଯାହା ଆକାଶରେ ଦେଖିଥିଲେ, ଏବଂ ପୂର୍ବରୁ ବ୍ରହ୍ମା ଯାହା କହିଥିଲେ — ଯେ ଶରୀର ଶରୀରଧାରୀଙ୍କର —
ଯଚ୍ଚାପି ହସିତଂ ତେନ ଦେଵେନ ପରମେଷ୍ଠିନା । ଏତତ୍କାର୍ଯଚତୁଷ୍କେଣ ପୃଥିଵ୍ଯାଦିଚତୁର୍ଷ୍ଵପି ।। ୨୩.
ଏବଂ ସେ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କ ହସିବା, ଯାହା ପୂର୍ବରୁ କହାଯାଇଥିଲା, ଏହି ସମସ୍ତ କାରଣ ଚାରିଟି ମୂଳ ତତ୍ତ୍ୱ — ପୃଥିବୀ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ — ସହିତ ସଂପୃକ୍ତ।
ମୂର୍ତ୍ତିମାନତିତେଜସ୍ଵୀ ହସତଃ ପରମେଷ୍ଠିନଃ । ପ୍ରଦୀପ୍ତାସ୍ଯୋ ମହାଦୀପ୍ତଃ କୁମାରୋ ଭାସଯନ୍ ଦିଶଃ । ପରମେଷ୍ଠିଗୁଣୈର୍ଯୁକ୍ତଃ ସାକ୍ଷାଦ୍ ରୁଦ୍ର ଇଵାପରଃ ।। ୨୩.
ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କ ହସରୁ ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ତେଜସ୍ବୀ, ଦୀପ୍ତିମାନ୍, ଦିଗ୍ବିଦିଗ୍ ଆଲୋକିତ କରୁଥିବା ପୁଅ ଜନ୍ମ ନେଲେ, ସେ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କ ଗୁଣରେ ଯୁକ୍ତ ଥିଲେ, ମନେ ହେଉଥିଲା ଆଉ ଏକ ରୁଦ୍ର।
ଉତ୍ପନ୍ନମାତ୍ରୋ ଦେଵାନାଂ ଯୋଷିତଃ ସପ୍ରମୋହଯନ୍ । କାନ୍ତ୍ଯା ଦୀପ୍ତ୍ଯା ତଥା ମୂର୍ତ୍ଯା ରୂପେଣ ଚ ମହାତ୍ମଵାନ୍ ।। ୨୩.
ସେ ପୁଅ ଜନ୍ମ ନେବା ସହିତ, ତାଙ୍କର ତେଜ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା, ଦେହ ଓ ରୂପରେ ସମସ୍ତ ଦେବୀମାନେ ମନ ହରାଇଦେଲେ, କାରଣ ସେ ମହାତ୍ମା ଥିଲେ।
ତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପରମଂ ରୂପଂ କୁମାରସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ । ଉମାଽନିମେଷନେତ୍ରାଭ୍ଯାଂ ତମପଶ୍ଯତ ଭାମିନୀ ।। ୨୩.
ସେ ମହାତ୍ମା ପୁଅଙ୍କର ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ରୂପ ଦେଖି, ଉମା ତାଙ୍କୁ ନିରନ୍ତର ଦୃଷ୍ଟିରେ ତକାଇ ରହିଲେ।
ତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା କୁପିତୋ ଦେଵଃ ସ୍ତ୍ରୀଭାଵଂ ଚଞ୍ଚଲଂ ତଥା । ମତ୍ଵା କୁମାରରୂପଂ ତୁ ଶୋଭନଂ ମୋହନଂ ଦୃଶାମ୍ । ତତଃ ଶଶାପ ତଂ ଦେଵଃ ସ୍ତ୍ରୀଶଙ୍କାଂ ପରମେଶ୍ଵରଃ ।। ୨୩.
ସେଠାରେ ଦେବତା ଦେଖିଲେ, ମହିଳାମାନଙ୍କର ଚିତ୍ତ ଚଞ୍ଚଳ ଓ ପୁଅଙ୍କର ରୂପ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆକର୍ଷକ ଓ ମନମୋହନ; ଏହି ଭାବରେ ତିନି କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ, ସେ ପୁଅକୁ ନାରୀ ସନ୍ଦେହର ଶାପ ଦେଲେ।
କୁମାର ଗଜଵକ୍ତ୍ରସ୍ତ୍ଵଂ ପ୍ରଲମ୍ବଜଠରସ୍ତଥା । ଭଵିଷ୍ଯସି ତଥା ସର୍ପୈରୁପଵୀତଗତିର୍ଧ୍ରୁଵମ୍ । ଏଵଂ ଶଶାପ ତଂ ଦେଵସ୍ତୀଵ୍ରକୋପସମନ୍ଵିତଃ ।। ୨୩.
"ହେ ପୁଅ, ତୁମେ ହାତୀର ମୁଣ୍ଡ ଓ ବଡ଼ ପେଟ ନେବା, ନିଶ୍ଚୟ ତୁମେ ସାପକୁ ଉପବୀତ ଓ ବେଳ୍ଟ ଭାବେ ପିନ୍ଧିବା।" ଏଭଳି ଦେବତା ତିବ୍ର କ୍ରୋଧରେ ତାଙ୍କୁ ଶାପ ଦେଲେ।
ଅର୍ଦ୍ଧକୋଟ୍ଯା ଚ ରୋମାଣାମାତ୍ମନୋଽଙ୍ଗେ ତ୍ରିଲୋଚନଃ । କୂପକାସ୍ଵେଦସଲିଲପୂର୍ଣଶୂଲଧରସ୍ତଥା । ଧୁନ୍ଵନ୍ ଶରୀରମୁତ୍ଥାଯ ତତୋ ଦେଵୋ ରୁଷାନ୍ଵିତଃ ।। ୨୩.
ତିନିନୟନ ତ୍ରିଶୂଳଧାରୀ ଦେବତା ତାଙ୍କ ଦେହରେ ଅର୍ଦ୍ଧ କୋଟି ଲୋମ ଥିବା, ତାଙ୍କ ଶରୀରର କୂପରେ ଘାମ ଭରିଥିବା, ଶରୀର ହଲାଇ ତିବ୍ର କ୍ରୋଧରେ ଉଠିବାକୁ ଲାଗିଲେ।
ଯଥା ଯଥାଽସୌ ସ ଶରୀରମାଦ୍ଯଂ ଧୁନୋତି ଦେଵସ୍ତ୍ରିଶିଖାସ୍ତ୍ରପାଣିଃ । ତଥା ତଥା ଚାଙ୍ଗରୁହାଶ୍ଚକାସୁ- ର୍ଜଲଂ କ୍ଷିତୌ ସଂନ୍ଯପତଂସ୍ତଥାନ୍ଯାଃ ।। ୨୩.
ଯେପରି ଦେବତା ତିନିଶିଖା ଅସ୍ତ୍ରଧାରୀ ନିଜ ପ୍ରାଚୀନ ଦେହକୁ ବାରମ୍ବାର ହଲାଇଲେ, ସେପରି ତାଙ୍କ ଦେହର ଲୋମ ମାଟି ଉପରେ ପାଣି ଭଳି ପଡ଼ିଲା, ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଜିନିଷମାନେ ମଧ୍ୟ ଏଭଳି ଭାବରେ ତଳକୁ ଅବତରିଲେ।
ଵିନାଯକାନେକଵିଧା ଗଜାସ୍ଯା - ସ୍ତମାଲନୀଲାଞ୍ଜନସଂନିକାଶାଃ । ଉତ୍ତସ୍ଥୁରୁଚ୍ଚୈର୍ଵିଵିଧାସ୍ତ୍ରହସ୍ତା - ସ୍ତତସ୍ତୁ ଦେଵା ମନସାକୁଲେନ ।। ୨୩.
ବିଭିନ୍ନ ରୂପର ଅନେକ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଭିନାୟକ, ହାତୀମୁହଁ ଥିବା, ମେଘ କିମ୍ବା ଅଞ୍ଜନ ଭଳି କଳା ଦେଖାଯାଉଥିବା, ଉଚ୍ଚରେ ଉଠିଲେ, ତାଙ୍କର ହାତରେ ବିଭିନ୍ନ ଅସ୍ତ୍ର ଥିଲା; ଏହା ଦେଖି ଦେବତାମାନେ ମନରେ ଅସ୍ଥିର ହେଲେ।
କିମେତଦିତ୍ଯଦ୍ଭୁତକର୍ମକାରୀ ହ୍ଯେକଃ କରୋତ୍ଯପ୍ରତିମଂ ମହଚ୍ଚ । କାର୍ଯଂ ସୁରାଣାଂ କୃତମେତଦିଷ୍ଟଂ ଭଵେଦଥୈତଂ ପରିତଂ କୁତସ୍ତତ୍ ।। ୨୩.
ସେମାନେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ଚିନ୍ତା କଲେ, 'ଏହା କ'ଣ? ଏକମାତ୍ର ଏହି ଜଣେ ଅଦ୍ଭୁତ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛନ୍ତି, ଅପୂର୍ବ ଏବଂ ବଡ଼ କାମ ସଂପାଦନ କରୁଛନ୍ତି। ଏହା କି ଦେବତାମାନଙ୍କର ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ? କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କିଛି ତାଙ୍କୁ ଘେରିଛି—ଏହି ସବୁ କୁଏଁଠୁ ଆସିଛି?'
ଦିଵୌକସାଂ ଚିନ୍ତଯତାଂ ତଥା ତୁ ଵିନାଯକୈଃ କ୍ଷ୍ମା କ୍ଷୁଭିତା ବଭୂଵ । ଚତୁର୍ମୁଖଶ୍ଚାପ୍ରତିମୋ ଵିମାନ - ମାରୁହ୍ଯ ଖେ ଵାକ୍ଯମିଦଂ ଜଗାଦ ।। ୨୩.
ଏପରି ଭାବେ ଦେବତାମାନେ ଚିନ୍ତା କରୁଥିବାବେଳେ, ଭିନାୟକମାନେ ପୃଥିବୀକୁ ଉତ୍ପାତ କରିଦେଲେ। ତାପରେ ଚାରିମୁହଁ ବ୍ରହ୍ମା, ଅପୂର୍ବ ରୂପରେ, ତାଙ୍କର ଦିବ୍ୟ ରଥ ଚଢ଼ି ଆକାଶରେ ଏହି କଥା କହିଲେ।
ଧନ୍ଯାଃ ସ୍ଥ ଦେଵାଃ ସୁରନାଯକେନ ତ୍ରିଲୋଚନେନାଦ୍ଭୁତରୂପିଣା ଚ । ଅନୁଗୃହୀତାଃ ପରମେଶ୍ଵରେଣ ସୁରଦ୍ଵିଷାଂ ଵିଘ୍ନକୃତାଂ ନତୌ ଚ ।। ୨୩.
ହେ ଦେବମାନେ, ତୁମେ ଧନ୍ୟ; ଦେବତାମାନଙ୍କର ନାୟକ, ତିନି ଆଖି ଥିବା ଅଦ୍ଭୁତ ରୂପୀ ଭଗବାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ତୁମେ କୃପାପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ, ଏବଂ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ଦୟାରେ ଦେବତାମାନଙ୍କର ଶତ୍ରୁ, ବିଘ୍ନ ସୃଷ୍ଟିକାରୀମାନେ, ନିବାରିତ ହେଲେ।
ଇତ୍ଯେଵମୁକ୍ତ୍ଵା ପ୍ରପିତାମହସ୍ତା - ନୁଵାଚ ଦେଵସ୍ତ୍ରିଶିଖାସ୍ତ୍ରପାଣିମ୍ । ଯସ୍ତେ ଵିଭୋ ଵକ୍ତ୍ରସମୁଦ୍ଭଵଃ ପ୍ରଭୁ- ର୍ଵିନାଯକାନାଂ ଭଵତୁ ତ୍ଵିମେଽନୁଗାଃ ।। ୨୩.
ଏପରି କହି ବ୍ରହ୍ମା ଦେବତାଙ୍କୁ, ତିନିଶିଖା ଅସ୍ତ୍ରଧାରୀ ଭଗବାନଙ୍କୁ କହିଲେ: 'ହେ ପ୍ରଭୁ, ତୁମ ମୁହଁରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଯିଏ, ସେ ଭିନାୟକମାନଙ୍କର ମୁଖ୍ୟ ହେଉ, ଏବଂ ଏହି ଅନ୍ୟମାନେ ତାଙ୍କର ଅନୁଗାମୀ ହେଉନ୍ତୁ।'
ଭଵାଂସ୍ତଥାଽସ୍ଯାତ୍ମଵରେଣ ଚାମ୍ବରେ ତ୍ଵଯା ଚତୁର୍ଷ୍ଵସ୍ତୁ ଶରୀରଚାରୀ । ଆକାଶମେତଦ୍ ବହୁଧା ଵ୍ଯଵସ୍ଥିତଂ ତ୍ଵଯା ଵରେଣ୍ଯଃ କୃତ ଏଵ ନାନ୍ଯଃ ।। ୨୩.
ତୁମେ ମଧ୍ୟ ତୁମ ନିଜ ଆଶୀର୍ବାଦରେ ଆକାଶରେ ଚାରି ରୂପରେ ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ବିଚରିବା; ଏହି ଆକାଶ ଅନେକ ଭାବରେ ତୁମ ଦ୍ୱାରା ବିସ୍ତାରିତ ହୋଇଛି, ତୁମ ପରି ଅନ୍ୟ କେହି ଯୋଗ୍ୟ ନାହାନ୍ତି।
ପ୍ରଭୁର୍ଭଵ ତ୍ଵଂ ପ୍ରତିମାସ୍ତ୍ରପାଣିନା ଇମାନି ଚାସ୍ତ୍ରାଣି ଵରାଂଶ୍ଚ ଦେହି । ଇତ୍ଯେଵମୁକ୍ତ୍ଵାଽଧିଗତେ ପିତାମହେ ତ୍ରିଲୋଚନଶ୍ଚାତ୍ମଭଵଂ ଜଗାଦ ।। ୨୩.
ତୁମେ ତିନିଶିଖା ଅସ୍ତ୍ରଧାରୀ ଭାବେ ପ୍ରଭୁ ହେଉ, ଏହି ଅସ୍ତ୍ରମାନେ ଏବଂ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦିଅ। ଏପରି କହି ବ୍ରହ୍ମା ଯେତେବେଳେ ଚାଲିଗଲେ, ତିନି ଆଖି ଥିବା ଭଗବାନ ନିଜ ପୁଅଙ୍କୁ କହିଲେ।
ଵିନାଯକୋ ଵିଘ୍ନକରୋ ଗଜାସ୍ଯୋ ଗଣେଶନାମା ଚ ଭଵସ୍ଯ ପୁତ୍ରଃ । ଏତେ ଚ ସର୍ଵେ ତଵ ଯାନ୍ତୁ ଭୃତ୍ଯା ଵିନାଯକାଃ କ୍ରୂରଦୃଶଃ ପ୍ରଚଣ୍ଡାଃ । ଉଚ୍ଛୁଷ୍ମଦାନାଦିଵିଵୃଦ୍ଧଦେହାଃ କାର୍ଯେଷୁ ସିଦ୍ଧିଂ ପ୍ରତିପାଦଯନ୍ତଃ ।। ୨୩.
ତୁମେ ହେଉଛ, ଭିନାୟକ, ବିଘ୍ନ ନାଶକ, ହାତୀମୁହଁ ଥିବା, ଗଣେଶ ନାମରେ ପରିଚିତ, ଭବଙ୍କ ପୁଅ; ଏହି ସମସ୍ତ ଭୟଙ୍କର, କ୍ରୁର ଦୃଷ୍ଟି ଥିବା ଭିନାୟକମାନେ ତୁମର ଚାକର ହେଉନ୍ତୁ, ଶୁଷ୍କ ହବି ଭୋଗ କରି ଦେହ ବଡ଼ କରିଥିବା, କାମରେ ସଫଳତା ଦେଇଥିବା।
ଭଵାଂଶ୍ଚ ଦେଵେଷୁ ତଥା ମଖେଷୁ କାର୍ଯେଷୁ ଚାନ୍ଯେଷୁ ମହାନୁଭାଵାତ୍ । ଅଗ୍ରେଷୁ ପୂଜାଂ ଲଭତେଽନ୍ଯଥା ଚ ଵିନାଶଯିଷ୍ଯସ୍ଯଥ କାର୍ଯସିଦ୍ଧିମ୍ ।। ୨୩.
ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟରେ, ଯଜ୍ଞ ଓ ଅନ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟରେ, ତୁମ ମହତ୍ତ୍ୱ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଥମେ ପୂଜିତ ହେବ; ନହେଲେ, ତୁମେ କାର୍ଯ୍ୟର ସଫଳତା ବିନାଶ କରିଦେବ।