ଅଥ ଶ୍ରୀଵରାହପୁରାଣମ୍ (ନାରାଯଣଂ ନମସ୍କୃତ୍ଯ ନରଂ ଚୈଵ ନରୋତ୍ତମମ୍। ଦେଵୀଂ ସରସ୍ଵତୀଂ ଚୈଵ ତତୋ ଜଯମୁଦୀରଯେତ୍ ।।) ନମସ୍ତସ୍ମୈ ଵରାହାଯ ଲୀଲଯୋଦ୍ଧରତେ ମହୀମ୍। ଖୁରମଧ୍ଯଗତୋ ଯସ୍ଯ ମେରୁଃ ଖଣଖଣାଯତେ ।। ୧.
ଏହିପରି ଶ୍ରୀବରାହ ପୁରାଣ ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି। (ନାରାୟଣଙ୍କୁ, ମହାନ ମନୁଷ୍ୟ ନରଙ୍କୁ ଏବଂ ଦେବୀ ସରସ୍ୱତୀଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ପରେ ବିଜୟ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ।) ଯିଏ ଲୀଳାରେ ପୃଥିବୀକୁ ଉଠାଇଥିଲେ, ତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ତାଙ୍କ ଖୁର ମଧ୍ୟରେ ମେରୁ ପର୍ବତ ଧରି ଝଣ୍ ଝଣ୍ ଶବ୍ଦ କରୁଥିଲା।
ଦଂଷ୍ଟ୍ରାଗ୍ରେଣୋଦ୍ଧୃତା ଗୌରୁଦଧିପରିଵୃତା ପର୍ଵତୈର୍ନିମ୍ନଗାଭିଃ ସାକଂ ମୃତ୍ପିଣ୍ଡଵତ୍ ପ୍ରାଗ୍ବୃହଦୁରୁଵପୁଷାଽନନ୍ତରୂପେଣ ଯେନ। ସୋଽଯଂ କଂସାସୁରାରିର୍ମୁରନରକଦଶାସ୍ଯାନ୍ତକୃତ୍ସର୍ଵସଂସ୍ଥଃ କୃଷ୍ଣୋ ଵିଷ୍ଣୁଃ ସୁରେଶୋ ନୁଦତୁ ମମ ରିପୂନାଦିଦେଵୋ ଵରାହଃ।। ୧.
ଯିଏ ତାଙ୍କ ଦାନ୍ତର ଆଗରେ ପୃଥିବୀକୁ ଉଠାଇଥିଲେ—ପର୍ବତ ଓ ନଦୀମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘେରାଯାଇଥିବା ଏକ ମାଟିର ଗୋଲା ଭଳି, ଗରୁଡ଼ ଦ୍ୱାରା ପରିବେଷ୍ଟିତ—ଏହି ଅପାର ଦେହ ଧାରଣ କରିଥିବା, କଂସ, ମୁର, ନରକ ଓ ଦଶମୁଖୀ ରାବଣଙ୍କୁ ନଶ୍ୱାନ କରିଥିବା, କୃଷ୍ଣ, ବିଷ୍ଣୁ, ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଆଦିଦେବ ବରାହ ମୋର ଶତ୍ରୁମାନେ ଦୂର କରନ୍ତୁ।
ଯଃ ସଂସାରାର୍ଣଵେ ନୌରିଵ ମରଣଜରାଵ୍ଯାଧିନକ୍ରୋର୍ମିଭୀମେ ଭକ୍ତାନାଂ ଭୀତିହର୍ତା ମୁରନରକଦଶାସ୍ଯାନ୍ତକୃତ୍ କୋଲରୂପୀ। ଵିଷ୍ଣୁଃ ସର୍ଵେଶ୍ଵରୋଽଯଂ ଯମିହ କୃତଧିଯୋ ଲୀଲଯା ପ୍ରାପ୍ନୁଵନ୍ତି ମୁକ୍ତାତ୍ମାନୋ ନପାପଂ ଭଵତ୍ତୁ ନୁଦିତାରାତିପକ୍ଷଃ କ୍ଷିତୀଶଃ ।। ୧.
ସୂତ ଉଵାଚ। ଯସ୍ମିନ୍ କାଲେ କ୍ଷିତିଃ ପୂର୍ଵଂ ଵରାହଵପୁଷା ତୁ ସା। ଉଦ୍ଧୃତା ଵିଷ୍ଣୁନା ଭକ୍ତ୍ଯା ପପ୍ରଚ୍ଛ ପରମେଶ୍ଵରମ୍ ।। ୧.
ସୂତ କହିଲେ: ଯେ ସମୟରେ ବିଷ୍ଣୁ ବରାହ ରୂପେ ପୃଥିବୀକୁ ଉଠାଇଥିଲେ, ସେ ସମୟରେ ପୃଥିବୀ ଭକ୍ତିଭାବରେ ପରମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ।
ଧରଣ୍ଯୁଵାଚ। କଲ୍ପେ କଲ୍ପେ ଭଵାନେଵ ମାଂ ସମୁଦ୍ଧରତେ ଵିଭୋ। ନ ଚାହଂ ଵେଦ ତେ ମୂର୍ତିଂ ନାଦିସର୍ଗଂ ଚ କେଶଵ।। ୧.
ଧରଣୀ କହିଲେ: ପ୍ରତ୍ୟେକ କଳ୍ପରେ, ମହାପ୍ରଭୁ, ଆପଣ ମୋତେ ଉଦ୍ଧାର କରନ୍ତି; କିନ୍ତୁ ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ସତ୍ୟ ରୂପ କିମ୍ବା ଆରମ୍ଭ କେଉଁଠୁ ହେଲା, ତାହା ଜାଣେ ନାହିଁ, ହେ କେଶବ।
ଵେଦେଷୁ ଚୈଵ ନଷ୍ଟେଷୁ ମତ୍ସ୍ଯୋ ଭୂତ୍ଵା ରସାତଲମ୍। ପ୍ରଵିଶ୍ଯ ତାନପାକୃଷ୍ଯ ବ୍ରହ୍ମଣେ ଦତ୍ତଵାନସି ।। ୧.
ବେଦ ହରାଇଯିବାବେଳେ, ଆପଣ ମାଛ ରୂପ ଧାରଣ କରି ଗଭୀର ଜଳରେ ପ୍ରବେଶ କରି, ସେମାନେ ଉଠାଇ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ଦେଇଥିଲେ।
ଅନ୍ଯତ୍ ସୁରାସୁରମଯଂ ତ୍ଵଂ ସମୁଦ୍ରସ୍ଯ ମନ୍ଥନେ। ଧୃତଵାନସି କୌର୍ମ୍ଯେଣ ମନ୍ଦରଂ ମଧୁସୂଦନ ।। ୧.
ଏକଥର ଦେବତା ଓ ଦାନବମାନେ ସମୁଦ୍ର ମଥନ କରୁଥିବାବେଳେ, ମଧୁ ନାଶକ, ଆପଣ କୂର୍ମ ରୂପ ଧାରଣ କରି ମନ୍ଦର ପର୍ବତକୁ ଧାରଣ କରିଥିଲେ।
ପୁନର୍ଵାରାହରୂପେଣ ମାଂ ଗଚ୍ଛନ୍ତୀଂ ରସାତଲମ୍ । ଉଜ୍ଜହାରୈକଦଂଷ୍ଟ୍ରେଣ ଭଗଵାନ୍ ଵୈ ମହାର୍ଣଵାତ୍।। ୧.
ପୁଣିଥରେ, ବରାହ ରୂପ ଧାରଣ କରି, ଭଗବାନ ମୁଁ ମହାସାଗରରେ ଡୁବୁଥିବାବେଳେ ଏକ ଦାନ୍ତରେ ମୋତେ ଉଠାଇଥିଲେ।
ଅନ୍ଯଦ୍ଧିରଣ୍ଯକଶିପୁର୍ଵରଦାନେନ ଦର୍ପିତଃ। ଆବାଧମାନଃ ପୃଥିଵୀଂ ସ ତ୍ଵଯା ଵିନିପାତିତଃ । ବଲିସ୍ତୁ ବଦ୍ଧୋ ଭଗଵଂସ୍ତ୍ଵଯା ଵାମନରୂପିଣା ।। ୧.
ଅନ୍ୟଥର, ହିରଣ୍ୟକଶିପୁ ବର ପାଇ ଅହଂକାରୀ ହୋଇ ପୃଥିବୀକୁ ଦୁଃଖ ଦେଉଥିଲେ, ଆପଣ ତାଙ୍କୁ ନଶ୍ୱାନ କଲେ; ବଳିକୁ ଆପଣ ବାମନ ରୂପେ ବାନ୍ଧିଥିଲେ।
ପୁନର୍ନିଃକ୍ଷତ୍ରିଯା ଦେଵ ତ୍ଵଯା ଚାପି ପୁରା କୃତା । ଜାମଦଗ୍ନ୍ଯେନ ରାମେଣ ତ୍ଵଯା ଭୂତ୍ଵାଽସକୃତ୍ପ୍ରଭୋ ।। ୧.
ପୁଣିଥରେ, ହେ ଦେବ, ଆପଣ ପୂର୍ବରୁ ଜାମଦଗ୍ନିରାମ ରୂପେ ଅନେକଥର ପୃଥିବୀକୁ କ୍ଷତ୍ରିୟଶୂନ୍ୟ କରିଥିଲେ।
ପୁନଶ୍ଚ ରାଵଣୋ ରକ୍ଷଃ କ୍ଷପିତଂ କ୍ଷାତ୍ରତେଜସା । ନ ଚ ଜାନାମ୍ଯହଂ ଦେଵ ତଵ କିଞ୍ଚିଦ୍ଵିଚେଷ୍ଟିତମ୍ ।। ୧.
ପୁଣି ରାବଣ ରାକ୍ଷସ ଆପଣଙ୍କ କ୍ଷତ୍ରିୟ ଶକ୍ତିରେ ନଶ୍ୱାନ ହୋଇଥିଲେ; କିନ୍ତୁ ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ ଜାଣେ ନାହିଁ, ହେ ଦେବ।
ଉଦ୍ଧୃତ୍ଯ ମାଂ କଥଂ ସୃଷ୍ଟିଂ ସୃଜସେ କିଂ ଚ ସା ତ୍ଵଯା। ସକୃଦ୍ ଧ୍ରିଯେତ କୃତ୍ଵା ଚ ପାଲ୍ଯତେ ଚାପି କେନ ଚ ।। ୧.
ମୋତେ ଉଠାଇବା ପରେ, କିପରି ଆପଣ ସୃଷ୍ଟି କରନ୍ତି? ଏହି ସୃଷ୍ଟି କିଏ ଧାରଣ କରେ ଓ କିଏ ପାଳନ କରେ, କିପରି ହୁଏ?
କେନ ଵା ସୁଲଭୋ ଦେଵ ଜାଯସେ ସତତଂ ଵିଭୋ । କଥଂ ଚ ସୃଷ୍ଟେରାଦିଃ ସ୍ଯାଦଵସାନଂ କଥଂ ଭଵେତ୍ ।। ୧.
ହେ ଦେବ, କିଏ ଆପଣଙ୍କୁ ଏତେ ସହଜରେ ପୁନଃପୁନଃ ଜନ୍ମ ଦେଇଥାଏ? ସୃଷ୍ଟି କିପରି ଆରମ୍ଭ ହୁଏ, ଏବଂ କିପରି ଶେଷ ହୁଏ?
କଥଂ ଯୁଗସ୍ଯ ଗଣନା ସଂଖ୍ଯାଽସ୍ଯାନୁଚତୁର୍ଯୁଗମ୍ । କେ ଵା ଵିଶେଷାସ୍ତେଷ୍ଵସ୍ମିନ୍ କା ଵାଽଵସ୍ଥା ମହେଶ୍ଵର ।। ୧.
ଯୁଗର ଗଣନା କିପରି ହୁଏ, ଏବଂ ଚତୁର୍ଯୁଗ ମଧ୍ୟରେ କେତେ ଗଣନା ଅଛି? ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କ'ଣ ପ୍ରଭେଦ ଅଛି, ଏବଂ ପ୍ରତ୍ୟେକର ଅବସ୍ଥା କ'ଣ, ହେ ମହେଶ୍ୱର?
ଯଜ୍ଵାନଃ କେ ଚ ରାଜାନଃ କେ ଚ ସିଦ୍ଧିଂ ପରାଂ ଗତାଃ । ଏତତ୍ସର୍ଵଂ ସମାସେନ କଥଯସ୍ଵ ପ୍ରସୀଦ ମେ ।। ୧.
କେଉଁମାନେ ବଳିଦାନ କରିଥିଲେ, କେଉଁ ରାଜାମାନେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସିଦ୍ଧିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ? ଏହା ସମସ୍ତ ମୋତେ ସଂକ୍ଷେପରେ କହନ୍ତୁ, ଦୟା କରନ୍ତୁ।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତଃ କ୍ରୋଡରୂପେଣ ଜହାସ ପରମେଶ୍ଵରଃ । ହସତସ୍ତସ୍ଯ କୁକ୍ଷୌ ତୁ ଜଗଦ୍ଧାତ୍ରୀ ଦଦର୍ଶ ହ ୧.
ଏପରି ପ୍ରଶ୍ନ ପଡିଲାପରେ, କୋଳା ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିବା ପରମେଶ୍ୱର ହସିଲେ; ତାଙ୍କର ହସିବା ସମୟରେ ପୃଥିବୀ ତାଙ୍କ ଗଭରେ ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟିକୁ ଦେଖିଲେ।
ସଚନ୍ଦ୍ରସୂର୍ଯଗ୍ରହସପ୍ତଲୋକା- ନନ୍ତଃ ସ୍ଥିତାଂସ୍ତାଵଦୁପାତ୍ତଧର୍ମାନ୍ । ଇତୀଦୃଶଂ ପଶ୍ଯତି ସା ସମସ୍ତଂ ଯାଵତ୍କ୍ଷିତିର୍ଵେପିତସର୍ଵଗାତ୍ରା ।। ୧.
ସେ ତାଙ୍କ ଭିତରେ ଚନ୍ଦ୍ର, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଗ୍ରହ ଓ ସାତଟି ଲୋକ, ସମସ୍ତେ ନିଜ ଧର୍ମରେ ଅବସ୍ଥିତ ଦେଖିଲେ; ଏହା ସମସ୍ତ ଦେଖି ପୃଥିବୀର ସମସ୍ତ ଅଂଗ କମ୍ପି ଉଠିଲା।
ଉନ୍ମୀଲିତାସ୍ଯସ୍ତୁ ଯଦା ମହାତ୍ମା ଦୃଷ୍ଟୋ ଧରଣ୍ଯାଽମଲସର୍ଵଗାତ୍ର୍ଯା । ତାଵତ୍ସ୍ଵରୂପେଣ ଚତୁର୍ଭୁଜେନ ମହୋଦଧୌ ସୁପ୍ତମଥୋଽନ୍ଵପଶ୍ଯତ୍ ।। ୧.
ଯେତେବେଳେ ମହାତ୍ମା ତାଙ୍କ ମୁହଁ ଖୋଲିଲେ, ସଫା ଶରୀର ଥିବା ପୃଥିବୀ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ; ତାପରେ ଚାରିଟି ହାତ ଥିବା ନିଜ ରୂପରେ ସେ ମହାସାଗରରେ ଶୋଇଥିବା ଦେଖିଲେ।
ଶେଷପର୍ଯଙ୍କଶଯନେ ସୁପ୍ତଂ ଦେଵଂ ଜନାର୍ଦନମ୍ । ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତନ୍ନାଭିପଙ୍କସ୍ଥମନ୍ତଃସ୍ଥଂ ଚ ଚତୁର୍ମୁଖମ୍। କୃତାଞ୍ଜଲିପୁଟା ଦେଵୀ ସ୍ତୁତିଂ ଧାତ୍ରୀ ଜଗାଦ ହ ।। ୧.
ଶେଷ ନାଗଙ୍କ ଶଯ୍ୟାରେ ଶୁଇଥିବା ଦେବତା ଜନାର୍ଦ୍ଦନଙ୍କୁ ଏବଂ ତାଙ୍କର ନାଭିରେ ଥିବା ପଦ୍ମ ମଧ୍ୟରେ ବସିଥିବା ଚତୁର୍ମୁଖ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ଦେଖି, ଦେବୀ ଦୁଇହାତ ଜୋଡି ଭକ୍ତିଭାବରେ ଧାତା (ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା)ଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ।
ଧରଣ୍ଯୁଵାଚ। ନମଃ କମଲପତ୍ରାକ୍ଷ ନମସ୍ତେ ପୀତଵାସସେ। ନମଃ ସୁରାରିଵିଧ୍ଵଂସକାରିଣେ ପରମାତ୍ମନେ ।। ୧.
ଧରଣୀ କହିଲେ: ହେ କମଳପତ୍ର ନୟନ, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ହେ ପୀତବସ୍ତ୍ରଧାରୀ, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ଦେବତାଙ୍କ ଶତ୍ରୁମାନେ ଯାହାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନଶ୍ଟ ହୁଅନ୍ତି, ସେହି ପରମାତ୍ମାଙ୍କୁ ମୋର ନମସ୍କାର।
ଶେଷପର୍ଯଙ୍କଶପନେ ଧୃତଵକ୍ଷସ୍ଥଲଶ୍ରିଯେ । ନମସ୍ତେ ସର୍ଵଦେଵେଶ ନମସ୍ତେ ମୋକ୍ଷକାରିଣେ ।। ୧.
ଶେଷ ନାଗଙ୍କ ଶଯ୍ୟାରେ ଶୁଇଥିବା ବେଳେ ଯାହାଙ୍କ ବକ୍ଷସ୍ଥଳ ଅତି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ସେହି ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ନାଥଙ୍କୁ ଏବଂ ମୋକ୍ଷ ଦାତାଙ୍କୁ ମୋର ନମସ୍କାର।
ନମଃ ଶାର୍ଙ୍ଗାସିଚକ୍ରାଯ ଜନ୍ମମୃତ୍ଯୁଵିଵର୍ଜିତେ। ନମୋ ନାଭ୍ଯୁତ୍ଥିତମହତ୍କମଲାସନଜନ୍ମନେ ।। ୧.
ଶାର୍ଙ୍ଗଧନୁ, ଖଡ଼ଗ ଓ ଚକ୍ରଧାରୀ, ଜନ୍ମ ଓ ମୃତ୍ୟୁରୁ ମୁକ୍ତ, ନାଭିରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ମହାପଦ୍ମରେ ବସିଥିବା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଜନକ, ସେହି ତୁମକୁ ନମସ୍କାର।
ନମୋ ଵିଦ୍ରୁମରକ୍ତାସ୍ଯପାଣିପଲ୍ଲଵଶୋଭିନେ । ଶରଣଂ ତ୍ଵାଂ ପ୍ରସନ୍ନାଽସ୍ମି ତ୍ରାହି ନାରୀମନାଗସମ୍ ।। ୧.
ବିଦ୍ରୁମ ରଙ୍ଗ ଠୋଠ ଓ କିଶୋର ପତ୍ର ଭଳି ହାତ ଯାହାଙ୍କ ଅତି ଶୋଭାମୟ, ସେହି ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ମୁଁ ତୁମ ଶରଣ ନେଉଛି, ମୋତେ ରକ୍ଷା କର, ମୁଁ ଖୁସି ଅଛି—ମୋତେ ନାରୀ ଓ ନାଗଙ୍କ ଦୁଃଖରୁ ରକ୍ଷା କର।
ପୂର୍ଣନୀଲାଞ୍ଜନାକାରଂ ଵାରାହଂ ତେ ଜନାର୍ଦନ। ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଭୀତାଽସ୍ମି ଭୂଯୋଽପି ଜଗତ୍ ତ୍ଵଦ୍ଦେହଗୋଚରମ୍। ଇଦାନୀଂ କୁରୁ ମେ ନାଥ ଦଯାଂ ତ୍ରାହି ମହାଭଯାତ୍।। ୧.
ହେ ଜନାର୍ଦ୍ଦନ, ତୁମର ନୀଳାଞ୍ଜନ ଭଳି ଗାଢ଼ ବାରାହ ରୂପକୁ ଦେଖି, ମୁଁ ପୁଣି ଭୟଭୀତ ହେଉଛି, କାରଣ ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱ ତୁମ ଦେହରେ ବ୍ୟାପିଛି। ଏବେ, ହେ ପ୍ରଭୁ, ମୋତେ ଦୟା କର, ଏହି ଭୟରୁ ମୋତେ ଉଦ୍ଧାର କର।
କେଶଵଃ ପାତୁ ମେ ପାଦୌ ଜଙ୍ଘେ ନାରାଯଣୋ ମମ । ମାଧଵୋ ମେ କଟିଂ ପାତୁ ଗୋଵିନ୍ଦୋ ଗୁହ୍ଯମେଵ ଚ ।। ୧.
ମୋ ପାଦକୁ କେଶବ ରକ୍ଷା କରୁନ୍ତୁ, ମୋ ଜଂଘାକୁ ନାରାୟଣ ରକ୍ଷା କରୁନ୍ତୁ, ମୋ କଟିକୁ ମାଧବ ଓ ଗୁପ୍ତ ଅଂଶକୁ ଗୋବିନ୍ଦ ରକ୍ଷା କରୁନ୍ତୁ।
ନାଭିଂ ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତୁ ମେ ପାତୁ ଉଦରଂ ମଧୁସୂଦନଃ । ଊରୁଂ ତ୍ରିଵିକ୍ରମଃ ପାତୁ ହୃଦଯଂ ପାତୁ ଵାମନଃ ।। ୧.
ମୋ ନାଭିକୁ ବିଷ୍ଣୁ, ଉଦରକୁ ମଧୁସୂଦନ, ଉରୁକୁ ତ୍ରିବିକ୍ରମ ଏବଂ ହୃଦୟକୁ ବାମନ ରକ୍ଷା କରୁନ୍ତୁ।
ଶ୍ରୀଧରଃ ପାତୁ ମେ କଣ୍ଠଂ ହୃଷୀକେଶୋ ମୁଖଂ ମମ । ପଦ୍ମନାଭସ୍ତୁ ନଯନେ ଶିରୋ ଦାମୋଦରୋ ମମ ।। ୧.
ମୋ କଣ୍ଠକୁ ଶ୍ରୀଧର, ମୁଁହକୁ ହୃଷୀକେଶ, ନୟନକୁ ପଦ୍ମନାଭ ଏବଂ ମୋ ମୁଣ୍ଡକୁ ଦାମୋଦର ରକ୍ଷା କରୁନ୍ତୁ।
ଏଵଂ ନ୍ଯସ୍ଯ ହରେର୍ନ୍ଯାସମାମାନି ଜଗତୀ ତଦା । ନମସ୍ତେ ଭଗଵନ୍ ଵିଷ୍ଣୋ ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ଵିରରାମ ହ ।। ୧.
ଏଭଳି ହରିଙ୍କ ସଂରକ୍ଷା ନିୟାସ କରି, ଧରଣୀ ତାପରେ 'ନମସ୍କାର, ହେ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ' ବୋଲି କହି, ଶାନ୍ତ ହେଲେ।
ସୂତ ଉଵାଚ । ତତସ୍ତୁଷ୍ଟୋ ହରିର୍ଭକ୍ତ୍ଯା ଧରଣ୍ଯାତ୍ମଶରୀରଗାମ୍ । ମାଯାଂ ପ୍ରକାଶ୍ଯ ତେନୈଵ ସ୍ଥିତୋ ଵାରାହମୂର୍ତ୍ତିନା ।। ୨.
ସୂତ କହିଲେ: ତାପରେ ଧରଣୀଙ୍କ ଭକ୍ତିରେ ଖୁସି ହୋଇ, ହରି ନିଜ ମାୟାକୁ ପ୍ରକାଶ କଲେ ଏବଂ ବାରାହ ରୂପରେ ସେଠାରେ ବସି ରହିଲେ।
ଜଗାଦ କିଂ ତେ ସୁଶ୍ରୋଣି ପ୍ରଶ୍ନମେନଂ ସୁଦୁର୍ଲଭମ୍ । କଥଯାମି ପୁରାଣସ୍ଯ ଵିଷଯଂ ସର୍ଵଶାସ୍ତ୍ରତଃ ।। ୨.
ସେ କହିଲେ: ହେ ସୁନ୍ଦର କଟିଅଳି, ତୁମର ପ୍ରଶ୍ନ କ'ଣ? ଏହି ପ୍ରଶ୍ନ ବହୁତ ଦୁର୍ଲଭ। ମୁଁ ସମସ୍ତ ଶାସ୍ତ୍ରରୁ ନିଆଯାଇଥିବା ପୁରାଣର ବିଷୟ ତୁମକୁ କହିବି।
ଯିଏ ସଂସାର ସମୁଦ୍ରରେ ନୌକା ଭଳି ଭକ୍ତମାନଙ୍କୁ ମୃତ୍ୟୁ, ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା ଓ ରୋଗର ଭୟଙ୍କର ମାଛରୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି, ଭୟ ଦୂର କରନ୍ତି, ମୁର, ନରକ ଓ ଦଶମୁଖୀ ରାବଣଙ୍କୁ ନଶ୍ୱାନ କରିଥିବା, କୋଳା ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିବା, ସମସ୍ତଙ୍କ ଉପରେ ଅଧିକାରୀ ବିଷ୍ଣୁ, ଯିଏ ଦୃଢ଼ ମନେ ଭକ୍ତି କଲେ ଲୀଳାରେ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି—ସେମାନେ ମୁକ୍ତ ହୁଅନ୍ତି, ପାପରୁ ଦୂରେ ରହନ୍ତି, ଏବଂ ରାଜାଙ୍କ ଶତ୍ରୁମାନେ ଦଳିତ ହେଉନ୍ତୁ।