ପୃଥିବୀ, ନିଜ ପ୍ରତିଜ୍ଞାରେ ଅଟୁଟ ଥିବା, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆଶ୍ଚର୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଇଗଲା। ସେ ଭଗବାନଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, “ହେ ଦେବତା, ଧର୍ମନିଷ୍ଠା ଆଚରଣ ଦ୍ୱାରା, ଯାହା ଆପଣଙ୍କ ମନକୁ ପ୍ରିୟ ଲାଗେ— ଏହା ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଓ ମହାନ କ’ଣ?” ଭଗବାନ ଭୂମିକୁ କହିଲେ, “ହେ ଶୁଭ୍ର ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୃଥିବୀ, ତୁମେ ଯାହା ପ୍ରଶ୍ନ କରୁଛ, ମୁଁ ସେଥିରେ ସମସ୍ତ ଉତ୍ତର ଦେଇବି— ଏହା ମୁକ୍ତିକୁ ସାଧନ କରେ, ସଂସାର ଦୁଃଖରୁ ଉଦ୍ଧାର ଦେଇଥାଏ।” ତାପରେ ଭଗବାନ କହିଲେ, “ହେ ପୃଥିବୀ, ମୋ ପାଇଁ ଶାନ୍ତିର ଉପଚାର କର, ଯାହା ରାଜ୍ୟରେ ଶୁଭ ଓ ସମୃଦ୍ଧି ଆଣେ। ‘ନାରାୟଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର’ କହି ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ। ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ଶରଣ ଗ୍ରହଣ କରିଛି, ହେ ପ୍ରଭୁ, ଜଗତ ଶାଗର ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ କରିବାରେ ଯୋଗ୍ୟ। ଚାରିପାଖରେ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖ, ତଳକୁ ଦେଖ, ସଦା ରୋଗରୁ ରକ୍ଷା କର। ଗର୍ଭବତୀ ମହିଳା, ବୃଦ୍ଧ, ଧାନ ଖେତ, ଗାଁ ଓ ଗୋମାନ୍ୟ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଖାଦ୍ୟ, ଭଲ ବର୍ଷା, ପ୍ରଚୁର ଫସଲ ଓ ନିରାପତ୍ତା ଦିଅ। ଦେବତା, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଭକ୍ତ ଓ କନ୍ୟାମାନେ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଏହି ଶାନ୍ତିର ଉପଚାର ପଠିବା ପରେ, ମୋ ସେବାରେ ନିୟୋଜିତ ହେବା ଉଚିତ। ମନ୍ତ୍ର: “ତୁମେ ସମସ୍ତ ଜଗତର ଉତ୍ସ, ଯଜ୍ଞ ଓ ଦେବମାନ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ କାର୍ଯ୍ୟର ସାକ୍ଷୀ।” ଏହି ଶକ୍ତି ଓ ପ୍ରଭାବ ଦ୍ୱାରା ଲୋକ ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ଓ ବିଶାଳ ଶକ୍ତି ଲାଭ କରେ। ଏହି ମନ୍ତ୍ର ନିଶ୍ଚୟ କରି ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ, ମୋ ଶାନ୍ତି ଲାଭ ହୁଏ, ଯାହା ଶୁଭ ଆଣେ। ଏଭଳି ଶାନ୍ତିର ଉପଚାର ପଠିବା ପରେ, ମଧୁପର୍କ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ। ମନ୍ତ୍ର: “ଉତ୍କ୍ରିଷ୍ଟ ଦେବମାନ୍ୟ ମଧ୍ୟରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା, ପୂଜ୍ୟ, ମଧୁପର୍କ ନାମରେ ପରିଚିତ—ତୁମେ।” ଉଦୁମ୍ବର କାଠର ପାତ୍ରରେ ସମାନ ମାତ୍ରା ଘିଅ, ଦହି ଓ ମଧୁ ଦେବା ଉଚିତ। ଘିଅ ନଥିଲେ, ହେ ସୁନ୍ଦର କଟି ଅଳଙ୍କୃତ, ଚିଉଡ଼ ମିଶାଇ ଦିଅ। ଦହି, ଘିଅ ଓ ମଧୁ ସମାନ ମାତ୍ରାରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ କର। ଯଦି ଏଗୁଡିକ ମିଳି ନଥିବା ଦେଉ, ମୋ କାର୍ଯ୍ୟରେ ନିଷ୍ଠା ରଖିଥିବା, ମନ୍ତ୍ର: “ତୁମର ନାବିରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ, ଯଜ୍ଞ ଓ ଗୁପ୍ତ ମନ୍ତ୍ରରେ ପ୍ରକାଶିତ।” ଯିଏ ମୋ ନିର୍ଦ୍ଦିଶ୍ଟ ରୀତି ଅନୁସାରେ ଦେଇଥାଏ, ସେ ଅତି ଶୁଭ୍ର ଓ ଭାଗ୍ୟଶାଳି। ଏହା ସହିତ ଆଉ ଏକ ଉପାୟ ମୁଁ କହିବି, ଶୁଣ, ହେ ଵସୁନ୍ଧରା। ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଏବଂ ନିର୍ଦ୍ଦିଶ୍ଟ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଅନୁସାରେ ଦେବା ଉଚିତ। ମୋ ଭକ୍ତ ଏହି ଦାନ କଲେ, ସଂସାର ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତି ଲାଭ କରେ। ମଧୁପର୍କ ଗ୍ରହଣ କରି ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ: “ସମସ୍ତ ଶରୀରରେ ବସିଥିବା, ସମସ୍ତ ଜଗତର ମୁଖ୍ୟ, ନାରାୟଣ।” ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ମଧୁପର୍କ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ। ଏହି ହେଉଛି, ହେ ଭାଗ୍ୟଶାଳି, ମଧୁପର୍କ ଦାନର ବ୍ୟବସ୍ଥା। ଏହିପରି, ଯିଏ ସିଦ୍ଧି ଚାହେ, ସେ ମଧୁପର୍କ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ। ଯିଏ ମଧୁପର୍କ ଦେଇଥାଏ, ସେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପଦ ଲାଭ କରେ। ଏହା ଦୀକ୍ଷିତ ଓ ଗୁରୁଙ୍କୁ ପ୍ରିୟ ଶିଷ୍ୟକୁ ଦେବା ଉଚିତ। ଯିଏ ମଧୁପର୍କ ବିଷୟର ବିବରଣୀ ଶୁଣିଥାଏ, ସେ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ପାଏ। ଏହିପରି, ହେ ଶୁଭ୍ର, ମୁଁ ତୁମକୁ ମଧୁପର୍କ ବିଷୟର ସମସ୍ତ ବିବରଣୀ କହିଛି। ରାଜଦ୍ୱାର, ଶ୍ମଶାନ, ଭୟ ଓ ଆପଦରେ, ଯିଏ ଏହି ଉପଚାର କରେ, ସେ ପୁତ୍ର ନଥିଲେ ପୁତ୍ର ପାଏ, ଜନନୀ ନଥିଲେ ପ୍ରିୟା ଜନନୀ ପାଏ। ହେ ପୃଥିବୀ, ଏହି ମହା ଶାନ୍ତି ଉପଚାର, ଯାହା ଶୁଭ ଆଣେ, ତୁମକୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛି। ଯିଏ ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶାନ୍ତି ଉପଚାର ନିର୍ଦ୍ଦିଶ୍ଟ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଅନୁସାରେ କରେ, ସେ ସଂସାର ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତି ଲାଭ କରେ। ଏଭଳି, ମଧୁପର୍କ ଓ ଶାନ୍ତି ଉପଚାର ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ ଅନ୍ନବିଂଶ ଅଧ୍ୟାୟ ଶେଷ ହେଲା, ଯାହା ‘ସମସ୍ତ ଶାନ୍ତିର ଉପାୟ’ ନାମରେ ଇତିହାସ ଭାଗରେ ଉଲ୍ଲେଖିତ।