ନାରଦଙ୍କର ଉପାସନାରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉପସ୍ଥିତ ହେଇ କିପରି ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ, ଏହାକୁ ମୋ ସାମ୍ନାରେ କହ। ଏହିପରି ଅନୁରୋଧ ପରେ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ନାରଦଙ୍କୁ କହିଲେ, “ହେ ବୀର, ତୁମେ ମୋତେ ସ୍ତୁତି କରିଛ, ତେଣୁ ମୁଁ ସଦା ତୁମପ୍ରତି ପ୍ରସନ୍ନ ଅଛି।” ଏହିପରେ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱିତୀୟ ସୂର୍ଯ୍ୟରୁ ଭିନ୍ନ ଅଙ୍ଗ ସହିତ ସାମ୍ବାଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ପ୍ରକଟ ହେଲେ। ସୂର୍ଯ୍ୟ ସାମ୍ବାଙ୍କ ସହ ଏକତ୍ରିତ ହେଇ ମଧ୍ୟାହ୍ନ ବେଳେ ତାଙ୍କୁ ଉପଦେଶ ଦେଲେ। ଯିଏ ମଧ୍ୟାହ୍ନ ବେଳେ ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଦେଖି ଏବଂ ସ୍ନାନ କରେ, ସେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇଥାଏ। ସାନ୍ଧ୍ୟା ସମୟରେ, କୃଷ୍ଣ-ଗଙ୍ଗାର ଦକ୍ଷିଣ ତୀରରେ ଉଭା ହେଇ, ଶୁଧ୍ଧ ମନ ସହିତ, ମୁକ୍ତି ଲାଭ କରି ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ବ୍ରହ୍ମରେ ପ୍ରବେଶ କରାଯାଏ। ଏହିପରି, ସାମ୍ବା ମଧ୍ୟାହ୍ନ ବେଳେ ଆକାଶରୁ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ। ସେ ଦୁଇପ୍ରକାର ଯୋଗ ଅଭ୍ୟାସ କରି ନିଜର କୁଷ୍ଠ ରୋଗକୁ ଦୂର କରିଲେ। ସାମ୍ବା, ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ସହ ରଥରେ ଦିନ ଓ ରାତି ରହିଲେ। ଏହି ଘଟଣା ସଦାନୂତନ ଭାବରେ ଘଟିଥାଏ ଏବଂ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଅଟୁଟ ରହିଛି। ସେ ପୂର୍ବ ପାହାଡ଼ରେ ଏବଂ ଯମୁନାର ଦକ୍ଷିଣ ତୀରରେ ଆଶ୍ରୟ ନେଲେ; ପରେ, ପଶ୍ଚିମ ପାହାଡ଼ର ମୂଳ ସ୍ଥାନରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଅସ୍ତମିତ ହେଲେ। ଏହିପରି, ସାମ୍ବା ମଥୁରାରେ ଏକ ପ୍ରତିମା ସ୍ଥାପନ କଲେ। ମଥୁରାରେ ସାମ୍ବାପୁର ନାମକ ଏହି ସହର କୁଳର ମହାପ୍ରଭୁ ଭାବରେ ଖ୍ୟାତି ଲାଭ କରିଛି। ମାଘ ମାସର ସପ୍ତମ ଦିନରେ, ଲୋକେ ଦିବ୍ୟ ସାମ୍ବାପୁର ସହରକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି। ସେମାନେ ଏହି ସାନ୍ତିମୟ ଆଶ୍ରୟକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି, ଯାହା ସୂର୍ଯ୍ୟମଣ୍ଡଳକୁ ମଧ୍ୟ ଅତିକ୍ରମ କରେ। ‘ପାପ ଶାନ୍ତି’ ନାମକ ବର୍ଣ୍ନନା ମହାପାପକୁ ମଧ୍ୟ ନଶ୍ଟ କରେ। ଏହିପରି, ବିଶିଷ୍ଟ ଭାବରେ ସାମ୍ବାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ତିନିପ୍ରକାର ସୂର୍ଯ୍ୟ ସ୍ଥାପନ ବିଷୟରେ ଏହି ଅଧ୍ୟାୟ ଶେଷ ହେଲା। ପରବର୍ତ୍ତୀ ଅଧ୍ୟାୟରେ, ଶ୍ରୀ ବରାହ ଉପଦେଶ ଦେଇ କହିଲେ—ଦ୍ୱିଜଙ୍କ ଶୁଭାର୍ଥରେ ଭୟଙ୍କର ପ୍ରକୃତିର ଖାଦ୍ୟ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ। ମାର୍ଗଶୀର୍ଷ ମାସର ଶୁକ୍ଳ ପକ୍ଷର ଦ୍ୱାଦଶୀ ଦିନରେ, ଉପବାସ, ନିୟମ ଓ ପବିତ୍ରତା ରଖି, ଦ୍ୱିଜଙ୍କୁ ନିଜ ଖାଦ୍ୟରେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଭୋଜନ ଦେଇ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିବା ଉଚିତ। ଏପରି କରିଲେ, ନିର୍ମଳ କାର୍ଯ୍ୟର ମାଳିକ ରାମଙ୍କୁ ବଡ଼ ଆନନ୍ଦ ମିଳେ। ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶତ୍ରୁଘ୍ନଙ୍କ ନାମରେ ବଡ଼ ଉତ୍ସବ ପାଳନ କରିବା ଦରକାର। ଏକାଦଶୀ ଦିନରେ, ଉପବାସ ଓ ବିଶ୍ରାନ୍ତି ନାମକ ସ୍ଥାନରେ ସ୍ନାନ କରି, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିବା ଉଚିତ। ଏହିପରି କରିଲେ, ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇ ପୂର୍ବଜଙ୍କ ସହ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରାଯାଏ। ଏହି ଅଧ୍ୟାୟ ମଥୁରାର ମହିମା ଓ ଶତ୍ରୁଘ୍ନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଲବଣ ବଧ ବିଷୟରେ ରାମତୀର୍ଥ ଯାତ୍ରାର ବର୍ଣ୍ନନା ସହ ଶେଷ ହେଲା। ପରେ, ପୃଥିବୀ ଜିଜ୍ଞାସା କରିଲେ—ମଣିଷ ଦୁଇପ୍ରକାର, ଦୋଷ ନଥିବା ଓ ଦୋଷ ଥିବା; କିନ୍ତୁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଲେ ତାହା ଦୋଷୀ ହୁଏ। ଶ୍ରୀ ବରାହ ଉତ୍ତର ଦେଇ କହିଲେ—ଦାନ୍ତ କାଠି ଦିଆଯାଇ ଖାଇବା, ରାଜାଙ୍କ ଭୋଜନ ଖାଇବା, ଯୌନ ମିଳନ, ମୃତଦେହ ସ୍ପର୍ଶ, ପ୍ରକୃତି ତ୍ୟାଗ, ଉପଦେଶ ନ ହେଉଥିବାବେଳେ କଥା କହିବା, ତେଲ ତୋଷ ଖାଇବା, ଗୁରୁଙ୍କ ଭୋଜନ ଉପରେ ଅତି ଆଗ୍ରହ, ପଡ଼ି ଯାଇଥିବା ଭୋଜନ ଖାଇବା, ଗ୍ରୀନ୍ ଅଥବା ଅପକ୍କ ଖାଦ୍ୟ ଦରିଦ୍ର ଓ ଫାଦ ପଡ଼ିଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ ଦେଇ ନଥିବା, ଦେବତାର ଉପାସନାରେ ନିଷିଦ୍ଧ ଫୁଲ ଦେଇବା, ଦେବତା ପାଇଁ ମଦ୍ୟପାନ କରିବା, ଅନ୍ଧକାରରେ ଜାଗିବା—ଏମିତି ଏକୋତ୍ରିଶ ଅପରାଧ ବିବର୍ଣ୍ନା କରାଯାଇଛି। ଯଦି କେହି ଦୂରରୁ ନମସ୍କାର ନ କରେ, ଉପାସନା ରାକ୍ଷସୀ ହୁଏ; ପରିସ୍କାର ପୋଷାକ ପିନ୍ଧିବା, ଗୋମାତାର ପଞ୍ଜ ଉତ୍ପାଦ ଖାଇବା, ଏକପରେ ଏକ ଅପସ୍ଥିତ ପୋଷାକ ପିନ୍ଧିବା—ଏହାର ପବିତ୍ରତା ପ୍ରାଜାପତ୍ୟ ନିୟମ କିମ୍ବା ନୀଳ ପୋଷାକ ପିନ୍ଧିବା ଦ୍ୱାରା ହୁଏ। ଗୁରୁ ଉପରେ ଅତି ଦୁର୍ଭର୍ ଅପରାଧ କଲେ, ଦୁଇଟି ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କରିବା ଦରକାର। ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ, ପରାକ ଓ ପ୍ରାଜାପତ୍ୟ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ବିଷୟରେ ମଧ୍ୟ ଉପଦେଶ ଦିଆଯାଇଛି। ଏହିପରି ଶ୍ରୀବରାହ ପୁରାଣର ଏହି ଅଧ୍ୟାୟଗୁଡ଼ିକର ଉତ୍ତର ଓ ବୃହତ୍ ନାର୍ବାଦିକ ଉପାସନା, ସୂର୍ଯ୍ୟ ମହିମା, ମଥୁରାର ମହାତ୍ମ୍ୟ, ରାମତୀର୍ଥ ଯାତ୍ରା, ଏବଂ ପାପ ଓ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ବିଷୟରେ ଏହି ଅମୂଳ୍ୟ ଉପଦେଶ ଦିଆଯାଇଛି।